Быхаў не толькі самы бедны, але і самы карумпаваны горад, чыноўнікі якога могуць перажыць і дзесяць Лукашэнак.
У Быхаве вынесены прысуд па справе аб махлярстве ў асабліва буйным памеры. Шэсць жанчын страцілі больш за 158 тысяч рублёў, адна з іх пазбавілася кватэры маці. Суд адбыўся, прысуд вынесены. Але ў самім горадзе пра гэта не ведае ніхто. Зрэшты, для Быхава гэта не фокус.
Абрады за чужы кошт
Суд Быхаўскага раёна разгледзеў справу аб махлярстве ў асабліва буйным памеры. Абвінавачаная прадстаўлялася «спадчыннай знахаркай» і абяцала зняць «вянец бясшлюбнасці», пазбавіць ад «родавага праклёну» або вылечыць хваробы. Здольнасцямі яна не валодала і выконваць абяцанні не збіралася – гэта ўстанавіў суд.
Гісторыя адной з шасці пацярпелых гаворыць сама за сябе. Паверыўшы ў «абрады», яна прадала кватэру маці, здала ў ламбард залатыя ўпрыгажэнні, пераканала сваякоў і знаёмых аформіць крэдыты. Знахарцы пайшло больш за 120 тысяч рублёў. Агульная шкода – больш за 158 тысяч рублёў. Прысуд – 6 гадоў калоніі агульнага рэжыму, штраф 9000 рублёў. Прозвішча асуджанай не агалошваецца – прысуд не ўступіў у законную сілу.
Між тым у Быхаве да варажбы ставяцца без асаблівага здзіўлення – традыцыя даўняя. У свой час гэтым займалася нават былы дырэктар хлебазавода Антаніна Хонанава – ужо пасля выхаду на пенсію. Раён невялікі, усе ведаюць адзін аднаго.
Суд быў, быхаўчане не ў курсах
Пасля таго як наш рэсурс апублікаваў матэрыял пра прысуд, у рэдакцыю напісалі чытачы. Усе паведамлялі адно: ніхто ў Быхаве нічога не чуў – ні пра справу, ні пра працэс, ні пра прысуд. Мясцовыя СМІ прамаўчалі. Але гэта не першы выпадак, калі раённая газета «Маяк Прыдняпроўя» аддае перавагу не заўважаць нязручных падзей, у якіх удзельнічаюць не рабочыя і сяляне, а тыя хто змагаецца за іх дабро.
Калі маўчанне – сістэма
У 2004 годзе «Беларусь Сегодня» напісала пра тое, што намеснік старшыні Быхаўскага райвыканкама, куратар чарнобыльскай праграмы Дзмітрый Ігнацьеў пяць разоў незаконна адправіў сваю дачку ў Італію па праграме для «дзяцей Чарнобыля». Раённая газета артыкул перадрукавала – але прозвішча Ігнацьева з тэксту прыбрала. Ён у той час курыраваў і газету.
У 2019 годзе гісторыя паўтарылася. На гэты раз з пераемнікам Ігнацьева. У цэнтры Быхава, на пажарнай лесвіцы Дома культуры, знайшлі павешаным 16-гадовага Мікіту М. Следчы камітэт распачаў справу па артыкуле «Давядзенне да самагубства». Гараджане гаварылі: учынак хлопца выглядае як помста камусьці – занадта публічным было месца. Дырэктар гімназіі адмовілася каментаваць самагубства, у райвыканкаме таксама маўчалі. Куратарам камісіі па справах непаўналетніх, з-за некампетэнтнасці якой загінуў юнак, тады быў намеснік старшыні райвыканкама Віктар Агнетаў (на фота) – ён жа курыраваў раённую газету.
Усе беларускія выданні напісалі пра трагедыю. «Маяк Прыдняпроўя» абмежаваўся спачуваннямі сям’і – ні слова пра расследаванне, ні слова пра камісію.
У Быхаве ўмеюць захоўваць брудныя таямніцы. Дзесяцігоддзямі.
Дырэктараў прадпрыемстваў з сумнеўнай паспяховасцю ў Магілёве ўзнагародзілі за поспехі.
У Магілёве завяршыўся XVI Міжнародны эканамічны форум «Мельница успеха». Падпісаны пратаколы намераў на 250 млн рублёў, адгрымелі прэзентацыі, уручаны дыпломы конкурсу «Лучшие товары Республики Беларусь». Сярод лаўрэатаў у намінацыі «Стабильное качество» – ААТ «Могилевлифтмаш» і ААТ «Могилевхимволокно». Лепшыя тавары стратных заводаў. Гучыць дзіўна – але менавіта так устроеная сістэма, дзе журы, удзельнікі і арганізатары конкурсу працуюць у адной вертыкалі.
Тысяча бракаваных ліфтаў
ААТ «Могилевлифтмаш» – флагман магілёўскага машынабудавання, больш за 416 тысяч ліфтаў з моманту заснавання. Дзве траціны прадукцыі ідзе на экспарт. Але менавіта тут пачынаюцца пытанні.
У студзені 2026 года высветлілася: партыя з тысячы ліфтаў, пастаўленых у Расію, аказалася бракаванай. Пачаліся вяртанні прадукцыі заводу, прадпрыемства чакаюць судовыя іскі і іміджавыя страты. Гэта заканамерны вынік: яшчэ ў снежні 2024 года дырэктар атрымаў вымову ад Мінпрама за правал экспартнага задання – першы гучны правал за ўсю гісторыю прадпрыемства.
На заводзе скарачаюцца заробкі, людзі сыходзяць – гэта пацвярджаюць крыніцы сярод супрацоўнікаў. Тыя паказчыкі, што яшчэ трымаюцца, тлумачацца проста: пасля 2022 года еўрапейскія вытворцы ліфтаў сышлі з рынку, і завод заняў вызваленую нішу. Не эфектыўнасць – адсутнасць канкурэнтаў. Прычым нават у гэтай нішы не без праблем: у Марыупалі, куды завод актыўна пастаўляў ліфты, мясцовыя ўлады аддаюць перавагу кітайскім вытворцам.
Карыстальнікі даўно фіксуюць тое, пра што дырэктар прадпрыемства Руслан Страхар, які адрозніваецца празмернай прыхільнасцю да пазіравання на камеры, маўчыць.
Скаргі на ліфты ААТ «Могилевлифтмаш» аднатыпныя: частыя паломкі адзін-два разы на месяц, некарэктная праца дзвярэй, захрасанне паміж паверхамі. Былі выпадкі, калі людзі праводзілі ў захраслай кабіне больш за гадзіну. Жыхары Магілёва даўно ведаюць, што прадпрыемства ў крызісе.
