Казку пра сучасную стаматалогію ў Краснаполлі расказалі мясцовыя ідэолагі

29 мая раённая газета «Чырвоны сцяг» выдала ўзорна-паказальны матэрыял у жанры «ў нас усё добра». Малады зубны фельчар, якая па размеркаванні з Оршы прыехала праз Крычаў у Краснаполле, паводле версіі аўтара, «шчыра ўражана» маштабам мясцовай ЦРБ, «прыйшла ў поўнае захапленне» ад кабінетаў, акружана «надзвычай добрымі» настаўнікамі і ўжо завалена захопленымі водгукамі пацыентаў.

Цытаты ў матэрыяле падабраны так, што ад эпітэтаў у вачах мільгаціць: «маштабны, яркі комплекс», «асобны корпус», «найноўшы якасны рамонт», «па апошнім слове тэхнікі», «створаны ўсе ўмовы, каб працаваць годна». Ключы ад інтэрната выдадзены, пад’ёмныя выплачаны ў поўным аб’ёме, пацыенты тэлефануюць і просяцца «да новай дзяўчыны».

Усё было б добра, але праверыць гэта па-за межамі самой раённай газеты немагчыма.

А што насамрэч?

Водгукі пацыентаў пра Краснапольскую ЦРБ на Яндэкс Картах – рэйтынг каля 3,5 з 5 па 68 ацэнках. У свежых водгуках 2024-2025 гадоў жыхары раёна пішуць зусім не пра «маштабны, яркі комплекс»:

  • не хапае ўрачоў і вузкіх спецыялістаў;
  • бальніца хранічна недафінансаваная;
  • да стаўлення персаналу ёсць прамыя прэтэнзіі;
  • якасць медыцынскай дапамогі – асобная балючая тэма.

Гэта тая самая ЦРБ, ад якой, паводле версіі краснапольскіх прапагандыстаў, спецыялістка, што прыехала па размеркаванні, прыйшла «ў поўнае захапленне».

У адкрытых крыніцах пра гэтае захапленне і захопленых пацыентаў няма ні слова. Незалежных водгукаў менавіта пра стаматалагічнае аддзяленне Краснаполля цяпер няма ўвогуле – ні на картах, ні ў мясцовых пабліках, ні ў раённых групах у сацыяльных сетках. Хвалебная цытата «пра яе ўжо вельмі добрыя водгукі ідуць» існуе выключна ў пераказе самой раёнкі і пацвярджэння па-за ёй не мае.

Сюжэт пра маладога спецыяліста, які «шчыра ўражаны» станам раённай бальніцы, – не больш чым штатная ідэалагічная канструкцыя. Згодна з ёй, размеркаванне трэба падаваць як удачу, рамонт – як дасягненне, кадры – як поспех. Артыкул у раёнцы з разраду “ні пра што”: ён даказвае толькі тое, што краснапольскія журналісты налаўчыліся штампаваць дзяжурныя тэксты.

Фота ілюстрацыйнага характару з адкрытых крыніц.

Прыбіралі, але не прыбралі: ААТ «Краснапольскі» пакінуў пасля сябе смецце ў вёсцы Ясенка

Адзінае сельгаспрадпрыемства раёна, якое афіцыйна прызнана яшчэ і неплацёжаздольным, не змагло давесці да канца нават элементарную ўборку.

Адзіны на ўвесь раён

ААТ «Краснапольскі» – не проста адно з прадпрыемстваў Краснапольскага раёна. Гэта адзінае сельскагаспадарчае прадпрыемства на ўсю тэрыторыю: каля 23 тысяч гектараў угоддзяў, малочная і мясная вытворчасць, збожжавыя і кармавыя культуры. Альтэрнатывы няма, канкурэнтаў няма, параўноўваць няма з чым. І менавіта таму працуе гэты калгас, проста скажам, своеасабліва.

Яшчэ ў 2016 годзе ААТ трапіла ў афіцыйны пералік неплацёжаздольных сельскагаспадарчых арганізацый Магілёўскай вобласці, фінансавае аздараўленне якіх патрабуе прыцягнення сторонніх інвестараў. Указ выйшаў са спазненнем гадоў на дваццаць – гаспадарка стратная фактычна з моманту распаду СССР. Інвестараў за гэтыя гады так і не знайшлі, бо дурняў няма.

Што засталося пасля «ўборкі»

А зусім нядаўна ААТ «Краснапольскі» праявіла сябе ў вёсцы Ясенка. Работнікі гаспадаркі абслугоўвалі сіласныя траншэі пры ўездзе ў населены пункт – і пакінулі пасля сябе пейзаж, на які без слёз глядзець немагчыма:

  • абрыўкі поліэтылену, якія вецер разносіць па наваколлі;
  • кавалкі бетонных пліт, кінутыя проста каля траншэй;
  • выкарчаваныя дрэвы, пакінутыя на ўзбочыне.

Усё кінута дагніваць там, дзе аказалася зручней – у гэтым усё Краснаполле.

Сезон не апраўданне

Май – гарачая пара і да ўборкі рукі не даходзяць у прынцыпе. Не таму што няма часу. Проста таму што няма каму і няма навошта: гаспадарка мёртвая ўжо трыццаць гадоў, а дзяржаўныя праграмы фінансавага аздараўлення “Краснапольскаму” як мёртваму прыпарка.

Паказальна, што ў красавіку 2026 года Краснапольскі раён удастоіўся асабістага візіту Лукашэнкі. Той прыехаў інспектаваць рыбаводства ў рыбгасе «Палуж», а заадно высветлілася, што мінеральныя ўгнаенні ў гаспадарках Магілёўшчыны захоўваюцца абы як.

