Магілёўскі аблсуд прызначыў 15 гадоў і шэсць месяцаў калоніі магілёўцу, які вар’яцкім чынам здзекваўся са сваёй сужыцелькі.
Гісторыя адбылася ў жніўні 2025 года ў шматпавярховым доме па вуліцы Бярозаўскай абласнога цэнтра. У той дзень 45-гадовы мужчына запрасіў маці сваёй сужыцелькі ў кватэру, дзе ён нібыта зрабіў рамонт. Яны распівалі спіртное, і ён прасіў дапамагчы памірыцца з 30-гадовай дачкой. У сваю чаргу сужыцельцы не падабалася, што ён злоўжывае алкаголем. Разам яны жылі ў яе кватэры, пазнаёміўшыся ў лютым гэтага года. Як бачна, нікога нікому памірыць не ўдалося, і сварка хутка перарасла ў працяглы і жорсткі гвалт.
Мужчына збіваў жанчыну, душыў, цягаў па кватэры за валасы, не даваў дыхаць. У нейкі момант ён выкінуў яе з балкона другога паверха.
Калі на дапамогу прыйшла маці пацярпелай, агрэсар не спыніўся і ўжыў сілу супраць яе. А калі зразумеў, што яго выкінутая з балкона сужыцелька пасля падзення выжыла, паспрабаваў давесці пачатае да канца: выбег на вуліцу, зацягнуў яе назад у кватэру і зноў пачаў збіваць, спрабуючы яшчэ раз скінуць з балкона.
Спыніць гэта ўдалося толькі дзякуючы суседзям, якія ўмяшаліся і фактычна выратавалі жанчыне жыццё.
У выніку пацярпелая атрымала цяжкія траўмы, небяспечныя для жыцця. Яе маці таксама была збіта.
Суд прызнаў мужчыну вінаватым і, акрамя вялікага тэрміну, прызначыў яму прымусовае лячэнне ад алкагалізму. Таксама ён мусіць выплаціць пацярпелым 21 тысячу рублёў кампенсацыі.
У калоніі №15 Магілёва цяпер зняволеным нельга перадаваць ніякія касметычныя сродкі, акрамя крэмаў да і пасля галення.
У папраўчай калоніі №15 у Магілёве істотна ўзмацніліся правілы прыёму перадач для зняволеных. Абмежаванні, уведзеныя з пачатку года, аказаліся значна больш жорсткімі, чым меркавалася раней.
Яшчэ ў студзені паведамлялася, што на тэрыторыі калоніі адкрыўся ўласны магазін турэмнага адзення. Пасля гэтага супрацоўнікі перасталі прымаць элементы гардэробу, набытыя на волі, нават калі яны ўваходзяць у пералік дазволеных Дэпартаментам выканання пакаранняў. Адначасова былі ўведзены абмежаванні на парфуміраваныя крэмы і касметыку на аснове натуральных цвёрдых алеяў.
Аднак, як высветлілася, фактычныя меры аказаліся яшчэ больш жорсткімі. Адміністрацыя калоніі забараніла перадачу практычна ўсіх відаў крэмаў, у тым ліку для твару і рук. Выключэнне пакінулі толькі для крэмаў да і пасля галення.
У студзені і лютым гэтыя правілы выконваліся неаднародна. У асобных выпадках, у залежнасці ад змены кантралёраў, некаторыя сродкі ўсё ж прымаліся. Аднак з 1 красавіка забарона стала поўнай: цяпер любыя касметычныя сродкі, знойдзеныя ў перадачах, падлягаюць канфіскацыі і ўтылізацыі.
Падобныя абмежаванні фіксуюцца і ў іншых установах. Так, у бабруйскай калоніі №2 з сярэдзіны сакавіка забаранілі перадачу сродкаў догляду за скурай у слоіках і флаконах, дазволеныя толькі пластыкавыя тубы. Гэта можа сведчыць пра каардынаванае ўвядзенне больш жорсткіх правілаў у папраўчых установах, прынамсі, на тэрыторыі Магілёўскай вобласці.
Сусветны дзень здароўя (World Health Day, з 1950 года).
Устаноўлены ў гонар стварэння ў 1948 годзе Сусветнай арганізацыі аховы здароўя. У арганізацыю ўваходзіць 191 дзяржава свету.
Сусветная арганізацыя створана на падставе прынцыпу, які заключаецца ў тым, што ўсе людзі павінны мець магчымасць для рэалізацыі свайго права на валоданне найвышэйшым дасягальным узроўнем здароўя. І была пераемніцай Міжнароднага бюро грамадскай гігіены (1907 год).
Здароўе – гэта самае каштоўнае, што мае чалавек у жыцці. Каб нагадаць аб гэтым грамадскасці і прыцягнуць увагу да самых актуальных праблем і праходзіць святкаванне дня здароўя ва ўсім свеце.
Дабравешчанне, Благавешчанне або Звеставанне.
Праваслаўныя вернікі адзначаюць Благавешчанне Прасвятой Багародзіцы. У гэты дзень пасланец Бога Архангел Гаўрыіл абвясціў Дзеве Марыі, што яна атрымала Боскую ласку і народзіць Сына Божага.
У католікаў і пратэстантаў святкуецца 25 сакавіка. У праваслаўі ўваходзіць у лік дванадзясятых святаў.
1348 год. Імператар Святой Рымскай імперыі Карл IV заснаваў у Празе першы ў Цэнтральна-Усходняй Еўропе ўніверсітэт.
Прадметы выкладаюцца на чэшскай і англійскай мовах. Ва ўніверсітэце вучацца больш за 47 000 студэнтаў з усяго свету.
Найбольшую папулярнасць ў Карлавым універсітэце маюць медыцынскі (8 000 студэнтаў), філасофскі (6 500) і юрыдычны (4 000) факультэты. Акрамя іх працуюць факультэты – фармацэўтычны, фізіка-матэматычны, педагагічны, сацыяльных навук (эканоміка, менеджмент, журналістыка, дызайн, міжнародныя адносіны), прыродазнаўчы, фізічнай культуры і спорту, гуманітарных навук.
У міжваенны перыяд (1918–1939) нешматлікія ў агульнай масе беларускай эміграцыі студэнты-гуманітарыі вучыліся на філасофскім факультэце ўніверсітэта. Яго скончылі з атрыманнем дыплома доктара філософіі 8 беларусаў: І. Дварчанін, Я.Станкевіч, Т. Грыб, М. Ільяшэвіч, Л. Вернікоўская, М. Чарнецкі, Л. Краскоўская, Ф. Грышкевіч. Скончылі ўніверсітэт і беларускія дзеячы М. Абрамчык, П. Бакач, Я. Геніюш, А. Клімовіч, А. Орса.
1860 год. Памёр Караль Падчашынскі (1790–1860).
Архітэктар, прадстаўнік класіцызму, прафесар Віленскага ўніверсітэта.
