Кожная дзяўчына хоча бачыць побач сапраўднага мужчыну – сур’ёзнага, адказнага і рашучага.
Быў хатнім хлопчыкам, а стаў сапраўдным мужчынам.
Ёсць такая прафесія – Радзіму абараняць.
Яно-то – так. Раней студэнт-акулярык вучыў оптаметрычную табліцу на памяць – з асцярогі, што калі не сходзіць у армію, то дзяўчаты любіць не будуць – і трапляў у стройбат ужо з другога курса інстытута.
Цяпер моладзь стала значна разумнейшай. Яна задае сабе пытанне: навошта не армія, калі я вучуся на спецыяліста па нейралінгвістычным праграмаванні?
А сістэма дзяржаўнай рэкламы службы ў арміі так і засталася на ўзроўні фільма «Максім Перапеліца». Менавіта так і бачыць армію галоўны “абаронца” краіны Лукашэнка.
Са школьнай парты
У магілёўскай сярэдняй школе №12 адкрыўся ваенна-патрыятычны клуб «Брыгада» – створаны сумесна з той самай 188-й гвардзейскай інжынернай брыгадай, дзе сёння прымаюць прысягу. Курсанты ўжо ведаюць, куды пойдзе пасля школы: у БНТУ на ваенна-тэхнічны факультэт, а потым – вернуцца ў Магілёў і будуць служыць у 188-й.
Гэта не адзінкавы выпадак. У круглянскім дзіцячым садзе №3 для пяцігадовых дзяцей арганізавалі ваенна-патрыятычную групу «Юны патрыёт» – з формай колеру хакі і тэматычнымі тыднямі пра «ганаровы абавязак абараняць Радзіму».
У Клічаве школу №1 урачыста абвясцілі «Школай міру» – на фоне размяшчэння расійскай ваеннай інфраструктуры. А па ўсёй Магілёўшчыне школьнікаў і дзіцясадкоўцаў водзяць глядзець баявыя стрэльбы з гаўбіц і рэактыўных сістэм залпавага агню.
Паводле даных на красавік 2025 года, следчымі Магілёўскага МАСК скончана вытворчасць па 8 крымінальных справах у дачыненні да асоб, якія ўхіліліся ад мерапрыемстваў па прызыве на ваенную службу.
Адзін з іх – 18-гадовы магілёвец. Увосень 2024 года ён атрымаў павестку на медагляд, не з’явіўся, быў аб’яўлены ў вышук.
Суд Ленінскага раёна прыгаварыў яго да года абмежавання свабоды, спагнаў працэсуальныя выдаткі ў 30 базавых велічынь, а тэлефон пакінуў пад арыштам.
З 3 сакавіка 2025 года штраф з пераліку пакаранняў за ўхіленне ад службы выключаны. Адкупіцца больш нельга.
У вёсцы Бялынкавічы Касцюковіцкага раёна мясцовы фермер па неасцярожнасці стрэліў у свайго 15-гадовага сына. Падлетак шпіталізаваны.
Няшчасны выпадак адбыўся раніцай 24 траўня 2026 года. Сын дапамагаў свайму 61-гадоваму бацьку забіваць кабана. Мужчына выкарыстоўваў гладкаствольную стрэльбу, якая дасталася яму ў спадчыну, але не было зарэгістравана.
Падчас забоя кабана фермер выпадкова параніў свайго сына ў жывот. Хлопцу была аказана экстраная меддапамога і яго шпіталізавалі.
Цяпер у Бялынкавічах працуюць следчыя, якія праводзяць праверку здарэння.
Магілёвец Дзяніс Мельнікаў і бабруйчанін Аляксандр Грыневіч выконваюць шпіёнскую працу пад дыпламатычным прыкрыццём, высветліла ініцыятыва былых беларускіх сілавікоў Belpol.
На YouTube з’явіўся фільм Belpol “Шпіёны Лукашэнкі па ўсім свеце”. “У новым расследаванні раскрываем сетку лукашэнкаўскіх шпіёнаў, якія дзейнічаюць пад дыпламатычным прыкрыццём у дзясятках краін свету. Пад выглядам дыпламатаў, дарадцаў, аташэ і супрацоўнікаў пасольстваў за мяжой працуюць прадстаўнікі КДБ і ГРУ Беларусі. Іх задачы – разведка, сачэнне за беларусамі за мяжой, ціск на дэмакратычныя сілы, дапамога рэжыму Лукашэнкі ў абыходзе санкцый і ўзаемадзеянне з расійскімі спецслужбамі”, – гаворыцца ў апісанні фільму, які названы першай часткай масштабнага расследавання.
Сярод раскрытых шпіёнаў, якія працуюць у дыпламатычных прадстаўніцтвах Беларусі за мяжой, названы двое ўраджэнцаў Магілёўскай вобласці.
