Магілёўскі «Млын поспеху» перамолвае страты

Дырэктараў прадпрыемстваў з сумнеўнай паспяховасцю ў Магілёве ўзнагародзілі за поспехі.

У Магілёве завяршыўся XVI Міжнародны эканамічны форум «Мельница успеха». Падпісаны пратаколы намераў на 250 млн рублёў, адгрымелі прэзентацыі, уручаны дыпломы конкурсу «Лучшие товары Республики Беларусь». Сярод лаўрэатаў у намінацыі «Стабильное качество» – ААТ «Могилевлифтмаш» і ААТ «Могилевхимволокно». Лепшыя тавары стратных заводаў. Гучыць дзіўна – але менавіта так устроеная сістэма, дзе журы, удзельнікі і арганізатары конкурсу працуюць у адной вертыкалі.

Тысяча бракаваных ліфтаў

ААТ «Могилевлифтмаш» – флагман магілёўскага машынабудавання, больш за 416 тысяч ліфтаў з моманту заснавання. Дзве траціны прадукцыі ідзе на экспарт. Але менавіта тут пачынаюцца пытанні.

У студзені 2026 года высветлілася: партыя з тысячы ліфтаў, пастаўленых у Расію, аказалася бракаванай. Пачаліся вяртанні прадукцыі заводу, прадпрыемства чакаюць судовыя іскі і іміджавыя страты. Гэта заканамерны вынік: яшчэ ў снежні 2024 года дырэктар атрымаў вымову ад Мінпрама за правал экспартнага задання – першы гучны правал за ўсю гісторыю прадпрыемства.

На заводзе скарачаюцца заробкі, людзі сыходзяць – гэта пацвярджаюць крыніцы сярод супрацоўнікаў. Тыя паказчыкі, што яшчэ трымаюцца, тлумачацца проста: пасля 2022 года еўрапейскія вытворцы ліфтаў сышлі з рынку, і завод заняў вызваленую нішу. Не эфектыўнасць – адсутнасць канкурэнтаў. Прычым нават у гэтай нішы не без праблем: у Марыупалі, куды завод актыўна пастаўляў ліфты, мясцовыя ўлады аддаюць перавагу кітайскім вытворцам.

Карыстальнікі даўно фіксуюць тое, пра што дырэктар прадпрыемства Руслан Страхар, які адрозніваецца празмернай прыхільнасцю да пазіравання на камеры, маўчыць.

Скаргі на ліфты ААТ «Могилевлифтмаш» аднатыпныя: частыя паломкі адзін-два разы на месяц, некарэктная праца дзвярэй, захрасанне паміж паверхамі. Былі выпадкі, калі людзі праводзілі ў захраслай кабіне больш за гадзіну. Жыхары Магілёва даўно ведаюць, што прадпрыемства ў крызісе.

Стабільна стратнае

З ААТ «Могилевхимволокно» справы яшчэ горшыя. Прадпрыемства стабільна стратнае. Завод знік са спісу лідараў падаткаплацельшчыкаў вобласці, аб’ёмы вытворчасці ўпалі, звольненых налічваюцца сотні. Фінал лагічны: на частцы тэрыторый прадпрыемства плануюць разбіць «Умный парк» для новых рэзідэнтаў. Старыя магутнасці выводзяцца, новыя ідэі шукаюцца на баку.

А старая мельніца ўсё круціцца

Стабільная якасць стабільных страт – вось што стаіць за дыпломамі «Мельницы успеха». Конкурс дзяржаўны, журы дзяржаўнае, удзельнікі дзяржаўныя. Узнагародзіць стратны завод з бракаванай прадукцыяй – не парадокс, а норма. Мельніца круціцца, зерня няма, але мукі ў справаздачах – поўныя засекі.

Фота БелТА.