Аўтар рэканструкцыі касцёла Святых Янаў у Вільні, праектаў палацаў у Яшунах, Тускуленах, Жылічах, будынкаў гімназій у Слуцку, Камянцы Падольскім і Свіслачы, вучылішчаў у Бабруйску, Невелі, Мазыры і іншых.
Найбольш удалым яго творам лічыцца помнік позняга класіцызму евангелічна-рэфармацкая царква ў Вільні.
Аўтар першага ў Беларусі і Літве падручніка тэорыі архітэктуры «Пачаткі архітэктуры для акадэмічнай моладзі», артыкулаў пра выкладанне архітэктуры, даглядання за садамі і паркамі.
Памёр 7 красавіка 1860 года.
Палац ў Жылічах (Кіраўскі раён)
1897 год. Нарадзіўся Юрый Лістапад.
Беларускі настаўнік, кіраўнік беларускага руху на Случчыне. Удзельнік Слуцкага збройнага чыну.
Скончыў Панявежскую настаўніцкую семінарыю, 1-я Беларускія педагагічныя, Віленскія беларускія настаўніцкія курсы. Працаваў настаўнікам на Случчыне, заснаваў 8 беларускіх школ, выкладаў на Слуцкіх педагагічных курсах. Блізкі сябар Якуба Коласа.
Быў перекладчыкам у мінскіх беларускіх выдавецтвах. Пераклаў на беларускую мову апавяданне У. Караленкі «Бяз мовы», камедыі А. Астроўскага, падручнік «Арытмэтыка» Цыгельмана.
Арыштоўваўся ДПУ у 1925, 1930, 1933.
Расстраляны НКУС 5 ліпеня 1938 года у Байкала-Амурскім канцлагеры.
1918 год.УМагілёве на Каталіцкіх могілках адбылося перапахаванне эксгумаваных цел ксяндза Святаполк-Мірскага (1876–1918) і двух польскіх афіцэраў, якія былі расстраляны бальшавікамі 28 лютага.
Ксёндз Яўген паходзіць з дваран Святаполк-Мірскіх. У 1896 годзе пасвечаны ў святара магілёўскім біскупам Ф. Сымонам. Служыў святаром у Табольску, Краснаярску, Пецярбургу. У 1912–1918 гадах быў пробашчам кафедральнага сабора і дэканам у Магілёве. 8 лютага 1918 года арыштаваны бальшавікамі і абвінавачаны ў падрыхтоўцы паўстання, 28 лютага прыгавораны да расстрэла.
Падчас вынясення прысуду прыхаджане, якія прысутнічалі пры гэтым, паднялі шум і паспрабавалі сілай адбіць святара, у выніку адкрытага салдатамі агню было паранена і забіта некалькі вернікаў. У той жа дзень святара і яшчэ двух асуджаных вывезлі за горад і пасля жорсткіх катаванняў расстралялі, па ўспамінах відавочцаў у святара пад катаваннямі патрабавалі адрачэння ад каталіцкай веры, на што ён адказваў: “Цела можаце забіць, але душы не заб’яце”.
На наступны дзень цела святара было знойдзена з пяццю агнястрэльнымі і чатырма нажавымі ранамі, разбітай галавой і зламанымі рукамі. Улады забаранілі праводзіць адпяванне, дазволіўшы толькі пахаваць цела на месцы расстрэлу.
Пасля прыходу ў горад польскіх войскаў генерала Юзэфа Доўбар-Мусніцкага цела святара было эксгумавана і з ушанаваннямі пахавана на мясцовых каталіцкіх могілках.
1926 год. Прынята пастанова аб увядзенні ў БССР абавязковай пачатковай адукацыі.
Да гэтага, у 1922 годзе былі ўведзены пачатковая чатырохгодка і школа-сямігодка. Ужо ў 1931/1932 навучальным годзе 98 % дзяцей ва ўзросце 8-11 гадоў былі ахоплены пачатковым навучаннем. За 4 гады пачатковай школы вывучаўся увесь спектр прадметаў, у тым ліку сусветная гісторыя, эканамічная геаграфія замежных краін.
1927 год. Нарадзіўся Валерый Міронаў (1927–2008).
Беларускі артыст балета, педагог. Народны артыст.
Скончыў Маскоўскае харэаграфічнае вучылішча. Служыў у Дзяржаўным тэатры оперы і балета Беларусі, выкладаў у Беларускім харэаграфічным вучылішчы.
Танцоўшчык пераважна лірычнага плана, з рамантычнай накіраванасцю. Мастацтва Міронава вызначалі пераканальнасць у раскрыцці ўнутранага свету персанажаў, чысціня і лёгкасць выканання, высокая тэхніка дуэтнага танца.
У нацыянальных балетах стварыў рэльефныя вобразы Васіля («Князь-возера» В. Залатарова), Алеся («Святло і цені» Г. Вагнера).
Да найбольш значных творчых дасягненняў артыста належаць партыі Зігфрыда, Дэзірэ, Прынца («Лебядзінае возера», «Спячая прыгажуня» і «Шчаўкунок» П. Чайкоўскага), Вацлава («Бахчысарайскі фантан» Б. Асаф’ева), Гармодыя («Спартак» А. Хачатурана) і іншыя.
Лідзія Ражанава і Валер Міронаў.
1947 год. Нарадзіўся Валерый Славук.
Беларускі мастак, педагог, прафесар. Заслужаны дзеяч мастацтваў.
Скончыў Беларускі тэатральна-мастацкі інстытут.
Працуе ў станковай і кніжнай графіцы. Шырока вядомыя яго ілюстрацыі да беларускіх народных казак «Удовін сын», «Піліпка-сынок», «Алёнка», да кніг «Айвенга» В. Скота, «Чорны млын» Ю. Брэзана, «Шляхціц Завальня» Я. Баршчэўскага, «Вясна ўвосень» У. Караткевіча, да кнігі «Чароўны свет» і мноства іншых. Вялікую папулярнасць набылі ілюстрацыі В. Славука да двухтамомнага энцыклапедычнага выдання «Беларускі фальклор». Сярод станковых работ: «Казкі летняга дня», «Пасля навальніцы», «Збор ягад», «На выпасе».
1973 год. Памёр Язэп (Восіп) Дыла (1880–1973).
Беларускі пісьменнік і культурны дзеяч.
Вучыўся у Слуцкай гімназіі, сябраваў з Альгердам Абуховічам. Выключаны з Юр’еўскага ветінстытута за ўдзел у студэнцкіх хваляваннях.
Працаваў у газеце «Северо-Западный край» (Мінск), у выдавецтвах Пецярбурга, Арэнбурга, Казані, Масквы, быў асабіста знаёмы з А. Купрыным, Л. Андрэевым, М. Арцыбашавым і іншымі рускімі пісьменнікамі. У снежні 1917 удзельнічаў у І Усебеларускім з’ездзе.