Стабільна стратнае
З ААТ «Могилевхимволокно» справы яшчэ горшыя. Прадпрыемства стабільна стратнае. Завод знік са спісу лідараў падаткаплацельшчыкаў вобласці, аб’ёмы вытворчасці ўпалі, звольненых налічваюцца сотні. Фінал лагічны: на частцы тэрыторый прадпрыемства плануюць разбіць «Умный парк» для новых рэзідэнтаў. Старыя магутнасці выводзяцца, новыя ідэі шукаюцца на баку.
А старая мельніца ўсё круціцца
Стабільная якасць стабільных страт – вось што стаіць за дыпломамі «Мельницы успеха». Конкурс дзяржаўны, журы дзяржаўнае, удзельнікі дзяржаўныя. Узнагародзіць стратны завод з бракаванай прадукцыяй – не парадокс, а норма. Мельніца круціцца, зерня няма, але мукі ў справаздачах – поўныя засекі.
Міжнародны дзень музеяў (International Museum Day, з 1977 года). Ноч музеяў.
У гэты дзень музеі ва ўсім свеце адчыняюць свае дзверы для ўсіх жадаючых, цалкам бясплатна і з радасцю паказваючы свае выставачныя залы, новыя экспанаты. Да свята прымеркаваны адкрыцці новых выставак, фестываляў, у музеях арганізуюцца тэматычныя лекцыі, экскурсіі, навуковыя чытанні, спецыяльныя заняткі з дзецьмі, праходзяць музейна-тэатральныя паказы.
У свята ў музеях заўсёды шмат наведвальнікаў. Акрамя Міжнароднага дня музеяў праходзіць яшчэ адно свята – Ноч музеяў.
Дзень памяці ахвяр дэпартацыі народаў Крыма.
Устаноўлены Вярхоўным Саветам Крыма ў 1994 годзе.
18 мая 1944 гады ў Сярэднюю Азію з Крыму быў адпраўлены першы эшэлон крымскіх татараў, грэкаў, балгараў, немцаў, армян і іншых народаў, якія насялялі Крым. Іх дэпартацыя праводзілася па незаконных абвінавачваннях органамі ўлады СССР у «масавым дэзерцірстве» з Чырвонай Арміі, а таксама ў супрацоўніцтве з нямецкімі акупацыйнымі войскамі падчас Вялікай Айчыннай вайны і ўдзеле крымскіх татараў у калабарацыянісцкіх фармаваннях.
Да 20 мая было выселена больш за 180 000 чалавек. Па канчатковых дадзеных, з Крыма было дэпартавана звыш 200 000 крымскіх татараў. Затым, у маі-чэрвені 1944 года, з тэрыторыі паўвострава дэпартавалі яшчэ грэкаў, балгараў, армян, немцаў, італьянцаў, румынаў.
Мемарыяльны комплекс ахвярам дэпартацыі ў пасёлку Сірэнь.
1792 год. Войскі Расіі ўварваліся на тэрыторыю Рэчы Паспалітай з мэтаю скасавання Канстытуцыі 3 мая.
На гэты момант армія Рэчы Паспалітай павінна была налічваць 100 000, але не дасягла нават і 70 000, з якіх баяздольных было толькі 56 000, астатнія – ненавучаныя рэкруты. Пяхоты і кавалерыі было 40 000 і 30 000 адпаведна, пры 200 гарматах. Гэта была даволі значная сіла, але войскі былі раскіданы на велізарных прасторах краіны, і не змаглі дзейнічаць эфэктыўна. Больш таго, 18 000 салдат прускага дапаможнага корпуса не прыбылі з прычыны здрады прускага саюзніка.
Камандуючым арміяй быў прызначаны каралеўскі пляменнік, малады князь Юзэф Панятоўскі. Пры фармаванні арміі яму дапамагалі генералы: А. Касцюшка, М. Вяльгорскі і Ю. Заёнчак. Як потым высветлілася, найбольшую вартасць на поле бою ў польска-літоўскім войску мела пяхота і артылерыя, а хутка сфармаваныя групы нацыянальнай кавалерыі лёгка прыходзілі ў паніку.
Армія расійскіх акупантаў была падзелена на дзве часткі: беларуская армія – 32 000 пяхоты генерала М. Крачэтнікава, 64 000 у Малдаўскай арміі ветэранаў нядаўняй вайны з Асманскай імперыяй пад камандаваннем М. Кахоўскага. Першая ішла ў Літву, а другая на Падолле і Валынь.
Пяхота Кароннага корпуса.
1868 год. Нарадзіўся Мікалай ІІ (1868-1918).
Расійскі імператар, палкоўнік, адмірал брытанскага флота і фельдмаршал брытанскай арміі, святы ў РПЦ. У 1915-1917 гадах жыў у Магілёве пры Стаўцы.
Атрымаў грунтоўную хатнюю адукацыю. Служыў афіцэрам у Праабражэнскім палку.
Стаў імператарам у 1894 годзе.
Панаванне Мікалая II было адзначана эканамічным развіццём Расіі. Праведзены грашовая рэформа, першы ўсеагульны перапіс насельніцтва, уведзены заканадаўчая Дзяржаўная Дума, Савет міністраў, краіна ўступіла ў вайсковы блок Антанта. За ініцыятыву па скліканні Гаагскай канфэрэнцыі быў намінаваны на Нобелеўскую прэмію міру ў 1901 годзе. Разам з тым павялічваўся рост сацыяльна-палітычных супярэчнасцяў, рэвалюцыйнага руху (адбыліся дзве рэвалюцыі), Расія прайграла руска-японскую вайну, уступіла ў І Сусветную.
20 жніўня 2000 года праслаўлены ў ліку святых Рускай праваслаўнай царквы.
1888 год. Нарадзілася беларуска Ганна Барысевіч (1888-2007).
Адна з сусветных доўгажыхарак, якая пражыла 118 гадоў і 281 дзень.
Праз спазненне не была занесеная ў Кнігу рэкордаў Гінэса як найстарэйшы чалавек у свеце.
У 2007 годзе афіцыйны сусветны рэкорд даўгалецця прызналі за 114-гадовай жыхаркай Японіі, тым часам як Ганне Барысевіч было больш за 118.
У 2007 годзе яе імя было ўнесена ў Кнігу рэкордаў Расіі, СНД і краін Балтыі «Дзіва».
1906 год. У Пецярбургу заснавана беларуская выдавецкая суполка “Загляне сонца і ў наша аконца” (1906-1914).
Паўстала з ініцыятывы выкладчыка Пецярбурскага ўніверсітэта, беларуса Б. Эпімах-Шыпілы.