На парад у Магілёве вывелі дзетсадаўцаў – ці то разведчыкаў, ці то дэсантнікаў

Мілітарызацыяй ранняга дзяцінства і чарговым унёскам у капілку “пабедабесія” вызначыўся дзіцячы садок №104 горада Магілёва. Выхаванцаў садка вывелі маршыраваць у форме дэсантнікаў – што хлопчыкаў, што дзяўчынак. Каментуючы выступленне ражаных дашкольнікаў, дыктар парада, аднак, назваў іх разведчыкамі. Адказвала за гэты ўсплеск псеўдапатрыятызма кіраўнічка фізічнага выхавання садка №104 Калашнікава Таццяна Мікалаеўна.

Мілітарызацыя дзяцінства і эксплуатацыя непаўналетніх для забавы дарослых на ваенных парадах – адносна нядаўняя практыка ў Беларусі. Яна вядомая з 2024 года, калі прыняць удзел у ваенным парадзе на 9 мая прымусілі выхаванцаў магілёўскіх,брэсцкіх, наваградскіх дзіцячых садкоў.

Фота: БелТА

«Светлая журба» над магіламі. Як БелТА ператварыла пахаваную Магілёўшчыну ў турыстычны буклет

У рэпартажы з вёскі Саматэвічы карэспандэнты БелТА знайшлі «светлую журбу» і «аптымізм» там, дзе насамрэч – 1500 дамоў пад зямлёй, згарэлая царква і радыяцыйнае забруджанне на сарака працэнтах тэрыторыі Касцюковіцкага раёна. 

Руіны Свята-Троіцкай царквы (на фота) у вёсцы Саматэвічы выглядаюць так, як і павінна выглядаць закінутая царква – ні даху, ні купалоў, ні дзвярэй. Толькі абгарэлыя цагляныя сцены і дрэвы, што прарастаюць скрозь тое, што калісьці было храмам.

Пабудаваная ў 1842 годзе, трыццаціметровая, разлічаная на трохтысячнае сяло царква сёння – руіны. У 2008 годзе ўнутры адбыўся пажар, які знішчыў тое, што не вынеслі марадзёры. Падлога знятая, метал вынесены, сцены ў сажы.

Карэспандэнты БелТА, нядаўна пабываўшы ў вёсцы, бачаць гэта і пішуць: «нямы сведка былой велічы і духоўнасці». А яшчэ – «гэтая журба светлая, бо жыццё не знікла, яно перацякло ў новае рэчышча».

Што хаваецца за «светлай журбой»

Саматэвічы – не проста «адселеная вёска». Гэта радзіма Аркадзя Куляшова, народнага паэта БССР, аўтара «Маёй Бесядзі» і “Сцяга брыгады”.

Гэта вёска, упершыню згаданая ў летапісах у 1585 годзе. Гэта месца, дзе да Чарнобыля жыло да трох тысяч чалавек, працавалі крамы, дзіцячы сад, бальніца, вузел сувязі, кавярня.

А цяпер усё выглядае так:

  • 1500 дамоў у Саматэвічах закапаныя ў зямлю. На месцы вуліц – узгоркі;
  • дом самога Куляшова згарэў яшчэ да «пахавання» вёскі, закапаны ў зямлю разам з усім астатнім;
  • царкву Святой Тройцы аднаўляць ніхто не збіраецца;
  • 40 працэнтаў тэрыторыі Касцюковіцкага раёна забруджана радыяцыяй, з абароту выведзена 30 тысяч гектараў сельгасугоддзяў;
  • 40 вёсак раёна адселены і «выключаны з уліковых дадзеных» – гэта значыць юрыдычна не існуюць.

Гэта, паводле БелТА, называецца «жыццё перацякло ў новае рэчышча». Прасцей кажучы, у магілу.

Новыя Саматэвічы: «востраў развіцця» з кірмашом

Рэпартаж бадзёра распавядае пра аграгарадок Новыя Саматэвічы, куды перасялілі людзей: ёсць крама, ФАП, стаматалагічны кабінет, дзіцячы сад, школа з музеем Куляшова, воркаўт-пляцоўка і «клуб вольнага часу». Асаблівы гонар – «Ільінскі кірмаш», якому ў гэтым годзе дзесяць гадоў.