Пасля адбылося звыклае старэчае бурчанне: пагрозы, праверкі па ўсёй краіне, даручэнне старшыні КДК «разабрацца і пасадзіць». Поліэтылен каля сіласных траншэй у вёсцы Ясенка ў гэты грозны спіс не ўвайшоў. Каму цікавае смецце, калі ў “Палужы” рыбы столькі, што яна выскоквае на бераг.

Фота раённай газеты.

Правал у Краснаполлі: чатыры паказчыкі з адзінаццаці

На пасяджэнні Краснапольскага райвыканкама падвялі вынікі першага квартала 2026 года. Вынік сумны: з адзінаццаці паказчыкаў прагнозу сацыяльна-эканамічнага развіцця выканана чатыры.

Чыноўнікі Краснапольшчыны абмеркавалі вынікі сваёй дзейнасці на нарадзе. Вынік красамоўны. Поўны абзац аж па сямі напрамках:

  • інвестыцыі ў асноўны капітал;
  • увод жылля;
  • падрадныя работы ў будаўніцтве;
  • вытворчасць сельгаспрадукцыі ў гаспадарках усіх катэгорый;
  • вытворчасць сельгаспрадукцыі ў сельгасарганізацыях;
  • экспарт тавараў і паслуг.

Аднаго толькі правалу ў сельскай гаспадарцы хопіць для таго, каб зразумець – раёну нічога добрага не свеціць.

Зрэшты старшыня райвыканкама Аляксандр Яфімчыкаў поўны энтузіязму. Ён не не разгубіўся і заявіў, што на паказчыкі, якія не выкананыя “мы можам паўплываць”.

Фота з адкрытых крыніц.

Агароджы ў Краснаполлі не вытрымліваюць і тыдня, але дрэнна ўсё ў палякаў

Краснапольская газета выбрала для абмеркавання тэму платоў. У Польшчы іх будуюць, у Краснаполлі – ламаюць.

Першы апублікаваны матэрыял – трывожны рэпартаж пра тое, як Польшча будуе на мяжы новы чатырохметровы паркан з калючым дротам. Сур’ёзная геапалітыка, аналітыка, развагі пра лёсы радзімы.

Другі – слязлівы плач пра тое, што ў самім Краснаполлі платы ўздоўж вуліц Калініна, Курака і Ленінскай не вытрымліваюць і тыдня. Адрамантавалі – зламалі. Зноў адрамантавалі – зноў зламалі.

Вядучы інжынер УПКП «Жылкамунгас» разводзіць рукамі: толькі паспелі аднавіць адно, як ламаюць другое.

Адчулі дыстанцыю? Журналісты сурова хмураць бровы на польскі калючы дрот за сотні кіламетраў ад дома. Іншыя краснапольцы проста пад вокнамі рэдакцыі метадычна выломваюць дошкі з уласнага плота. 

Нагадваем, што Краснапольскі раён – адзін з самых правальных у Магілёўскай вобласці, якая сама па сабе стабільна ў аўтсайдарах амаль па ўсіх сацыяльна-эканамічных паказчыках.

Самая нізкая зарплата ў краіне – менавіта ў Магілёўшчыны, а ўнутры вобласці Краснапольскі раён у тройцы горшых з паказчыкам 1898 рублёў. На ўвесь раён – адно сельгаспрадпрыемства, ААТ «Краснапольскі», якое значыцца ў спісе неплацёжаздольных. Адзін калгас на раён – і той банкрут. Насельніцтва скарачаецца, жывёла гіне.

Усё гэта абмяркоўвалася ў Краснаполлі на знакамітай нарадзе ў Лукашэнкі – і скончылася звыклымі крыкамі «разабрацца і пасадзіць».

Пры чым тут польскі плот? Логіка простая: у нас уласная гаспадарка гадамі ў банкрутах, платы ў пасёлку не трымаюцца і тыдня, зарплата – адна з самых нізкіх у краіне. Затое ў палякаў таксама дрэнна. У нас дзірка ў штакетніку на вуліцы Ленінскай, але духоўна мы вышэй. А з платамі разбяромся. Як і з усім астатнім – да 2030 года.

Фота раённай газеты.

Лукашэнка ў Краснаполлі хаміў, пагражаў і рабіў выгляд, што ён тут ні пры чым

Аляксандр Лукашэнка падчас паездкі ў Магілёўскую вобласць зноў выступіў з жорсткімі заявамі ў адрас чыноўнікаў і аграрыяў.

У Краснаполлі Лукашэнка разбіраўся з рыбамі, а заадно і з мінеральнымі ўгнаеннямі, якія, паводле яго слоў, у шэрагу гаспадарак захоўваліся і выкарыстоўваліся неналежным чынам.

За чарговымі гучнымі патрабаваннямі «разабрацца і пасадзіць» зноў застаўся без адказу галоўны пытанне: хто нясе адказнасць за сістэмныя правалы ў сельскай гаспадарцы краіны, якой адзін чалавек кіруе ўжо тры дзесяцігоддзі.

«Разбярыцеся і пасадзіце»: рыторыка замест выніку

Лукашэнка заявіў, што дзяржава свядома адмовілася ад выгадных экспартных продажаў угнаенняў, каб забяспечыць імі ўнутраны рынак. Паводле яго слоў, Беларусь магла прадаць прадукцыю ў некалькі разоў даражэй і атрымаць валютную выручку, але замест гэтага накіравала рэсурсы аграрыям.

Тым не менш, як сцвярджае сам Лукашэнка, частка гэтых угнаенняў аказалася сапсаванай або выкарыстанай неэфектыўна. Рэакцыя была звыклая:

  • даручэнне правесці праверкі па ўсёй краіне;
  • патрабаванне «пасадзіць вінаватых»;
  • пагрозы ў адрас чыноўнікаў аж да міністраў.