Выдадзена 38 кніг кірыліцай і лацінкай агульным накладам больш за 100 000 асобнікаў. Сярод іх першыя падручнікі на беларускай мове «Беларуская чытанка, ці Першае чытанне для дзетак беларусаў» Каруся Каганца, «Першае чытанне для дзетак беларусаў» Цёткі, творы Янкі Купалы і Якуба Коласа, В. Дунін-Марцінкевіча, Ф.Багушэвіча, пераклад паэмы «Пан Тадэвуш» А. Міцкевіча. Быў выпушчаны альманах «Маладая Беларусь».
1910 год. Памерла Эліза Ажэшка (1841-1910).
Папулярная ў свой час беларуская польскамоўная пісьменніца, грамадская дзеячка і педагог эпохі пазітывізму.
Яе празаічныя творы інсцэніраваліся, перакладаліся на беларускую мову і напачатку XX стагоддзя ставіліся на сцэнах шматлікіх беларускіх гарадоў. Блізка сябравала з Ф. Багушэвічам.
Адукацыю атрымала ў Варшаўскім пансіёне. Аказвала дапамогу ўдзельнікам паўстання 1863 года.
Аўтар апавяданняў, раманаў, у тым ліку на тэмы грамадскай эмансіпацыі і барацьбы жанчын за грамадскія правы. Шырокае прызнанне прынеслі раман «Мэір Эзофавіч», апавяданні зборніка «З розных сфер», апавяданні з жыцця беларускіх сялян «Нізіны» і іншыя.
Шмат падарожнічала па Беларусі, сабрала 228 назваў раслін. Усім беларускім назвам за дапамогай знаёмага батаніка яна дала лацінскія адпаведнікі. Шмат назваў раслін, пададзеных Ажэшкай, не фіксуюць іншыя беларускія слоўнікі.
У доме ў Гродна, дзе апошнія гады жыцця яна жыла створаны дом-музей. Яе імем названа вуліца ў Гродна, на якой усталяваны помнік.
1920 год. Нарадзіўся Ян Павал II (Караль Вайтыла, 1920-2005).
264-ы Рымскі Папа, першы пантыфік-славянін і першы папа, які не паходзіў з Італіі, за апошнія больш як 450 гадоў. Святы. Меў вялікую цікавасць да Беларусі, стварыў паўнавартасную каталіцкую структуру ў Беларусі.
Па працягласці свайго пантыфікату ён саступае толькі Апосталу Пятру і Папу Пію IX (1846-1878).
Аўтар прац па праблемах хрысціянскай філасофіі чалавека, шматлікіх энцыклік, вершаў, паэм, п’ес.
Яго верш «Юдэйская пустыня» пераклала на беларускую мову Х. Лялько.
Стаў першым пантыфікам у гісторыі, які пачаў звяртацца да беларускіх вернікаў па-беларуску ў сваіх святочных віншаваннях з нагоды Вялікадня і Нараджэння Хрыстовага, а таксама падчас сустрэч з дэлегацыямі беларусаў.
Святому прысвечаны шматлікія помнікі ў многіх каталіцкіх краінах. У 2013 годзе ў Магілёве на тэрыторыі касцёла Небаўзяцця Панны Марыі і Святога Станіслава ўстаноўлена скульптура.
1940 год. Нарадзіўся Ян Чыквін (1940-2022).
Беларускі паэт, гісторык літаратуры, перакладчык, доктар гуманітарных навук, прафесар, грамадскі дзеяч Польшчы, прэзідэнт Беларускага Літаратурнага Таварыства «Белавежа».
Скончыў Варшаўскі ўніверсітэт. Працаваў у Варшаўскім, Беластоцкім універсітэтах.
Член Польскага таварыства русістаў, Саюза польскіх пісьменнікаў, Міжнароднай асацыяцыі беларусістаў, беларускага ПЭН-цэнтра. Быў рэдактарам выдавецкай серыі “Бібліятэка Беларускага літаратурнага аб’яднаньня «Белавежа»”, часопіса «Тэрмапілы».
Узнагароджаны медалём Францішка Скарыны.
Памёр 14 лістапада 2022 года.
1958 год. Нарадзіўся Ян Максімюк.
Беларускі перакладчык, крытык, літаратар на Беласточчыне.
Скончыў Варшаўскі ўніверсітэт. Працаваў настаўнікам, інструктарам і сакратаром Беларускага грамадска-культурнага таварыства ў Беластоку, журналістам «Нівы», перакладчыкам у амерыканскай амбасадзе ў Варшаве.
Перакладае беларускую літаратуру на польскую мову і сусветную літаратуру на беларускую мову. Пераклаў «Уліса» Джойса. Стварае слоўнік падляскай мовы. Вядзе сайт прысвечаны папулярызацыі і кадыфікацыі падляскай мікрамовы. Рэдагаваў літаратурна-мастацкі часопіс «Правінцыя» (Беласток).
З 1998 году жыве ў Празе. Супрацоўнічае з «Радыё Свабода». Разам з С. Шупам заснаваў інтэрнэт-праект Літаратура.орг.
1972 год. Нарадзіўся Аляксандр Кулінковіч (1972-2018).
Беларускі рок-музыка, заснавальнік і лідар гурта “Neuro Dubel”.
Працаваў у моладзевых выданнях. Аўтар вершаў, музыкі. Браў удзел у некаторых запісах і канцэртах гурта «Крамбамбуля».
Памёр 3 жніўня 2018 года. У дзень смерці «Нейра Дзюбель» павінен быў выступаць на фэстывалі «Рок за баброў».
1977 год. У Польшчы памёр Андрэй Блажэвіч (Вангін, 1895-1977).
Беларускі акцёр, вядучы акцёр трупы У. Галубка – Беларускага дзяржаўнага вандроўнага тэатра. Выступаў у характарных ролях.
Бываў на гастролях у Магілёве.
Арыштаваны НКУС у 1937 годзе. Па Другой сусветнай вайне выехаў у Польшчы. Удзельнічаў у аматарскіх спектаклях на Памор’і.
З 1968 году дажываў у доме састарэлых у Гдыні. Наведваў беларускі клуб у Гданьску.
Увесну 1977 году знік з дому састарэлых Гдыні. Толькі праз 25 гадоў высветлілася, з прычыны пагаршэння здароўя яго перавезлі ў Гнеў – у адпаведны дом. Там пасля 19 дзён памёр.
Дзякуючы гданьскім беларусам яго магіла была адшуканая. На ёй усталяваны помнік з граніту.
Акцёры трупы У. Галубка.
1995 год. Памёр ураджэнец в. Малыя Бортнікі Бабруйскага раёна Іван Балыка (1937-1995).
Беларускі савецкі вайсковы дзеяч, генерал-маёр.
Скончыў ваеннае вучылішча, акадэмію бранятанкавых войск Генеральнага штаба. Служыў у Беларускай ваеннай акрузе, групе савецкіх войск у Германіі, у Забайкаллі, быў ваенным саветнікам у В’етнаме, Емене. Апошнія гады жыцця пражываў у в. Малыя Бортнікі.