Быў камісарам працы ў Часовым урадзе БССР, на розных кіраўнічых пасадах у Мінску, членам ЦВК БССР, дырэктарам Інстытута па вывучэнні мастацтва, дырэктарам тэатра імя Янкі Купалы, намеснікам загадчыка Белдзяржкіно, інспектарам наркамата асветы. Правадзейны член Інбелкульта. Разам з прафесарам У. Пічэтам, акадэмікам Я. Карскім распрацаваў статут Інбелкульта.
Арыштоўваўся ДПУ у 1930, 1938 гадах, высылаўся на Урал, на Волгу.
Аўтар апавяданняў, гістарычнага рамана «На шляху з варагаў у грэкі», аповесцей, п’ес, публіцыстычных артыкулаў, мемуараў, успамінаў пра Цішку Гартнага, Я. Райніса.
Даследваў узнікненне беларускага тэатра, вступаў у якасці навуковага кансультанта аднаго з першых беларускіх фільмаў – «Кастусь Каліноўскі» (1928).
Памёр у Саратаве.
1983 год. Памерла Ларыса Геніюш (Міклашэвіч, 1910–1983).
Беларуская паэтэса, грамадскі дзеяч беларускага адраджэння.
Працавала Генеральным сакратаром ураду БНР.
Была рэпрэсавана і ўтрымліваліся ў савецкіх турмах, у ГУЛАГу. Прынцыпова не прымала савецкага грамадзянства, засталася грамадзянкай Чэхаславакіі. Дом Геніюшаў у Зэльве, нягледзячы на нагляд КДБ, прыцягваў літаратараў, мастакоў, навукоўцаў.
Аўтар зборнікаў вершаў, успамінаў пра ГУЛАГ. У 1967 годзе пры садзейнічанні Максіма Танка надрукаваны яе першы ў савецкай Беларусі зборнік «Невадам з Нёмана». Доўгі час Ларысе Геніюш дазвалялі выступаць толькі як дзіцячай пісьменніцы, яна апублікавала дзве кніжкі вершаў для дзяцей «Казкі для Міхаські», «Добрай раніцы, Алесь». Пасмяротна былі выдадзены найбольш поўныя і значныя зборнікі яе твораў.
Яе вершы меладычныя, прасякнуты фальклорнымі ўплывамі. На яе вершы напісаны песні.
У яе гонар у 2003 годзе пастаўлены помнік пры Зэльвенскай царкве Святой Жываначальнай Тройцы, але ён знік 30 сакавіка 2023 года.
2010 год. Нацыянальны банк Беларусі ўвёў у абарачэньне памятныя манеты «Грунвальдская бітва. 600 год» па прапанове Таварыства беларускай мовы (зачынена ў 2021 годзе).
Кірк Дуглас не толькі сыграў вялікага бунтара ў кіно, ён і ў жыцці быў бунтаром. Відавочна даліся знаць магілёўскія карані.
У 1960 годзе зорка Галівуда пайшла на скандал дзеля прынцыпу – наняў забароненага сцэнарыста і запатрабаваў унесці яго імя ў тытры. Пагрозы канца кар’еры яго не спынілі. Гэтым чалавекам быў Кірк Дуглас – сын яўрэяў з Чавус Магілёўскай губерні, якія ўцяклі ад галечы і пагромаў у ЗША.
З Чавус – у трушчобы Нью-Ёрка
Бацькі Кірка Дугласа – Хершэл і Брына Данілавічы выраслі ў Чавусах Магілёўскай губерні. На пачатку XX стагоддзя адтуль уцякла большасць яўрэйскіх сем’яў: адных выціскалі пагромы, іншых – проста галеча і адсутнасць будучыні.
Данілавічы аселі ў Амстэрдаме, штат Нью-Ёрк. Бацька стаў стар’ёўшчыкам – ездзіў па вуліцах на павозцы і скупляў анучы, кавалкі металу, ламачча. Дзевятага снежня 1916 года ў яго нарадзіўся адзіны сын – Ісур Данілавіч. У сваёй аўтабіяграфіі «Сын старьевщика» Дуглас пісаў пра гэта.
Дзяцінства яго было цяжкім. Хлопчык гандляваў снекамі каля фабрычных варот, разносіў газеты, змяніў, паводле ўласных слоў, больш за сорак работ. Дома гаварылі на ідышы. Амерыку асвойваў з нуля. Праз гады ён паступіў у Амерыканскую акадэмію драматычнага мастацтва, узяў псеўданім Кірк Дуглас – і пачаў кар’еру, пра якую ў Чавусах ніхто б не марыў.
Зорка з трушчоб
Дуглас хутка стаў адным з самых запатрабаваных акцёраў Галівуда. Яго ведалі за выбухны тэмперамент на экране і ўменне іграць складаных, супярэчлівых персанажаў – баксёраў, салдат, авантурыстаў. Амерыканскі кінаінстытут уключыў яго ў спіс 17 найвялікшых акцёраў у гісторыі амерыканскага кіно.
Галоўныя ролі, якія прынеслі яму сусветную славу:
«Чэмпіён» (1949) – першая намінацыя на «Оскар», роля беспрынцыповага баксёра;
«Сцежкі славы» (1957) – антываенная драма Стэнлі Кубрыка, дзе Дуглас сыграў афіцэра, які абараняе салдат ад ваеннага трыбунала;
«Спартак» (1960) – гістарычны эпас пра паўстанне рабоў, які стаў не толькі касавым хітом, але і палітычным жэстам;
«Прага жыцця» (1956) – роля Ван Гога, за якую крытыкі называлі яго найлепшым акцёрскім пераўвасабленнем дзесяцігоддзя.
Чорны спіс і выбар, які ледзь не каштаваў кар’еры
У канцы 1940-х у Галівудзе разгарнулася сапраўднае паляванне на ведзьмаў. Камісія па расследаванні антыамерыканскай дзейнасці (КРАД) выклікала рэжысёраў, акцёраў і сцэнарыстаў на допыты – шукала «камуністаў». Дзесяць чалавек адмовіліся адказваць на пытанні і трапілі ў турму. Сярод іх – бліскучы сцэнарыст Долтан Трамба.
Пасля выхаду з турмы Трамба апынуўся ў «чорным спісе»: ніводная студыя не мела права наймаць яго адкрыта. Ён пісаў пад псеўданімамі. Два яго сцэнарыі атрымалі «Оскар» – але з чужымі імёнамі на канвертах. Адзін з іх – «Рымскія канікулы», быў прызнаны найлепшым сцэнарыем 1953 года, хаця імя сапраўднага аўтара свет не ведаў яшчэ некалькі дзесяцігоддзяў.
У 1959 годзе Кірк Дуглас наняў Трамба пісаць сцэнарый «Спартака» і заключыў кантракт на сапраўднае імя аўтара.
Калі фільм выйшаў у 1960 годзе, у тытрах стаяла: сцэнарый Далтона Трамба.
