На Магілёўшчыне падлеткі зрывалі ЧЗ-сцяг

Пасярод ночы маладыя жыхары магілёўскай глыбінкі сарвалі чырвона-зялёны сцяг з будынка мясцовага аддзялення банка, а потым зафарбоўвалі нешта на пешаходных пераходах. 

Здарэнне, яўна падобнае на супраціўленне афіцыёзу, у афіцыйных крыніцах апісваецца досыць мудрагеліста. На сайце Вярхоўнага суда гаворыцца пра дзяўчыну, якая на кастрычнік 2025 года, ужо дасягнула паўналецця, і якая, быццам бы, вырашыла выпрабаваць пачуцці 17-гадовага хлопца. Як піша суд, яна мела ў яго аўтарытэт і карысталася даверам. Дзяўчыне раптам захацелася мець чырвона-зялёны сцяг РБ і яна папрасіла хлопца сарваць яго ўначы з будынка банка. Што той і зрабіў, заадно зламаўшы дрэўка. 

Таксама яна прапанавала зафарбаваць дарожныя знакі фарбай, якая не была хлопцу патрэбная. Той паслухмяна зафарбаваў два знакі “Пешаходны пераход”, прычыніўшы шкоду камунальнай гаспадарцы на амаль 140 рублёў.

На судзе абодва прызналі сваю віну. Хлопец па абвінавачванні ў хуліганстве і “здзеку з дзяржсцягу” атрымаў год калоніі з адтэрміноўкай на год. А дзяўчына – тры гады і шэсць месяцаў “хатняй хіміі” за падбухторванне заведама непаўналетняга.

Прысуд у законную сілу пакуль не ўступіў.

Фотаздымак ілюстрацыйны

Магілёў паставіў тысячу ліфтоў у Расію, а яны аказаліся бракаванымі

Прынамсі частка з гэтай партыі ліфтоў была пастаўлена на акупаваныя тэрыторыі Украіны. Зараз пачаліся вяртанні пад’ёмнікаў заводу-вытворцы з-за брака.

У магілёўскага “Ліфтмаша” наспяваюць чарговыя праблемы. Крыніцы mogilev.media паведамляюць, што партыя з тысячы ліфтоў, пастаўленых у Расію і ў тым ліку на акупаваныя украінскія тэрыторыі, аказалася бракаванай і цяпер прадпрыемства чакаюць суды і непрыемныя эканамічныя наступствы.

“Магілёўліфтмаш” і “ДНР”

Супрацоўніцтва магілёўскага ліфтавага гіганта з калабаранцкай адміністрацыяй акупаваных тэрыторый фіксуецца пачынаючы з 2023 года. Сяргей Чарткоў, які зараз з’яўляецца старшынёй Магілёўскага гарвыканкама, а ў той час працаваў генеральным дырэктарам “Магілёўліфтмаша”, у жніўні 2023 года падпісаў пагадненне аб супрацоўніцтве з кіраўніцтвам так званай ДНР. Яго мэтай была як лакалізацыя зборкі ліфтоў на тэрыторыі ДНР так і прамыя пастаўкі абсталявання.

Вынікам стала пастаўка ліфтоў магілёўскага завода на акупаваныя тэрыторыі і канкрэтна ў Марыупаль. Так, ужо да канца 2023 года ў ДНР чакалі пастаўку з 150 магілёўскіх ліфтоў. Справа, відаць, прайшла паспяхова і мела далейшы працяг, бо ўжо восенню 2025 года  пад’ёмнікі “Магілёўліфтмаша” ўстанаўліваліся на вуліцы 50 год СССР і праспекце Будаўнікоў – паведамляе мясцовы рэсурс MRPL.NEWS. 

Штопраўда, на акупаваных тэрыторыях магілёўскі вытворца сустракаецца з жорсткай канкурэнцыяй. Так, марыупальскі мікрараён “Ленінградскі квартал”, з якога мясцовыя ўлады робяць вітрыну “пацёмкінскага” аднаўлення горада, забяспечваецца кітайскімі ліфтамі. А таксама пастаўку і мантаж ліфтавага абсталявання ў ДНР і канкрэтна ў Марыупаль ажыццяўляе “Шчэрбінскі ліфтабудаўнічы завод”.

Тысяча бракаваных ліфтоў – ужо ідуць вяртанні

Такім чынам, праблемны магілёўскі гігант сутыкаецца з сур’ёзнай канкурэнцыяй нават у такой рызыкоўнай зоне, як нестабільная тэрыторыя анексаваных земляў. Гэтая канкурэнцыя ўжо прывяла да першага гучнага правала “Магілёўліфтмаша” за ўсю яго гісторыю, калі гендырэктар прадпрыемства Руслан Страхар атрымаў па выніках 2025 года вымову за правал з экспартам прадукцыі.