На семінары ў Мсціславе гаварылі толькі пра пашавы перыяд, але маўчалі пра падзеж жывёлы і ўтойванне гэтага факта.
У Мсціслаўскім раёне прайшоў семінар-нарада па пераводзе БРЖ на пашавае ўтрыманне. Выехалі ў поле, паслухалі даклады, паабяцалі строга выконваць патрабаванні. Прыгожая карцінка. Толькі за ёй – гісторыя, якую раённая газета аддае перавагу не ўспамінаць.
Мсціслаўскі раён – антылідар Магілёўскай вобласці па падзежы жывёлы. Мінус 19,9 працэнта пагалоўя БРЖ – найгоршы паказчык у рэгіёне. Клімавіцкі і Дрыбінскі раёны з іх мінус адзінаццаццю выглядаюць на гэтым фоне амаль квітнеючымі.
Прычыны – не стыхійнае бедства. У верасні 2024 года высветлілася, што ў адной з гаспадарак раёна падзеж хавалі.
Па патрабаванні пракуратуры да матэрыяльнай адказнасці прыцягнуты 25 работнікаў АПК на агульную суму 13 602 рублі, 9 службовых асоб – да дысцыплінарнай адказнасці, 4 – да адміністрацыйнай.
Лячыць жывёлу пры гэтым няма каму. У ААТ «Знамя труда» Мсціслаўскага раёна па люты 2026 года вакантныя ўсе ветэрынарныя пасады – заатэхнік-селекцыянер не з’яўляўся больш за пяць гадоў, два ветфельчары – каля трох. Хто лечыць жывёл у гаспадарцы – пытанне адкрытае.
На семінары-нарадзе пра гэта не гаварылі. Гаварылі пра надоі, прывагі і перасоўныя даільныя ўстаноўкі. Вытворчасць малака за першы квартал – 110,5 працэнта да мінулага года. Добры паказчык. Толькі незразумела, як ён спалучаецца з найгоршым у вобласці падзежам і вакантнымі ветэрынарнымі пасадамі ўжо пяць гадоў запар.
Пашавы перыяд – час вялікага малака, сказаў старшыня райвыканкама. Магчыма. Але спачатку нядрэнна было б разабрацца, чаму жывёла ў раёне гіне хутчэй, чым дзе-небудзь у Магілёўскай вобласці, і хто за гэта адказаў па-сапраўднаму.
У Магілёве кіроўца-жанчына ўдарыла чужую машыну і ўцякла з месца ДТЗ. Ад камер відэаназірання сысці не ўдалося.
У адным з двароў Магілёва кіроўца Suzuki заднім ходам зачапіла прыпаркаваны Nissan. Агледзела пашкоджанні – і з’ехала.
Парушальніцай аказалася 50-гадовая мясцовая жыхарка. Вынік – штраф 10 базавых велічынь і пазбаўленне правоў на чатыры месяцы, паведамляе УУС Магілёўскага аблвыканкама.
У Быхаўскім і Крычаўскім раёне завышалі цэны і парушалі тэрміны прыдатнасці прадуктаў.
Камітэт дзяржаўнага кантролю Магілёўскай вобласці праверыў гандлёвыя аб’екты ў сельскай мясцовасці – у Быхаўскім і Крычаўскім раёнах. Парушэнні знайшлі практычна ў кожнай краме.
У дзвюх прыватных крамах кошт тавараў быў завышаны. Гандлёвыя надбаўкі на прысмакі перавышалі норму ў два разы – пад праверку трапілі імпартныя вафлі, печыва і карамель.
Акрамя таго, прадавалі яблыкі і таматы з парушэннем тэрмінаў прыдатнасці. Пакупнікам, у адпаведнасці з законам, вярнулі грошы.
У пяці крамах прадавалі хлеб, у якога тэрміны прыдатнасці скончыліся некалькі сутак таму.
Таксама, у крамах адсутнічалі абавязковыя тавары – соль, яйкі, смятана і яблыкі. Такі дэфіцыт кваліфікаваны як грубае парушэнне правілаў гандлю.
Дзень нараджэння Інтэрнэту. Дзень зацвярджэння стандарту World Wide Web, WWW.
17 мая 1991 года на афіцыйным узроўні быў зацверджаны стандарт для старонак Сусветнай павуціны (World Wide Web). Да таго часу ўжо дастаткова прымальна працавалі электронная пошта, перапампоўка дадзеных і рассыланне навін для працы з кліентамі кампаній. Аўтарства вынаходства Інтэрнэту належыць Ціму Бернерсу-Лі, якому дапамагаў Роберт Кайо.
Пасля з’яўлення Сусветнага павуціння ва ўжытку кампутарнікаў з’явілася слова “вэб” (з ангельскай – “павуціна”), свет даведаўся аб стварэнні вэб-сервераў, вэб-старонак і вэб-сайтаў. Для поўнага пагружэння ў Інтэрнэт-свет бракавала значнай дэталі – адмысловай праграмы, якая бы адчыняла ўсе гэтыя “вэбы” у тым выглядзе, якім сёння ўжо нікога не здзівіш. Так і з’явіліся браўзэры.
Сусветнае павуцінне зрабіла фурор у прэсе і зрабіла сур’ёзны пераварот у галіне інфармацыйных сістэм. Інтэрнэт пачаў напаўняцца і развівацца штосекундна. На распрацоўку гіпертэксту для Сусветнага павуціння спатрэбілася два гады. Цяпер дзякуючы HTML (мове разметкі гіпертэксту) магчыма стварэнне, захоўванне і адлюстраванне тэксту.
На сённяшні дзень Сусветная павуціна ўяўляе сабой сетку, у якой злучаны мільёны вэб-сервераў. Па няведанні людзі блытаюць тэрміны “Інтэрнэт” і “Сусветнае павуцінне”. Гэта два розныя паняцці. Функцыянаванне Інтэрнэту без Павуціння дапушчальна (але што тады ў ім рабіць без фільмаў, фота, бібліятэк і музыкі?), а вось Павуціна асобна ад Інтэрнэта дзейнічаць не можа.
Міжнародны дзень барацьбы з гамафобіяй (International Day Against Homophobia, Transphobia and Biphobia, з 2004 года).
Адзначаецца ў памяць пра выключэнне гомасексуальнасці з Міжнароднай класіфікацыі хвароб 17 мая 1990 года.
У 2003 годзе ў канадскай правінцыі Квебек арганізацыяй Fondation Emergence быў абвешчаны і праведзены ў чэрвені Народны дзень супраць гамафобіі. Услед за гэтай ініцыятывай у жніўні 2004 года французскі ўніверсітэцкі лектар і актывіст кампаній за правы меншасцей Луі-Жорж Тэн прапанаваў адзначаць аналагічны дзень у сусветным маштабе.