Сямідзесяцігадовы кіраўнік наўпрост заявіў старшыні Камітэта дзяржкантролю: «па ўсёй краіне разбярыцеся і пасадзіце».

Такая рыторыка выкарыстоўваецца не ўпершыню. За 30 гадоў ва ўладзе Лукашэнка рэгулярна рэагуе на эканамічныя праблемы праз пошук вінаватых і сілавы ціск, а не праз змяненне самой сістэмы кіравання.

30 гадоў кіравання і тыя ж праблемы

Сітуацыя з угнаеннямі не выглядае як выключэнне. Наадварот, яна падкрэслівае хранічны характар праблем у беларускім сельскай гаспадарцы.

Калі за тры дзесяцігоддзі ў краіне па-ранейшаму ўзнікаюць пытанні базавага ўзроўню, захоўвання рэсурсаў, іх уліку і выкарыстання, гэта сведчыць не пра лакальныя збоі, а пра сістэмную неэфектыўнасць.

Пры гэтым адказнасць фактычна перакладаецца на:

  • кіраўнікоў гаспадарак;
  • рэгіянальныя ўлады;
  • профільных міністраў.

На ўсё што заўгодна, толькі не на мадэль кіравання, выбудаваную самім Лукашэнкам.

Абразы суседзяў на ўзроўні кіраўніка дзяржавы

Асаблівую ўвагу ў гэтай гісторыі прыцягвае не толькі эканамічная частка, але і хамская рыторыка былога старшыні саўгаса “Гарадзец”.

Падчас выступлення Лукашэнка дазволіў сабе адкрыта абразлівыя выказванні ў адрас краін Балтыі, заявіўшы, што Беларусь магла б «нос падцерці гэтым лабусам і іншым мудакам».

Гаворка ідзе не пра кулуарную фразу, а пра публічную заяву кіраўніка дзяржавы.

Гэта важна па некалькіх прычынах:

  • падобная лексіка выкарыстоўваецца на афіцыйным узроўні;
  • яна накіраваная на цэлыя краіны і народы;
  • яна дэманструе стыль палітычнай камунікацыі.

Фактычна эканамічнае пытанне выкарыстання ўгнаенняў было пераведзена ў плоскасць палітычных абразаў.

Польшча: лішак як прыкмета працуючай сістэмы

На гэтым фоне паказальны прыклад Польшчы, дзе сельская гаспадарка сутыкнулася з іншай сітуацыяй – перавытворчасцю.

У краіне ўтварыўся лішак бульбы, і фермеры сапраўды не ведаюць, куды дзяваць ураджай. Аднак гэта не вынік неэфектыўнага выкарыстання рэсурсаў, а наступства працуючай аграрнай вытворчасці.

У адрозненне ад беларускай сітуацыі:

  • рэсурсы выкарыстоўваюцца па прызначэнні;
  • прадукцыя вырабляецца ў дастатковым аб’ёме;
  • праблема ўзнікае ўжо на этапе рынку, а не вытворчасці.

І галоўнае – ніхто не патрабуе «саджаць» фермераў за лішак бульбы.

Польская сітуацыя паказвае, што аграрны сектар здольны вырабляць больш, чым патрабуецца ўнутранаму рынку, калі, вядома, яму не замінаюць “крэпкія гаспадарнікі”.

А Лукашэнка – зноў назіральнік

Гісторыя з угнаеннямі – гэта не проста эпізод. Гэта чарговае пацвярджэнне таго, што мадэль кіравання ў Беларусі застаецца нязменнай дзесяцігоддзямі.

Праблемы паўтараюцца, а рэакцыя на іх застаецца той жа. Пры гэтым сам Лукашэнка працягвае выступаць як знешні назіральнік, хоць менавіта ён вызначае правілы гульні ў эканоміцы краіны.

Заявы пра неабходнасць «саджаць» за сапсаваныя ўгнаенні гучаць гучна, але не адказваюць на галоўнае пытанне – чаму такія сітуацыі наогул узнікаюць.

Калі адна і тая ж мадэль кіравання існуе 30 гадоў і рэгулярна прыводзіць да аднолькавых праблем, адказнасць ужо немагчыма звесці да асобных чыноўнікаў або гаспадарак.

Фота БелТА.

Дзень у гісторыі. 22 сакавіка. Пакараны К. Каліноўскі. Хатынская трагедыя. M.@rt.кантакт

Сусветны дзень вады (World Water Day, з 1993 года).

Абвешчаны Генеральнай Асамблеяй ААН.

У рэзалюцыі Генеральнай Асамблеі прапанавана дзяржавам праводзіць у гэты дзень мерапрыемствы, прысвечаныя захаванню і засваенню водных рэсурсаў.

Па велічыні водных рэсурсаў рэк Беларусь займае чацвёртае месца ў Еўропе пасля Нарвегіі. 

Патэнцыял водных рэсурсаў Беларусі: 20 000 рэк і ручаёў, 11 000 азёр, 85 вадасховішчаў, 1 500 сажалак.

Разведаныя запасы прэсных падземных вод – 6,35 млн куб.м/суткі (609 радовішчаў).

World Water Day

Міжнародны дзень Балтыйскага мора (Baltic Sea Day, з 1986 года).

Абвешчаны ў 1986 годзе на 17-м пасяджэнні Хельсінкскай Канвенцыі ў гонар падпісання самой канвенцыі па Балтыйскаму мору ў 1974 годзе.

49% тэрыторыі Беларусі адносіцца да басейна Балтыйскага мора, рачных басейнаў Нёмана, Заходняй Дзвіны, Заходняга Буга.

Baltic Sea Day
Рака Заходняя Дзвіна

Сорак сарокаў (народны каляндар). 