А цяпер на прадпрыемства абрынуўся яшчэ і новы ўдар – партыя з тысячы ліфтоў, пастаўленая ў Расію – як паведамляюць крыніцы mogilev.media – аказалася бракаванай. Завод ужо атрымлівае назад няякасную прадукцыю і прэтэнзіі з боку партнёраў, што вядзе як да эканамічных, так і іміджавых страт.

 

Калі вас цікавіць, што адбываецца з лідарам магілёўскага машынабудавання, чытайце наш ранейшы агляд:

Як складваецца сітуацыя на “Магілёўліфтмашы” – наш вялікі разбор

Ахова здароўя на Магілёўшчыне – з дэфіцытам урачоў і абавязковых лекаў

Пракуратура знайшла масу праблем у сістэме ахове здароўя Магілёўскай вобласці. 

Праверка, якую правяла пракуратура Магілёўскай вобласці, паказала: праблемы ў сістэме аховы здароўя рэгіёна носяць не выпадковы, а сістэмны характар. Нягледзячы на заявы пра «станоўчую дынаміку», жыхары вобласці па-ранейшаму сутыкаюцца з недахопам урачоў, доўгім чаканнем медыцынскай дапамогі і адсутнасцю неабходных лекаў.

Адной з самых балючых праблем застаецца кадравы дэфіцыт. Медыцынскія ўстановы Магілёўшчыны недаўкамплектаваныя ўрачамі розных спецыяльнасцяў, што непасрэдна ўплывае на якасць і даступнасць дапамогі. Пры недахопе кадраў нагрузка на наяўных спецыялістаў расце, а пацыенты вымушаныя чакаць прыёму або шукаць дапамогу ў іншых рэгіёнах.

Падчас праверкі пракуроры выявілі больш за 50 парушэнняў пры правядзенні дыспансерызацыі дарослага насельніцтва. Гэта ставіць пад сумнеў эфектыўнасць прафілактычнай медыцыны, якая фармальна лічыцца адным з прыярытэтаў дзяржаўнай сістэмы аховы здароўя.

Акрамя таго, у медыцынскіх установах Магілёва, Асіповіцкага і Слаўгарадскага раёнаў зафіксаваныя перавышэнні дапушчальных тэрмінаў чакання медыцынскіх паслуг і дыягнастычных даследаванняў. Фактычна гэта азначае, што людзі не могуць своечасова атрымаць неабходную дапамогу.

Асобную заклапочанасць выклікала сітуацыя з вакцынацыяй і лекавым забеспячэннем. Пракуратура выявіла парушэнні пры выкарыстанні вакцын і вядзенні ўліковай дакументацыі па прафілактычных прышчэпках. У шэрагу ўстаноў адсутнічалі абавязковыя лекавыя сродкі, а кантроль за тэрмінамі іх захоўвання ажыццяўляўся фармальна.

Крытычны стан зафіксаваны і ў частцы фельчарска-акушэрскіх пунктаў (ФАП), якія часта з’яўляюцца адзіным месцам атрымання медыцынскай дапамогі для жыхароў вёсак. З больш як 120 правераных ФАПаў у 12 выяўлены парушэнні санітарна-тэхнічнага стану.

Па выніках праверкі пракуратура ўнесла прадстаўленне ў аблвыканкам. Аднак, як паказвае практыка, самі па сабе прадстаўленні не вырашаюць гадамі назапашаныя праблемы — пытанне ў тым, ці прывядуць высновы праверкі да рэальных зменаў у сістэме аховы здароўя рэгіёна.

Фотаздымак: пракуратура Магілёўскай вобласці

Дзень у гісторыі. 23 студзеня. Другі Падзел Рэчы Паспалітай. Расстраляны Ластоўскі

Дзень почырку, Дзень ручнога ліста (Handwriting Day)

Заснаваны па ініцыятыве Асацыяцыі вытворцаў пішучых прылад з мэтай нагадаць усім нам аб унікальнасці ручнога ліста, аб непаўторнасці почырку кожнага чалавека і зірнуць на стварэнне рукапіснага тэксту, як на спосаб самавыяўлення. 

Дата гэтага свята абрана не выпадкова – у гэты дзень нарадзіўся адзін з вядомых амерыканскіх дзяржаўных дзеячаў, Джон Хэнкок, які першым паставіў свой подпіс пад Дэкларацыяй Незалежнасці ЗША (1774 год). Подпіс Хэнкока быў буйным і размашыстым, што і дадало аўтарытэту яе аўтару.

Мастацтва ручнога ліста актыўна развівалася на працягу многіх тысяч гадоў. Аб сувязі почырку з духоўным светам і характарам чалавека выказваліся і Арыстоцель, і вялікія італьянцы эпохі Адраджэння. А ў 1875 годзе французскі абат Жан Іпаліт Мішанер ужыў тэрмін “графалогія”, які пазначае вобласць ведаў аб почырку і метадах яго даследавання ў сувязі з псіхічным станам асобы. Графалогія лічыцца адной з найважнейшых навук, здольнай толькі па ручным пісьме вызначыць індывідуальныя здольнасці чалавека.