Так, у беларускай амбасадзе ў Швейцарыі пад выглядам дарадцы, які курыруе пытанні бяспекі і адміністратыўныя пытанні, працуе супрацоўнік КДБ Дзяніс Мікалаевіч Мельнікаў, 1979 года нараджэння, родам з Магілёва. Служыў ва Упраўленні КДБ па Магілёўскай вобласці, а потым у Цэнтральным апараце КДБ з 2015 года. Цяпер месцам яго рэгістрацыі з’яўляецца Мінск, вуліца Нёманская. Ініцыятыва высветліла, што яго бацька таксама быў супрацоўнікам КДБ.
У Расіі, як сведчаць расследавальнікі, найбольш шырокая і разгалінаваная сетка лукашэнкаўскіх шпіёнаў. Адзін з іх – былы супрацоўнік Галоўнага разведвальнага ўпраўлення Генеральнага штаба Узброеных сіл Беларусі, а цяпер дарадца беларускай амбасады ў Маскве, паўнамоцны прадстаўнік Беларусі пры АДКБ Аляксандр Яўгенавіч Грыневіч. Служыў таксама у дзяржаўным сакратарыяце Савета бяспекі Беларусі.
Ён нарадзіўся ў Бабруйску ў 1966 годзе. Ваенны пенсіянер. Цяпер зарэгістраваны ў вёсцы Чудзенічы Лагойскага раёна Мінскай вобласці, дзе пабудаваў цэлы маёнтак з некалькіх збудаванняў.
Расследавальнікі падкрэсліваюць, што пералічылі толькі афіцэрскі склад агентуры. У наступнай частцы яны абяцаюць прадставіць шпіёнаў, даўно ўкаранёных у МЗС, а таксама шпіёнаў беларускага дыктатара ў іншых краінах свету.
Дзень святых Мяфодзія і Кірылы, святых праваслаўнай і каталіцкай царквы, братоў-місіянераў, стваральнікаў стараславянскай азбукі і царкоўнаславянскай мовы.
Мова – душа любога народа, яна з’яўляецца асновай нашага мыслення, таму мову трэба берагчы, вывучаць, паважаць і ведаць. Беражлівыя адносіны да сваёй мовы дазваляюць нам развіваць здольнасць разумець словы, аналізаваць учынкі, думаць, перадаваць атрыманы вопыт, ясна і дакладна выкладаць свае думкі.
1377 год. Памёр Альгерд (1296-1377).
Вялікі князь (1345-1377) ВКЛ, князь крэўскі і віцебскі, адзін з найбуйнейшых вайскаводаў ВКЛ.
З 80 гадоў жыцця, кіраваў дзяржавай 32 гады.
Бацька 12 сыноў, у тым ліку Ягайлы, Андрэя Полацкага, Свідрыгайлы, Скіргайлы, Уладзіміра.
У часы Альгерда тэрыторыя ВКЛ павялічылася больш чым удвая, беларускія землі занялі цэнтральнае месца ў дзяржаве, што забяспечыла рост эканомікі, развіццё культуры, умацаванне старабеларускай мовы як афіцыйнай.
У 2014 годзе Альгерду ўсталяваны помнік у Віцебску..
1706 год. У Магілёў увайшлі рускія войскі генерала Бауэра.
Рускія войскі – саюзнікі Рэчы Паспалітай у вайне са Швецыяй, сталі лагерам пад Машакоўскай гарой.
У розны час у перыяд 1706-1708 гадоў у Магілёве знаходзіліся рускія ваенаначальнікі: Меншыкаў, Брус, Бауэр, Галавін, Рапнін, Даўгарукі, Сініцкі, Галоўкін, Нотаў, Чамберс.
Іх атрады, як і 30-тысячнае войска татар, спустошылі горад і наваколлі рабаваннямі.
8 верасня 1708 года па загаду Пятра I горад быў поўнасцю спалены татарскімі і калмыцкімі палкамі.
1780 год. У Магілёве адбылася сустрэча Кацярыны ІІ і аўстрыйскага імператара Іосіфа ІІ.
Мэта сустрэчы – абмеркаванне другога падзелу Рэчы Паспалітай.
Іосіф прыехаў у Магілёў 23 мая. У гонар сустрэчы з Іосіфам, 29 мая на Саборнай плошчы Магілёва быў закладзены Іосіфаўскі кафедральны сабор. Сабор будаваўся з цэглы ў 1780-1798 гг. архітэктарам Мікалаем Львовым ў класіцыстычным стылі. Адзін з найбольш ранніх помнікаў класіцызму ў культавай архітэктуры Беларусі. Зруйнаваны ў 1937 г., бо “не ўпісываўся” ў архітэктуру будучай сталіцы БССР. На яго месцы пабудавалі гатэль “Дняпро”.
У кастрычніку 2011 года тагачасны намеснік старшыні Магілёўскага гарвыканкама Ігар Шардыка паведаміў, што сабор трапіў у лік першых у чарзе на аднаўленне разбураных помнікаў архітэктуры Магілёва.