Гучыць гучна. Толькі кірмаш у Саматэвічах праводзілі з даўніх часоў. Потым ён перапыніўся з-за Чарнобыля і быў адноўлены толькі ў 2017 годзе.

І яшчэ адна дэталь, якую прапагандысты абыходзяць маўчаннем.

«Камфортны» аграгарадок пабудавалі ў 18 кіламетрах ад месца, дзе людзі нарадзіліся. Для гараджаніна 18 кіламетраў – дробязь. Для вясковага чалавека, у якога ў закінутай вёсцы магілы продкаў і школа, дзе ён вучыўся, гэта падарожжа праз усё жыццё.

Той факт, што ў Старыя Саматэвічы людзі да гэтага часу ездзяць пастаяць каля царквы, у агітацыйным тэксце пададзены як «аптымізм і сіла». Перакладзем на чалавечую мову: гэта туга. Людзі ездзяць да закапанага ў зямлю бацькоўскага дома.

Навошта патрэбна «светлая журба»

Прыём просты і працуе ён даўно. Калі называць катастрофу катастрофай, давядзецца тлумачыць, чаму за сорак гадоў ні адна вёска не рэабілітавана, чаму царква ў руінах, чаму ў радыяцыйнай зоне па-ранейшаму працуюць сельгаспрадпрыемствы кшталту КСУП «Саматэвічы Агра». 

Калі называць гэта светлай журбой – ніякіх пытанняў. Усё добра, усё пазітыўна, дзеці патрыёты, кірмаш юбілейны, воркаўт-пляцоўка новая.

Гэта тая самая тэхніка, якая апрабавана лукашэнкаўскімі прапагандыстамі на ўсёй Магілёўшчыне.

Пра паміраючы калгас пішуць, якія ў механізатараў смачныя абеды. Пра платы, якія ламаюць у Краснаполлі, што «кожны выбіты пралёт гэта наша агульнае паражэнне». Пра адселеныя вёскі – што «журба светлая».

А яна не светлая. Яна чорная, цяжкая, са стронцыем у зямлі, дзе ўжо выраслі некалькі пакаленняў людзей. І ніякая воркаўт-пляцоўка, ніякі дзіцячы блогерскі клуб і ніякі «Ільінскі кірмаш» гэтую зямлю ўжо не вернуць.

Навошта хлусіць? Пустая вёска – гэта пустая вёска. Згарэлая царква – гэта згарэлая царква. Знішчаны дом Куляшова – гэта знесены бульдозерам дом Куляшова, а зусім не «нямы сведка духоўнасці».

Фота раённай газеты.

У Бабруйску можа абрынуцца мост 1972 года пабудовы

Пакуль краіна мадэрнізуе кароўнікі, мост у Бабруйску вось-вось абрынецца.
Мост 1972 года пабудовы ў Бабруйску над чыгуначнымі шляхамі на вуліцы Карла Маркса знаходзіцца на мяжы абвалу – металічныя канструкцыі, якія падтрымлівалі пешаходную частку, не вытрымалі нагрузкі.
Як высветлілася, мост быў у плане гарвыканкама па рэканструкцыі, але ад гэтага яму не стала ні холадна, ні горача.
У краіне, дзе не відаць канца-краю мадэрнізацыі кароўнікаў, уладам, зразумела, не да мастоў.
Ну, а пакуль створана камісія па надзвычайных сітуацыях на чале са старшынём Бабруйскага гарвыканкама Максімам Гурыным. Рух па мосце перакрыты, вырашана дэмантаваць частку тратуара.
Гурын кажа пра тое, што была праведзена ацэнка цяперашняй сітуацыі. Аднак і без яго заяўленняў відавочна, што цяперашняя сітуацыя вельмі дрэнная.