Па почырку можна пазнаць характар асобы, яе моцныя і слабыя бакі, у якім настроі чалавек пісаў, яго стаўленне да навакольных і нават аптыміст ці песіміст аўтар.

Дзень почырку
Merry Christmas and Happy Holidays! Cute little child girl writes the letter to Santa Claus near Christmas tree indoors.

 

1556 год. У кітайскай правінцыі Шаньсі адбыўся самы разбуральны землятрус з усіх сусветных сейсмічных катастроф. 

Яго цэнтр знаходзіўся ў горадзе Сіань, які размешчаны на берагах вялікай ракі Хуанхэ. 

Па сведчанні відавочцаў, цэлыя гарады апускаліся ў грунт за лічаныя секунды, колькасць ахвяр гэтай трагедыі налічвала больш за 830 000 чалавек. Па колькасці загінулых – гэта трэцяя катастрофа за ўсю пісьмовую гісторыю чалавецтва, а з землятрусаў – наймацнейшы ў гісторыі па колькасці ахвяр і адзін з наймацнейшых па магнітудзе (8,4)

На карце чырвоным колерам адзначана правінцыя Шэньсі, охравым –  закранутыя землятрусам раёны.

Шаньсі

1793 год. У Санкт-Пецярбургу падпісана пагадненне паміж Расіяй і Прусіяй аб ІІ падзеле Рэчы Паспалітай. 

Кацярына II і Фрыдрых Вільгельм II падпісалі трактат пра падзел, паводле якога да Прусіі адышлі землі, населеныя этнічнымі палякамі: Данцыг, Торунь, Вялікая Польшча, Куявія і Мазовія, за выняткам Мазавецкага ваяводства. Расія атрымала літоўскія землі да лініі Дзвінск (сёння Даўгаўпілс) – Пінск – Збруч, усходнюю частку Палесся, украінскія вобласці Падолле і Валынь.

У гэтым падзеле не брала ўдзелу Аўстрыйская імперыя, занятая вайной з рэвалюцыйнай Францыяй.

ІІ Падзел Рэчы Паспалітай

1783 год. Нарадзіўся Стэндаль (Анры-Мары Бейль). 

Французскі пісьменнік, адзін з заснавальнікаў французскага рэалістычнага раману, аўтар знакамітага рамана «Чырвонае і чорнае». Аўтар слова «турыст». 

Удзельнік пахода Напалеона на Расію ў 1812 годзе. Праз Оршу, Смаленск дайшоў да Маквы. 

Падчас панавання французскіх войскаў на беларускай тэрыторыі, служыў ваенным інтэндантам у Оршы.

Стэндаль Орша

1849 год. У ЗША упершыню ўручаны дыплом урача жанчыне Элізабет Блэквел. 

А вось першай жанчынай на Беларусі і ў Расіі з дыпломам доктара медыцыны ў 1867 годзе стала ураджэнка Чавус Варвара Руднева-Кашаварава (па нараджэнню – Нафанова. на фота ніжэй).

Нафанава

1889 год. Памёр ураджэнец Беларусі Ігнат Дамейка. 

Беларускі, польскі і чылійскі навуковец, геолаг. Нацыянальны герой Чылі.

У 14-гадовым узросце стаў адным з самых юных студэнтаў Віленскага ўніверсітэта. Член таварыства філаматаў разам з Я. Чачотам, А. Міцкевічам. 

Удзельнік Лістападаўскага паўстання 1830-1831 гадоў, быў ад’ютантам 25 пяхотнага палка. 

Пасля сканчэння Горнай школы ў Парыжы атрымаў запрашэнне на працу ў Чылі. Працаваў прафесарам горнай школы (зараз універсітэт яго імя) у Кікімба (1838-1846), прафесарам, загадчыкам кафедры хіміі, рэктарам (1867-1883) універсітэта Сант’яга. Чылійскі “Гранд дэ адукатар”, фактычны заснавальнік прародазнаўчых даследаванняў, сучаснай адукуацыі, увёў метрычную сістэму, арганізаваў метэаралагічную службу.

Склаў з каментарамі геаграфічную, геалагічную і эканамічную карту былых земляў Рэчы Паспалітай.

У 1884 годзе наведаў сяброў і калег у Кракаве, Варшаве, Вільні, на радзіме ў Мядзведцы, у Міры і Навагрудку.

Памёр 23 студзеня 1889 года. Дзень пахавання быў абвешчаны днём нацыянальнай жалобы Чылі.