Іосіфаўскі сабор.
1904 год. Нарадзіўся Адам Русак (1904-1987).
Беларускі паэт-песеннік. Заслужаны дзеяч культуры.
Скончыў Беларускі музычны тэхнікум і Ленінградскую кансерваторыю. Быў салістам аркестра Ленінградскага Малога опернага тэатра, Белдзяржфілармоніі.
Аўтар больш 10 зборнікаў паэзіі, вершаў, вершаў для дзяцей.
На тэксты яго вершаў напісана каля 300 песень. З іх найбольш вядомымі сталі песні: «Бывайце здаровы», «Лясная песня», «Толькі з табою», «Не шукай», «Не за вочы чорныя», «Як правёў мяне Цімох».
Памёр 21 сакавіка 1987 года.
1917 год. Заснавана газета “Грамада”.
Першая беларуская газета ў Мінску, орган Беларускай Сацыялістычнай Грамады.
Выдавалася да 11 чэрвеня (4 нумары), рэдактар – ураджэнец в. Бацэвічы (зараз Клічаўскі раён), географ, грамадскі дзеяч Аркадзь Смоліч.
1918 год. У Магілёве створана губернская ЧК па барацьбе з сабатажам і контррэвалюцыяй.
Яна стала першай ЧК на тэрыторыі Беларусі. ЧК размесцілася ў будынку Архіерэйскага палаца. З гэтага моманту пачынаюцца рэпрэсіі супраць іншадумцаў.
1930 год. У Навагрудку нарадзілася Галіна Русак (1930-2000).
Беларускі жывапісец, графік, мастацтвазнаўца, грамадскі дзеяч беларускай дыяспары ў ЗША, удзельніца агульнаамерыканскага руху за правы жанчын. Прафесар.
Нарадзілася ў сям’і беларускага дзеяча Філарэта Родзькі.
З 1949 года жыла ў Амерыцы. Да ад’езду ў Новы Свет скончыла Фрайбургскі і Лёвенскі ўніверсітэты. Адукацыю завяршыла ў Амерыцы. Працавала дырэктарам мастацкай бібліятэкі Ратгерскага ўніверсітэта.
Яе мастацкая творчасць добра вядомая ў ЗША і Канадзе, дзе яна неаднаразова выстаўлялася ў розных галерэях, але толькі ў 1992 годзе з выстаўкай яе твораў змаглі пазнаёміцца і ў Беларусі.
Уваходзіла ў склад кіраўніцтва Згуртавання беларускіх мастакоў і ўмельцаў.
Г. Русак. Сон малочніка.
1948 год. Нарадзіўся Міхаіл Чыгір.
Палітык, сябра Аб’яднанай Грамадзянскай Партыі, палітвязень, вязень сумлення паводле Amnesty International. Другі Прэм’ер-міністр Рэспублікі Беларусь (1994-1996), першы – у прэзідэнцкай Беларусі,
У 1995 годзе прадстаўляў краіну на сусветным эканамічным форуме ў Давосе.
У лістападзе 1996 года гучна сышоў у адстаўку ў знак пратэсту супраць абвешчанага А. Лукашэнкам рэферэндуму.
У 1999 годзе вылучаўся кандыдатам у прэзідэнты, спадзяючыся такім шляхам вярнуць краіну на дэмакратычны шлях развіцця. Гэтым выклікаў рэпрэсіі з боку ўладаў супраць сябе і членаў сям’і.
30 сакавіка быў арыштаваны і змешчаны на 8 месяцаў ў мінскі СІЗА. Пасля прысуду 2000 года, быў асуджаны судом Фрунзенскага раёна Мінска ў 2002 годзе на 3 гады пазбаўлення волі.
Прымаў удзел у парламенцкіх выбарах у Палату прадстаўнікоў Народнага сходу (кастрычнік 2000), у кампаніі па выбарах прэзідэнта 2001, на выбарах у 2010 годзе быў даверанай асобай Я. Раманчука.
1956 год. У швейцарскім Лугана прайшоў першы конкурс песні “Еўрабачанне”.
У ім прынялі ўдзел прадстаўнікі Бельгіі, Нідэрландаў, Італіі, Люксембурга, Францыі, ФРГ, Швейцарыі.
Да конкурсу дапускалася толькі сольнае выступленне выканаўцаў. Можна было выканаць дзве песьні. Аўстрыя, Вялікабрытанія, Данія не ўдзельнічалі з-за спазнення правядзення нацыянальных адбораў.
Беларусь удзельнічала ў конкурсе “Еўрабачанне” з 2004 па 2019 год. Першымі прадстаўнікамі краіны стаў дуэт “Аляксандра і Канстанцін” з песняй “My Galileo” (10 балаў і 19-е месца ў паўфінале).
Самае высокае месца заняў Дзмітрый Калдун у 2007 годзе: 145 балаў і 6 месца ў фінале.
