Парфумерна-касметычная фабрыка “Сонца” разглядае магчымасць абавязковага размяшчэння беларускай мовы на этыкетцы.
“ТАА “Парфумерна-касметычная фабрыка “Сонца” паведамляе, што разглядае магчымасць выкарыстання беларускай мовы на этыкетцы/упакоўцы сваёй прадукцыі ў выглядзе размяшчэння на ёй абавязковай інфармацыі на беларускай мове. На жаль, дакладных тэрмінаў пакуль не вызначана”, – гаворыцца ў лісце “моўнаму інспектару” Ігару Случаку за подпісам дырэктара прадпрыемства Вадзіма Варкова. Гэты адказ Случак размясціў у сваім Фэйсбуку.
Разам з тым Варкоў нагадвае, што “Сонца” выкарыстоўвае беларускую мову ў рэкламе і “плануе працягваць гэта рабіць у мэтах пашырэння ўжывання беларускай мовы”.
Варта адзначыць, што нягледзячы на выкарыстанне беларускай мовы ў назвах розных вырабаў, фабрыка “Сонца” за ўсе гады свайго існавання не займела беларускамоўнай версіі ўласнага сайту.
Адзін год “хатняй хіміі” атрымаў дырэктар камерцыйнай арганізацыі за няшчасны выпадак на вытворчасці, дзе пацярпеў неабучаны падлетак.
Падзеі адбываліся ўлетку 2025 года, калі работнік камерцыйнай арганізацыі прапанаваў суседскаму сыну падпрацаваць на вытворчасці. Падлетак пагадзіўся і нават запрасіў яшчэ свайго прыяцеля.
Хлопцы працавалі без якога-кольвечы афармлення цэлы тыдзень. Прычым адзін з іх быў дапушчаны да працы на валкавым прэсе, хоць не меў дастатковых ведаў аб бяспецы пры такой працы, не праходзіў ні інструктаж, ні ўвогуле нейкага навучання для выканання такіх работ.
У працэсе працы правая рука падлетка трапіла паміж пракатным валам прэса і штанцформай, з-за чаго яму адрэзала тры пальцы на ўзроўні сярэдняй фалангі.
Потым правяраючыя знайшлі масу парушэнняў правілаў аховы працы і тэхнікі бяспекі на прадпрыемстве. Сярод іх – адсутнасць адпаведнага пазначэння небяспекі і абарончых агароджаў. Ну а самае галоўнае парушэнне – допуск да небяспечнай працы неабучанага падлетка.
Падчас працэса ў Магілёўскім раённым судзе, дырэктар фірмы цалкам прызнаў сваю віну ў няшчасным выпадку з падлеткам. Яму прысудзілі адзін год “хатняй хіміі” і выплату пацярпеламу 25 тыс. рублёў кампенсацыі. Таксама мужчына два гады не можа займаць пасады, звязаныя з забеспячэннем правіл аховы працы і тэхнікі бяспекі.
Кіраўніку МУС не спадабалася дзейнасць падраздзяленняў крымінальнага блока міліцыі Магілёўскай вобласці.
На пасяджэнні калегіі УУС Магілёўскага аблвыканкама Іван Кубракоў заявіў, што «фактычныя вынікі работы падраздзяленняў крымінальнага блока не адпавядаюць іх магчымасцям, нягледзячы на дастатковую колькасць асабовага складу і ўзровень тэхнічнага аснашчэння».
Міністр паабяцаў у бліжэйшы час дэталёва праверыць дзейнасць гэтых падраздзяленняў.
Падчас рабочай паездкі ў Магілёўскую вобласць Кубракоў таксама наведаў базу абласнога АМАПа і праверыў, як ідуць справы з будаўніцтвам шматфункцыянальнага комплексу для патрэб галоўнай рухаючай сілы беларускага рэжыму.
Выказванні і дзеянні Івана Кубракова наглядна дэманструюць тэндэнцыі ў сістэме МУС Беларусі: выяўленне «экстрэмістаў», пастаўленае ў аснову асноў у 2020 годзе, прывяло да таго, што міліцыянеры разучыліся лавіць звычайных крымінальнікаў.
А цяпер, калі ўсе палітычныя апаненты ўлады нейтралізаваныя і пасаджаныя, Кубракову ўжо даводзіцца выдумляць злачынствы экстрэмісцкай накіраванасці, как прасіць грошы пад “комплексы”.
Пракуратура знайшла масавыя факты безгаспадарчасці на фермах ААТ “Чэрыкаў агра”.
У памяшканні, дзе ўтрымліваюцца каровы, пракуроры прыйшлі акурат падчас моцных маразоў. І аказалася, што некаторыя фермы неачышчаныя, непрынятыя меры па іх уцяпленні. Так, дах і аконныя праёмы мелі пашкоджанні, вада ў ёмістасці для паення скаціны замёрзла. У корме таксама выяўленыя кавалкі лёду і палімерная плёнка.
Акрамя таго, на прадпрыемстве ігнараваліся патрабаванні да ўтрымання маладняку. У індывідуальных хатках знаходзілася па двое цялятаў ва ўзросце да 90 дзён. Парушаныя таксама патрабаванні аб забароне ўтрымання ў памяшканнях жывёлагадоўчых аб’ектаў іншых відаў жывёлы.
Са стрэх фермаў звісалі агромністыя сасулькі, якія стваралі небяспеку для работнікаў.
Няправільная эксплуатацыя водагаспадарчага збудавання прывяла да таго, што ў воданапорную вежу бескантрольна падавалася вада, пералівалася цераз край і каля адной з ферм уся тэрыторыя пакрылася лёдам.
Пракурор раёна вынес адпаведнае прадпісанне кіраўніцтву гаспадаркі на ліквідацыю парушэнняў.
Таццяна і Павал (народны каляндар.). Таццяна (праваслаўны каляндар).