Імем вучонага названы малая планета, мінерал, шматлікія расліны, выкапнёвыя жывёлы, роды дыназаўраў, птэразаўраў, рыб, падвід лісіц, названы горад, універсітэт і вуліцы ў Сант’яга-дэ-Чылі і яшчэ ў 9 гарадах Чылі, у Вільнюсе, Навагрудку. Таксама – горны хрыбет у Андах, бібліятэка ў Буэнас-Айрэсе, шэраг навучальных і навуковых устаноў у Чылі. Ёсць музей і стаіць абеліск у в. Крупава Лідскага раёна. У Мядзведкаўскай школе адкрыты музей, а ў вёсцы Мядзведка ўстаноўлены бюст і памятны камень, помнік усталяваны і ў Сант’яга.

Ігнат Дамейка

1901 год. Нарадзіўся Станіслаў Калеснік. 

Беларускі, савецкі географ, доктар геаграфічных навук, акадэмік АН СССР, прафесар, палярнік, заснавальнік савецкай гляцыялогіі, Прэзідэнт Геаграфічнага таварыства СССР (1964-1977).

У аўтабіяграфіі месца нараджэння – г. Віцебск.

Скончыў геаграфічны факультэт ЛДУ.

Удзельнік і кіраўнік шматлікіх геамарфалагічных даследаванняў горных раёнаў, ледавікоў, арктычных экспедыцый.

У Ленінградскім універсітэце прайшоў шлях ад асістэнта да прафесара і загадчыка кафедры, дэкана геаграфічнага факультэта, прарэктара.

Працаваў віцэ-прэзідэнтам Міжнароднага геаграфічнага саюза, з’яўляўся Ганаровым членам Польскага, Сербскага, Харвацкага, Амерыканскага геаграфічных таварыстваў; Ганаровым доктарам Кракаўскага і Фінскага (Турку) універсітэтаў.

Рэдактар Энцыклапедычнага слоўніка геаграфічных назваў.

Памёр 13 верасня 1977 года.

Яго імем названы: пік у Забайкальскім Алатау, два пікі на Паміры, ледавікі – на Каўказе, Палярным Урале.

Станіслаў Калеснік

1916 год. Самае рэзкае у свеце  пахаладанне на працягу сутак: падзенне на 56 градусаў. 

Адбылося ў амерыканскім штаце Мантана: тэмпература знізілася з  з +6,7 да -48,8°С.

Штат Мантана

1938 год. Расстраляны Вацлаў Ластоўскі. 

Беларускі пісьменнік, грамадскі і палітычны дзеяч, гісторык, філолаг, літаратуразнавец, этнограф, акадэмік.

Рэдактар, выдавец  беларускіх газет, часопісаў, кніг, падручнікаў.

Кіраўнік Кабінета міністраў Народнай рады БНР.  

Працаваў дырэктарам Беларускага дзяржаўнага музея, загадчыкам кафедры этнаграфіі пры Інбелкульце, сакратаром Інбелкульта, у Камісіі жывой беларускай мовы, Камісіі па ахове помнікаў старасветчыны, арганізатарам этнаграфічных экспедыцый, у час адной з якіх быў знойдзены Крыж Ефрасінні Полацкай.

Ставіў нацыянальныя інтарэсы вышэй за класавыя, лічыў нацыянальную праблему найважнейшай у гісторыі. Адмаўляў канцэпцыю адзінства гістарычных лёсаў Расіі і Беларусі.

Аўтар «Кароткай гісторыі Беларусі» (1910) – першай кнігі, у якой была спроба абгрунтаваць беларускі характар Вялікага княства Літоўскага, «Падручнага расійска-крыўскага слоўніка» (1924), фантастычнай аповесці «Лабірынты», сцэнічнага эпізода з жыцця Ф. Скарыны («Адзінокі»). Таксама – апрацовак гістарычных легенд, апавяданняў, артыкулаў пра знакамітых беларускіх дзеячаў, па гісторыі Беларусі, перакладаў з рускай, англійскай, польскай, дацкай і іншых моў.

21 ліпеня 1930 года арыштаваны ДПУ. Утрымліваўся ў турмах Масквы і Мінска, знаходзіўся ў ссылцы. Паўторна арыштаваны 20 жніўня 1937, 23 студзеня 1938 прыгавораны да расстрэлу і ў гэты ж дзень расстраляны.

Вацлаў Ластоўскі

1960 год. У склад Магілёўскай вобласці ўключаны Глускі раён. 

Гэта адзіны палескі раён у складзе вобласці і адзіны са здабычай нафты, у басейне р. Прыпяць. Самы цёплы, з самым працяглым вегетатыўным перыядам, адзіны раён, дзе пануе ветравая эрозія глебаў.  

У 1938-1944 гадах уваходзіў у склад  Палескай, у 1944-1954 – Бабруйскай, у 1954-1960 – Мінскай вобласці. Зараз у раёне каля 12 000 жыхароў.

Герб Глуск

1981 год. Памерла Вера Маслоўская. 

Беларускі грамадска-палітычны і культурны дзеяч, паэтэса.