Прыход вясны пасля раўнадзенства і сустрэча птушак з цёплых месцаў. “Жаўрукі прыляцелі, на галоўку дзецям селі”.

У хрысціянстве шануюць памяць сарака пакутнікаў Севастыйскіх – воінаў-хрысціян, якія прынялі пакутніцкую смерць. Усе яны былі родам з Кападокіі і служылі ў рымскім войску. Ваеначальнік запатрабаваў, каб хрысціяне разам з астатнімі салдатамі прынеслі ахвяру паганскім багам. Пасля адмовы іх падвергнулі катаванням, а потым распранулі і прымусілі стаяць у пакрытым лёдам возеры на працягу ночы. Да раніцы адзін з воінаў не вытрымаў – і пабег да цёплай лазні. Аднак яго месца сярод пакутнікаў заняў рымлянін Аглай, якога ўразіла стойкасць духу хрысціян.

У народзе гэты дзень лічыўся днём другой сустрэчы вясны (першая была на Грамніцы, трэцюю чакаюць на Дабравешчанне), адным з самых вялікіх свят у годзе. Сяляне казалі, што “на Сарокі дзень з ноччу мераецца, зіма канчаецца, вясна пачынаецца”. А прадвеснікамі вясны былі жаўрукі (хоць на Сарокі, па павер’і, з-за мора прыляталі 40 розных птушак).

Гаспадыні загадзя выпякалі з цеста печыва ў выглядзе птушак, як правіла, 40 штук – па колькасці загінулых пакутнікаў.

У гэты дзень вернікі прыходзяць у храм і ставяць 40 свечак у памяць аб загінуўшых.

Жавароначкі, прыляціце,

Цёпла лецейка прынясіце,

А зімачку прыбярыце,

Бо зімачка надаела,

Нам хлебушак пераела.

Сорак сарокаў

1609 год. Нарадзіўся Ян Казімір Ваза (1609–1672).

Кароль польскі і вялікі князь літоўскі (1648–1668), апошні манарх з дынастыі Ваза.

У час яго панавання адбыліся разбуральныя войны з Маскоўскай дзяржавай, казакамі, са Швецыяй. 

Пры ім былі страчаны Прусія, Смаленскае ваяводства, Кіеў і левабярэжная Украіна. 

Агульны гаспадарчы заняпад дзяржавы, няўдачы ў войнах, аслабленне міжнароднага становішча, напружаныя адносіны з магнатамі і шляхтай, смерць энергічнай і актыўнай у палітыцы каралевы Марыі Людвікі прывялі да адрачэння ад трона і эміграцыі ў Францыю ў верасні 1668 года.

Ян Казімір Ваза

1619 год. Кароль Жыгімонт III Ваза перадаў усе магілёўскія праваслаўныя цэрквы уніятам.

Гэта адбылося па скарзе уніяцкага арцыбіскупа І. Кунцэвіча на бясчынствы часткі гараджан супраць уніатаў. 

Указам караля прадпісвалася ўдзельнікаў узброенага выступу ў Магілёве ў 1618 годзе супраць уніятаў пакараць смерцю, на жыхароў накласці штраф, усе праваслаўныя цэрквы перадаць уніятам.

Жыгімонт III Ваза

1659 год. Пастанова Сойма Рэчы Паспалітай аб біцці меднага шэлега (барацінкі) і заснаванні Брэсцкага манетнага двара.

Падчас правядзення грашовай рэформы 1659–1666 гадоў для выпуску меднага соліда (барацінкі) пачалося будаўніцтва манетнага двара ў Брэсце. Ён працаваў з 4 снежня 1665 да 16 снежня 1666 года і выбіў каля 241 мільёна медных солідаў на суму 2 674 268 злотых 10 грошаў.

На аверсе размяшчаўся бюст Яна II Казіміра Вазы, пад якім ініцыялы TLB (арандатара меднага двара). На рэверсе быў герб ВКЛ “Пагоня”, пад ім манаграма І. Кіршэнштэйна. Соліды брэсцкага двара падобныя на медныя соліды Віленскага меднага двара. 

Ёсць меркаванне, што большая частка тыражу мае адметныя рысы: шчыт з вострым вуглом, малая манаграма, палеаграфічныя асаблівасці.

Брэсцкі манетны двор

1864 год. Публічна павешаны на гандлёвай плошчы Лукішкі ў Вільні Кастусь Каліноўскі (1838–1864).

Палітычны дзеяч, публіцыст, паэт. Адзін з кіраўнікоў паўстання 1863–1864 гадоў.

Скончыў юрыдычны факультэт Пецярбургскага ўніверсітэта, прымаў удзел у таемнай ваенна-рэвалюцыйнай арганізацыі афіцэраў Генштаба, якую ачольвалі З. Серакоўскі і Я. Дамброўскі. 

На Гародзеншчыне ствараў рэвалюцыйныя арганізацыі, у 1862 годзе з паплечнікамі распачаў выпуск «Мужыцкай праўды» – першай у гісторыі газеты на беларускай мове. У 1862 годзе ачоліў Літоўскі правінцыяльны камітэт па падрыхтоўцы паўстання, у студзені 1863 распачаў паўстанне, 1 лютага 1863 года узначаліў Часовы правінцыяльны ўрад Літвы і Беларусі.

29 студзеня 1864 года выдадзены царскім уладам камісарам Магілёўскай губерні Вітаўтам Парфяновічам. 

Таемна пахаваны на Гедзімінавай (Замкавай) гары ў Вільні, побач з іншымі лідарамі і ўдзельнікамі паўстання, забітымі на загад расійскай улады. Усе магілы былі зроўнены з зямлёй.

Урачыстае перапахаванне К. Каліноўскага і іншых паўстанцаў адбылося 22 лістапада 2019 года на могілках Росы у Вільні.