Фота: БелТА.

Сёння ў Александрыі развітваюцца з класнай кіраўніцай Лукашэнкі

Класная кіраўніца Лукашэнкі пайшла з жыцця. 

Таццяна Мікалаеўна Карпечанка памерла ва ўзросце ста двух гадоў

У вёсцы Александрыя Шклоўскага раёна яна сорак гадоў працавала настаўніцай матэматыкі і ў свой час на працягу чатырох гадоў была класнай кіраўніцай Аляксандра Лукашэнкі.

Развітанне з Таццянай Мікалаеўнай пройдзе сёння ў Доме культуры аграгарадка Александрыя.

Фота БелТА.

Бабруйскія курткі з падагрэвам купляюць нават замежнікі з Расіі

Бабруйскія курткі з падагрэвам разлятаюцца як гарачыя піражкі, а фабрыка пачала выпускаць цуда-пухавікі і падушкі з падагрэвам.

Мудрыя рэкамендацыі Лукашэнкі па паляпшэнні жыцця беларусаў жывуць і перамагаюць. Да ўсхвалення куртак з падагрэвам, якія выпускае ААТ «Славянка», далучылася БелТА.

З’явіліся новыя падрабязнасці пра чароўныя курткі, якія саграваюць у 30-градусны мароз, аднаго націску дастаткова, каб разагрэцца да 55 градусаў, а ў выпадку дажджу USB-раз’ём можна заткнуць спецыяльнай заглушкай.

«Славянка» пашыла ўжо 4500 куртак, «іх купляюць і замежнікі» з Расіі, а фабрыка абяцае выдаць на-гара новыя вырабы лінейкі імя Лукашэнкі – падушкі з падагрэвам і пухавікі з экапуху.

Справа дайшла нават да Антарктыды – мінулай зімой камізэлькі з падагрэвам пратэставалі ўдзельнікі беларускай экспедыцыі і засталіся задаволеныя такой навінкай.

Дзіўна, чаму Лукашэнка не даў новых парад. Бо работнікі сельгаспрадпрыемстваў вельмі маюць патрэбу ў ботах з халявамі вышэй калена, каб камфортна перамяшчацца па фермах, не ўступаючы ў прамы кантакт з гноем, а ў мінчукоў вялікай папулярнасцю карысталіся б шапкі з убудаванымі ліхтарыкамі – на той выпадак, калі правіцелю, які канчаткова ўпаў у дзяцінства, уздумаецца зноў адключыць святло.

Фота: БелТА.

Егеры Бялыніцкага лясгаса распавялі пра асаблівасці палявання

У Бялыніцкім лясгасе патлумачылі, чаму паляванне – гэта не толькі трафеі і адрэналін, але і карысць для лесу.

Бялыніцкі лясгас па выніках 11 месяцаў 2025 года заняў першае месца па даходнасці паляўнічай гаспадаркі сярод 98 лясгасаў Беларусі.

Здавалася б, што можа быць прасцей: запрашай у госці паляўнічых, арганізуй ім адпачынак і падлічвай даходы. Аднак, усё аказваецца не зусім так

Асобныя папуляцыі лясных жывёл маюць патрэбу ў рэгуляванні колькасці. Лічбы гавораць самі за сябе. 

Так, па стане на 20 красавіка 2025 года ў Магілёўскай вобласці налічваецца:

  • 6940 ласёў пры аптымальнай колькасці 6700;
  • 20 485 казуль замест рэкамендаваных 18 802;
  • 6662 аленяў высакародных пры аптымальнай колькасці – 9303.

Парушэнне гэтага балансу прыводзіць да пашкоджання пасеваў, росту ДТЗ з удзелам дзікіх жывёл і ўразлівасці папуляцый перад хваробамі.

