У Магілёўскай вобласці зменшылася ўдвая колькасць рымска-каталіцкіх парафій. Адзінай грэка-каталіцкай удалося захавацца.
Масавая перарэгістрацыя рэлігійных арганізацый у Беларусі прывяла да рэзкага змяншэння колькасці супольнасцяў з юрыдычным статусам. Асабліва адчувальнымі наступствы гэтай працэдуры сталі для каталіцкага касцёла на Магілёўшчыне, дзе фактычна знікла палова раней існых рыма-каталіцкіх парафій.
Публічных заяваў пра маштаб скарачэння ўлады не рабілі. Аднак высновы можна зрабіць, супаставіўшы афіцыйную статыстыку за розныя перыяды, піша Кatolik.life. Магілёўскі абласны выканаўчы камітэт нядаўна абнавіў інфармацыю пра канфесійны склад рэгіёна і колькасць зарэгістраваных рэлігійных супольнасцяў. Згодна з гэтымі звесткамі, на 1 лютага 2026 года ў вобласці засталося 12 дзейных рымска-каталіцкіх супольнасцяў.
Да старту перарэгістрацыі, паводле дадзеных Упаўнаважанага па справах рэлігій і нацыянальнасцяў, у Магілёўскай вобласці налічвалася 24 такія парафіі. Такім чынам, іх колькасць скарацілася роўна ўдвая.
Грэка-каталіцкая супольнасць, якая раней была адзінай у рэгіёне, здолела захаваць рэгістрацыю і працягвае дзейнасць. Пры гэтым афіцыйныя рэсурсы Каталіцкага Касцёла не ўтрымліваюць інфармацыі пра тое, якія менавіта рымска-каталіцкія парафіі страцілі юрыдычны статус у выніку перарэгістрацыі.
Рэлігійны дзеяч Рэчы Паспалітай, епіскап Канстанцінопальскай праваслаўнай царквы, Мітрапаліт Кіеўскі, Галіцкі і ўсяе Русі, трэці Экзарх Канстанцінопальскага трону (1632-1647).
Быў прэтэндэнтам на малдаўскі трон, удзельнік Хоцінскай бітвы.
У 1625 годзе прыняў манаскі пострыг у Кіева-Пячэрскім манастыры, у 1627 годзе стаў архімандрытам Кіева-Пячэрскай лаўры.
Падтрымліваў друкарні Украіны і Беларусі, рабіў пераклады з грэцкай мовы, складаў, пісаў кнігі, у тым ліку першы праваслаўны катэхізіс – «Праваслаўнае вызнанне веры», займаўся развіццём праваслаўнай адукацыі, прымірэннем праваслаўных і уніятаў.
Уладзіслаў IV у 1632 годзе афіцыйна аднавіў Кіеўскую праваслаўную мітраполію ў складзе Канстанцінопальскага патрыярхату з утварэннем новай Мсціслаўскай епархіі і назначэннем мітрапалітам Пятра Магілы.
У 1633 годзе Магіла атрымаў каралеўскі дазвол на збудаванне ў Магілёве царквы Святога Мікалая. Па распараджэнню мітрапаліта магілёўскім біскупам Сільвестрам (Косавым) у 1637 г. была пабудавана часовая драўляная Мікольская царква.
Памёр 11 студзеня 1647 года.
Кананізаваны 8 снежня 2005 года Архіерэйскім саборам Рускай праваслаўнай царквы.
Вялікалітоўскі дзяржаўны і ваенны дзеяч. Вялікі харунжы літоўскі, падканцлер, вялікі канцлер літоўскі (з 1658).
Атрымаў выдатную еўрапейскую адукацыю. Служыў у французскай, іспанскай і галандскай арміях.
Адзін з лідараў партыі, якая выступала за каранацыю Міхала Вішнявецкага і супраць абрання Яна Сабескага.
У 1673 годзе дабіўся прыняцця закона, паводле якога кожны трэці сойм павінны быў праходзіць у Гродне (акрамя Варшавы і Кракава).
1778 год. паводле ўказа Кацярыны II Магілёўская губерня была пераўтвораная ў Магілёўскае намесніцтва.