Свята студэнтаў у Расіі і некаторых постсавецкіх краінах.
Царква шануе святую пакутніцу, дачку рымскага консула Таццяну, якая падверглася жорсткім пераследам за веру Хрыстову пры імператары Аляксандры ў ІІІ стагоддзі.
На Таццяну прагляне сонейка – да ранняга прылёту птушак.
Снег на Таццяну – лета дажджлівае: “Калі снегапад – улетку дождж часціць”.
Мароз і сонца – да добрага лета.
25 студзеня ў Расіі і некаторых постсавецкіх краінах адзначаецца Дзень студэнта.
Гэта звязваецца з тым, што на дзень святой Таццяны, 12 (23) студзеня 1755 года ўказам імператрыцы Лізаветы Пятроўны быў заснаваны Маскоўскі ўніверсітэт.
Чаму гэтае свята адзначаюць таксама і ў Беларусі? Справа не толькі ва ўплыве расійскай культуры, справа таксама ў тым, што ў 1923 годзе “архаічная і бессэнсоўная Таццяна” была заменена савецкімі ўладамі ў дырэктыўным парадку Днём пралетарскага студэнцтва.
Афіцыйным і міжнародным Днём студэнта з’яўляецца 17 лістапада.
25 студзеня 1785 года Магілёў атрымаў пацвярджэнне правоў гарадскога самакіравання ў межах “Жалованной грамоты городам” Расійскай імперыі.
Гэта замацавала статус Магілёва як губернскага цэнтра з уласнымі органамі гарадской улады і стала важным этапам у развіцці гарадской адміністрацыі і купецкага саслоўя.
1804 год. Нарадзіўся Антон Адынец.
Паэт, перакладчык, мемуарыст, выдавец.
Вучыўся ў Віленскім універсітэце, член таварыства філарэтаў, якому прысвяціў «Песню філарэтаў». Сябра А. Міцкевіча, Т. Зана, І. Дамейкі, І. Ходзькі, І. Лялевеля, Я. Чачота.
Аўтар вершаў, кнігі паэзіі «Poezje». У 1829-1830 гадах разам з А. Міцкевічам вандраваў па Германіі, Швейцарыі і Італіі, асобна – па Францыі і Велікабрытаніі, сустракаўся з В. Гюго.
Жыў у Дрэздэне, дзе перакладаў В. Скота, Дж. Байрана, у Вільні рэдагаваў альманах «Melitele», газету «Kurier Wileński».
Уваходзіў у кола энтузіястаў, разам з А. Кіркорам, М. Маліноўскім, І. Ходзькам, У. Сыракомляй, якія выступалі за культурнае адраджэнне Літвы, аднаўленне Віленскага ўніверсітэта.
У 1858 годзе апынуўся ў цэнтры скандала: напісаў верш у гонар Аляксандра II, у якім называў цара спадчыннікам Ягелонаў, што выклікала абурэнне віленскай грамадскасці.
З 1866 года жыў у Варшаве, публікаваў мемуары, уласныя лісты да сяброў з цыклу «Лісты з падарожжа», дзе распавядаў пра еўрапейскае падарожжа з Міцкевічам. Гэта публікацыя была ўспрынята з небывалым энтузіязмам.
У 1884 годзе разам з І. Дамейкам наведваў Беларусь, сустракаўся ў Крошыне з Паўлюком Багрымам.
Памёр 15 студзеня 1885 года ў Варшаве.
1869 год. Нарадзіўся Адам Гурыновіч.
Беларускі паэт
Актыўны ўдзельнік рэвалюцыйнага руху Пецярбурга.
Як беларускі дзеяч і паэт сфарміраваўся пад уплывам народніцкага «Гомана» і творчасці Ф. Багушэвіча, традыцыі паўстання 1863 года, ідэй К. Каліноўскага.
Паэт-рэвалюцыянер, пясняр народнай нядолі, які заклікаў да рашучай барацьбы з панамі і самаўладствам, першым з беларускіх літаратараў звярнуўся да рабочай тэмы.
Адзін з пачынальнікаў беларускай дзіцячай паэзіі.
Пераклаў на беларускую мову асобныя творы А. Пушкіна, І. Крылова, М. Някрасава, А. Талстога, А. Міцкевіча, Э. Ажэшкі, І. Франко і іншых.
Імем паэта названа вуліца ў Мядзелі. У в. Золькі пастаўлены мемарыяльны знак.
У 1893 годзе быў арыштаваны ў Вільні, утрымліваўся ў Віленскай цытадэлі, Петрапаўлаўскай крэпасці.
Пасля вызвалення памёр 4 лютага 1894 года.
1890 год. Завяршылася коласветнае падарожжа журналісткі Нэлі Блай, якая паспаборнічала з героем Жуля Верна.
Яна аб’ехала вакол Зямлі за 72 дні 6 гадзін 10 хвілін 11 секунд па маршруце: Нью-Ёрк – Лондан – Парыж – Брындызі – Суэц – Цэйлон – Сінгапур – Ганконг – Ёкагама – Сан-Францыска – Нью-Ёрк.
Рэпарцёр адправілася ў шлях 14 лістапада 1889 года, калі раман Жуля Верна “Вакол свету за 80 дзён” чыталі ўжо 17 гадоў.
Адной лістападаўскай раніцай 1889 года Жуль Верн атрымаў тэлеграму, падпісаную “Блай”.
У ёй паведамлялася, што парыжскім цягніком у Ам’ен прыбудзе амерыканскі кругасветны падарожнік, які вырашыў пабіць рэкорд Філеаса Фога і ахвяраваў сваім каштоўным часам, каб зрабіць крук і наведаць вялікага летуценніка і фантаста.
Пісьменнік паспяшаўся на вакзал. Ён чакаў сустрэць прапаленага шукальніка прыгод, а з вагона сышла маладая дзяўчына.