Адзін з першых беларускіх мастацкіх фільмаў быў «Кастусь Каліноўскі» (1928). У 1943 годзе ў гонар героя была названая савецкая партызанская брыгада, якая дзейнічала каля Гродна і Беластока.

У гонар деяча названыя вуліцы ў Мінску, Гродна, Магілёве, Пінску і іншых гарадах Беларусі, гімназія № 1 у г. Свіслач. Адзіны беларускі помнік усталяваны ў Свіслачы. Бюст усталяваны ў Нью-Ёрку.

Указ прэзідэнта Беларусі ад 15 студзеня 1996 года № 26 зацвердзіў Ордэн Кастуся Каліноўскага. Узнагарода не выкарыстоўваецца, але не выходзіла і адпаведнай пастановы аб яе скасаванні.

У 2022 годзе ва Украіне створаны беларускі полк імя Каліноўскага.

Кастусь Каліноўскі

1865 год. Нарадзіўся Уладзіслаў Сівы-Сівіцкі, Стары Улас.

Беларускі паэт.

Дэбютаваў вершамі ў 1907 годзе ў «Нашай ніве». Шэраг вершаў надрукаваны ў «Анталогіі беларускай паэзіі» (1961), зборніку «Беларуская дакастрычніцкая паэзія» (1969).

У 1990 годзе выйшла яго кніга вершаў і публіцыстыкі «Год беларуса».

Памёр 30 верасня 1939 года.

Стары Улас

1882 год. Нарадзіўся Эдуард Будзька.

Беларускі грамадскі дзеяч, паэт, публіцыст, настаўнік.

Аўтар і папулярызатар «Нашай нівы». Член  прэзідыума Беларускага нацыянальнага камітэта,  член Вялікай беларускай рады, сакратар Камісіі па стварэнні БДУ.

Удзельнічаў у стварэнні беларускіх школ, Будслаўскай беларускай гімназіі. Удзельнік беларускага нацыянальнага руху ў Літве, Латвіі, ЗША.

У час Другой сусветнай вайны, падчас нямецкай акупацыі Беларусі, працаваў настаўнікам у Мінску і Баранавічах. Прымаў удзел у Другім Усебеларускім кангрэсе.

Цяжка хворы выехаў у Канаду, потым у ЗША. Актыўна ўдзельнічаў у жыцці беларускай эміграцыі ў ЗША. Апублікаваў свае ўспаміны ў месячніку «Бацькаўшчына».

Памёр 14 жніўня 1959 года ў Чыкага.

Эдуард Будзька

1920 год. У в. Высокі Барок (цяпер Краснапольскі раён) нарадзіўся Аляксей Пысін.

Беларускі паэт. Лаўрэат Дзяржаўнай прэміі БССР імя Янкі Купалы (1968) за кнігу вершаў «Твае далоні».

Пасля далучэння Заходняй Беларусі да БССР працаваў у газэце ў Бельску на Беласточчыне. Удезльнік Другой сусветнай вайны.

Працаваў у краснапольскай газеце «Чырвоны сцяг», у чэрыкаўскай раённай газеце, магілёўскіх абласных «За Радзіму», «Магілёўская праўда». З 1974 года да апошніх дзён быў сакратаром Магілёўскага абласнога аддзялення Саюза Пісьменнікаў.

Аўтар 12 кніг паэзіі, 4 зборнікаў вершаў для дзяцей, кніг вершаў і паэм, кнігі пра народныя песні і іх выканаўцаў «Бярозка ля кожных варот». Двойчы выходзілі Выбраныя творы ў 2 тамах.

Пераклаў на беларускую мову «Маабіцкі сшытак» М. Джаліля, зборнік вершаў М. Ханінава «Жураўлі над стэпам».

Памёр 27 жніўня 1981 года ў Магілёве. Пахаваны на каталіцкіх могілках.

У яго гонар названа школа (у ёй мемарыяльны музей паэта) у Палужы Краснапольскага раёна, вуліца ў Магілёве. На доме, у якім ён жыў па праспекце Міра, 35А ўсталявана мемарыяльная дошка. Магілёўская абласная бібліятэка арганізуе Пысінскія чытанні.

Аляксей Пысін

1943 год. Разам з жыхарамі спалена Хатынь.

У гэты дзень 149 жыхароў вёскі былі спалены жыўцом або расстраляны нямецкімі салдатамі і дапаможным паліцэйскім батальёнам за аказанне жыхарамі вёскі дапамогі партызанам. 

У карнай аперацыі ўдзельнічалі 118-ы батальён шуцманшафта і асобны карны батальён СС «Дырлевангер».

Апошні сведка трагедыі, Віктар Жалабковіч, памёр у 2020 годзе.

У 1969 годзе створаны мемарыял у памяць аб 9200 беларускіх вёсках, знішчаных нацыстамі.

Хатынь

1998 год. Памёр Пятро Шасцерыкаў (1919–1998).

Беларускі пісьменнік. Выхаванец магілёўскага педінстытута (1941), сакратар Магілёўскага аддзялення  Саюза пісьменнікаў, аўтар твораў на мясцовую тэматыку.

Яго пяру належаць шматлікія кнігі, аповесці, апавяданні. Ён з’яўляецца аўтарам літаратурнай апрацоўкі кніг успамінаў “Салдатамі былі ўсе”, “Арлы”, тэкстаў да фотаальбомаў “Магілёў”, “Магілёўская вобласць”.

Яго імем названа вуліца ў Магілёве.

Пятро Шасцерыкаў

2006 год. У Магілёве стартаваў Першы Міжнародны маладзёжны тэатральны форум M.@rt.кантакт.

У першы год у ім прынялі ўдзел 10 тэатраў з Беларусі, Расіі, Украіны, Польшчы, Літвы.