Асноўнай задачай мусіла стаць прыцягненне грамадскай увагі да геяў, лесбіянак, бісексуалаў і транссексуалаў (ЛГБТ), асабліва ў тых краінах, дзе пытанні сексуальнасці дагэтуль лічацца табу, а ЛГБТ-людзі падвяргаюцца дыскрымінацыі.
У Беларусі адносіны да ЛГБТ меньшасцей рэзка адмоўныя. Гэта адбітак выхавання і прапаганды.
Сусветны дзень барацьбы з артэрыяльнай гіпертаніяй (World Hypertension Day, з 2005 года).
Устаноўлены па ініцыятыве Сусветнай арганізацыі аховы здароўя.
Асноўная мэта Дня – кожны чалавек павінен вымяраць артэрыяльны ціск і ведаць свае лічбы артэрыяльнага ціску.
Гіпертанія – шырока распаўсюджаная ў свеце эпідэмія. У шматлікіх краінах больш за 50% людзей ва ўзросце звыш 60 гадоў маюць падвышаны артэрыяльны ціск, толькі адна траціна асоб, якія пакутуюць гіпертаніяй, атрымлівае лячэнне і прыкладна 12% з ліку гэтых людзей знаходзіцца пад медыцынскім кантролем. Каля 45% хворых людзей не ведаюць, што яны маюць высокія лічбы артэрыяльнага ціску.
Гіпертанія – «ціхі забойца». Павышэнне ціску вядзе да павелічэння частаты інсультаў на 60% і павелічэнне рызыкі інфарктаў на 20%.
Артэрыяльны ціск часцей павялічваецца ў людзей, якія маюць фактары рызыкі: якія злоўжываюць салёнай, тлуснай ежай, алкаголем, знаходзяцца ў стрэсавых сітуацыях, маюць павышэнне ўзроўню халестэрыну, кураць, маюць нізкую фізічную актыўнасць.
Выяўленне гіпертаніі з’яўляецца першым крокам на шляху барацьбы з гэтым захворваннем.
Сусветны дзень электрасувязі і інфармацыйнага грамадства, Міжнародны дзень тэлекамунікацый (World Information Society Day, World Telecommunication and Information Society Day, з 1969 года).
Устаноўлены Генеральнай Асамблеяй ААН у памяць таго, што 17 мая 1865 года ў Парыжы было падпісана першае міжнароднае Тэлеграфнае Пагадненне, і быў заснаваны Міжнародны Тэлеграфны Саюз, з 1932 года – Міжнародны Саюз электрасувязі (МСЭ).
Услед за тэлеграфам з’явіліся радыё і тэлефон.
Інфармацыйныя тэхналогіі прыкметна змянілі аблічча цывілізацыі. Яны зрабілі сапраўдны выбух у сусветнай эканоміцы, у выніку чаго рэзка павысілася колькасць і якасць прадукцыі.
1838 год. Ігнат Дамейка (1802-1889) прыбыў у Чылі.
Беларускі, польскі і чылійскі навуковец, геолаг. Нацыянальны герой Чылі.
У 14-гадовым узросце стаў адным з самых юных студэнтаў Віленскага універсітэта. Член таварыства філаматаў разам з Я. Чачотам, А. Міцкевічам. Удзельнік Лістападаўскага паўстання 1830-1831 гадоў, быў ад’ютантам 25-га пяхотнага палка. Пасля сканчэння Горнай школы ў Парыжы атрымаў запрашэнне на працу ў Чылі.
Працаваў прафесарам горнай школы (зараз універсітэт яго імя) у Кікімба (1838-1846), прафесарам, загадчыкам кафедры хіміі, рэктарам (1867-1883) універсітэта Сант’яга. Чылійскі “Гранд дэ адукатар”, фактычны заснавальнік прыродазнаўчых даследаванняў, сучаснай адукуацыі, увёў метрычную сістэму, арганізаваў метэаралагічную службу.
Склаў з каментарамі геаграфічную, геалагічную і эканамічную карту былых земляў Рэчы Паспалітай.
У 1884 годзе наведаў сяброў і калег у Кракаве, Варшаве, Вільні, на радзіме ў Мядзведцы, у Міры і Навагрудку.
Памёр 23 студзеня 1889 года. Дзень пахавання быў абвешчаны днём нацыянальнай жалобы Чылі.
Імем вучонага названы малая планета, мінерал, шматлікія расліны, выкапнёвыя жывёлы, роды дыназаўраў, птэразаўраў, рыб, падвід лісіц, названы горад, універсітэт і вуліцы ў Сант’яга-дэ-Чылі і яшчэ ў 9 гарадах Чылі, у Вільнюсе, Навагрудку, горны хрыбет у Андах, бібліятэка ў Буэнас-Айрэсе, шэраг навучальных і навуковых устаноў у Чылі, музей і абеліск у в. Крупава Лідскага раёна. У Мядзведкаўскай школе адкрыты музей, а ў вёсцы Мядзведка ўстаноўлены бюст і памятны камень, помнік усталяваны і ў Сант’яга.
1845 год. Нарадзіўся Мікалай Нікіфароўскі (1845-1910).
Беларускі этнограф, фалькларыст, краязнавец.
Большую частку жыцця працаваў у навучальных установах Віцебска.
Пакінуў багатую спадчыну па этнаграфічнаму вывучэнню Віцебшчыны, асабліва плённую пасля знаёмства з ураджэнцам Магілёва П. Шэйнам (1826-1900).
Член Таварыства аматараў прыродазнаўства, антрапалогіі і этнаграфіі пры Маскоўскім універсітэце, геаграфічнага таварыства, рэдактар часопіса «Этнографическое обозрение». Аўтар каля 20 даследаванняў, датычных матэрыяльнай і духоўнай культуры, вуснапаэтычнай творчасці беларусаў.
У Віцебску ў гонар вучонага ўсталявана мемарыяльная шыльда.
М. Нікіфароўскі сядзіць крайні справа.
1934 год. Савецкія карнікі расстралялі Алеся Салагуба (1906-1934).
Беларускі паэт, публіцыст. Вязень Лукішак.
Скончыў Віленскую беларускую гімназію. У 1928 годзе нелегальна перайшоў у БССР, дзе скончыў БДУ (1931).
У жніўнІ 1933 года арыштаваны НКУС. Расстраляны ў 27-гадовым узросце.
Аўтар вершаў, зборніка вершаў «Лукішкі».
У 1961 годзе ў часопісе «Полымя» апублікаваны яго «Лукішскі дзёньнік».
1934 год. У засценках НКУС загінуў Міхал Кахановіч (1882-1934).
Беларускі палітычны дзеяч, педагог, рэдактар, публіцыст.