За ўсю гісторыю ўдзелу Беларусь кваліфікавалася ў фінал усяго толькі 6 разоў і толькі аднойчы ўвайшла ў дзясятку найлепшых у фінале (2007).
У сакавіку 2021 года Беларусь дыскваліфікавана з-за палітычнага падтэксту ў песні “Я навучу цябе” гурта «Галасы ЗМеста”. 28 мая 2021 г. Еўрапейскі вяшчальны саюз пазбавіў членства Белтэлерадыёкампаніі ў арганізацыі з-за пытанняў адносна правоў чалавека ў краіне на фоне пераследу апазіцыі.
У ноч з 28 на 29 мая участак праспекта Міра ад універсітэта імя Куляшова і да кінатэатра “Кастрычнік” будзе цалкам перакрыты для транспарта прыкладна. З гэтага моманту пачнецца самая складаная фаза будаўніцтва ўнутрыгарадской кальцавой магістралі ў Магілёве. На працягу прыкладна месяца немагчыма будзе дабрацца да мікрараёна “Спадарожнік” альбо Казіміраўкі, выехаць на Мінск звыклым маршрутам. Кіроўцам прыйдзецца рабіць аб’езд праз Дачны альбо па новым пуцеправодзе ад плошчы Касманаўтаў да абласной бальніцы.
Прычына – работы на новым транспартным кальцы і падземным пераходзе на скрыжаванні праспекта Міра з вуліцамі Касманаўтаў і Якубоўскага выйшлі ў “сэрца” скрыжавання. За месяц тут плануюць сфарміраваць бетонную аснову кальца і працягнуць падземны пераход.
Усяго праект унутрыгарадской кальцавой падзелены на 23 чаргі, зараз работы вядуцца на 11-ай, а першыя чатыры ўжо рэалізаваныя і ўведзеныя ў эксплуатацыю – там арганізаваны рух.
Вось як выглядае працэс будаўніцтва ў розных лакацыях – у раёне Дачнага пасёлка, на вуліцы Арлоўскага і іншых (увага, напрыканцы будзе рапсавае поле).
1173 год. У Ерусаліме спачыла Еўфрасіння Полацкая (1104-1173).
Полацкая князёўна і ігумення, прылічаная да святых, асветніца і апякунка Беларусі праваслаўнымі і грэка-каталікамі, першая ў Цэнтральна-Усходняй Еўропе падарожніца.
У паломніцтва ў 1167 годзе ішла па Дняпру, праходзіла месца, дзе зараз стаіць Магілёў.
У 1187 годзе яе мошчы былі перанесены з Ерусаліму ў Кіева-Пячорскую лаўру. У 1910 годзе пры вяртанні машчэй з Кіева ў Полацк, рака з парэшткамі святой стаяла тры дні ў Іосіфаўскім саборы Магілёва. Штогод 5 чэрвеня адзначаецца як Дзень Святой Еўфрасінні, ладзяцца пілігрымкі ў Полацк.
1753 год. У Навагрудку памерла Францішка Уршуля Радзівіл (1705-1753).
Беларуская і польская пісьменніца, першая вядомая жанчына-драматург у ВКЛ, мастак. Жонка Міхала Радзівіла Рыбанькі.
Аўтар каля 80 паэтычных твораў, п’ес, камедый, трагедый і опер, у аснове якіх ляжаць вядомыя літаратурныя або фальклорныя сюжэты.
Яе драматычныя творы былі падрыхтаваны да друку Якубам Побугам Фрычынскім і надрукаваны ў Жоўкве ў 1754 годзе – “Камедыі і трагедыі…”
Пастаноўкі п’ес адбываліся на сцэнах розных радзівілаўскіх сядзібаў. Пасля смерці мужа п’есы ставіліся ў вузкім коле радзівілаўскага асяроддзя. Чарговы ўздым нясвіжскага тэатра пачаўся з 1777 годзе, калі з эміграцыі вярнуўся яе сын Караль Станіслаў Радзівіл «Пане Каханку».
Доўгі час імя Францішкі Уршулі было невядома шырокаму чытачу. Толькі ў 2003 годзе ў свет выйшла кніга выбраных твораў у беларускім перакладзе. Пераклад шэрагу твораў пісьменніцы на беларускую мову здзейснілі Н. Русецкая, Н. Гардзіенка, А.Хадановіч, Ж. Некрашэвіч-Кароткая, Л. Баршчэўскі і іншыя.
1761 год. Шчучыну нададзены герб.
Амаль 16-тысячны раённы цэнтр Гродзенскай вобласці, вядомы з І паловы XV стагоддзя, адзін з цэнтраў піярскага ордэна.
З 1795 года ў складзе Расійскай імперыі. Сярод выхаванцаў Шчучынскай школы піяраў вядомыя І. Дамейка, М. Догель, К. Нарбут, А. Петрашкевіч, Ю. Корсак.