Арганізатар беларускай школьнай працы ў Заходняй Беларусі, настаўнічала на Міншчыне, была школьным інструктарам Барысаўскага, Дзісенскага паветаў. Сузаснавальніца і старшыня Цэнтральнага саюза беларусак (1920).

У 1920-1921 гадах стварала падпольныя паўстанцкія арганізацыі на Беласточчыне і Гродзеншчыне. Удзельніца І Усебеларускай канферэнцыі (Прага). Арыштавана ў 1923 годзе, цэнтральная фігура «Працэсу 45-ці», прыгаворана да 6 гадоў турмы.

Пры прыходзе Саветаў, займалася школьнай справай на радзіме, у Агароднічках, якую працягвала і пры нямецкай акупацыі. У 1946 годзе ў Сілезіі арганізавала дзіцячы сад, у 1951-1958 гадах працавала ў Супраслі загадчыцай гарадской бібліятэкі, у Лізе жанчын, у беластоцкай Павятовай радзе. Аўтар вершаў.

Вера Маслоўская
Вера Маслоўская сярод членаў фракцыі Беларускай партыі сацыялістаў-рэвалюцыянераў на І Усебеларускай палітычнай канфэрэнцыі ў Празе, 1921.

2007 год. Памёр ураджэнец Пінска  Рышард Капусцінскі. 

Польскі сусветна вядомы рэпарцёр, журналіст, пісьменнік, паэт, фатограф, «імператар рэпартажу».

Дэбютаваў як паэт у 17 гадоў. У 24 гады атрымаў Залаты Крыж Заслугі за газетны рэпартаж. Працаваў у выданнях “Polityka”, “Kultura”, Польскім прэс-агенцтве (PAP) як замежны карэспандэнт у Афрыцы, Лацінскай Амерыцы і Азіі.

Удзельнік руху «Салідарнасць».

Па яго кнізе «Імператар» пра ўпадак рэжыму ў Эфіопіі, у  1987 годзе лонданскі Royal Court Theatre паставіў сцэнічную адаптацыю.

Ганаровы доктар Слянскага, Уроцлаўскага, Ягелонскага, Гданьскага ўніверсітэтаў. Лаўрэат каля 40 прэмій і узнагарод.

Двойчы намінаваўся на Нобелеўскую прэмію па літаратуры.

Памёр 23 студзеня 2007  года.

У Пінску на доме, дзе жыў Капусцінскі, ўсталявана мемарыяльная дошка.

Рышард Капусцінскі

 

Крычаўскі суд прызнаў “экстрэмісцкім” ТікТок грамадскай дзяячкі Вольгі Карач

Суд Крычаўскага раёна ўнёс у спіс „экстрэмісцкіх“ матэрыялаў Тікток-акаўнт volya.by, які размяшчаў ролікі з Вольгай Карач.

Пра тое, што Тікток Карач цяпер лічыцца “экстрэмісцкім” па рашэнні Крычаўскага суда, стала вядома праваабаронцам.

Вольга Карач – ураджэнка Віцебска. Заснавальніца газеты «Витебский Курьер», зарэгістраванай у Расіі. З сакавіка 2008 па сакавік 2012 года была старшынёй Віцебскай абласной арганізацыі Аб’яднанай грамадзянскай партыі. Кіраўніца Міжнароднага Цэнтра грамадзянскіх ініцыятыў «Наш Дом», зарэгістраванага ў Чэхіі.

Актыўна выступае супраць рэжыму Лукашэнкі, за што пераследуецца ўладай. Апошні час жыве ў Літве. У жніўні 2023 года стала вядома, што Літва адмовіла Вользе Карач у прадастаўленні палітычнага прытулку. Потым ёй быў прадастаўлены часовы від на жыхарства на гуманітарных падставах. У 2024 годзе ўлады ў Беларусі завочна прыгаварылі жанчыну да 12 гадоў пазбаўлення волі і буйнога штрафу.

Таксама Вольга Карач рэзка крытыкуе лідараў беларускай апазіцыі, у тым ліку Святлану Ціханоўскую.

Фотаздымак Тікток-акаўнт volya.by

Бабруйчаніна адправілі на “хімію” за пагрозы забіць падчарку-падлетка

Бабруйчанін пастаянна збіваў і пагражаў забіць 12-гадовую дачку сваёй сужыцелькі. Суд адправіў яго на чатыры гады на “хімію”.

Як стала вядома на судзе ў Бабруйску, з красавіка па кастрычнік мінулага года мужчына сістэматычна збіваў дзяўчынку. З-за свайго малалетства і бездапаможнасці яна не магла аказаць крыўдзіцелю нейкага супраціву.

Адметна, што ўпершыню мужчына прымяніў фізічны гвалт да дачкі сужыцелькі на дзень яе народзінаў. Аднойчы схапіў яе за шыю і душыў – менавіта гэты выпадак прымусіў дзяўчынку ўсвядоміць, што ёй пагражае рэальная небяспека.