Магілёўскае намесніцтва праіснавала да 1796 года, калі падчас адміністрацыйнай рэформы Паўла І яно ўвайшло ў склад Беларускай губерні з цэнтрам у Віцебску.
1863 год. У 6:00 раніцы ў Лондане пачало працаваць першае ў свеце метро.
Зараз Лонданскае метро мае працягласць 402 км, яно ўключае 268 станцый і 11 ліній.
Метро працуюць на усіх, акрамя Антарктыды, кантынентах, у 50 краінах. У Афрыцы яно ёсць толькі ў Алжыры, Егіпце, Нігерыі, Тунісе, Кот д’Івуары.
Самыя буйныя метрапалітэны ў свеце: па колькасці станцый і ліній – Нью-Ёркскі (472 станцыі, 28 ліній), па даўжыні ліній – Шанхайскі (743 км) і Пекінскі (727 км), па гадавому пасажырапатоку – Пекінскі і Такійскі.
Самыя кароткія лініі метро (меней за 9 км): у венесуэльскім Маракайба, індыйскім Ахмадабадзе, італьянскіх Катаніі і Генуі, украінскім Дняпры. Гётэборг, Лазана, італьянская Брэшыя, французскі Рэн – самыя маленькія гарады ў свеце, якія маюць метро.
З 1984 года працуе метро ў Мінску: зараз гэта тры лініі працягласцю 41 км, 33 станцыі, будуецца 4-я лінія.
1890 год. Нарадзіўся Ільдэфонс Бобіч.
Беларускі каталіцкі святар, пісьменнік, перакладчык, прыхільнік беларусізацыі касцёла. Доктар філасофіі.
Святар з 1915 года. Служыў ў прыходах Друі, Дісненшчыны, Іўі, выкладаў у Віленскай беларускай гімназіі. Супрацоўнічаў з беларускімі часопісамі «Беларус» і «Крыніца».
Аўтар апавяданняў, якія друкаваў у «Нашай ніве», у Першым беларускім календары «Нашай нівы», газеце «Biełarus» і іншых выданнях.
Выступаў за шырокае ўвядзенне беларускай мовы ў каталіцкае богаслужэнне.
У гады Другой сусветнай вайны арыштаваны акупацыйнымі ўладамі, памёр 28 красавіка 1944 года пасля вызвалення з турмы.
І. Бобіч на фотаздымку злева
1896 год. Нарадзіўся Георгій Лаўроў.
Савецкі беларускі архітэктар.
У 1928-1934 гадах працаваў галоўным архітэктарам у наркамаце камунальнай гаспадаркі БССР, потым пераведзены на працу ў Маскву.
Праекціроўшчык будынкаў Дзяржаўнай бібліятэкі БССР, бібліятэкі і інтэрнатаў БДСГА ў Горках, ўніверсітэцкага гарадка і галоўнага корпуса БДУ, Політэхнічнага інстытута ў Менску, будынка драмтэатра і кінатэатра ў Оршы, будынкаў у Алушце, Албаніі, Алма-Аце, Ашхабадзе, Фрунзе, Сафіі, Бухарэсце.
Памёр 24 мая 1967 года.
1897 год. Пачаўся Першы Усерасійскі перапіс насельніцтва.
Па даных гэтага перапісу насельніцтва Беларусі ў сучасных яе межах склала 6,38 мільёнаў чалавек.
Насельніцтва па гарадах (тысяч чалавек): Менск – 90,9, Віцебск – 65,9, Гродна – 40,9, Гомель – 36,7, Полацк – 20,3; Асіповічы – 0,9, Бялынічы – 2,2, Бабруйск – 34,3, Быхаў – 6,4, Глуск – 5,3, Горкі – 6,7, Дрыбін – 1,2, Касцюковічы – 0,7, Клімавічы – 6,0, Клічаў – 0,6, Краснаполле – 3,2, Круглае – 1,6, Крычаў – 6,2, Магілёў – 43,1, Мсціслаў – 8,5, Прапойск – 1,0, Хоцімск – 3,0, Чавусы – 4,7, Чэрыкаў – 5,2, Шклоў – 9,7.
1905 год. Нарадзілася Таццяна Бірыч.