У 1921-1939 гадах у складзе Польшчы, цэнтр павета Навагрудскага ваяводства. З 1939 года – у БССР, у Баранавіцкай (да 1962), Гродзенскай абласцях.
Знакаміты сваім ваенным аэрадромам (у розны час у раёне знаходзілася каля 20 авіяцыйных частак). Цікава, што на пачатку 1990-ых тут былі сканцэнтраваныя амаль усе знішчальнікі-перахватчыкі тыпу МіГ-25БМ, якія былі выраблены ў СССР.
У горадзе зараз працуюць ААТ «Аўтапровад», прадпрыемствы сельскагаспадарчага і трактарнага машынабудавання, харчовай прамысловасці.
1842 год. Нарадзілася Марыя Канапніцкая (1842-1910).
Пісьменніца, паэтэса, перакладчыца, буйнейшы майстар польскай рэалістычнай літаратуры.
Змагарка за правы жанчын. Блізкая сяброўка Элізы Ажэшкі. Неаднаразова наведвала Беларусь, перапісвалася з Я. Лучынай.
Аўтар цыклаў вершаў, эпічных паэм, зборнікаў апавяданняў, цыклаў народных песняў «З лугоў і палёў», «На жалейцы», кнігі «Міцкевіч, яго жыццё і душа» (1899).
Асноўныя матывы яе творчасці — сялянская нядоля, жыццё гарадской беднаты, любоў да радзімы, вера ў народ, у надыход справядлівасці.
1871 год. Памёр Яраслаў Дамброўскі (1836-1871).
Адзін з кіраўнікоў паўстання 1863-1864 гадоў, генерал Парыжскай камуны. Скончыў Брэсцкі кадэцкі корпус, служыў у Санкт-Пецярбургскім Дваранскім палку, у артбрыгадзе, якая ўдзельнічала ў Каўказскай вайне. Вучыўся ў Мікалаеўскай акадэміі Генеральнага штаба.
Быў членам і кіраўніком гуртка апазіцыйна настроеных афіцэраў, вёў у Варшаве падпольную працу ў складзе Цэнтральнага Нацыянальнага Камітэта. Распрацаваў план паўстання.
Быў арыштаваны і зняволены ў Варшаўскую цытадэль, адкуль кіраваў паўстаннем. Асуджаны да 15 гадоў катаржных работ, але ў 1864 здолеў уцячы з маскоўскай перасыльнай турмы.
З 1865 года жыў у Парыжы, удзельнік Аб’яднання польскай эміграцыі.
Актыўны ўдзельнік Парыжскай камуны: камандзір легіёна, камендант Парыжскага ўмацаванага раёна і камандуючы войскамі заходняга сектара абароны Парыжу, генерал.
Атрымаў цяжкае кулявое раненне ў баі і памёр у парыжскім шпіталі Ларыбуазьер.
1910 год. Янка Купала закончыў сваю паэму-баладу «Курган».
У паэме паказаны вобраз гусляра, які не прадаўся князю за грошы, не стаў ягоным песняром. Гусляр не здрадзіў сабе і свайму народу. Ён застаўся сапраўдным мастаком, вольным і незалежным духоўна. Гусляр загінуў, але перамог князя ў гэтым паядынку. Курган – гэта не магіла старца-гусляра, а помнік чыстаму сумленню, годнасці і таленту.
1938 год. Нарадзіўся Аляксей Мацвееў.
Доктар геолага–мінералагічных навук, прафесар, акадэмік НАНБ. Заслужаны дзеяч навукі.
Скончыў геаграфічны факультэт БДУ. Працаваў у Белдзіправадгас Міністэрства меліярацыі і воднай гаспадаркі БССР, Інстытуце геалагічных навук (дырэктар), у БДУ
Аўтар каля 400 надрукаваных работ, у тым ліку 23 манаграфій і кніг.
1945 год. Указам Прэзідыума Вярхоўнага Савета СССР г.п. Прапойск перайменаваны ў г. Слаўгарад.
Вядомы з 1136 года. Назва Прапойск паходзіць ад упадзення р. Проня ў р. Сож.
Паводле папулярнай легенды, перайменаваны ў сувязі з прысваеннем дывізіі, якая вызваляла горад, звання гвардзейскай – найменне «Гвардзейская Прапойская дывізія» аказалася немілагучным. Але ніякіх вайсковых падраздзяленняў і злучэнняў з назвамі «Прапойскі» ці «Слаўгарадскі» ніколі не існавала, а легенда з’явілася, верагодна, на падставе мемуараў генерала А. Гарбатава.
Па іншай легендзе, новае імя Прапойску – Слаўгарад – асабіста даў Сталін, упісаўшы яго ў спіс гарадоў, у гонар якіх давалі салют Перамогі ў Маскве. Сталін нібыта вырашыў, што «Прапойск» – не надта мілагучная для такога гістарычнага моманту назва.
Зараз у горадзе 7,8 тысяч жыхароў, працуюць філіялы ААТ “Дамачай”, “Бабушкіна крынка”, “Чырвоны харчавік”.