Дугласу адкрыта пагражалі, папярэджвалі, што гэта канец кар’еры, называлі «аматарам камуністаў».
Кірк не адступіў. І аказаўся правы: кінатэатры былі перапоўнены. Неўзабаве абраны прэзідэнт Джон Кенэдзі перасёк пікет пратэстоўцаў і публічна паглядзеў «Спартака» – фактычна падтрымаўшы рашэнне Дугласа.
Галівудскі чорны спіс пачаў рассыпацца. У 1991 годзе Гільдыя сцэнарыстаў узнагародзіла Дугласа спецыяльнай прэміяй менавіта за гэты ўчынак.
Нашчадкі Чавус у Галівудзе
Кірк Дуглас пражыў 103 гады і памёр 5 лютага 2020 года. Яго сын Майкл Дуглас – уладальнік двух «Оскараў» – таксама стаў адной з галоўных зорак сусветнага кіно.
Што вядома пра магілёўскую галіны сям’і Дугласаў:
агульны продак сям’і – Ісер з Чавус, які вазіў пасажыраў паміж Чавусамі і Магілёвам. У яго было дванаццаць сыноў, дзесяць з якіх з’ехалі за акіян;
у Магілёве да нядаўняга часу жыў дваюрадны сваяк Кірка – Міхаіл Даніловіч. Паводле яго слоў, бацька з дзяцінства казаў яму: гэта іграе сын або ўнук Хершэла;
Кірк Дуглас спрабаваў аднавіць сямейнае дрэва і адшукаў магілёўскую галіны сям’і, але сустрэчы перашкодзіла хвароба. Праз пасярэдніка ён перадаў Міхаілу Даніловічу сямейную фатаграфію;
Сям’я, якая ўцякла з Магілёўскай губерні ад пагромаў і галечы, дала свету акцёра, які трапіў у спіс найвялікшых зорак Галівуда. І які, у адрозненне ад многіх, не прамаўчаў, калі гэта было вельмі небяспечна і вельмі важна. Сын старызніка з Чавус сыграў Спартака. І сам быў ім у жыцці.
Апытаныя mogilev.media крыніцы ў Магілёве не пацвярджаюць інфармацыі пра вялікія выбухі ў горадзе і пралёт дрона, што ўскалыхнула грамадскасць 3 красавіка. Нагадаем, што ў гэты дзень у соцсетках паявіліся супярэчлівыя звесткі пра тое, быццам бы ў раёне дзіцячай стаматалогіі на бульвары Непакораных прагучалі магутныя выбухі. Ні ў той жа дзень 3 красавіка ні пазней крыніцы нашага выдання ў Магілёве не пацвердзілі гэтай інфармацыі. Таксама 3 красавіка на тэлеграм-канале Ігара Лосіка з’явілася відэа з пралётам дрона, запісанае як быццам бы ў гэты дзень на вуліцы Вавілава. Аналіз соцсетак і апытанне магчымых сведкаў паказаў, што выкарыстанае відэа было знята ў іншы дзень – 24 сакавіка. Менавіта 24 і 25 сакавіка у Threads пачалі з’яўляцца шматлікія сведчанні пра пралёт дрона над Магілёвам. Гэта той самы дзень, калі ўкраінскія беспілотнікі атакавалі расійскі порт Усць-Луга па Санкт-Пецярбургам. У іншыя дні падобнай актыўнасці магілёўскія акаўнты ў Threads не праяўлялі.
Фота з адкрытых крыніц
У Магілёўскай вобласці вадзіцель паспрабаваў адкупіцца ад інспектараў ДАІ, але ў выніку толькі дадаў сабе праблем.
Супрацоўнікі падалі сігнал спыніцца вадзіцелю ВАЗа, але той не адрэагаваў на сігнал і справакаваў пагоню. За рулём апынуўся 34-гадовы магілёвец. Высветлілася, што правоў у яго няма, і гэта ўжо трэці такі выпадак, калі ён выязджае на дарогу не маючы дакументаў.
Разумеючы, чым усё скончыцца, парушальнік прапанаваў інспектарам тысячу рублёў.
Тыя некалькі разоў папярэдзілі, што дача хабару цягне крымінальную адказнасць, але вадзіцель ігнараваў папярэджанні і пакінуў грошы ў службовай машыне.
У выніку яго затрымалі. Цяпер яму давядзецца адказваць адразу па двух артыкулах – за язду без правоў і за спробу даць хабар.
Ён нарадзіўся ў беларускай вёсцы і не ведаў ні слова па-англійску – а стаў адным з самых чытаных пісьменнікаў дваццатага стагоддзя.
Айзек Азімаў напісаў больш за 500 кніг, прыдумаў законы робататэхнікі і стварыў сусвет, які да гэтага часу экранізуюць у Галівудзе.
З вёскі Пятровічы – у амерыканскую класіку
Будучы класік з’явіўся на свет каля 1920 года ў вёсцы Пятровічы, Магілёўскай губерні. Пры нараджэнні яго назвалі Ісаак Азімаў – прозвішча паходзіць ад слова “азімыя”, зімовых злакаў, якімі гандляваў прадзед.
У 1923 годзе сям’я эмігравала ў ЗША. Бацька купіў у Брукліне невялікую крамку, і маленькі Ісаак рос сярод газет, часопісаў і кніг – менавіта там ён упершыню ўбачыў фантастычныя часопісы, якія змянілі яго жыццё.
Азімаў аказаўся вундэркіндам: навучыўся чытаць у пяць гадоў, у 15 апублікаваў першы аповед у школьнай газеце, а ў 18 адправіў ліст у рэдакцыю часопіса “Astounding Science Fiction”. Легендарны рэдактар Джон Кэмпбел прыняў яго і асабіста гутарыў з юным аўтарам больш за гадзіну. Так пачалася кар’ера, якой было наканавана змяніць усю навуковую фантастыку.
Паралельна з літаратурай Азімаў атрымаў ступень доктара біяхіміі ў Калумбійскім універсітэце і стаў прафесарам Бостанскага ўніверсітэта. Рэдкае спалучэнне – вучоны і белетрыст – вызначыла галоўную рысу яго прозы: навуковая дакладнасць, пададзеная як захапляльная гісторыя.
Пяцьсот кніг і тры законы
Галоўныя дасягненні Азімава цяжка ўмясціць у адзін абзац. Сярод пісьменнікаў XX стагоддзя мала хто мог параўнацца з ім па шырыні ахопу: ён пісаў фантастыку, дэтэктывы, навукова-папулярныя кнігі, гістарычныя эсэ, даведнікі па Бібліі і Шэкспіру. У сістэме Дьюі, па якой уладкаваны бібліятэкі свету, у яго ёсць кнігі ў кожным раздзеле, акрамя філасофіі.