Падчас суда мужчына сваю віну цалкам прызнаў. За сістэматычныя пабоі і пагрозу забойствам суд Бабруйска і Бабруйскага раёна прызначыў яму чатыры гады абмежавання волі з накіраваннем у папраўчую ўстанову адкрытага тыпу. Таксама з падсуднага спагнаны штраф у 4500 рублёў. Акрамя таго, яго накіравалі на прымусовае лячэнне ад хранічнага алкагалізму.

Прысуд пакуль у законную сілу не ўступіў.

Фотаздымак з адкрытых крыніц

Магілёўскіх кадэтаў зрабілі гледачамі палітычнай судовай расправы

Перад магілёўскімі кадэтамі правялі паказны суд, дзе вінаватым быў магілёвец, які выказаў сваю думку аб беларускім дыктатары.

Крымінальная справа аб нібыта “паклёпе” ў адносінах да Лукашэнкі была разгледжана ў судзе Ленінскага раёна Магілёва. Дарэчы, гэты суд за мінулы год адзначыўся як самым актыўны ў задушэнні свабоды слова, бо больш за іншыя суды ў Беларусі прызнаваў матэрыялы «экстрэмісцкімі».

Гэтым разам майстар-клас як трэба змагацца з “ворагамі Рэйху” суд Ленінскага раёна дэманстраваў перад навучэнцамі абласнога кадэтскага вучылішча. Як праходзіла пасяджэнне, што адказваў на пытанні суддзі падсудны, чаму суд вырашыў, што мужчына публічыў заведама ілжывыя выдумкі – інфармацыі аб гэтым у паведамленні тэлеграм-канала Магілёўскага аблсуда няма. Датычна непасрэдна справы ёсць толькі абвінаваўчы прысуд – два гады “хатняй хіміі”.

У той жа час у паведамленні ёсць сцвярджэнне, што наведванне кадэтамі суда “насіла прафілактычны характар і была накіравана на фарміраванне ў моладзі прававой культуры і паважлівага стаўлення да закона”.
Аднак гэтае сцвярджэнне ілжывае, бо насамрэч такі адкрытая палітычная расправа за выказванне сваёго меркавання адносна дзяржаўнай палітыкі фарміруе ў моладзі свядомасць маўклівага быдла, што ў будучым зробіць былых кадэтаў альбо падобнымі на магілёўскі суд прыгнятальнікамі людзей за вольнае слова, альбо прывядзе да высновы, што лепей плюнуць на такую “краіну для жыцця” і з’ехаць з яе. 

Фотаздымак: ТГ “Магілёўскі абласны суд”

У Магілёве шчаслівы бацька атрымаў вымову за жаданне ўбачыць нованароджанага

Кіраўніцтва арганізацыі спачатку пакарала, а потым выбачыла работніка, які не паехаў у камандзіроўку ў дзень нараджэння свайго дзіцяці.

Працаўніку трэба было ехаць у тэрміновую камандзіроўку акурат у той дзень, калі яго жонка нараджала дзіця. Мужчына паміж працай і сям’ёй выбраў апошняе і адмовіўся ехаць, жадаючы бачыць сваё толькі народжанае немаўля.

Кіраўніцтва расцаніла гэта як парушэнне працоўнай дысцыпліны і вынесла вымову, якая ў далейшым магла негатыўна паўплываць на прадленне кантракта. 

Аднак умяшаўся праўладны прафсаюз, і пасля перамоў і пацвярджэння, што сапраўды дзіцёнак нарадзіўся менавіта ў той дзень, кіраўнік зняў са шчаслівага бацькі дысцыплінарнае спагнанне.

Фотаздымак: Flavia Morlachetti/Getty Images/Moment RF

Дзень у гісторыі. 22 студзеня. Пачатак Лівонскай вайны і паўстання 1863 г. Нарадзіўся 300-тысячны магілёвец

1558 год. Маскоўскае княства распачала Лівонскую, Інфлянцкую вайну (1558—1583). 

Вайна вялася Маскоўскай дзяржавай супраць Лівонскага ордэна і падтрымаўшых яго Вялікага Княства Літоўскага, Рэчы Паспалітай, Швецыі за кантроль над Лівоніяй.

На сярэдзіну XVI стагоддзя Лівонскі ордэн быў значна аслаблены феадальнымі міжусобіцамі і імкнуўся знайсці саюзнікаў супраць ваеннай пагрозы Маскоўскай дзяржавы. Масковія, у сваю чаргу, імкнулася атрымаць большы выхад да Балтыйскага мора, чым у яе быў (існаваў горад і порт Івангарад). У 1557 годзе быў заключаны ваенны саюз Лівонскага ордэна і ВКЛ супраць Маскоўскай дзяржавы. У студзені 1558 года маскоўскія войскі пачалі вайну з мэтай авалодання лівонскіх гарадоў і замкаў Нарвы, Дэрпта, Нейгаўза, Рэвеля, Рыгі.