1946 год. Кастусь Езавітаў загінуў у мінскай турме НКУС (1893-1946).
Беларускі палітычны, грамадскі і ваенны дзеяч, публіцыст, перакладчык і педагог. Актыўны ўдзельнік беларускага нацыянальна-дзяржаўнага адраджэння, дзеяч БНР, арганізатар беларускай дзейнасці ў міжваеннай Латвіі.
Удзельнік З’езда, Камітэта воінаў-беларусаў Паўночнага фронту, Цэнтральнай беларускай вайсковай рады, Усебеларускага з’езда.
Браў удзел у абвяшчэнні незалежнасці Беларускай Народнай Рэспублікі, народны сакратара ваенных спраў ва ўрадзе БНР, палкоўнік.
У 1921-1941 гадах жыў Латвіі, дзе займаўся грамадска-палітычнай і культурна-асветніцкай дзейнасцю сярод беларусаў, арганізацыяй школьнай справы. За беларускую нацыянальную дзеянасць арыштоўваўся латвійскімі ўладамі ў 1924, 1930, 1933 і 1935 гадах.
Падчас Другой сусветнай вайны кіраваў у Рызе Беларускім цэнтральным камітэтам, які займаўся арганізацыяй беларускіх школ у Латвіі, удзельнічаў у Другім Усебеларускім кангрэсе, быў генеральным інспектарам Беларускага вызваленчага войска, міністрам ваенных спраў Беларускай Цэнтральнай Рады.
У красавіку 1944 года затрыманы СМЕРШам. Загінуў 23 мая 1946 года ў мінскай турме.
Аўтар многіх кніг і артыкулаў па гісторыі нацыянальна-вызваленчага руху, беларусазнаўстве, вершаў, школьных дапаможнікаў. Падрыхтаваў да друку невядомыя раней творы М. Багдановіча. Укладальнік біяграфічнага слоўніка дзеячаў беларускага нацыянальнага адраджэння, апекаваўся стварэннем архіва беларускага нацыянальна-вызваленчага руху.
1954 год. Нарадзіўся Алесь Грудзіна.
Грамадскі дзеяч са Шклова, краязнавец, педагог.
1959 год. Нарадзіўся Аляксандр Смалянчук.
Беларускі гісторык беларускі, доктар гістарычных навук, прафесар.
Скончыў Гродзенскі ўніверсітэт, стажыраваўся ў Варшаўскім і Ягелонскім універсітэтах.
Працаваў настаўнікам гісторыі ў сярэдняй школе, навуковым супрацоўнікам Рэспубліканскага музея гісторыі рэлігіі і Гродзенскага абласнога гістарычна-археалагічнага музея, у Гродзенскім дзяржаўным універсітэце імя Янкі Купалы, Еўрапейскім гуманітарным універсітэце, дырэктарам Інстытута гістарычных даследаванняў ЕГУ.
Асноўныя тэмы даследаванняў: гісторыя польскага руху ў Беларусі і Літве ў XIX – пачатку XX стагоддзяў, гісторыя беларускага нацыянальнага руху, палітычная гісторыя Беларусі XIX – XX стагоддзяў і яе адлюстраванне ў памяці жыхароў Беларусі (вусная гісторыя), краязнаўства.
Узнагароджаны медалём 100 гадоў БНР Рады Беларускай Народнай Рэспублікі.
1986 год. Ткачыха магілёўскай стужкаткацкай фабрыкі Ніна Дзянісенка стала першым у горадзе поўным кавалерам ордэна Працоўнай Славы.
Яна стала 277-м поўным кавалерам у СССР.
На фабрыцы “Стужка“ прапрацавала з 1961 года да выхада на пенсію ў 1996. Ахвотна і з цікавасцю авалодвала прафесіяй ткачыхі, актыўна пераймала вопыт старэйшых, стала перадавіком вытворчасці. Асабістыя заданні некалькіх пяцігодак выконвала датэрмінова, дабіваючыся завяршэння за 5 гадоў сямі гадавых планаў.
Узнагароджвалася ордэнамі Працоўнай Славы 3-й і 2-й ступеняў у 1975 і 1981 гадах.
Дэпутатка Вярхоўнага Савета БССР (1980-1985).
Н. Дзянісенка другая справа.
1987 год. Памёр ураджэнец в. Гарадзец Быхаўскага раёна Канстанцін Лукашоў (1907–1987).
Заснавальнік Беларускага геаграфічнага таварыства (1954) і яго прэзідэнт (1957–1960), акадэмік, віцэ–прэзідэнт АН БССР, рэктар БДУ (1956–1969), дырэктар Інстытута геалагічных навук.
У 24 гады стаў загадчыкам кафедры, у 25 – дэканам, потым – рэктарам Ленінградзскага ўніверсітэта. Падчас вайны прадстаўляў СССР у ЗША, дзе адказваў за набыццё па “ленд–лізу” бронетэхнікі, самалётаў, узбраення.