Спансаваў ваяж выдавец Джозэф Пулітцэр. Усе газеты свету стракацелі загалоўкамі: “Ці здзейсніцца мара Жуля Верна?”, “Ці паб’е Нэлі Блай рэкорд Філеаса Фога?”
За час падарожжа журналісткі раман Жуля Верна “Вакол святла ў 80 дзён” быў перавыдадзены 10 разоў.
Па прыбыцці ў Нью-Ёрк Блай салютавалі дзесяццю артылерыйскімі залпамі.
1903 год. Нарадзілася Любоў Мазалеўская.
Беларуская актрыса, рэжысёр, педагог. Заслужаны дзеяч мастацтваў.
Скончыла Беларускую драматычную студыю ў Маскве, працавала ў тэатрах імя Якуба Коласа, Янкі Купалы, выкладала ў Беларускім тэатральна-мастацкім інстытуце. Арганізатар, галоўны рэжысёр (1956-1961, 1963-1964) Беларускага рэспубліканскага тэатра юнага гледача.
Сярод яе тэатральных пастановак: «Папараць-кветка» і «На хвалях Серабранкі» І. Козела, «Горад майстроў» Т. Габэ, «Даходнае месца» А. Астроўскага, «Пакуль вы маладыя» І. Мележа, «Закон Лікурга» паводле Т. Драйзера і шматлікія іншыя.
Знялася ў шэрагу карцін беларускай кінастудыі.
Памерла 18 ліпеня 1964 года.
1911 год. Памёр ураджэнец Магілёва Вацлаў Федаровіч.
Беларускі краязнавец, калекцыянер, юрыст. Член-карэспандэнт Кракаўскай Акадэміі навук.
Скончыў юрыдычны факультэт Маскоўскага ўніверсітэта. Працаваў адвакатам у Саратаве, Балашове, Царыцыне, Ерэване. 3 1884 года жыў і працаваў у Віцебску. Намеснік старшыні Віцебскай вучонай архіўнай камісіі.
Удзельнічаў у археалагічных раскопках, калекцыяніраваў зброю, археалагічныя, нумізматычныя, сфрагістычныя, этнаграфічныя матэрыялы.
Сабраў вялікі збор (больш за 1 000 тамоў) кніг па гісторыі Беларусі і Літвы.
Стварыў прыватны музей, у якім былі сабраны прадметы даўніны, знойдзеныя ім на тэрыторыі Віцебскай, Магілёўскай, Мінскай і Віленскай губерняў. Пасля рэвалюцыі музей нацыяналізаваны і на яго аснове з 1923 у Віцебску дзейнічаў Музей мясцовых страражытнасцей (больш за 7000 прадметаў).
Цяпер у фондах Віцебскага абласнога краязнаўчага музея захоўваюцца толькі троху больш за 200 прадметаў са збору В. Федаровіча.
Публікваў артыкулы па гісторыі ў «Витебских губернских ведомостях». Складальнік і ініцыятар выдання літаратурна-краязнаўчага зборніка «З ваколіц Дзвіны» (1912).
1917 год. Нарадзіўся Ілля Прыгожын (Рувімовіч).
Бельгійскі фізік, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па хіміі (адзін з 22 Нобелеўскіх лаўрэатаў – беларусаў і выхадцаў з Беларусі). Доктар археалогіі, кампазітар. Віцэ-прэзідэнт Бельгійскай акадэміі навук. Замежны член АН СССР, Беларусі, Украіны, Румыніі, ГДР, ЗША.
Нарадзіўся ў сям’і ўраджэнца Магілёва. На эміграцыі з 1921 года.
Скончыў Брусельскі вольны ўніверсітэт. Прафесар фізічнай хіміі.
Большая частка яго работ прысвечана нераўнаважнай тэрмадынаміцы і статыстычнай механіцы незваротных працэсаў.
У галіне статыстычнай механікі правёў глыбокія даследаванні ўраўнення Ліўвіля для ансамбля на аснове фармальнай аналогіі яго рашэнняў з рашэннямі ўраўнення Шрэдынгера.
Даказаў адну з асноўных тэарэм лінейнай тэрмадынамікі нераўнаважных працэсаў – аб мінімуме вытворчасці энтрапіі ў адкрытай сістэме. Для нелінейнай вобласці ў суаўтарстве з Гленсдорфам сфармуляваў агульны крытэр эвалюцыі Гленсдорфа – Прыгожына. Увёў тэрмін «пераадкрыццё часу».
1938 год. У Празе памёр Тамаш Грыб.
Беларускі грамадска-палітычны і культурны дзеяч.
У Пецярбургу ўваходзіў у беларускі навукова-літаратурны гурток Б. Эпімах-Шыпілы.
Дэлегат І Усебеларускага з’езда (1917), адзін з аўтараў Устаўных грамат БНР, сябра Рады БНР, міністр земляробства і міністр ўнутраных спраў БНР. Член Цэнтральнай Беларускай вайсковай рады, лідар Беларускай партыі сацыялістаў-рэвалюцыянераў.
Арыштоўваўся ДПУ, польскімі ўладамі за беларускую незалежніцкую дзейнасць.
Дзеяч беларускага руху ў Празе, стваральнік Беларускага (Крывіцкага) культурнага таварыства імя Ф. Скарыны.
Аўтар прац па гісторыі, нацыянальна-палітычнаму жыццю Беларусі.
Перакладаў публіцыстыку з рускай і чэшскай моў. Складаў бібліяграфію беларусазнаўства.
1938 год. Нарадзіўся Уладзімір Высоцкі.
Бард, паэт і акцёр.
Аўтар больш за 700 песень і вершаў. Сыграў 20 роляў у тэатры і 30 у кіно.
Род Высоцкіх паходзіць з в. Сялец, што на Пружаншыне, прозвішча можа быць звязана з назвай г. Высокае Камянецкага раёна. Ягоны дзед, таксама Уладзімір Сямёнавіч, ураджэнец Брэста.