Ключавыя творы пісьменніка:
Серыя “Аснаванне” (Foundation) – сем раманаў пра крушэнне галактычнай імперыі і спробу скараціць надыходзячыя цёмныя вякі з 30 000 да 1000 гадоў. У 2021 годзе Apple TV+ выпусціў маштабны серыял па гэтай сазе.
Серыя пра робатаў – цыкл раманаў і апавяданняў, дзе ўпершыню з’явіліся знакамітыя “Тры законы робататэхнікі”, што сталі канонам жанру і да гэтага часу цытуюцца ў рэальных дыскусіях пра этыку штучнага інтэлекту.
“Я, робат” (I, Robot, 1950) – зборнік апавяданняў, які стаў асновай галівудскага фільма 2004 года з Уілам Смітам у галоўнай ролі.
“Канец Вечнасці” і “Самі багі” – раманы, неаднаразова прызнаныя найлепшымі асобнымі творамі аўтара; другі атрымаў адначасова і “Х’юга”, і “Неб’юлу”.
Тры законы робататэхнікі, сфармуляваныя Азімаўым у 1942 годзе, сталі самым цытаваным фрагментам ва ўсёй фантастычнай літаратуры. Гэтыя законы абмяркоўваюць сёння ў універсітэцкіх курсах па штучным інтэлекце, юрыдычных канферэнцыях і залах пасяджэнняў тэхналагічных карпарацый. Пісьменнік з магілёўскай вёскі, які не думаў ні пра што, акрамя добрых гісторый, апынуўся празорцам, чые ідэі апярэдзілі рэальнасць на паўстагоддзя.
Да Азімава слова “робататэхніка” не існавала
Азімаў памёр у 1992 годзе. Ужо пасля яго смерці высветлілася, што прычынай стаў СНІД – вірус быў атрыманы пры пераліванні крыві падчас аперацыі на сэрцы. Сям’я захоўвала гэтую таямніцу дзесяць гадоў. Але рэпутацыю пісьменніка не пахіснула нішто.
Некалькі фактаў пра маштаб яго ўплыву на культуру:
у гонар Азімава названы астэроід 5020 Asimov, адкрыты ў 1981 годзе;
часопіс Isaac Asimov’s Science Fiction Magazine, заснаваны пры яго ўдзеле ў 1977 годзе, выходзіць да гэтага часу і застаецца адным з галоўных выданняў жанру;
Азімаў быў віцэ-прэзідэнтам Міжнароднага таварыства “Менса” і прэзідэнтам Амерыканскай гуманістычнай асацыяцыі;
у Брукліне, дзе прайшло яго дзяцінства, у яго гонар названая пачатковая школа;
слова “robotics” – робататэхніка – упершыню з’явілася менавіта ў яго аповедзе “Хлус!” у 1941 годзе. Да Азімава такога слова не існавала.
Аднак веліч пісьменніка не толькі ў уменні ствараць сусветы, але і ў маральнасці.
Памяць захоўваюць дзве краіны
Вёска Пятровічы, дзе нарадзіўся Азімаў, уваходзіла ў Клімавіцкі павет Магілёўскай губерні. Калі сям’я з’язджала ў Амерыку ў 1923 годзе, ніякага іншага адміністрацыйнага дзялення не існавала: была Магілёўшчына, і гэтым усё сказана.
Сучасная мяжа паміж Расіяй і Беларуссю прайшла па гэтых месцах пазней – Шумяціцкі раён Смаленскай вобласці, куды Пятровічы ўвайшлі ў 1929 годзе, быў нарэзаны ўжо пасля ад’езду Азімававых.
Так малая радзіма вялікага фантаста апынулася на расійскім баку, а гістарычны цэнтр яго павета – Клімавічы, на беларускім.
Памяць пра Азімава захоўваюць на абодвух берагах гэтага адміністрацыйнага разлому: у Шумячах з 2012 года штогод праводзяцца Азімаўскія чытанні, нязменнай часткай якіх сталі паездкі ў Клімавічы і сустрэчы з мясцовай творчай інтэлігенцыяй. клімавіцкая раённая газета «Родная ніва» рэгулярна асвятляе гэтыя падзеі. Так два раёны па розныя бакі мяжы разам захоўваюць памяць пра чалавека, якога ў роўнай ступені можна лічыць сваім.
Калі чытаеш Азімава сёння, уражвае не толькі дакладнасць яго тэхнічных прадбачанняў, але і маральная сур’ёзнасць прозы. За кожным робатам, кожнай галактычнай імперыяй стаіць адно і тое ж пытанне: што значыць быць чалавекам і як нам не знішчыць адзін аднаго, здабыўшы вялікую сілу.
Гэтае пытанне, зададзенае хлопчыкам з Пятровічаў, сёння актуальнае як ніколі – бо над беларускай Радзімай Азімава лётаюць чужыя дроны. Сілу мы здабылі, але пакуль, на жаль, выкарыстоўваем яе для ўзаемнага знішчэння.
Міжнародны дзень маральнасці (International Day of Conscience, з 2019 года).
Усталяваны Генеральнай асамблеяй ААН.
ААН звязвае з «маральнасцю» – мірнае суіснаванне ў свеце, цярпімасць, негвалтоўнасць у аднаведнасці з уласнымі культурнымі традыцыямі, нацыянальнымі або рэгіянальнымі звычаямі.
Задача ААН пазбавіць зямлян ад страшных войнаў, перайсці да культуры міру.
На фоне вайны ва Ўкраіне гэты дзень з’яўляецца нагодай, каб нам усім паразважаць над праблемамі сучаснай гуманітарнай катастрофы.
Міжнародны дзень супу (International soup day).
Першапачаткова, як лічаць навукоўцы, суп не варылі, бо не было адпаведнага посуду, а гатавалі ў выглядзе поліўкі з таўчонага зерня, зеляніны. Традыцыя замочваць кавалачкі хлеба ў гарачым адвары вядомая са старажытнасці ў самых розных народаў. Крыху пазней у поліўку сталі дадаваць разнастайныя інгрэдыенты.
Суп як страва ў сённяшнім разуменні, стала штодзённай ежай больш за 500 гадоў таму, калі ў людзей з’явіўся посуд, здольны вытрымаць працэс прыгатавання.
На нашых землях вадкія стравы называлі поліўкамі. Французскае слова “суп” з’явілася пазней.
У залежнасці ад інгрэдыентаў стравы, супы падаюць на сняданак, абед ці вячэру. Напрыклад, малочны суп падыходзіць і для ранішняга прыёму ежы, а суп з агародніны і мяса часцей падаюць днём ці ўвечары.
Супы стымулююць працу страўніка, спрыяючы выпрацоўцы ферментаў і страўнікавага соку. Супы валодаюць здольнасцю змяншаць рызыку з’яўлення рака і сардэчных захворванняў.
Сёння практычна любая кухня свету можа пахваліцца дзясяткамі рэцэптаў супаў, агульная колькасць якіх і не паддаецца рахунку.