Апублікаваў больш за 500 навуковых прац, у тым ліку 55 манаграфій і кніг.
1990 год. На вайсковай базе «Лясная» ў Баранавіцкім раёне ліквідавалі апошнюю балістычную ракету тыпу Р-12 (СС-4) з Пружан.
Гэта адбылося ў межах дамоўленнасцяў 1987 года паміж СССР і ЗША.
У Беларусі былі знішчаны ўсе ракеты дальнасцю 500-5500 км. Пасля развалу СССР Беларусь была 8-ай краінай у свеце па запасах ядзернага ўзбраення: 1120 ядзерных боезапасаў на ўзбраенні 180 часцей агульнай колькасцю 40 тыс. чалавек.
1992 год. Закладзены і асвечаны арцыбіскупам Максімам першы камень новай будучай магілёўскай ратушы.
У 1578 годзе, праз год пасля атрымання горадам граматы на магдэбургскае права, у Магілёве пачалося ўзвядзенне гарадской ратушы. Першапачаткова яна была драўлянай, таму неаднаразова згарала дашчэнту, і яе месцазнаходжанне мянялася.
4 верасня 1679 года гараджане прыступілі да будаўніцтва каменнай ратушы, асноўны корпус якой быў узведзены да 1681 года, а поўнасцю будаўніцтва завяршылі ў 1698 годзе. Вышыня 8-граннай 5-яруснай вежы са шпілем была роўная 47 метрам – самы высокі будынак у горадзе.
У час Вялікай Айчыннай вайны ратуша была моцна пашкоджана. 28 снежня 1952 года на нарадзе архітэктараў БССР па ахове помнікаў архітэктуры, было прынята рашэнне аб яе аднаўленні, аднак рэстаўрацыя ратушы так і не была распачатая, а ў ліпені 1957 года яна была ўзарвана.
Аднаўленне ратушы пачалі толькі ў 2007 годзе. У 2008 годзе ў дзень горада адбылося яе ўрачыстае адкрыццё.
1996 год. Пад Баранавічамі разбіўся Су-27 ВПС Беларусі.
Загінуў падпалкоўнік і начальнік баранавіцкай базы Уладзімір Карват (1958-1996), які пасмяротна стаў першым Героем Беларусі.
Загінуў пры выкананні вучэбна-трэніровачнага палёту, спрабуючы адвесці самалёт, які страціў кіраванне і падаў, ад населенага пункта.
2021 год. Авіяцыйны інцыдэнт з рэйсам Ryanair 4978 у Беларусі.
Выконваўся міжнародны рэгулярны пасажырскі рэйс авіякампаніі Ryanair з Афін у Вільнюс. Калі самалёт знаходзіўся над Беларуссю, ён быў перанакіраваны ў Нацыянальны аэрапорт Мінск у суправаджэнні ваеннага знішчальніка. Тут быў затрыманы беларускі апазіцыйны актывіст Раман Пратасевіч і яго сяброўка Соф’я Сапега, пасля борт вылецеў з Мінска і прызямліўся ў Вільнюсе.
27 мая 2021 года Міжнародная арганізацыя грамадзянскай авіяцыі абвясціла аб пачатку расследавання ў сувязі з сітуацыяй з рэйсам Ryanair FR4978. 20 ліпеня 2022 года апублікавана канчатковая справаздача аб інцыдэнце з лайнерам. Паводле яе высноваў, віна за захоп самалёта ляжыць на беларускіх уладах.
Парушэнне тэхнікі бяспекі прывяло да смерці машыніста самаходнага крану, а яго начальніка – да крымінальнай справы.
Трагічная падзея адбылася ў ліпені 2025 года, калі на аб’екце дрэваапрацоўчага прадпрыемства выкарыстоўваўся старонні аўтамабільны самаходны кран. Як потым высвятлілі следыя, начальнік рамонтна-механічнага цэха дапусціў тэхніку без дакументальнага пацверджання яе тэхнічнага агляду, гадавога кантролю тэхнічнага стану, пры выключаным і няспраўным абмежавальніку нагрузкі. Машыніст крана таксама не меў перадзменнага медыцынскага агляду.
Падчас выканання пагрузачна-разгрузачных работ адбыўся адрыў паваротнай (перасоўнай) платформы крана. У выніку машыніста выкінула з кабіны на асфальт. Ён атрымаў спалучаную траўму галавы, шыі, тулава, левай верхняй і ніжніх канечнасцяў і ў выніку мужчына памёр на месцы здарэння.
Цяпер крымінальная справа начальніка цэха, які абвінавачваецца ў парушэнні правілаў тэхнікі бяспекі, што прывяло па неасцярожнасці да смерці чалавека, накіравана ў суд. Сам абвінавачаны знаходзіцца пад падпіскай аб нявыездзе.
Палітзняволены журналіст Кірыл Пазняк трапіў у шпіталь пры следчым ізалятары №1 у Мінску.