Высоцкі добра ведаў пра свае беларускія карані і часта бываў у Беларусі.
У жніўні 1969 г. пры здымках фільма «Сыны ідуць у бой» ён з М. Уладзі жыў у в. Літоўка каля Навагрудка (у 2012 г. тут усталяваны помнік Высоцкаму).
Памёр 25 ліпеня 1980 года.
Магілёвец Міхась Булавацкі зрабіў пераклады вершаў Высоцкага на беларускую мову.
Помнік у Навагрудку
1955 год. Нарадзіўся Аляксандр Лакотка.
Беларускі архітэктар, гісторык архітэктуры, этнограф, мастак. Заслужаны дзеяч навукі. Дырэктар Цэнтра даследаванняў беларускай культуры, мовы і літаратуры Нацыянальнай акадэміі навук. Доктар гістарычных навук, доктар архітэктуры, прафесар. Акадэмік акадэміі навук Беларусі.
Стварыў новую навуковую канцэпцыю гістарычнага феномена беларускай архітэктуры як своеасаблівага сінтэзу ўсходнееўрапейскіх і заходнееўрапейскіх традыцый дойлідства, раскрыў ролю ўсходнееўрапейскіх і заходнееўрапейскіх традыцый у эвалюцыі беларускіх гарадоў, ахарактарызаваў гістарычныя працэсы зменлівасці тыпаў паселішчаў.
Вылучыў і сістэматызаваў агульныя і рэгіянальныя асаблівасці вясковага жылля беларусаў, прааналізаваў яго этнічныя рысы, распрацаваў тыпалагічную класіфікацыю ўсіх кампанентаў вясковага жылога комплексу, даследаваў уплыў ландшафтных умоў на фарміраванне жылога асяроддзя, узаемасувязь вясковага і традыцыйнага гарадскога жылля.
Пад яго кіраўніцтвам распрацаваны Генеральны план Беларускага дзяржаўнага музея народнай архітэктуры і побыту, праекты многіх сядзіб. Ініцыятар стварэння музеяў у г. п. Глуша Бабруйскага раёна і в. Моталь Іванаўскага раёна.
1961 год. У в. Ніканавічы Быхаўскага раёна нарадзіўся Сяргей Украінка.
Беларускі паэт.
Скончыў філалагічны факультэт БДУ, дзе быў актыўным членам літаб’яднання “Узлёт” на чале з прафесарам А. Лойкам. Працаваў настаўнікам беларускай мовы і літаратуры, дырэктарам школы на Быхаўшчыне, выкладчыкам кафедры беларускай літаратуры МДУ імя А. Куляшова.
Аўтар вершаў у зборніках “Вусны”, “Квадра”, “Дняпроўскія хвалі” і іншых, часопісе “Полымя”, перыёдыцы, прозы, крытыкі ў “Крыніцы”, “ЛіМ”, “Роднае слова”. Аўтар паэтычных кніг “Маё Купела”, “9 гранаў”.
Лірычны герой яго вершаў – асоба, паяднаная з Бацькаўшчынай, яе гісторыяй і сучаснасцю.
Аўтар вершаў, якія прысвечаны М. Багдановічу, М. Гарэцкаму.
Мілітарызацыя ўсё глыбей пранікае ў жыццё беларусаў. Цяпер яна ўвайшла нават у зімовыя забавы.
Плаваючы транспарцёр сярэдні (ПТС) – вайсковая машына, якая прадназначана для фарсіравання водных перашкод з дэсантам на борце. Перамяшчаецца як па сушы, так і па вадзе. У Магілёве гэтай зімой яе сталі выкарыстоўваць для пакатушак моладзі, як у свой час выкарыстоўвалі коней з санямі, толькі з непараўнальна большай хуткасцю.
Відэа з напоўненым хлопцамі і дзяўчатамі адкрытым борце размясціў тэлеграм-канал “Мая краіна Беларусь”.
“Выглядае гэта як ідэальнае супадзенне парадку дня: учора ты падпісваеш «мэтавую» дамову на прыгон у калгас, сёння цябе катаюць у кузаве шматтоннага жалеза, а заўтра ты ўжо на гэтым самым ПТС-е ратуеш бульбу, якая пачала тануць падчас чарговай анамаліі. На фоне арктычнага марозу і перспектывы застацца без нармальнага інтэрнэту, такія забавы – адзіны спосаб для магілёўскай моладзі адчуць хоць нейкі «драйв», праўда, з пахам саляркі і пад наглядам людзей у форме” – апісвае знятую на відэа прыгоду інтэрнэт-выданне.
“Гэта суровая беларуская рэальнасць, дзе нават «чыл» павінен быць казённым і пажадана ў хакі” – падагульняе “Мая краіна Беларусь”.
Пытанне – наколькі такі атракцыён бяспечны для непадрыхтаваных людзей, на якіх нават не надзелі каскі — увогуле не стаіць. А пытаннне – ці панеслі б хоць якую адказнасць арганізатары такой забавы, калі б з кімсьці з таго кузава здарыўся няшчасны выпадак – напэўна, нават і задаваць не варта.
Арыштаваная разам з журналістам Кірылам Пазняком яго дачка Яніна прызнаная палітзняволенай.
Заяву аб прызнанні 20-гадовай Яніны Пазняк палітзняволенай беларускія праваабаронцы прынялі 23 студзеня 2026 года. Пры гэтым вядома, што яна была затрымана разам з бацькам 4 верасня 2025 года.
Спачатку Яніну змясцілі ў ізалятар часовага ўтрымання, а праз некалікі дзён ёй прад’явілі крымінальнае абвінавачанне і перавялі ў следчы ізалятар №1.
У дачыненні да дзяўчыны распачатая крымінальная справа за ўзаемадзеянне з “экстрэмісцкім фармаваннем”.