Беларускі афтальмолаг, доктар медыцынскіх навук. Член-карэспандэнт АН БССР, доктар медыцынскіх навук, прафесар. Герой Сацыялістычнай Працы. Заслужаны дзеяч навукі, заслужаны ўрач БССР.
Працавала загадчыкам кафедры хвароб вачэй Мінскага медінстытута, галоўным афтальмолагам краіны, старшынёй Навуковага таварыства афтальмолагаў БССР, намеснікам старшыні Вярхоўнага Савета БССР (1963-1967).
Аўтар 240 навуковых прац, у тым ліку 4 манаграфій, у галіне аксігенатэрапіі хвароб вачэй, лячэння сухотаў і апёкаў вачэй, выдалення катаракты з дапамогай нізкіх тэмператур (першая ў СССР), вывучэння кровазліцця ў сятчатку ў нованароджаных пры нармальных і паталагічных родах.
Упершыню ў Савецкім Саюзе ужыла метад крыяхірургіі пры захворваннях вачэй.
Памерла 26 лютага 1993 года.
1911 год. Жудаснае пахаладанне ў Дакоце за чвэрць гадзіны.
У горадзе Рапід-Сіці амерыканскага штата Паўднёвая Дакота цягам 15 хвілін (ёсць сведчанні, што за 5 хвілін) тэмпература апусцілася адразу на 26°С з +16 да −11°C.
Фота: Рапід-Сіці, 1912 год
1956 год. Нарадзіўся Юры Малышэўскі.
Беларускі майстар выцінанкі. Народны майстар.
З 1987 года працуе ў мастацкай майстэрні аддзелу культуры Пружанскага райвыканкаму. Кіруе дзіцячай студыяй народнай творчасці па мастацтве выцінанкі і разьбы па дрэве.
У яго творах адлюстроўваюцца тры тэмы: жыцьцё лесу і яго насельнікаў, гісторыя роднага мястэчка, дзейнасць паўстанцаў Кастуся Каліноўскага.
Акрамя выцінанкі, працуе таксама ў жывапісе, графіцы, рэстаўрацыі. Ружанскі краязнавец.
1962 год. У 18:13 адбылася найвялікшая ў гісторыі лавін катастрофа: абвал з Невада-Уаскаран (Перу).
Аб’ём масы снегу і лёду склаў прыблізна 3 мільёны кубаметраў, а да канца руху лавіны дасягнуў 10 мільёнаў.
Гразевы паток імчаўся ўніз з хуткасцю 110 км/гадзіну і нёс на сабе каменныя груды памерам з трохпавярховы дом.
Лавіна прайшла 10 км і за 7 хвілін сцёрла з твару зямлі гарадок Ранраірка, 6 мястэчак і часткова разбурыла яшчэ тры. Дакладная колькасць ахвяр невядомая. Па прыблізных падліках загінула 4 000 чалавек і 10 000 хатніх жывёл.
1966 год. Нарадзіўся Яраслаў Раманчук.
Беларускі палітык і эканаміст. Быў кандыдатам у прэзыдэнты Беларусі ад Аб’яднанай грамадзянскай партыі на выбарах 2010 года.
Працаваў выкладчыкам, журналістам, дырэктарам прадпрыемства, аналітыкам, галоўным спецыялістам Камісіі па эканамічнай палітыцы і рэформах Вярхоўнага Савета 13-га склікання, у штотыднёвіку «Белорусская газета», кіраўніком «Навукова-даследчага цэнтра Мізэса», цэнтра «Стратэгія».
Лаўрэат многіх прэмій, у тым ліку Atlas Economic Research Foundation, імя сэра Энтані Фішэра за кнігі «Беларусь: дорога в будущее» і «Бизнес Беларуси: в круге первом».
Самы вядомы прадстаўнік і папулярызатар аўстрыйскай школы эканомікі ў Беларусі.
У 2000-2011 гадах быў намеснікам старшыні Аб’яднанай грамадзянскай партыі.
Магілёўскія раённыя чыноўнікі, якія абяцалі рамонт старажытнага касцела ў аграгарадку Княжыцы за кошт дзяржбюджэта, цяпер просяць людзей падаць ім хоць капейку на яго кансервацыю.