“У шпіталі пры СІЗА №1 у цяжкім стане знаходзіцца журналіст Кірыл Пазняк. З запушчанымі наступствамі пнеўманіі і кавіду, якія падхапіў у ізалятары на Акрэсціна восем месяцаў таму. Права на ахову здароўя – гэта базавае права чалавека”, – напісала ў Фэйсбуку яго былая жонка Алёна Пакала.
Жанчына просіць тых, ад каго гэта залежыць – зрабіць усё, “каб захаваць чалавечае жыццё”.
Нагадаем, што Кірыл Пазняк быў затрыманы ў верасні 2025 года пасля прызнання “экстрэмісцкім фарміраваннем” YouTube-канала “Платформа 375”, дзе ў асвячэнні беларускіх навін рабіўся акцэнт на Магілёўскую вобласць. Разам з ім, як потым аказалася, была арыштаваная і яго дачка Яніна. У студзені 2026 дзяўчына таксама знаходзілася ў СІЗА №1. Праваабаронцы прызналі яе палітзняволенай.
“Платформа 375” пазіцыянавала сябе як незалежную медыяпляцоўку. “Наш кантэнт: навіны Беларусі (акцэнт на Магілёў і вобласць), расследаванні, ток-шоу (дэбаты) і докфільмы” – гаворыцца ў яе апісанні.
У Асіповіцкім раёне 19-21 траўня 2026 года прайшла трэніроўка з вайсковымі часцямі баявога прымянення ядзернай зброі і ядзернага забеспячэння.
Пра тое, што вучэнні праходзяць менавіта на Магілёўшчыне, стала вядома з тэлеграм-канала беларускага Міністэрства абароны. 21 траўня ў Асіповіцкі раён да ракетчыкаў прыязджаў Лукашэнка. Там яму прадэманстравалі пускавую ўстаноўку “Іскандэр-М” і нанясенне ўмоўнага ракетнага ядзернага ўдару (электроннага пуску).
Пасля вучэнняў ён заявіў, што Беларусь не збіраецца ўцягвацца ў вайну ва Украіне, бо ў гэтым няма ніякай неабходнасці.
Да 2022 года Лукашэнка запэўніваў украінцаў, што з Беларусі на іх ніколі ніхто не нападзе. 24 лютага таго года на мірныя гарады Украіны з беларускай тэрыторыі паляцелі бомбы і расійскія войскі перайшлі беларуска-ўкраінскую мяжу.
Пракуратура Глускага раёна накіравала ў суд 70 заяў аб прызнанні матэрыялаў экстрэмісцкімі і дапамагла калгаснікам атрымаць зарплату.
Пракуратура Глускага раёна з пачатку 2026 года накіравала ў суд 70 заяў аб прызнанні інфармацыйнай прадукцыі экстрэмісцкімі матэрыяламі.
Гэта вынік карпатлівай працы па выкараненні ў краіне іншадумства. Пракуроры патлумачылі, што ў прыватнасці:
у ходзе маніторынгу выяўлена старонка ў сацыяльнай сетцы Facebook з аўдыторыяй больш за 98 тысяч падпісчыкаў, дзе размяшчаліся відэаролікі пра дзейнасць прызнанага ў Беларусі экстрэмісцкім фарміраваннем аб’яднання, а таксама іншыя забароненыя матэрыялы;
крымінальная справа распачата супраць жыхара райцэнтра, які размясціў у сацсетцы відэа з “паклёпам” у дачыненні да Лукашэнкі.
Суд, традыцыйна вынес абвінаваўчы прысуд. Мужчыне прызначана пакаранне ў выглядзе абмежавання волі на тэрмін 2 гады без накіравання ў папраўчую ўстанову адкрытага тыпу.
Махавік рэпрэсій, запушчаны ў 2020 годзе Лукашэнкам, што прайграў выбары, падобна, круціцца ўжо па інерцыі.
У краіне засталося зусім мала рэсурсаў, якія яшчэ не прызнаныя экстрэмісцкімі і грамадзян, якія пакуль не абразілі састарэлага дыктатара.
Справаздача глускай пракуратуры гаворыць не пра выкананне службовага абавязку. Па вялікім рахунку гэта проста выражэнне лаяльнасці да ўлады, якая трымаецца толькі на страху.
У маі 2026 года ў дзвюх сельгасарганізацыях раёна ўтварылася запазычанасць перад 322 супрацоўнікамі на суму больш за 340 тысяч рублёў.
Пракурор Глускага раёна вынес прадпісанні кіраўнікам прадпрыемстваў з патрабаваннем неадкладна пагасіць доўг. Грошы аддалі.
Аднак і гэта не сведчанне выканання закона ў Беларусі. Калі мікраскапічную зарплату аграрыям аддаюць толькі з-пад пракурорскай палкі, то падставы для абразы ўлады ў грамадзян вельмі важкія.