Чацвёртага верасня, у дзень затрымання Кірыла Пазняка і Яніны Пазняк, рашэннем КДБ Беларусі “экстрэмісцкім фармаваннем” быў абвешчаны YouTube-канал “Платформа 375” – дзе ў асвячэнні беларускіх навін рабіўся акцэнт на Магілёўскую вобласць – а таксама афіляваныя з ім акаўнты ў сацыяльнай сетцы TikTok. Паводле КДБ, “экстрэмісцкай дзейнасцю” займаецца “група грамадзян з ліку прадстаўнікоў фармавання”, Кірыл Пазняк быў згаданы як арганізатар.
Двойчы чалавек года і “дэпутат” трох скліканняў, Ірына Пруднікава абяцае Крычаву росквіт, але ёй перашкаджаюць камунальнікі, вандроўныя сабакі і кіроўцы маршрутных таксі.
Днямі, у крычаўскім раённым цэнтры гігіены і эпідэміялогіі прайшло выступленне Ірыны Пруднікавай. Яе ўважліва выслухалі два дзясяткі чалавек.
Дэлегат усенароднага сходу, старшыня раённага савета “дэпутатаў” старшыня павятовага палітбюро “Белай Русі”, чалавек года Крычаўшчыны, чалавек года Магілёўшчыны, уладальнік памятнага партыйнага знака “Залаты фонд” і маці начальніка крычаўскага аддзялення пазаведамаснай аховы Пруднікава ў чарговы раз праславіла эру Лукашэнкі.
Яна напірала на моцныя рэгіёны, рост чагосьці і транслявала пакрытыя павуціннем тэзісы трыццацігадовай даўніны.
А мы проста працягнем знаёміцца з біяграфіяй самых яскравых дэпутатаў Магілёўшчыны, сярод якіх Ірына Віктараўна – зорка не апошняй велічыні.
Ёй шэсцьдзесят два гады, дваццаць з якіх яна аддала працы ў райспажыўтаварыстве. У час работы, завочна, трэба меркаваць, скончыла Гомельскі кааператыўны інстытут па спецыяльнасці эканаміст.
Прайшла шлях ад прадаўца да старшыні праўлення райспажыўтаварыства, а калі ўперлася ў столь кар’ернага росту ў гандлі, то ў 2003 годзе перайшла ў райвыканкам – у аддзел эканомікі.
У 2017 годзе Пруднікаву прызначылі старшынёй раённай рады “дэпутатаў”. Узнагароды і званні пасыпаліся на Ірыну Віктараўну як з рога багацця. Часам, праўда, у бочцы мёда з’яўляліся лыжкі дзёгцю.
Так у даносе, накіраваным у КДБ, Пруднікаву абвінавачвалі ў тым, што яна празмерна апякуе крычаўскую пазаведамасную ахову і дрэнна ўплывае на былога старшыню райвыканкама Андрэя Седукова.
На першы погляд, можа падацца, што Пруднікава выконвае толькі дэкаратыўныя функцыі.
Але з іншага боку, дама з белкаапсаюзаўскай хваткай і доўгім пералікам званняў можа з’яўляцца сур’ёзным удзельнікам крычаўскай “гульні тронаў”.
Бо камяні, якія раённая газета кідае ў агарод УКПП “Камунальнік”, могуць прызначацца старшыні райвыканкама Аляксею Шараю, які, па чутках, паставіў на чале камунальнага прадпрыемства свайго чалавека.
На чыім баку Ірына Пруднікава – пакуль незразумела. Зрэшты сітуацыя хутка высветліцца. Калі нават крычаўская “раёнка” перастане рэзаць праўду-матку, пра тое, што адбываецца ў раёне, раскажуць самі крычаўляне цераз сацыяльныя сеткі.
Магілёўскі абласны суд вынес прысуд 59‑гадоваму былому следчаму Дзмітрыю Шышкову, якому выраблялі фэйкавы пашпарт “Новай Беларусі”.
Былога следчага асудзілі паводле артыкулу 361-4 Крымінальнага кодэкса – «садзейнічанне экстрэмісцкай дзейнасці». Суд прызначыў яму пакаранне ў выглядзе «хіміі» з накіраваннем або пазбаўлення волі ў калоніі. Пры гэтым дакладны тэрмін пакарання не раскрываецца: не выключана, што ён мог цалкам адбыць яго ў следчым ізалятары або атрымаць умоўны прысуд. Пра гэта паведамляе «Наша ніва».
У 2010 годзе ён узначаліў следчае ўпраўленне УУС Магілёўскага аблвыканкама, а пазней працягнуў службу ў Следчым камітэце.
Пасля сыходу з праваахоўных органаў Шышкоў уладкаваўся ў праўладнае інфармацыйнае агенцтва «Магілёўскія ведамасці». У 2019 годзе ў “Магілёўскіх ведамасцях” яго прадстаўлялі як падпалкоўніка юстыцыі ў адстаўцы. Публікацый за яго подпісам у адкрытым доступе няма. У 2023 годзе ў эфіры тэлеканала АНТ заяўлялі, што яго звольнілі з агенцтва з-за палітычных поглядаў.
У сакавіку 2024 года той жа канал АНТ прадэманстраваў так званы «пашпарт Новай Беларусі», нібыта аформлены на імя Шышкова. Аднак прадстаўлены дакумент меў прыкметы падробкі: прозвішча было напісана па-беларуску з памылкай, а менавіта – з выкарыстаннем рускай літары «и».
Міжнародны дзень эскімо (International Eskimo Pie Day).
“Салодкае” свята ўстаноўлена таму, што ў гэты дзень у 1922 годзе амерыканец Хрысціян Нэльсан атрымаў патэнт на эскімо.
Нешта падобнае на марожанае вядома з часоў Старажытнай Грэцыі: астуджаная садавіна з дробна наструганым салодкім лёдам, замарожаныя сіропы, адвары і сокі, шчарбеты і фруктовы лёд. Гіпакрат для ўмацавання здароўя рэкамендаваў яго пацыентам.