M.@rt.кантакт

Краснаполле апынулася пад уладай здзічэлых сабак

Бадзяжныя сабакі ўжо не першы месяц гаспадараць на вуліцах Краснаполля. Камунальныя службы не вырашаюць праблему.

Пра тое, што бяздомныя сабакі пужаюць сваім выглядам жыхароў райцэнтра, раённая газета “Чырвоны сцяг” пісала яшчэ ў снежні 2025 года. Але проста выгляд здзічэлага пса – гэта паўбяды. Фіксаваліся выпадкі, калі такія сабакі кідаліся на мінакоў. 

Журналісты раёнкі тады сцвярджалі, што яны самі неаднаразова звярталіся з гэтай просьбай у УВКП «Жылкамунгас». “Нам адказвалі, што спецыялізаваную службу яны выклікаюць за свае сродкі, а для гэтага трэба толькі звярнуцца з пісьмовай заявай да іх. Таксама на нашай памяці былі выпадкі, калі падобная служба проста не знаходзіла ў раёне бадзяжных сабак і з’язджала, так і не выканаўшы сваю місію” – гаварылася ў газетным артыкуле.

І вось мінула некалькі месяцаў, наступіў сакавік 2026 года, але праблема па-ранейшаму не вырашана. “Групоўкі, інакш не скажаш, чатырохногіх сяброў чалавека акупавалі вуліцы і двары. Прычым паводзяць яны сябе не як госці, а як паўнапраўныя ўладальнікі нерухомасці: важна адпачываюць ля ўваходаў у крамы, ладзяць шумныя «разборкі» і з непадробнай цікавасцю даглядаюць змесціва смеццевых бакаў” – зноў піша раёнка. 

Пры гэтым нават праўладныя журналісты бачаць, што схема “заява – грошы – адлоў” дае нейкі дзіўны збой. Спецслужбы прыязджаюць, аглядаюць славутасці Краснаполля і з’язджаюць. Грошы ж такім чынам асвойваюцца без якога-небудзь станоўчага выніку для жыхароў райцэнтра.

“Ці то сабакі ў нас занадта хітрыя і валодаюць навыкамі маскіроўкі, ці то прафесіяналы глядзяць не ў тыя двары. У выніку: грошы УВКП “Жылкамунгас”, вельмі немалыя, асвоеныя, справаздачы напісаныя, а зграі як сядзелі ў цэнтры, так і сядзяць” – канстатуе “Чырвоны сцяг”.

Фотаздымак з адкрытых крыніц

Дзень у гісторыі. 12 сакавіка. Канец савецка-фінскай вайны

1851 год. Памёр Ян Баршчэўскі (1794-1851).

Беларускі і польскі літаратар, выдавец, адзін з пачынальнікаў новай беларускай літаратуры.

Вядомы за свой найбуйнейшы твор «Шляхціц Завальня, або Беларусь у фантастычных апавяданнях», паводле якога на “Беларусьфільме” зняты фільм В. Туравым.

Аўтар вершаў на беларускай мове, паэм, балад, аповесцей, «Нарыса паўночнай Беларусі». Яго вершы «Дзеванька», «Гарэліца» пакладзены на музыку А. Абрамовічам.

Скончыў Полацкі езуіцкі калегіум. Падарожнічаў па наваколлях возера Нешчарда, па Беларусі, у тым ліку па  Мсціслаўшчыне. Збіраў беларускі фальклор, апісваў курганы і гарадзішчы.

Выкладаў на Беларусі, у Пецярбургу. Выконваючы даручэнні марскога ведамства, пабываў у Францыі, Вялікабрытаніі і Фінляндыі. Сябраваў з А. Міцкевічам, Т. Шаўчэнкам, Г. Шапялевічам.

Займаўся выданнем штогадовага альманаха «Niezabudka» (1840-1844).

Па запрашэнні польскага пісьменніка Г. Жавускага пераехаў у г. Чуднаў на Валыні. Пасяліўся ў доме графіні Ю. Жавускай, дзе таксама жыў мастак-графік Напалеон Орда. Ва Украіне збіраў матэрыялы пра археалагічныя аб’екты, падарожнічаў.

Памёр ад сухотаў. Пахаваны ў Чуднаве.

У красавіку 2019 года ў Чудніве была ідэнтыфікаваная магільная пліта Я. Баршчэўскага, яна месцілася на адным з прыватных падворкаў, куды была калісьці перанесеная з разрабаваных за савецкім часам каталіцкіх могілак. На надмагіллі надпіс па-польску: «Ян Баршчэўскі, які любіў Бога, прыроду і людзей. Пісьменнік натхненняў і пачуцця. Жыў годна 70 гадоў».

У гонар пісьменніка пастаўлены помнікі на беразе возера Нешчарда, у Чуднаве.

Ян Баршчэўскі
Тытульны ліст кнігі «Шляхціц Завальня». Мастак Рудольф Жукоўскі

1868 год. У в. Студзянец сённяшняга Клімавіцкага раёна нарадзіўся Панцеляймон Лепяшынскі (1868-1944).

Выхаванец магілёўскай гімназіі. Прафесійны рэвалюцыянер, доктар гістарычных навук. Паплечнік У. Леніна. Стваральнік Ліцвінавіцкай школы-камуны.

Працаваў у наркамасветы, Маскоўскім універсітэце і Камуністычнай Акадэміі, дырэктарам гістарычнага музея, Музея рэвалюцыі ў Маскве. Адзін з арганізатараў і кіраўнікоў Камісіі па распрацоўцы гісторыі РКП(б).

Аўтар драм, рамана, аповесці, апавяданняў, успамінаў, навуковых прац па гісторыі, народнай асветы, пра А. Грыбаедава, М. Салтыкова-Шчадрына і іншых.