Жыў у Магілёве ў 1915-1918 гадах, працаваў выкладчыкам у рэальным вучылішчы, член Беларускага нацыянальнага камітэта, старшыня Магілёўскага беларускага камітэта, рэдактар газеты “Могилевский вестник” (1917).
Грамадскі дзеяч на Віленшчыне, дырэктар Віленскай беларускай гімназіі (1919-1922). Як пасол сейму Польскай Рэспублікі адстойваў нацыянальныя і сацыяльныя правы беларускага народа.
Аўтар успамінаў пра І. Луцкевіча.
Арыштаваны НКУС у 1933 годзе.
Праўнукі і прапраўнукі М. Кахановіча жывуць у Магілёве.
1950 год. У Баранавічах нарадзілася Валерыя Навадворская (1950-2014).
Расійскі палітычны дзеяч, дысідэнт, журналіст, заснавальнік і старшыня ультра-ліберальнай партыі “Дэмакратычны саюз”.
Будучы яшчэ маладой дзяўчынай, Навадворская даведалася пра існаванне ГУЛАГа, працэс Сіняўскага і Даніэля і ўвод войскаў Варшаўскай дамовы ў Чэхаславакію, што развіло ў ёй непрыманне савецкай улады.
5 снежня 1969 года на святочным вечары, прысвечаным Дню Канстытуцыі СССР у Крамлёўскім палацы з’ездаў, перад прэм’ерай оперы Вано Мурадэлі «Кастрычнік» Навадворская раскідала рукапісныя ўлёткі з антысавецкім вершам уласнага сачынення. З гэтага моманту пачаўся яе шлях барацьбіта за дэмакратычныя каштоўнасці і шматгадовы пераслед з боку КДБ.
Навадворская ў маладосці.
1952 год. Нарадзіўся Анатоль Красоўскі (1952-1999).
Беларускі педагог, выдавец, прадпрымальнік, кандыдат філасофскіх навук.
Скончыў БДУ. Аўтар дзясяткаў навуковых прац і шэрагу навучальных дапаможнікаў, распрацоўшчык школьнага курсу «Этика и психология семейной жизни».
Займаўся дабрачыннасцю, аказваў фінансавую падтрымку шэрагу грамадскіх арганізацый Беларусі.
Вядомы як сябр палітыка В. Ганчара, аднаго з лідараў беларускай апазіцыі ў канцы 1990-х. 16 верасня 1999 г. разам з Ганчаром быў выкрадзены пры нявысветленых абставінах.
В. Ганчар і А. Красоўскі.
1970 год. У Мінску нарадзілася Анжаліка Агурбаш (Ялінская).
Спявачка, актрыса, мадэль, прадстаўніца Беларусі на “Еўрабачанні-2005”.
Удзельніца групы «Верасы» (1990-1995). Заслужаная артыстка Беларусі.
У 1988 годзе выйграла першы ў Беларусі конкурс прыгажосці «Мінская прыгажуня».
Лаўрэат конкурсаў “Славянскі базар”, “Залаты шлягер”, “На скрыжаваннях Еўропы”, фіналістка расійскай “Песні года” 2010 і 2011 гадоў.
1999 год. Накіраваўся ў Другое адзіночнае кругасветнае марское падарожжа Яўген Гвоздзеў (1934–2008).
Ураджэнец Пінска, беларусі Кругасветны падарожнік, мораплавацель ў адзіночку на яхтах у 1992, 1999–2003, 2008 гадах.
Другая кругасветкаа цягнулася з 17 мая 1999 па 9 жніўня 2003 года на самаробнай яхце са шкловалакна даўжынёй 3,7 м.
Загінуў 2 снежня 2008 года ў Неапалітанскім заліве пад час падарожжа.
У яго гонар названа вуліца ў расійскай Махачкале, у гістарычным парку “Расія – мая гісторыя” Махачкалы прысвечана экспазіцыя.
1999 год. Памёр Міхаіл Біч (1937-1999).
Беларускі гісторык. Доктар гістарычных навук, прафесар.
Скончыў БДУ. Працаваў настаўнікам у школах Пастаўскага і Мастоўскага раёнаў, у Інстытуце гісторыі НАНБ
Даследчык гісторыі рабочага, народніцкага рухаў, перыядычнага друку Беларусі і праблем нацыянальнага Адраджэння. Пад яго кіраўніцтвам абаранілі кандыдацкія дысертацыі 6 даследчыкаў.
Аўтар каля 300 навуковых прац, у тым ліку 2 манаграфій, раздзелаў у 7 калектыўных кнігах, 4 вучэбных дапаможнікаў.
2000 год. Магілёўскі машынабудаўнічы інстытут пераўтвораны ў дзяржаўны тэхнічны (з 2003 года — Беларуска-Расійскі) ўніверсітэт.
Рэгіянальны навукова-адукацыйны цэнтр. Адкрыты 1 верасня 1961 года.
У 2014 годзе агенцтва “Эксперт РА” прысвоіла ВНУ рэйтынгавы клас “D” які азначае “прымальны ўзровень” падрыхтоўкі выпускнікоў.
Мае 8 корпусаў, 8 факультэтаў, 6 000 студэнтаў на 22 спецыяльнасцях па беларускіх адукацыйных стандартах і 10 спецыяльнасцях па расійскіх адукацыйных стандартах.
У рамках універсітэта развіваецца сістэма бесперапыннага адукацыйнага працэсу: ліцэй – архітэктурна-будаўнічы каледж – універсітэт – інстытут павышэння кваліфікацыі і перападрыхтоўкі кадраў.
На Магілёўшчыне праверылі аб’екты грамадзянскай абароны на фоне папярэджанняў украінскага кіраўніцтва аб ударах у адказ за яшчэ большы удзел Беларусі ў расійскай агрэсіі.
Органы пракуратуры вобласці, праверыўшы гэтыя аб’екты, сцвярджаюць, што арганізацыі, якім яны належаць, прымаюць меры па падтрыманні іх у гатоўнасці да прыёму насельніцтва. Разам з тым, на больш чым 90 такіх аб’ектах пракуроры знайшлі недахопы і запатрабавалі іх ухілення. Колькі ўсяго бомбасховішчаў і іншых аб’ектаў праверыла пракуратура, у яе паведамленні не адзначаецца.
У прыватнасці, у асобных выпадках не выконваліся патрабаванні парадку эксплуатацыі і ўтрымання ахоўных збудаванняў; забеспячэння перакрыцця, замыкання і герметызацыі праёмаў ахоўна-герметычнымі, герметычнымі варотамі, дзвярамі, аканіцамі і іх механізмамі задрайвання; функцыянавання фільтраў-паглынальнікаў, сістэм фільтра-вентыляцыі і герметычнасці ахоўных збудаванняў.