Рэцэпт блізкага да сучаснага марожанага ў Еўропу ў 1295 годзе прывёз Марка Пола.
Сапраўднае марожанае сталі гатаваць пры двары Кацярыны Медычы.
У 1649 годзе з’явілася ванільнае марожанае французскага кулінара Жэрара Тырсена.
Вафельны ражок запатэнтаваны ў 1903, брыкетыкі эскімо – у 1920 годзе.
Па адной з версій, слова “эскімо” прыйшло ад французаў, якія так звалі дзіцячы камбінезон, падобны на эскімоскі гарнітур: марожанае, што “апранутае” у шакаладны “камбінезон”. У 1919 годзе Х. Нэльсан пакрыў шакаладнай глазурай брыкет марожанага і назваў яго Eskimo Pie (піражок эскімоса).
Сучасны выгляд эскімо на палачцы набыло толькі ў 1935 годзе.
У БССР эскімо сталі выпускаць у прамысловых маштабах ў 1936 годзе на Мінскім малочным камбінаце. Да гэтага працавалі невялікія вытворчыя арцелі, у тым ліку ў Магілёве, Чавусах. Напрыклад, у Чавускім парку (у той час – “Бульвар”), яшчэ на пачатку 1930-х можна было набыць эскімо ў “саматужнікаў” па 5 капеек (заробак настаўніка пачатковай школы тады складаў 35 рублёў). Наркам харчавання СССР А. Мікаян лічыў, што савецкі грамадзянін павінен з’ядаць за год не менш як 5 кг марозіва.
Зараз у краіне 39 вытворцаў марожанага. Беларусы у год спажываюць каля 6 кг марозіва (у свеце – 21).
1582 год. Вольны горад-дзяржава Рыга далучаны да Рэчы Паспалітай.
Гэта адбылося паводле Ям-Запольскага перамір’я, якое замацавала перамогу Рэчы Паспалітай і Швецыі ў Лівонскай вайне з Масковіяй.
У Рэчы Паспалітай Рыга захавала асаблівыя прывілеі – Рыжская ландфагтыя. Горад кантраляваў Рыжскую патрыманіяльную акругу ў 750 км², працягваў чаканіць уласную манету, тут канчаткова зацвердзілася лютэранства.
Далучэнне да каталіцкай дзяржавы выклікала доўгія Каляндарныя беспарадкі 1583-1589 гадоў, калі Рыжскі рат па ўказе польскага караля паспрабаваў увесці новы грыгарыянскі каляндар.
1885 год. У Полацку нарадзіўся Юрый Тарыч (Аляксееў).
Беларускі і расійскі кінарэжысёр, сцэнарыст, заснавальнік беларускага кіно. Заслужаны дзеяч мастацтваў РСФСР.
У 1905 годзе як член Варшаўскай ваенна-рэвалюцыйнай арганізацыі быў высланы ў в. Тара Табольскай губерні. Адсюль і псеўданім – Тарыч.
У кінематографе з 1914 года, калі напісаў сцэнарый фільма «Трагедыя сям’і Набатавых».
У 1926 годзе сумесна з Я. Івановым-Барковым зняў першы беларускі мастацкі фільм «Лясная быль» па аповесці М. Чарота «Свінапас».
Працаваў на студыі «Савецкая Беларусь», дырэктарам і мастацкім кіраўніком «Манголкіно» (1943-1945), супрацоўнічаў з “Беларусьфільм”.
Сцэнарыст і рэжысёр 20 кінафільмаў.
Памёр 21 лютага 1967 года ў Маскве.
1901 год. Нарадзіўся Янка Шутовіч.
Беларускі літаратуразнавец, выдавец.
Быў членам Беларускага студэнцкага саюза, рэдактарам часопісаў «Студэнцкая думка», «Калосьсе», «Шлях моладзі», працаваў карэктарам у беларускай друкарні імя Ф. Скарыны і ў Беларускім інстытуце гаспадаркі і культуры, настаўнікам, загадчыкам Беларускага музея ў Вільні (1941-1944).
За актыўную дзейнасьць у справе беларускага нацыянальнага адраджэння быў зняволены ў лагеры Бяроза-Картуская (1939). У 1944 годзе арыштаваны НКДБ. Вязень ГУЛАГу, ссыльны.
Пасля ссылкі, з 1957 года працаваў у Віленскім дзяржаўным мастацкім музэі, у часопісе «Полымя».
Аўтар перакладаў твораў літоўскіх і беларускіх пісьменнікаў. Адшукаў у архіве рукапіс рамана-хронікі М. Гарэцкага «Віленскія камунары», знайшоў дзённік А. Станкевіча.
Памёр 9 снежня 1973 года ў Вільні.
Магіла Яна Шутовіча ў Павільнісе (Павіленскія могілкі), Вільня, 2021
1905 год. Нарадзіўся Фёдар Дамінікоўскі.
Беларускі географ, геолаг, кандыдат сельскагаспадарчых навук.
Скончыў Варонежскі ўніверсітэт, быў сакратаром беларускага студэнцкага зямляцтва ў Варонежы.
Працаваў у Беларускім доследым інстытуце сельскай і лясной гаспадаркі, ва Усесаюзным інстытуце сельскай гаспадаркі ў Саратаве, маскоўскім Інстытуце паўночнай зерневай гаспадаркі, загадчыкам кафедры геалогіі і глебазнаўства БДУ (з 1943), вучоным сакратаром Савета ўніверсітэта.
Даследчык гісторыі навукі і культуры Беларусі, аўтар больш як 200 артыкулаў біябібліяграфічнага слоўніка «Выдатныя дзеячы беларускай зямлі» (1945-1947), вялікай колькасці артыкулаў для часопіса “Беларусь”.
Памёр 8 красавіка 1949 года ў Мінску.