Памёр 30 верасня 1944 года.

У Беларусі існуе Дзяржаўная прэмія Беларусі імя Лепяшынскага за лепшы публіцыстычны твор.

Яго імя носіць вуліца ў Магілёве. У Чэрыкаве таксама ёсць вуліца Лепяшынскага, але ў гонар его брата – Мадэста, стваральніка Леменскай школы-камуны каля Чэрыкава.

У 1986 годзе зняты мастацкі фільм «Нетерпение души» аб стварэнні Ліцвінавіцкай школы-камуны, дзе ў ролі Лепяшынскага зняўся В. Ціханаў. У аграгарадку Ліцвінавічы Кармянскага раёна працуе мемарыяльны музей П. Лепяшынскага.

Панцеляймон Лепяшынскі

1871 год. У Парыжы памёр Леанард Ходзька (1800-1871).

Беларускі і польскі гісторык, публіцыст, выдавец.

Сябра таварыства філарэтаў, паплечнік А. Міцкевіча, Я. Чачота, Т. Зана, быў сакратаром кампазітара М. Агінскага.

З 1822 года на эміграцыі, жыў у Парыжы.

Аўтар паэм, біяграфіі Т. Касцюшкі, «Папулярнай гісторыі Польшчы», выдаў зборнікі твораў А. Міцкевіча, І. Красінскага, мемуары М. Агінскага, працы па гісторыі, геаграфіі, статыстыцы, у тым ліку «Польшча», у якой шмат матэрыялаў пра Беларусь.

Сабраў 125 тамоў дакументаў па гісторыі Польшчы, Беларусі, Украіны.

Леанард Ходзька

1922 год. Памёр пры загадкавых абставінах Кузьма Цярэшчанка (1888-1922).

Беларускі грамадска-палітычны дзеяч.

Скончыў Маскоўскі сельскагаспадарчы інстытут. У час вучобы ў Маскве актыўны ўдзельнік беларускага студэнцкага гуртка.

Старшыня Пскоўскай беларускай рады, дэлегат з’езда беларусаў-вайскоўцаў Паўночнага фронту ў Віцебску і Усебеларускага з’езда ў Мінску, член Віленскай беларускай рады.

У 1919 годзе быў камісарам Міністэрства беларускіх спраў Літоўскай тарыбы ў Беластоку, Гродне, міністр унутраных спраў БНР.

З восені 1919 года старшыня Часовага Беларускага нацыянальнага камітэта ў Мінску, адзін з кіраўнікоў Цэнтральнага Беларускага саюза сельскай гаспадаркі. Член Найвышэйшай Рады БНР.

Працаваў на адказных пасадах у Цэнтральным Беларускім саюзе сельскай гаспадаркі.

Кузьма Цярэшчанка

1932 год. Заснавана Краснапольская раённая газета “Чырвоны сцяг. Краснаполле».

З моманту заснавання называлася “Чырвоны сцяг”, затым – “Голас Краснапольшчыны”.

Перыядычнасць выхаду: серада, субота. 

Чырвоны сцяг

1940 год. Падпісанне мірнага дагавору паміж СССР і Фінляндыяй. Канец савецка-фінскай вайны (30 лістапада 1939 – 12 сакавіка 1940).  

Вайна фармальна не аб’яўлялася, але СССР афіцыйна разарваў дыпламатычныя адносіны з Фінляндыяй.

Прычынай для вайны быў названы інцыдэнт артылерыйскага абстрэлу тэрыторыі СССР.  Праз шмат гадоў М. Хрушчоў пісаў, што гэты абстрэл быў арганізаваны савецкім камандармам 1-га рангу Р. Куліком.

Стратэгічнае становішча СССР па выніках вайны пагоршылася: быў падарваны яго міжнародны аўтарытэт, Ліга Нацый выключыла яго са сваіх членаў, Фінляндыя адышла ад палітыкі нейтралітэту і зблізілася з Германіяй.

У захопніцкай, вельмі непапулярнай у народзе  вайне СССР паказаў сваю слабасць: 131 476 забітымі і згінуўшымі без весткі (страты фінаў – 22 830), 200 000 параненых, 51 000 захварэўшых. Страты 406 самалётаў супраць 62 фінскіх, 653 танкаў супраць 50 фінскіх.

За баявыя подзвігі ў савецка-фінляндскай вайне 20 беларусам і ўраджэнцам Беларусі было прысвоена званне Героя Савецкага Саюза, у тым ліку В. Кучараваму з Чэрыкава, І. Саламонікаву з-пад Магілёва, А. Целешаву з-пад Чавус. 

Канец савецка-фінскай вайны

1944 год. Нямецкімі захопнікамі створаны тры Азарыцкія лагеры смерці ў Даманавіцкім (зараз Калінкавіцкі) раёне ў якасці жывой заслоны на шляху наступу Чырвонай арміі.

Створаны па загаду камандзіра 9-й арміі Ё. Гарпэ. У лагеры прыгналі каля 50 000 жыхароў Гомельскай, Магілёўскай і Палескай абласцей БССР, Смаленскай і Арлоўскай РСФСР.

Папярэдне ў лагеры завезлі хворых на сыпны тыф, каб сарваць наступ Чырвонай арміі за кошт эпідэміі сярод вайскоўцаў.

19 сакавіка 1944 года наступаючыя часткі Чырвонай арміі знайшлі гэтыя лагеры на балотах. Подступы да іх былі замінаваныя. Ніякіх пабудоваў, нават лёгкага тыпу, на тэрыторыі лагераў не было. Зняволеныя размяшчаліся на зямлі. Ім было забаронена разводзіць вогнішчы, збіраць галлё для падсцілкі.