Практычна ўсе даходы ад паляўнічай дзейнасці ўкладаюцца назад у лес: у падкормку, аснашчэнне, заработную плату егераў і ахову ўгоддзяў. А аснашчэнне ў егераў не з танных. Напрыклад, узімку не абысціся без снегаходаў. Толькі так можна дабрацца ў цяжкадаступныя месцы, дзе жывёлы маюць патрэбу ў падкормцы – сене, зерневай сумесі з аўса з гарохам, мінеральных дадатках.

Яшчэ адзін цікавы, але мала вядомы нюанс: падкормачныя пляцоўкі размяшчаюцца не бліжэй як за паўкіламетра ад рэспубліканскіх трас.

«Мы не ствараем прыманку каля дарогі, а дапамагаем жывёлам перажыць зіму ў бяспечных месцах», – кажуць захавальнікі лесу.

Фота БелТА.

У Касцюковічах ездзілі на гусях і елі іх

У аграгарадку Белая Дуброва Касцюковіцкага раёна прайшло гусінае свята.

Свята «Гусінае» адзначаюць у аграгарадку Белая Дуброва Касцюковіцкага раёна ўжо трыццаць гадоў. У апошні дзень студзеня тут ладзяць гусіныя забегі і частуюцца стравамі з гусяціны.

Белая Дуброва даўно лічыцца гусінай сталіцай Касцюковіч, і цяпер на 25 падворках тут утрымліваюць каля 100 птушак.

На фестывалі гаспадыні гусей дзяліліся з гасцямі інфармацыяй пра тое, як правільна даглядаць гэтую свавольную птушку, а таксама пра тое, якую карысць можна атрымаць ад гуся, які, як высветлілася, умее нават прадказваць халоднае надвор’е, калі стаіць на адной лапе.

Самым відовішчным момантам свята лічацца гусіныя забегі на дыстанцыю ў 15 метраў, а самым пажыўным – абрад дзялення гуся.

Не менш займальным аказаўся і «гусіны» рэпартаж журналістаў БелТА, якія ў рускамоўным тэксце бралі слова «свята» ў двукоссе.

Фота БелТА.

У Бабруйскім раёне выратавалі замярзаючую казулю

Жыхары Бабруйскага раёна адагрэлі і накармілі замярзаючую казулю, а потым за ёй прыйшлі суродзічы з лесу.

Казуля прыйшла да дома жыхароў Бабруйскага раёна ад безвыходнасці – жывёла замярзала. Яна прыйшла да людзей з сасулькамі на пысцы.

Людзі пасялілі жывёлу ў хляве, як маглі адагрэлі і накармілі казулю. Праз дзве гадзіны ў бадзяжкі з’явіўся апетыт, а праз нейкі час яна ўжо хадзіла па пятах за гаспадаром сям’і. 

Казулі нават паспелі даць імя Яшка, але неўзабаве каля дома з’явілася дарослая асобіна. Відавочна, суродзічы шукалі зніклую казулю.
Жывёлу давялося адпусціць у лес.

Фота: БелТА.

Вучні Магілёва зрабілі 67 макетаў помнікаў

У Магілёўскім абласным цэнтры творчасці прайшла выстава макетаў мемарыялаў.
Выстава «Ты бачыш, я не забываю» прайшла ў Магілёве. Вучні ўстаноў агульнай сярэдняй, дадатковай і сярэдняй спецыяльнай адукацыі зрабілі шэсцьдзясят сем макетаў помнікаў.
Сярод іх, напрыклад, ёсць макет памятнага знака, прысвечанага трагічнай гібелі пацыентаў псіхіятрычнай бальніцы, зроблены вучаніцамі СШ №38.
Рабяты падышлі да задачы творча – прадставілі нават макет помніка, якога пакуль не існуе, гэта значыць па сутнасці распрацавалі праект.
І пакуль дарослыя арганізатары выставы трашчаць пра патрыятызм і актывізм, таленавітыя магілёўскія дзеці проста знаходзяць выхад свайму таленту і творчай энергіі.

Фота БелТА.