Васіля Верамейчыка перавялі са шклоўскай калоніі №17 у магілёўскую турму №4. З гэтага дня былы каліновец, якога КДБ выкраў з В’етнама, адбывае пакаранне на турэмным рэжыме – самым жорсткім з магчымых у беларускай пенітэнцыярнай сістэме. Пра змену рэжыму стала вядома ад жонкі палітвязня.
Калі хоць на хвіліну абстрагавацца ад узаемных абвінавачанняў у тэрарызме – ад таго, што КДБ упэўнена называе каліноўцаў тэрарыстамі, а самі каліноўцы гэтак жа ўпэўнена называюць тэрарыстамі тых, хто падтрымлівае ўварванне ва Украіну, выкрадае людзей за межамі Беларусі і вязе іх у самалётах «Белавія» пад канвоем, – застанецца простая біяграфія.
Верамейчык, пазыўны Пацук, ваяваў у Херсонскай, Мікалаеўскай і Луганскай абласцях. У красавіку 2022 года ў цяжкім баі пад Мікалаевам з сямі байцоў выжылі двое. Адзін з іх – Васіль. З раненнем. Пазней ён атрымаў медаль «Україна – понад усе!». У батальёне «Волат» палка Каліноўскага Пацук быў намеснікам «Брэста» – Івана Марчука.
Такім чынам, чалавек, якога сёння возяць па маршруце «калонія – ШІЗА – ПКТ – турма», – баявы афіцэр. Не ў рытарычным, а ў самым прамым сэнсе: раненні, баявая ўзнагарода, рэальны досвед камандавання ў баі, загінулыя таварышы – сярод якіх ягоны сябар Волат, Павел Суслаў. І гэта якасна іншы чалавек, чым тэарэтыкі ў пагонах, якія лавілі яго ў В’етнаме і дапытвалі ў кабінетах на праспекце Незалежнасці ў Мінску. Адна справа – працаваць з ноўтбукам у цені і з планшэтам на нарадзе. Іншая – ісці на штурм і выцягваць параненых з-пад агню. Розніцу паміж гэтымі двума відамі службы Васіль заплаціў уласнай крывёй, і па-добраму менавіта гэтая розніца павінна была б вырашаць, хто ў гэтай гісторыі мае права на слова «афіцэр».
У гэтых тэарэтыкаў ёсць твар, і яго няцяжка пазнаць. Палкоўнік Канстанцін Бычак – да нядаўняга часу начальнік следчага ўпраўлення КДБ, фактычны медыйны твар канторы, рэжысёр і адначасова выканаўца трукаў у пастановачных прапагандысцкіх сюжэтах.
Менавіта ён асабіста злятаў у В’етнам па Васіля. Менавіта ён у сюжэце АНТ – пастаноўцы, знятай у іншым самалёце і ў іншы час, з эпічнай музыкай і перафарбаваным пад «Белавія» бортам, – карцінна збег па трапе і прамовіў патэтычны маналог пра «прынцып непазбежнасці пакарання» для тых, хто «замахнуўся на канстытуцыйны лад Рэспублікі Беларусь».
Паводле звестак з уцеклых баз сілавікоў, да 2020 года сын начальніка фінансавага аддзела, паркетны палкоўнік Бычак толькі тройчы бываў за мяжой. Такое рэзюмэ не замінае яму кляйміць Васіля тэрарыстам – яно толькі ўдакладняе, хто ў гэтай гісторыі вайсковец, а хто акцёр масоўкі ў пагонах.
Тым больш цынічнай выглядае цяперашняя сітуацыя. У чэрвені стала вядома, што ў Верамейчыка цяжкія праблемы з сэрцам – па прызначаных у калоніі прэпаратах праваабаронцы выказалі здагадку пра перанесены інфаркт міякарда або высокую рызыку яго развіцця.
На пачатку чэрвеня Васіля павінны былі пакласці ў бальніцу пры мінскім СІЗА №1 для аперацыі. Замест бальніцы – ШІЗА, потым ПКТ, цяпер турма №4 у Магілёве. Кожны наступны крок павялічвае нагрузку на сэрца, якое і без таго працуе на мяжы.
Магілёўская турма №4 мае змрочную рэпутацыю: туды, напрыклад, вярталі з узмацненнем рэжыму філосафа Уладзіміра Мацкевіча, які потым расказваў пра катаванне холадам у ШІЗА. І гэта не месца для чалавека з хворым сэрцам.
Трымайся, Васіль. Мы памятаем, хто ты. Гэта – адна з нямногіх рэчаў, якую ніякія тэарэтыкі з пасведчаннямі беларускага філіяла ФСБ у цябе не адбяруць.
Фота з адкрытых крыніц.