У кожнай краіне ёсць нацыянальныя супы – у Вялікабрытаніі гэта празрысты суп з хвастоў кароў, у ЗША – суп з мідый, у Італіі – мінестроне. Смузі – той жа суп, толькі з садавіны. У Нямеччыне – айнтопфы – густыя супы, у якія дадаюць сардэлькі, каўбаскі, фасолю, гародніну. Вядомыя андалузскі гаспачча, дацкі гарохавы суп з вэнджанінай, індыйскі курыны суп з кары, японскі суп міса, кітайскі хога і в’етнамскі фо, венгерскі суп-гуляш, украінскі боршч, грузінскі суп-харчо. У Чэхіі і Бельгіі шануюць супы, якія гатуюцца на піве. Фінскія супы больш экзатычныя нават за японскія.
На 1-м месцы па спажыванню супоў знаходзяцца кітайцы. Заходнееўрапейцы ўжываюць супы ў меншай ступені, але Францыя – гастранамічная мека: лукавы, вішысуаз, кансамэ, крэм-пюрэ-суп.
Каляндарная змена сезонаў для прыхільнікаў смачнага і здаровага харчавання нясе з сабой і некаторыя кулінарныя перамены. На месца сытных, сагравальных і наварыстых зімовых страў прыходзіць прасцейшая і лёгкая кухня.
Беларусь, Польшча, Україна уваходзяць у дзясятку краін свету, дзе не ўяўляюць харчаванне без супу. У нас папулярнымі з’яўляюцца малочныя клёцкі, боршч чырвоны і белы, пахлёбкі, журы, поліўкі, заціркі, крупнікі, грыжанкі, юшкі, супы грыбныя, гарбузовыя, са шчаўя, фасолі, цыбулевыя.
33 год. Уваскрос Ісус Хрыстос (1 год да н. э. – 33 год н.э.). Першы Вялікдзень.
Навукоўцы лічаць, што Хрыстос памёр у 15:00 у пятніцу, 3 красавіка 33 года, а ўваскрос а 4:00 раніцы ў нядзелю, 5 красавіка 33 года.
1585 год. Кароль Стэфан Баторый задаволіў просьбу гараджан Магілёва і забараніў габрэям набываць землі і нерухомасць у горадзе.
1722 год. Галандская экспедыцыя адмірала Якаба Рагевена адкрыла востраў Вялікадня (Рапануі).
Назва ад свята Вялікадня, у якое і быў адкрыты востраў. Невялікая тэрыторыя ў прасторах Ціхага акіяна, трохкутнай формы з памерамі 18 на 16 і на 24 км. Знакамітасць ва ўсім свеце востраў атрымаў дзякуючы вялізным каменным статуям – моаі.
1793 год. Нарадзіўся Канстанцін Радзівіл
Палітычны дзеяч, мецэнат, адзін з першых беларускіх фалькларыстаў. Навагрудскі павятовы маршалак.
У сваім маёнтку пабудаваў Паланэчкаўскі палац, побач з якім быў разбіты парк у французскім стылі.
Член Віленскай адукацыйнай камісіі, тайнай арганізацыі «Нацыянальнае масонства», Патрыятычнага таварыства. Пасля задушэння паўстання дзекабрыстаў (1825) быў арыштаваны расійскай уладай, але пасля адпушчаны.
Быў камергерам расійскага імператарскага двара, хаця і не імкнуўся зрабіць службовую кар’еру. З’яўляўся куратарам і апякуном асветы ў Мінскай і Гродзенскай губернях, часопіса «Народ і час».
Сабраў у Паланечцы значную бібліятэку (4 000 тамоў), архіў, калекцыю твораў мастацтва, у якой былі партрэты прадстаўнікоў роду Радзівілаў, карціны Ю. Пешкі, Я. Рустэма, гравюры, габелены, медалі. У яго палацы ў Паланечцы бывалі многія знакамітыя ў мясцовым краі дзеячы культуры, у тым ліку паэт У. Сыракомля.
У 1850-х гадах даслаў у Рускае геаграфічнае таварыства «Статыстычны нарыс Навагрудскага павета» і «Этнаграфічныя звесткі пра жыхароў Навагрудскага павета». Ахарактарызаваў беларускую мову («кривицкое наречие»), склаў слоўнічак мясцовых слоў, апісаў адзенне сялян Навагрудскага павета, мясцовыя сялянскія абрады на Купалле, Дзяды, куццю, вяселле навагрудскіх сялян. Запісаў 84 прыказкі, калядную, 2 купальскія і 27 вясельных песень.
У снежні ў 1863 годзе ён прасіў у віленскага генерал-губернатара М. Мураўёва аб замене смяротнага прысуду З. Чаховічу – аднаму з лідараў паўстання 1863-1864 гадоў. Чаховіча саслалі ў Сібір. Пазней бібліятэкай Чаховіча, вернутага з сібірскай ссылкі ў Віленскую губерню, будзе карыстацца малады Янка Купала.
1872 год. У Магілёве нарадзіўся Давід Пінскі (1872–1959).
Амерыканскі і яўрэйскі пісьменнік, пісаў на ідышы.
Пісаў на розныя тэмы, найбольшай вядомасцю карысталася яго «трагедыя пра адзінага і апошняга яўрэя», «Дзі прозвішча Цві», напісаная пасля Кішынёўскага пагрому 1903 года. У ёй аўтар у рамантычна-сімвалічнай форме спрабаваў адлюстраваць трагічную гібель старога патрыярхальнага яўрэйства ў яго барацьбе за дарагія яму ідэалы.
Аўтар многіх драм, некаторыя з якіх былі пастаўлены нават ў берлінскім “Deutsches Theater” (1910). Даследчык яўрэйскай драмы. У Нью-Ёрку выйшаў яго двухтомавік апавяданняў, у Варшаве – том драм.
Жыў у ЗША (1899–1949), потым пераехаў у Ізраіль, у Хайфу.
1889 год.У Друцку Магілёўскай губерні (зараз – Талачынскі раён) нарадзіўся Іосіф Кардовіч (1889–1967).
Беларускі дзяржаўны і палітычны дзеяч.
Працаваў загадчыкам Мсціслаўскага аддзела адукацыі, намеснікам старшыні Мсціслаўскага райвыканкама, старшынёй Горацкага райвыканкама, намеснікам старшыні Магілёўскага аблвыканкама (1940–1941).
Пад час вайны быў сакратаром Бабруйскага падпольнага міжраённага камітэта КП(б)Беларусі, упаўнаважаным ЦК КП(б)Б па арганізацыі партызанскага руху ў Магілёўскай вобласці.
Адзін з кіраўнікоў партызанскага руху на Магілёўшчыне, генерал-маёр, старшыня Магілёўскага (1943–1948), Віцебскага (1949–1953) аблвыканкамаў.
1908 год. У Бабруйску нарадзіўся Залман Гарэлік (1908–1987).