Касцёл, які абяцалі аднавіць за дзяржаўны кошт
Улады Магілёўскага раёну афіцыйна паведамілі пра пачатак збору ахвяраванняў на супрацьаварыйныя і кансэрвацыйныя работы ў занядбаным касцёле святога Мікалая ў аграгарадку Княжыцы. Хоць святыня XVII стагоддзя з’яўляецца каштоўнасцю нацыянальнага ўзроўню і знаходзіцца ў дзяржаўнай уласнасці, бюджэтных сродкаў на яе захаванне так і не знайшлося.
Гэты помнік архітэктуры адзін з найбольш вядомых аб’ектаў старога хрысціянскага дойлідства на Магілёўшчыне. Ён прыцягвае турыстаў, фатографаў і даследчыкаў, нягледзячы на тое, што ўжо шмат гадоў стаіць закінуты.
Яшчэ ў 2015 годзе касьцёл уключылі ў дзяржаўную праграму «Культура Беларусі» на 2016–2020 гады. Планавалася выдзеліць каля 370 тысяч рублёў на яго рэстаўрацыю. Аднак у выніку ні капейкі. Будынак пакінулі без рамонту і нават без належнай кансервацыі.
Грамадзяне просяць аднаўлення, улады – грошай
Храм знаходзіцца на балансе Княжыцкага сельвыканкаму. Мясцовыя ўлады абмежаваліся толькі мінімальнымі мерамі: абгародзілі тэрыторыю драўляным плотам, закалацілі ўваходы і развесілі шыльды «Уваход забаронены».
Партал Katolik.life адзначае: будынак у аварыйным стане, дзяржава доўгі час не выконвала сваіх абавязкаў па яго захаванні, а сродкаў у бюджэце «не знаходзілася» гадамі.
У 2024 годзе мясцовыя жыхарыі падпісалі петыцыю з заклікам аднавіць унікальны аб’ект гісторыка-культурнай спадчыны. Але тады ініцыятыва таксама не прывяла да змен, бо фінансаванне не было выдзелена.
І толькі цяпер мясцовы райвыканкам абвясціў «зварот да нашчадкаў гісторыка-культурных каштоўнасцяў Магілёўшчыны» і адкрыў дабрачынны рахунак. Вернікаў, турыстаў і ўсіх неабыякавых просяць ахвяраваць на супрацьаварыйныя і кансервацыйныя работы.
Такім чынам, турыстычны брэнд і каштоўнасць XVII стагоддзя, якая павінна была быць адрамантавана за дзяржаўны кошт, цяпер прапануюць ратаваць сіламі грамадства.
Улады заяўляюць пра тэрміновасць работ, але пры гэтым самі фінансаў не выдзяляюць, і адказнасць за захаванне ўнікальнай спадчыны пераклалі на плечы грамадзян.
У Святым Пісанні нідзе не ўзгадваецца пра нараджэнне Марыі. Традыцыя, аднак, кажа, што яе бацькамі былі святыя Яўхім і Ганна. Яны былі пабожнымі габрэямі. Дажылі да сталага ўзросту, але ў іх не было дзяцей. У тыя часы гэта лічылася карай за грахі продкаў. Таму Яўхім і Ганна рупліва прасілі Бога, каб даў ім дзіця. Бог пачуў іх просьбы і ўзнагарадзіў за бязмежны давер – Ганна нарадзіла дачку, Марыю.
Месца і дата нараджэння Марыі невядомыя. Паводле розных крыніц, Марыя прыйшла на свет паміж 20 і 16 годам да нараджэння Езуса Хрыста. Першыя згадкі пра літургічны ўспамін нараджэння Марыі сягаюць у VI стагоддзе. Свята, праўдападобна, з’явілася ў Сірыі, дзе пасля Эфескага Сабору ў Касцёле пашырыўся марыйны культ. Лічыцца, што гэтае свята ўвёў св. папа Сергій І у 688 г. Дату 8 верасня Касцёл пераняў ад Усходу – піша афіцыйны сайт беларускага касцёла catholik.by.
Цікава, што самая знакамітая магілёўская ікона адлюстроўвае якраз сцэну нараджэння Маці Божай. Яе аўтар – Пётр Яўсеевіч з Галынца. Абраз быў напісаны ў 1649 годзе.