1911 год. Памёр Аляксандр Аскерка.
Удзельнік паўстання К. Каліноўскага. публіцыст, выдавец беларускамоўнага буквара-катэхізіса «Элементаж для добрых дзетак-каталікоў».
Скончыў Санкт-Пецярбургскі ўніверсітэт. Служыў у грэнадзёрскім палку імя караля Фрыдрыха-Вільгельма, паручнік.
Вылучаўся ліберальнымі поглядамі, быў прызначаны мінскім губернатарам у камітэт па падрыхтоўцы сялянскай рэформы, працаваў у рэдакцыйных камісій па рэформе у Санкт-Пецярбургу, Вільні, у Віленскай археалагічнай камісіі.
Пад час паўстання 1863-1864 гадоў быў начальнікам Вільні, памочнікам К. Каліноўскага. Арыштаваны 12 чэрвеня 1863 года, прыгавораны да смяротнага пакарання, замененага на 15 гадоў сібірскай катаргі.
Па вяртанні з катаргі, з 1872 года рэдагаваў варшаўскі часопіс «Ateneum».
У 1882-1885 гадах пабудаваў драўляную вілу «Падгор’е» (Podgórze), частку пакояў якой здаваў пад санаторый. У гэтым доме пабыло нямала знакамітых людзей, у іх ліку паэт А. Адынец, ветэраны паўстання.
Апошнія гады жыцця правёў у малодшай дачкі – Марыі ў маёнтку Відзы Лаўчынскія каля Браслава. Там жа і пахаваны недалёка ад магілы генерала Томаша Ваўжэцкага – другога пасля Т. Касцюшкі галоўнакамандуючага войск ВКЛ (1794).
1914 год. Нарадзіўся Аркадзь Куляшоў, адзін з галоўных беларускіх паэтаў ХХ ст.
Аркадзь Куляшоў нарадзіўся 24 студзеня (6 лютага) 1914 года ў вёсцы Саматэвічы (цяпер Касцюковіцкага раёна Магілёўскай вобласці) у сям’і сельскіх настаўнікаў.
У 1928 годзе пасля заканчэння Саматэвіцкай сямігадовай школы Аркадзь Куляшоў паступіў у Мсціслаўскі педагагічны тэхнікум. У Мсціславе працавала аддзяленне «Маладняка». Тут пачыналі сваё паэтычнае жыццё таленавітыя мастакі слова Юлій Таўбін і Змітрок Астапенка. Сяброўства з імі аказала вялікі ўплыў на станаўленне Аркадзя Куляшова як паэта.
У 1930 годзе А. А. Куляшоў пераехаў у Мінск, дзе працягваў вучобу на літаратурным факультэце Мінскага педагагічнага інстытута (1931—1933).
Удзельнік Вялікай Айчыннай вайны. 24 чэрвеня 1941 года А. А. Куляшоў пакінуў разбураны фашысцкай бамбардзіроўкай, ахоплены пажарам Мінск. Пешшу ён дайшоў да Оршы, потым дабраўся да Калініна і там уступіў у войска. Пад Ноўгарадам скончыў ваенна-палітычнае вучылішча і быў накіраваны ў вайсковую газету “Знамя советов”, дзе служыў да 1943 года, пасля чаго ў Беларускім штабе партызанскага руху.
Аркадзь Куляшоў — аўтар шэрагу знакавых паэтычных твораў ХХ стагоддзя, сярод якіх асаблівае месца займае ваенная паэма «Сцяг брыгады», а таксама філасофска-гістарычныя і грамадзянскія паэмы «Хамуціус», «Далёка да акіяна», «Мая Бесядзь», у якіх паэт асэнсоўваў лёс чалавека, гісторыю і родную зямлю; значную частку яго спадчыны складаюць і лірычныя вершы, аб’яднаныя ў зборніках, што сталі класікай беларускай паэзіі ХХ стагоддзя.
1931 год. У в. Мокрае Быхаўскага раёна нарадзіўся Міхась Мушынскі.
Гісторык беларускай літаратуры беларускі крытык, літаратуразнавец, тэкстолаг, член-карэспандэнт НАН Беларусі, доктар філалагічных навук, прафесар.
Выдаў звыш 340 навуковых прац, у тым ліку 12 індывідуальных і 31 калектыўных манаграфій. Сярод іх – “Шляхі развіцця беларускай савецкай прозы”, “Гісторыі беларускай дакастрычніцкай літаратуры”.
Памёр 8 чэрвеня 2018 года.
1937 год. У Шклове нарадзіўся Усевалад Радзько
Доктар фізіка-матэматычных навук, прафесар, член-карэспандэнт Нацыянальнай акадэміі навук РБ.
1939 год. Пры землятрусе ў Чылі загінула болей за 50 000 чалавек.
Рэкордны па колькасці ахвяр землятрус на тэрыторыі Чылі.
Больш за ўсё пацярпелі гарады Чыльян і Кансепсьён, аднак разбурэнні і ахвяры былі практычна ва ўсіх правінцыях Паўднёвага Чылі. Магнітуда па розных ацэнках складала ад 7,8 да 8,8.
Чыльян адчуваў наступствы моцных землятрусаў у 1751, 1835, 1939, 1953, 1960 і 2010 гадах, але менавіта землятрус 1939 года стаў найбольш трагічным.
1965 год. Памёр Сэр Уінстан Леанард Спэнсэр-Чэрчыль.
Брытанскі дзяржаўны дзеяч, прэм’ер-міністр (1940-1945, 1951-1955), гісторык, пісьменнік, мастак. Лаўрэат Нобелеўскай прэміі па літаратуры. Найвялікшы лідар ваеннага часу ў ХХ стагоддзі, адзін з самых уплывовых людзей у гісторыі Вялікабрытаніі. Першы ў свеце ганаровы грамадзянін ЗША.