Аблога
Асада маскоўскімі войскамі Нарвы, 1558

1624 год. Віцебск пазбаўлены Магдэбургскага права, якое было нададзена ў 1597 годзе. 

Гэта стала рэакцыяй караля Рэчы Паспалітай Жыгімонта III на заклікі Рымскага папы Урбан VIII разабрацца з зачыншчыкамі Віцебскага паўстання 12 лістапада 1623 года, падчас якога быў забіты ўніяцкі архіепіскап Іасафат Кунцэвіч, збіты іншыя святары, разрабавана маёмасць, знішчаны архіў епархіі. 

Магдебургскае права было адноўлена  ў 1644 годзе.

Герб
Старажытны герб Віцебска, 1597

1796 год. Беларускія гарады Бабруйск, Давыд-Гарадок, Докшыцы і Паставы атрымалі гербы ад расійскіх уладаў.  

На фота: Імперскі герб Бабруйска. Ён адрозніваецца ад сучаснага адсутнасцю арла ў верхняй частцы.

герб Бабруйск

1800 год. У Магілёве нарадзіўся Аляксандр Фольбарт. 

Доктар медыцыны. Спецыяліст у галіне медыцыны, прыродазнаўчых навук. 

Член Пецярбургскай акадэміі навук, мінералагічнага таварыства, Маскоўскага і Рыжскага таварыстваў даследчыкаў прыроды, Маскоўскага таварыства аматараў прыродазнаўства, антрапалогіі, Рускага геаграфічнага таварыства. Вучыўся медыцыне ў Германіі, Францыі, Англіі. 

Працаваў урачом у Пецярбургу.

З 30-гадовага ўзросту пачаў займацца мінералогіяй, склаў багатую калекцыю мінералаў і адкрыў ванадзіевакіслую медзь, якой прысвоілі назву “фальбарыт”. Сур’ёзна займаўся і палеанталогіяй.

Памёр 5 сакавіка 1876 года.

Панарама Магілёва на гравюры XIX стагоддзя. Від з боку Дубравенкі

Магілёў ХІХ
Панарама Магілёва на гравюры XIX стагоддзя. Від з боку Дубравенкі

1863 год. Распачалося паўстанне 1863-1864 гадоў супраць расійскіх уладаў. 

Паўстанне нацыянальна-рэвалюцыйных сіл на частцы земляў былой Рэчы Паспалітай – сучасныя Польшча, Беларусь, Літва, Латвія і частка Ўкраіны – супраць расійскага панавання і за аднаўленне Рэчы Паспалітай у межах 1772 года. 

Пачалося абвяшчэннем Маніфесту Часовага нацыянальнага ўрада. Гістарыяграфічная навука дае розныя ацэнкі паўстанню ў цэлым, асабліва ў плане нацыянальнай матывацыі кіраўнікоў і сацыяльнай базы ўдзельнікаў: ад «польскай шляхецка-клерыкальнай смуты» да «беларускага нацыянальна-вызваленчага» або «сялянска-рэвалюцыйнага руху».

Паўстанне

1869 год. Нечаканае адкрыццё ў камбаджыйскіх джунглях комплекса Ангкор Ват. 

Заблукаўшы ў камбаджыйскіх джунглях каля возера Тонлесап, французскі падарожнік Анры Муо раптам убачыў перад сабой гіганцкі храмавы комплекс з галерэямі, вежамі, павільёнамі і варотамі, багата ўпрыгожанымі разьбой па камені.

Так быў “выняты з небыцця” Ангкор Ват (“Пагада сталіцы”), жамчужына майстэрства старажытных кхмераў, найбуйнейшае ў свеце культавае збудаванне. Узведзены ў сярэдзіне XII стагоддзя і прысвечаны богу Вішну. 

Займае плошчу ў 200 квадратных кіламетраў, насельніцтва дасягала паўмільёна жыхароў. 

У 1992 годзе разам з іншымі збудаваннямі горада Ангкор узяты пад эгіду ЮНЕСКА. 

Сёння з’яўляецца адной з галоўных турыстычных славутасцяў Камбоджы. 

Камбоджа

1906 год. Нарадзіўся Андрэй Александровіч. 

Беларускі паэт, пісьменнік, перакладчык, публіцыст, літаратурны крытык.

У гады Першай сусветнай вайны быў удзельнікам хору У. Тэраўскага, наведваў «Беларускую хатку».

Кіраваў распрацоўкай нарматыўнага руска-беларускага слоўніка, Інстытутам мовы, з’яўляўся член-карэспандэнтам Акадэміі навук БССР.

Адзін з арганізатараў літаратурнага аб’яднання «Маладняк». Рэдактар часопіса «Малады араты», працаваў у рэдакцыях розных рэгіянальных і мінскіх выданняў.