Нагадаем, што ўкраінскае кіраўніцтва ў апошнія тыдні адзначае “спецыфічную актыўнасць” на прымежнай да Украіны беларускай тэрыторыі і ўзмацненне расійскай прысутнасці ў Беларусі. А пасля апошняй масіраванай паветранай расійскай атакі па Кіеве, прэзідэнт Уладзімір Зяленскі заявіў, што па даных разведкі Масква пераконвае беларускага дыктатара больш актыўна далучыцца да яе агрэсіі супраць Украіны.
На пляцоўцы аўтастанцыі ў Чавусах аўтобус без кіроўцы адвольна пачаў рух, загінулі два чалавекі.
Трагедыя адбылася раніцай 16 траўня 2026 года. 41-гадовы кіроўца не заглушыў рухавік, не прыняў мер па недапушчэнні адвольнага руху аўтобуса і пакінуў яго, пайшоўшы адзначаць пуцявы ліст.
Тым часам транспартны сродак самаадвольна пачаў рух і наехаў на сямейную пару 70 і 66 гадоў, якія ішлі па пляцоўцы аўтастанцыі і не маглі заўважыць аўтобус, бо ён знаходзіўся за іх спінамі.
Следчыя сцвярджаюць, што папярэдне ўстаноўлена нібы кіроўца нейкім чынам спрабаваў прадухіліць рух аўтобуса. Тым не менш узбуджана крыінальная справа па артыкуле аб парушэнні дарожнага руху, якое прывяло па неасцярожнасці да смерці двух асоб.
Успамін святога Андрэя Баболі (Каталіцкі каляндар)
Андрэй Баболя (30.11.1591 – 16.5.1657) – рэлігійны каталіцкі дзеяч, місіянер. Святар і мучанік. Святы, апякун Пінскай дыяцэзіі.
Андрэй Баболя праславіўся як знаўца твораў грэчаскіх айцоў царквы і здольны прамоўца, што дазваляла яму перамагаць прадстаўнікоў праваслаўя ў дыспутах і схіляць іх да каталіцызму. Быў празваны «душахватам», «апосталам Піншчыны».
У час вайны Расіі з Рэччу Паспалітай 1654-1667 гадоў схоплены і закатаваны ў Янаве-Палескім (цяпер г. Іванава Брэсцкай вобл.) атрадам казакаў палкоўніка А. 3дановіча.
Цела Андрэя Баболі пазней перавезена ў Пінск і пахавана ў крыпце касцёла езуітаў, у 1702 годзе крыпта была эксгумавана і цела знойдзена нятленным. Культ Андрэя Баболі пачаў пашырацца ў Рэчы Паспалітай, потым у Аўстрыі і Германіі.
Беатыфікаваны ў 1853, кананізаваны ў 1938 годзе. У 1808 яго цела перавезена ў Полацк, у 1924 – у Рым, у 1938 – у Варшаву.
16 мая 2002 года святы Андрэй Баболя абвешчаны патронам Польшчы. Ён таксама ёсць патронам Пінскай дыяцэзіі. У Полацку з 1997 года працуе касцёл Св. Андрэя Баболі.
Дзень памяці ахвяраў вайны 1654-1667 гадоў.
У выніку вайны Расіі з Рэччу Паспалітай, у параўнанні з 1648 годам, насельніцтва краіны паменшылася ўдвая. На Магілёўшчыне і Смаленшчыне існаваў партызанскі рух супраць захопнікаў – рух “шышэй”.
1674 год. Абранне каралём і вялікім князем ВКЛ Яна III Сабескага (1629-1696).
Удзельнічаў у войнах супраць Масковіі, казакоў Хмяльніцкага, шведаў у Паўночнай вайне 1655-1660, Асманскай імперыі. Перамог турак і татар пад Хоцінам (1673), выратаваў Еўропу ад турак, разбіўшы іх пад Венай (1683). Мецэнат, апякун навукі і мастацтва ў Рэчы Паспалітай.
Пры ім Рэч Паспалітая зведала свой апошні ўздым.
1762 год. Нарадзіўся Юзаф Копаць (1762-1827).
Удзельнік паўстання 1794 года, генерал, падарожнік, даследчык Камчаткі, мемуарыст, аўтар «Дзённіка падарожжа ўздоўж усёй Азіі па сушы да порта Ахоцк, акіянам праз Курыльскія астравы да Ніжнекамчацка…» (1817).
З павагай пісаў пра камчадалаў, чукчаў, якутаў, буратаў i прыводзіў пра ix этнаграфічныя звесткі. Кніга мае навукова-этнаграфічную каштоўнасць, некалькі разоў перавыдавалася (Берлін, 1863; Парыж, 1867; Львоў, 1867), перакладзена на французскую і рускую мовы. Рукапіс зберагаецца ў бібліятэцы Чартарыйскіх у Кракаве.
1889 год. Упершыню апублікавана паэма “Тарас на Парнасе” Канстанціна Вераніцына (1834-1903) у газеце “Минскій листок”.
На працягу 1890-х-1910-х гадоў перавыдаваўся неаднаразова, у перыёдыцы і асобна, пад рознымі назвамі, і актыўна распаўсюджваўся ў спісах. Этнограф Е. Раманаў, які падрыхтаваў адно з першых выданняў, сцвярджаў у 1896 годзе, што Тараса “ва ўсякай хаце знайсці можна”.
“Тарас на Парнасе” ўваходзіць ва ўсе праграмы вывучэння беларускай літаратуры, перакладаўся на многія мовы, ілюстраваўся і інсцэніраваўся.
1911 год. Нарадзіўся Васіль Вітка (Цімох Крысько, 1911-1996).
Класік беларускай дзіцячай літаратуры, літаратурны крытык, паэт, перакладчык, публіцыст, празаік, драматург, педагог. Заслужаны дзеяч культуры. Лаўрэат Дзяржаўнай прэміі БССР. Занесены ў Ганаровы спіс Х. Андэрсена (1978).
Працаваў на Бабруйскім дрэваапрацоўчым камбінаце, у газетах «Камуніст» (Бабруйск), «Ударнік» (Жлобін), «Чырвоная змена», сакратаром Беластоцкага абласнога аддзялення СП БССР. Удзельнічаў у паходзе Чырвонай Арміі ў Заходнюю Беларусь.
Пасля вайны працаваў у часопісе «Беларусь», галоўным рэдактарам «Літаратуры і мастацтва», «Вясёлкі».
Паводле ўспамінаў унучкі, культуролага Ю. Чарняўскай, пасля рэферэндуму 1995 года аб змяненні дзяржаўнай сімволікі на новую, напісаў да гэтай падзеі верш, пасля якога яго імгненна перасталі друкаваць, а пасля смерці на могілках раптам не стала месца для яго пахавання. Беларускае тэлебачанне не сказала ні слова пра смерць заслужанага дзеяча культуры, не ўдалося таксама дамагчыся мемарыяльнай дошкі на яго доме.