Афіцэр, ваенны карэспандэнт, сведка ваенных дзеянняў у Брытанскай Індыі, Судане, Другой англа-бурскай вайне.
Да Першай сусветнай вайны займаў пасады міністраў гандлю, унутраных спраў, першага лорда адміралцейства, камандзіра 6-га батальёну Каралеўскіх шатландскіх стралкоў на Заходнім фронце.
У міжваенны перыяд – міністр па ўзбраенні, міністр авіяцыі, канцлер казначэйства.
Пасля пачатку Другой сусветнай вайны – першы лорд адміралцейства, прэм’ер-міністр. Яго катэгарычная адмова разгляду варыянтаў паражэння, капітуляцыі або кампраміснага міру натхнілі брытанскі супраціў.
Антыкамуніст, адзін з галоўных ініцыятараў інтэрвенцыі Антанты ў Расію, але ўжо 22 чэрвеня 1941 года заявіў аб падтрымцы СССР.
5 сакавіка 1946 года Чэрчыль вымавіў вядомую Фултанскую прамову, ад якой часам пачынаюць адлічваць час халоднай вайны.
1971 год. Памёр Уладзімір Уладамірскі.
Беларускі акцёр, другі ў гісторыі Народны артыст БССР пасля У. Галубка. Народны артыст СССР.
Дзяцінства і юнацтва прайшлі ў Бабруйску.
Працаваў у Другім паказальным тэатры Заходняга фронту ў Бабруйску, Смольным тэатры Петраграда, у мінскім Купалаўскім тэатры.
Стварыў высокамастацкія вобразы ў беларускім рэпертуары.
Быў жанаты на артыстке Кацярыне Азбукінай, сястры адраджэнца Мікалая Азбукіна.
Памёр 24 студзеня 1971 года.
Групавы партрэт дзеячаў беларускага тэатру Г. Глебава, А. Марыкса, У.Уладамірскага (справа). 1959 год
1997 год. Заснаваны філіял Літаратурнага музея Янкі Купалы ў Яхімоўшчыне Маладзечанскага раёна.
Утвораны па ініцыятыве дырэктара музэя Жанны Дапкюнас і пры спрыянні старшыні калгаса «Яхімоўшчына» Г. Божкі.
Пасля рэстаўрацыі хаты, ў якой жыў Янка Купала, і падрыхтоўкі экспазыцыі філіял ўпершыню адкрыўся для наведвальнікаў 30 мая 2001 года.
Плошча экспазіцыі больш за 100 м². У двух пакоях размяшчаюцца экспазыцыйныя залы, а трэці пакой-кабінет, дзе жыў Купала – мемарыяльны.
Традыцыйна штогод у Яхімоўшчыне ў дзень нараджэння паэта 7 ліпеня праводзіцца Купальскае свята.
1999 год. На МАЗе выпушчаны першы аўтобус для міжгародных перавозак.
МАЗ-152 серыйна выпускаўся ў 2000-2014 гадах. Мадыфікацыя МАЗ-152А была больш камфартабельнай, з дадатковымі опцыямі: кандыцыянер, прыбіральня, лядоўня, міні-кухня. Усяго сабрана каля 820 аўтобусаў.
2007 год. У Маскве памёр мастак, магілёвец Абрам Манасзон
Нарадзіўся ў 1912 годзе. Беларускі і савецкі мастак, ураджэнец Магілёва, дзе пачынаў сваю мастацкую адукацыю і фарміраваўся як творца. Пасля прафесійнага навучання і ўдзелу ў мастацкім жыцці СССР ён працаваў у галіне станковага жывапісу і графікі, удзельнічаў у выставах, пакінуўшы прыкметны след у мастацтве другой паловы ХХ стагоддзя.
Творчы стыль Манасзона вызначаецца стрыманай, інтэлектуальнай манерай, увагай да формы і кампазіцыі, схільнасцю да рэалістычнай і абагульненай вобразнасці; у яго працах адчуваецца цікавасць да чалавека, унутранага стану, паўсядзённасці, а таксама ўплыў традыцый савецкай мастацкай школы з элементамі лірычнага настрою і тонкай псіхалагічнасці.
2018 год. Памёр Міхал Анемпадыстаў.
Беларускі мастак, паэт, дызайнер, культуролаг, мастацтвазнавец.
Працаваў у жанрах графікі, ілюстрацыі, плаката, фатаграфіі. Быў дызайнерам вядомых лагатыпаў, у тым ліку, кампаніі «Будзьма беларусамі!», рок-фестывалю «Басовішча». Стварыў серыю анімаваных паштовак «Будзьма з беларускімі святамі».
Ілюстратар кніг, альбомных вокладак для CD-дыскаў гуртоў «N.R.M.», «Партызанская школа».
У сваіх фотапрацах засяродзіўся на беларускай гародніне, каб адкрыць глыбейшае вымярэнне беларускай культуры. Меркаваў, што беларусы, як гародніна, хаваюць цікавыя рэчы ў сабе, не паказваюць іх навонкі – нацыя заглыбленых у сябе людзей: выглядаюць звычайна, а ўнутры фантастычныя, пад запэцканай (ад глебы) кажурой бульбы схавана «залатое сонца».
Удзельнік шматлікіх групавых, персанальных выстаў у еўрапейскіх гарадах.
Актыўны стваральнік беларускай рок-паэзіі, у тым ліку, для рок-мюзікла «Народны альбом». Песні на яго вершы выконваюцца гуртамі «Новае Неба», «N.R.M.», «IQ48», спявачкай Касяй Камоцкай.
Удзельнік грамадскай адукацыйнай праграмы «Лятучы ўніверсітэт», чытаў шматлікія лекцыі, у тым ліку, у Магілёве – «Колер Беларусі», «Беларускі стыль», «Межы памежжа».
У 2006 годзе быў абраны «Чалавекам году» па версіі музычнага інтэрнэт-парталу «Тузін Гітоў».