Аўтар паэтычных зборнікаў, паэм, кніг для дзяцей.

Падчас рэпрэсій 1929-1931 гадоў выступіў супраць «нацдэмаў», але сам патрапіў пад рэпрэсіі: арыштаваны НКУС у ліпені 1938 года, асуджаны на 15 гадоў лагераў, паўторна арыштаваны ў лютым 1949 года і сасланы ў Краснаярскі край.

Памёр 6 студзеня 1963 года.

Андрэй Александровіч

1935 год. У в. Целяшы Слаўгарадскага раёна нарадзіўся Віктар Ракаў. 

Беларускі паэт. Скончыў фізіка-матэматычны факультэт Магілёўскага педінстытута. Настаўнічаў на Магілёўшчыне, працаваў на Магілёўскім радыё, у шклоўскай раённай газеце «Ударны фронт», рэдакцыях «Звязды», «Полымя».

Аўтар вершаў, паэтычных зборнікаў, нарысаў, крытычных артыкулаў, рэцэнзій.

Віктар Ракаў

1980 год. У Магілёве нарадзіўся 300-тысячны гараджанін. 

Яму сёння 46 гадоў. Горад “падрос” у параўнанні з перапісам насельніцтва 1979 года адразу амаль на 10 тысяч чалавек. Хацелася б ведаць як жа склаўся лёс 43-гадовага “300-тысячнага магілёўца”.

магілёвец
Фота носіць ілюстрацыйны характар

2012 год. Памёр Яўген Шатохін. 

Беларускі мастак, педагог, грамадскі дзеяч. Ганаровы грамадзянін французскага горада Альбер. Уваходзіў у мастацкую суполку «Пагоня», член Сойма БНФ «Адраджэнне».

Заснавальнік і дырэктар (1988-1997) дзіцячай школы выяўленчага мастацтва ў г. Пінску. Звольнены па палітычных матывах,

Аўтра шматлікіх акварэляў, малюнкаў, афортаў, літаграфій, у тым ліку «Сцяжынкі Язэпа Драздовіча», «Неба і зямля Фердынанда Рушчыца», «Маўклівыя сведкі. Прысьвячаецца 80 угодкам Слуцкага Збройнага Чыну», «Парыжскія масты», «Землякі Васіля Быкава», «Цішыня ў Бычках», «Прыпяцкія сюжеты. Прысвячаецца У. Караткевічу», «Па слядах Напалеона Орды».

Узнагароджаны 6 медалямі і прызамі Францыі, медаль Беларускага Саюза мастакоў «За заслугі ў выяўленчым мастацтве»,

Яго працы захоўваюцца ў музеях Мінска, Пінска, Брэста, Полацка, Нью-Ёрка, Кіева, Берліна, французскіх Санары-сюр-Мэр, Пероне, у Фондзе Міністэрства культуры Расіі, у прыватных зборах многіх еўрапейскіх краін, Паўднёвай Афрыкі, Егіпту, ЗША, Расіі.

Яўген Шатохін

Горацкай пракуратуры не спадабалася кніга па гісторыі БНР

Кніга Дароты Міхалюк «Беларуская Народная Рэспублiка 1918-1929 гг.: ля вытокаў Беларускай дзяржаўнасці», па меркаванню горацкіх пракурораў, шкодзіць нацыянальным інтарэсам.

Знайшоўшы кнігу сярод прапаноў на нейкім інтэрнэт-рэсурсе, горацкія пракуроры запыталіся ў адпаведнай Рэспубліканскай камісіі па правядзенні ацэнкі сімволікі, атрыбутыкі і інфармацыйнай прадукцыі, ці не “экстрэмісцкае” гэтае выданне. Гэтая камісія прыйшла да высновы, што аўтарскі погляд Дароты Міхалюк, аказваецца, можа нанесці шкоду нацыянальным інтарэсам. Да такой думкі камісію падштурхнула Дырэктыва “Аб рэалізацыі асноў ідэялогіі беларускай дзяржавы” ад 9 красавіка 2025 года. 

Цяпер Мінінфармацыі ўнесла кнігу «Беларуская Народная Рэспублiка 1918-1929 гг.: ля вытокаў Беларускай дзяржаўнасці» ў адпаведны спіс, а той сайт, дзе яна прадавалася, выкрэсліў яе з асартымента.

А між тым, гэтая кніга – гэта глыбокае навуковае даследаванне, якое стала адной з найважнейшых прац пра БНР у сучаснай гістарыяграфіі. Аўтар Дарота Міхалюк з вялікай інтэлектуальнай зацікаўленасцю і прафесійнай дакладнасцю аналізуе падзеі, якія сталі пачаткам беларускай дзяржаўнасці, раскрываючы як палітычныя, так і чалавечыя аспекты гэтага перыяду. 

Фотаздымак з адкрытых крыніц