Беларуск геолаг, тэктаніст, арганізатар геалагічнай службы Беларусі, адзін з адкрывальнікаў першых радовішчаў калійных і каменнай солі, нафты. Доктар геолага-мінералагічных навук.
Працаваў у Інстытуце геалагічных навук, начальнікам Беларускага геалагічнага ўпраўлення, дацэнтам кафедры геалогіі БДУ, галоўным геолагам Беларускага інстытута прамысловага праектавання, у Беларускім навукова-даследчым геолагаразведачным інстытуце.
Стварыў геатэктанічны кірунак у вывучэнні нетраў і мінеральных рэсурсаў. Упершыню выканаў тэктанічнае раянаванне тэрыторыі Беларусі і абгрунтаваў структурныя крытэрыі прагназавання радовішчаў соляў і нафты ў Прыпяцкім прагіне.
1914 год.У в. Пустынкі пад Мсціславам нарадзіўся Васіль Луцкін (1914–1981).
Беларускі дзяржаўны дзеяч. Выхаванец Мсціслаўскага педтэхнікума.
Выкладаў у школах Мсціслаўскага раёна, у Лепельскім артылерыйска-мінамётным вучылішчы, быў дырэктарам Мсціслаўскай СШ № 1, знаходзіўся на партыйнай рабоце ў Магілёве і Брэсце.
У 1964–1974 гадах быў старшынёй Магілёўскага аблвыканкама. Пры яго кіраўніцтве ў вобласці з’явіліся многія прамысловыя гіганты, у тым ліку “Хімвалакно”, “Белшына“, “Магатэкс”.
1936 год. У Пінску адкрыты Музей Беларускага Палесся.
Размешчаны ў будынку езуіцкага калегіума.
У музеі працуюць часовыя экспазіцыі: «Гісторыя Піншчыны», «Прырода Палесся», «Піншчына ў гады Вялікай Айчыннай вайны» «Рускае мастацтва XIX–XX стст.», «Партрэтны жывапіс XVIII–XIX стст.», «Беларускі жывапіс 1950–1980-х гг.», «Промыслы і рамёствы Палесся», «Гарадскі побыт пачатку XX ст.», галерэя партызанскай славы.
У фондах музея налічваецца каля 70 000 адзінак асноўнага фонду.
1937 год.Цэнтральны выканаўчы камітэт БССР зацвердзіў новы малюнак гербу БССР.
З 1995 году кіраўніцтва А. Лукашэнкі выкарыстоўвае мадыфікацыю гербу БССР – афіцыйны герб Беларусі ўсталяваны ў якасці дзяржаўнага гербу ўказам Лукашэнкі ад 12 чэрвеня 1995 году.
1972 год. Заснаванне ў в. Вязынка Маладзечанскага раёна Купалаўскага мемарыяльнага запаведніка.
Займае плошчу ў 21 гектар. У запаведніку захаваны натуральны ландшафт і планіроўка былой сядзібы, а таксама найбольш старыя дрэвы. Акрамя хаты, ў якой нарадзіўся Янка Купала, захаваныя хатка дваровых, сажалка, крыніца, частка фруктовага саду, ліпавая алея, валуны з высечанымі на іх радкамі з твораў паэта.
Ёсць дуброва, пасаджаная беларускімі пісьменнікамі да 100-годдзя з дня нараджэння песняра, жывая альтанка з ліпаў, канцэртная эстрада, вялікая пляцоўка для правядзення паэтычных святаў, выстаў народных майстроў і масавых гулянняў. У цэнтры запаведніка стаіць бронзавы бюст Янкі Купалы.
У адноўленым будынку свірна дзейнічае этнаграфічная экспазыцыя.
Штогод на тэрыторыі запаведніка ў дзень нараджэньня паэта (7 ліпеня) праводзяцца святы паэзіі, песні і народных рамёстваў, традыцыйныя злёты студэнтаў-філолагаў БДУ.
Штогод «Вязынку» наведвае каля 100 тысяч чалавек.
Хата, у якой нарадзіўся паэт Янка Купала
1990 год. Вярхоўны Савет БССР аб’явіў 26 красавіка днём Чарнобыльскай трагедыі.
Дзень устаноўлены у памяць аб аварыі на ЧАЭС – самай вялікай тэхнагеннай катастрофе ў гісторыі чалавецтва.
Для Беларусі наступствы аварыі аказаліся найбольш цяжкімі. На тэрыторыю краіны прыпала 70% усяго радыеактыўнага забруджвання (эквівалент 100 атамных бомб, як пры бамбардзіроўцы Хірасімы). На землях забруджаных радыяцыяй апынулася каля 2,1 мільёна чалавек – кожны пяты жыхар.
У памяць аб аварыі на ЧАЭС на 26 красавіка ў гарадах Беларусі ладзіліся мерапрыемствы “Чарнобыльскі шлях” у 1989, 1996-2020 гадах.
2015 год. Памёр Сергіуш Плева (1940–2015).
Польскі грамадскі і палітычны дзеяч, актыўны дзеяч беларускай дыяспары ў Польшчы, дэпутат Сейму, сенатар.
Прымаў актыўны ўдзел у фінансаванні дзіцячых дамоў, фонду “Młoda Polonia” і іншых дзіцячых арганізацыяў. З асабістых грашовых сродкаў аплаціў знаходжанне ў Польшчы больш за 100 дзяцей польскага паходжання з Украіны.
2022 год. Памёр ураджэнец в. Равячына Горацкага раёна Яфрэм Сакалоў (1926–2022).
Выхаванец Горацкай сельскагаспадарчай акадэміі. Апошні кіраўнік ЦК КПБ, Герой Сацыялістычнай працы, дэпутат Вярхоўнага савета СССР (1979–1989), Народны дэпутат СССР (1989–1991).
А. Фядута некалі пра яго напісаў наступнае: “Сакалоў – амаль ідэал кіраўніка. Ніхто ніколі не чуў, каб ён узвысіў голас на падначаленага. Ніхто не бачыў яго нецвярозым. Ніхто не мог падазраваць яго ў хабарніцтве”.
У Горках на алее Славы Герояў у яго гонар устаноўлены мемарыяльны знак, пасаджаны імянны каштан.
Магіляўчанка Кацярына В. з’ехала працаваць у Польшчу пасля таго, як каранавірус знішчыў яе бізнес. Сваё поўнае імя, польскі горад і месца працы яна не называе, часам прыязджае дадому і не хоча праблем з уладамі. Гэта яе гісторыя.
Калі абрынулася тое, што будавала гадамі
Кацярына не з тых, хто лёгка зрываецца з месца. Магілёў – яе горад. Тут вырасла, тут выйшла замуж, тут гадавала сына, тут будавала сваю справу. Невялікі бізнес, не буйная карпарацыя, але сваё, тое, што падабалася і карміла, давала адчуванне сэнсу. Яна ўкладвала ў яго сілы, час, нервы. Потым прыйшоў кавід.