Аўтар больш за 10 зборнікаў вершаў, зборніка сатыры і гумару, каля 20 кніг паэзіі і вершаваных казак для дзяцей, п’ес «Прамень будучыні», «Шчасце паэта», прысвечанай Я. Купалу (пастаўлена купалаўскім тэатрам), кніг дзённікаў, нарысаў і апавяданняў, суаўтар чытанак «Роднае слова» для малодшых школьнікаў, перакладаў. У 1973 годзе выйшлі Выбраныя творы ў 2 тамах.
Памёр 5 ліпеня 1996 года.
1929 год. У ЗША адбылася першая цырымонія ўручэння прэміі Амерыканскай кінаакадэміі “Оскар”.
Заснавана ўраджэнцам Мінска Лазарам Маерам. Квіток на цырымонію каштаваў 5 даляраў, цягнулася яна 15 хвілін. Першы “Оскар” прайшоў сціпла і сабраў усяго 270 гасцей.
Акцёры і актрысы, якія перамаглі, былі ўзнагароджаны не за канкрэтны праект, а за ўсе фільмы, у якіх яны здымаліся на працягу года.
Першай лепшай актрысай у гісторыі кінематографа стала Джанет Гейнар (“Сёмае неба”, “Вулічны анёл” і “Узыход сонца: песня двух людзей”), а нямецкі кінаакцёр Эміль Янінгс (“Апошні загад” і “Шлях усякай плоці”) стаў першым мужчынай, які атрымаў прэмію кінаакадэміі.
Першы “Оскар” за лепшую рэжысуру быў уручаны Люісу Майлстоуну (“Два аравійскіх рыцара”). Лепшымі карцінамі 1927-1929 гадоў былі прызнаны дзве – “Узыход сонца” і “Крылы”.
Статуэткі таксама атрымалі сцэнарыст Бэн Хэтч і прадзюсер Джэк Уорнер. Чарлі Чаплін, акцёр, рэжысёр і прадзюсер стужкі “Цырк”, быў удастоены прэміі “За выдатныя дасягненні ў кінематографе”. Аналагічную статуэтку атрымала кампанія Warner Brothers за гукавы фільм “Спявак джаза”.
Першая цырымонія ўручэння Оскараў была адзінай цырымоніяй, якая ніяк не транслявалася ў СМІ ці на радыё.
1955 год. У Гродна нарадзілася Вольга Корбут.
Беларуская і савецкая гімнастка. Чатырохразовая алімпійская чэмпіёнка. Занесена ў Міжнародную залю славы гімнастыкі.
У 15 гадоў стала чэмпіёнкай СССР і ўвайшла ў зборную СССР. Абсалютная чэмпіёнка Спартакіяды народаў СССР, шматразовая чэмпіёнка СССР. У 1972 прызнана лепшай спартсменкай свету.
3 1991 года жыве ў г. Атланта (ЗША), утрымлівае гімнастычную акадэмію. Прэзідэнт чарнобыльскага фонду пры шпіталі г. Сіэтл. Ганаровая грамадзянка г. Атланта.
1986 год. У Гродна адкрыўся Дом-музей Максіма Багдановіча.
Месціцца ў мемарыяльным доме па вул. 1-га Мая, 10, пабудаваным у 1888 годзе. У гэтым доме з чэрвеня 1892 па кастрычнік 1896 года разам з бацькамі жыў беларускі паэт.
Між іншых у стварэнні калекцыі музея паўдзельнічала беларуская паэтэса Л. Геніюш, музею былі перададзены яе вышыванкі, якія вельмі падабаліся Максіму Багдановічу. Рарытэтны зборнік «Вянок» (1913) музею перадаў яе сын Юрый.
1995 года. Кіраўнік справаў прэзідэнта Іван Ціцянкоў сарваў дзяржаўны сцяг Беларусі.
Ціцянкоў – ураджэнец в. Клеявічы Касцюковіцкага раёна. Пасля завяршэння рэферэндуму па дзяржаўнай сімволіцы, ён сарваў з даху Дому ўраду і разарваў на кавалкі гістарычны нацыянальны бела-чырвона-белы сцяг – дзяржаўны ў 1991-1995 гадах.
1999 год. Памёр Мікола Ганько (1923-1999).
Беларускі дзеяч на эміграцыі. Брат старшыні Саюза беларускай моладзі Міхася Ганько.
У час нямецкай акупацыі вучыўся ў Маладзечанскай гандлёва-адміністрацыйнай школе, у 1944 годзе быў на курсах сярэдніх кіраўнікоў Саюза беларускай моладзі.
З лета 1944 года ў эміграцыі. Быў адным з заснавальнікаў парафіі Св. Кірылы Тураўскага ў Таронта, шматгадовым кіраўніком Згуртавання беларусаў у Канадзе. Адзін з ініцыятараў стварэння таварыства дапамогі дзецям – ахвярам Чарнобыльскай катастрофы.
Пахаваны на могілках Пайн Хілс у Таронта.
2001 год. Рашэннем Магілёўскага гарвыканкама званне Ганаровы грамадзянін горада было прысвоена спартсменам і пісьменніку, Герою СССР.
Званне прысвоена алімпійскім чэмпіёнам Святлане Баітавай (гімнастыка), Аляксандру Масяйкову (веславанне), Герою Савецкага Саюза Аляксандру Мініну, тульскаму пісьменніку, аўтару кнігі аб абароне Магілёва ў 1941 года Мікалаю Дружыніну.
Фота. С. Баітава.
2021 год. Памёр Яўген Анішчанка (1955-2021).
Беларускі гісторык, кандыдат гістарычных навук, адзін з арганізатараў “Асацыяцыя свабодных беларускіх гісторыкаў”, даследчык гісторыі падзелаў Рэчы Паспалітай, гісторыі Беларусі XVII-XIX стст.
Аўтар 27 кніг і больш за 400 навуковых артыкулаў. Працаваў у інстытуце культуры, Інстытуце гісторыі НАНБ.
У 2004 годзе абараніў доктарскую дысертацыю па тэме «Палітычная гісторыя Беларусі ў часы падзелу Рэчы Паспалітай», якая, аднак, не была зацверджана ВАК.
На думку аўтара, сапраўднай прычынай такога рашэння атэстацыйнай камісіяй у адносінах да яго з’яўляліся тэматыка і вынікі яго даследаванняў, якія не адпавядаюць дзяржаўнай ідэалогіі, а таксама яго актыўная грамадзянская і прафесійная пазіцыя.
Пасля звальнення з НАНБ у 2004 годзе працаваў дворнікам, галоўным архівістам Нацыянальнага гістарычнага архіва Беларусі, у Інстытуце парламентарызму і прадпрымальніцтва, у Беларускім дзяржаўным медуніверсітэце.