Я не адразу зразумела, што гэта канец. Спачатку здавалася: часовыя цяжкасці, перажывём, выкараскаемся. Але калі стала зразумела, што гэта канец, я некалькі тыдняў проста не ведала, што рабіць далей.
Развод да таго часу ўжо быў ззаду. Сын – дарослы, са сваім жыццём. Якароў, якія трымалі б любой цаной, амаль не было. І тады, на скрыжаванні страты і разгубленасці, яна пачала сур’ёзна думаць пра ад’езд.
Польшча. Без ілюзій
Выбар упаў на Польшчу не выпадкова. Мова падобная, мяжа недалёка, знаёмыя ўжо з’ехалі, расказвалі, што і як. Кацярына сабралася і паехала. З самага пачатку без ружовых акуляраў. Першае, што яна хутка зразумела: тут не чакаюць.
Польшча – гэта праца. Шмат працы. Хто едзе сюды па лёгкія грошы, разварочвайцеся проста на мяжы. Тут такіх не любяць і такім не рады. Гультаям рабіць няма чаго. Няхай лепш застаюцца дома, там хоць нешта атрымаюць. Тут не атрымаюць нічога.
Сама яна ўладкавалася ў краму. Праца не з лёгкіх, змены, стомленасць да вечара. Паралельна пачала аднаўляць тое, што не атрымалася ў Магілёве, той самы бізнес, які каранавірус знішчыў на ўзлёце. У новых умовах, у новай краіне, але з ранейшай упартасцю.
Я працую шмат. Напэўна, больш, чым працавала дома. Але розніца ў тым, што тут гэта мае сэнс. Атрымліваю ў тры разы больш, чым атрымлівала б за тую ж працу ў Магілёве. Тры разы – гэта не перабольшанне.
Што значыць “у тры разы больш” на практыцы
Кацярына не хваліцца лічбамі, яна тлумачыць логіку. Справа не толькі ў суме на рукі. Справа ў тым, што грошы працуюць інакш. Можна планаваць. Можна адкладаць. Можна дазволіць сабе тое, што дома было б раскошай, а тут – проста нормай.
Я не багацею. Але я жыву нармальна. Без пастаяннага адчування, што грошай не хапае і не хопіць. Гэта іншая якасць жыцця, нават пры той жа фізічнай нагрузцы.
Сын застаўся ў Магілёве. Яны маюць зносіны. Яна прыязджае, калі ёсць магчымасць і калі дазваляе ўнутранае адчуванне бяспекі. Менавіта таму яна і не называе свайго поўнага імя, не кажа, у якім горадзе жыве і дзе працуе.
Я не рабіла нічога дрэннага. Але цяпер у Беларусі гэтага мала. Лепш лішні раз не рызыкаваць.
Дваццаты год. Дзіця, якому схлусілі
Пра палітыку Кацярына кажа асцярожна і ўсё ж кажа, старанна падбіраючы словы. У пратэстах 2020 года яна не ўдзельнічала. Але бачыла іх у Магілёве на ўласныя вочы.
Я была там. Я глядзела. І я хачу, каб людзі, якія не былі, зразумелі адну рэч: у пратэстоўцаў не было ні арматуры, ні бомб, ні агрэсіі. Нічога гэтага не было. Усё гэта было ў сілавікоў. Толькі ў іх.
Уявіце дзіця. Яму схлусілі бацькі. Ён гэта зразумеў. Што ён робіць? Ён не кідаецца з кулакамі. Ён крыўдуе. Ён можа заплакаць. Яму балюча і незразумела, як так можна паступаць.
Менавіта так паводзілі сябе людзі ў Магілёве ў дваццатым годзе. Яны выйшлі не з нянавісцю, а з болем і неразуменнем. І вось пытанне: ці б’юць рамянём дзіця пасля таго, як яму схлусілі?
Мне вельмі шкада маіх землякоў
Кацярына сумуе па Магілёве. Гэта адчуваецца нават праз адлегласць і асцярожнасць у словах. Горад, дзе прайшла большая частка жыцця, дзе застаўся сын, дзе ўсё знаёма да апошняй вуліцы, ён назаўсёды.
Я магу прыязджаць. У мяне пакуль ёсць такая магчымасць, і я ёю карыстаюся. Але многія мае землякі не могуць. Людзі, якія выраслі ў Магілёве, любяць гэты горад, але не могуць у яго вярнуцца. Вось гэта мне вельмі шкада. Гэта няправільна, калі чалавек не можа прыехаць у горад свайго дзяцінства.
З’язджаць назаўсёды Кацярына не планавала. Жыццё склалася інакш. Цяпер яна жыве на два светы, польскі, дзе праца і перспектыва, і магілёўскі, дзе карані і сын.
Я не ведаю, як будзе далей. Ніхто не ведае. Але я дакладна ведаю адно: калі ты гатовы працаваць, тут ёсць сэнс. Калі не гатовы, едзь назад. Польшча не для тых, хто шукае лёгкага хлеба.
У Магілёве чулі моцныя выбухі ўчора позна вечарам і сёння раніцай – так заяўляюць некаторыя гараджане ў соцсетках. Але іншыя ім супярэчаць. Таксама з’явілася відэа, знятае нібыта ў Магілёве ў цёмны час сутак, на якім выразна чуваць гук пралёту дрона.
Найбольш настойліва пра выбухі ў горадзе пад публікацыямі гарадскога Тэлеграм-пабліка “Магілёў – мой горад!” у каментарыях піша карыстальніца Ірына. Яна сцвярджае, што ўчора каля 23.00 – 23.30 ў раёне дзіцячай стаматалогіі на бульвары Непакораных яна і яе дзеці пачулі магутны выбух. Потым былі яшчэ два – каля 6.00 і 8.30 сёння, 3 красавіка.
Словы гэтай карыстальніцы падтрымлівае таксама чытачка з нікам Tabiba.
Сцвярджэнні карыстальніцы, аднак, супярэчаць заявам іншых падпісчыкаў пабліка – яны паведамляюць, што жывуць непадалёк і ніякіх выбухаў не чулі. Прапагандысцкі інфармацыйны рэсурс нават паспяшаўся выпусціць запіс з супрацоўнікам МНС, каб абвергнуць інфармацыю пра выбухі. Не пацвярджаецца гэта і крыніцамі mogilev.media.
Адначасова, блогер Ігар Лосік сцвярджае, што яго крыніцы ў Магілёве заяўляюць пра два выбухі ў горадзе ўчора ноччу, а таксама, што яны чулі гук дрона. Лосік выклаў у сябе на канале таксама відэазапіс, на якім выразна чуваць гук пралёту дрона. «Падпісчыкі з Магілёва пішуць, што ўначы чулі два выбухі, а перад гэтым гул у небе, нібы дрон праляцеў» – напісаў Ігар Лосік. Паводле яго слоў, відэа запісана на вуліцы Вавілава. Фота ілюстрацыйнае