З  трох лягераў вызвалілі 33 480 чалавек, з іх 15 960 (48 %) дзяцей да 13 гадоў і 13 072 (39 %) жанчынаў, 4 448 (13 %) старых.

У 1965 годзе на месцы лагераў узвялі мемарыяльны комплекс, у 2004 годзе ў Азарычах адчынілі Музей памяці.

Азарыцкія лагеры смерці

2006 год. На Замкавай плошчы ў Варшаве прайшоў першы канцэрт пад лозунгам «Салідарныя з Беларуссю».

Праведзены напярэдадні прэзідэнцкіх выбараў у Беларусі.

“Салідарныя з Беларуссю” – серыя канцэртаў, праведзеных польскай грамадскай арганізацыяй Ініцыятыва «Вольная Беларусь» у Варшаве на Замкавай плошчы. На канцэртах выступалі польскія і беларускія музыкі Л. Вольскі, Зм. Вайцюшкевіч, А. Кулінковіч, Руся і іншыя.

Другі канцэрт быў праведзены 25 сакавіка 2007, трэці – 30 сакавіка 2008 года.

«Салідарныя з Беларуссю»

1988 год. Нарадзілася Марына Літвінчук (Паўтаран).

Беларуская вяслярка на байдарцы. Трохразовая чэмпіёнка свету, шасьціразовая чэмпіёнка Еўропы, двухразовы бронзавы прызёр Алімпійскіх гульняў (2012, 2016).

Чэмпіёнка Еўропы 2011 году ў гонцы-адзіночцы на 5000 м, прызёр чэмпіянатаў свету і Еўропы.

Марына Літвінчук

1999 год. У блок НАТА ўступілі Чэхія, Польшча і Венгрыя.

Гэта было 4-е пашырэнне ваенна-палітычнай арганізацыі краін Паўночнай Амерыкі і Еўропы, створанай на падставе Паўночнаатлантычнага дагавора ад 4 красавіка 1949 года. І першы выпадак уступлення былых сацыялістычных краін, былых членаў Варшаўскай дамовы 1955-1991 гадоў.

У 2004 годзе да НАТА далучыліся Балгарыя, Эстонія, Латвія, Літва, Румынія, Славакія, Славенія, у 2009 годзе – Албанія, Харватыя, у 2017 – Чарнагорыя, у 2020 – Паўночная Македонія.

Перамовы аб магчымым далучэнні вядуцца з Грузіяй, Сербіяй, Босніяй і Герцэгавінай, Украінай. Імкнецца ў НАТА і Малдова.

18 мая 2022 года прадстаўнікі Фінляндыі і Швецыі перадалі ў штаб-кватэру НАТА афіцыйныя заяўкі на далучэнне да Альянсу.

Беларусь удзельнічае ў Савеце еўраатлантычнага партнёрства з 1992 года, у праграме «Партнёрства дзеля міру» – з 1995 года. Пастаяннае прадстаўніцтва Беларусі пры НАТА адкрыта ў 1998 годзе. 

Адносіны Беларусі з НАТА застаюцца складанымі. Першае сур’ёзнае абвастрэнне адбылося пасля прэзідэнцкіх выбараў 2006 года. Наступны віток супрацьстаяння адбыўся ў 2020-2021 гадах на фоне беларускіх пратэстаў, інцыдэнта з самалётам Ryanair і інструменталізацыі нелегальных мігрантаў на мяжы Беларусі з Польшчай і Літвой.

У сувязі з уварваннем Расіі ва Украіну ў 2022 годзе, у Беларусі нечакана заявілі аб гатоўнасці супрацоўнічаць з НАТА.

НАТА

Рэйд прафсаюзаў у Краснаполлі: геаграфія бардаку – ўся вобласць, уся краіна

Тэхнічныя інспектары прафсаюзаў праверылі ахову працы на Краснапольшчыне. Вынікі – ні ў казцы сказаць, ні пяром апісаць.

Прафсаюзная рэйдавая група Магілёўскага абласнога аб’яднання прафсаюзаў пабывала ў Краснапольскім раёне і праверыла ахову працы ў дзесяці арганізацыях.

Вось пералік «недахопаў»:

  • інструкцыі састарэлі і часам не пераглядаліся па годзе, а то і па пяць гадоў;
  • прафесія ў журнале адна, а насамрэч супрацоўнік працуе па іншай;
  • у асабістых картках асобных радкоў проста няма.

Такія дробязі, як сродкі індывідуальнай абароны або зімовы абутак – паняцці і зусім абстрактныя.

Рэйдавая група зрабіла з убачанага дзіўныя высновы: грошай на ліквідацыю хібаў з аховай працы не патрабуецца, проста старшыням прафкамаў, інжынерам па ахове працы і грамадскім інспектарам трэба лепш працаваць.

Напрыканцы правяраючыя прыгразілі: выезды будуць працягнутыя, геаграфія – ўся вобласць.

Насамрэч гаворка ідзе не пра асобныя недахопы і нават не пра раён і не пра вобласць. Ахова працы – гэта татальны, усеагульны беларускі бардак.

Калі на буйных прадпрыемствах да інжынераў па ахове працы яшчэ прад’яўляюцца нейкія патрабаванні і супрацоўнікі гэтага звяна маюць камп’ютар і ўсталяваную на ім нятанную праграму АРМ інжынера па ахове працы, то ў занядбаных калгасах усе інструктажы зводзяцца да формулы: не сунь свой нос туды, куды сабака хвост не суе.

На пасады інжынераў прызначаюць або сваякоў, або першага, хто трапіцца пад руку, каб у выпадку, калі кагосьці раздрабніць у драбілцы, знайшоўся б казёл адпушчэння.

На такое элементарнае патрабаванне да гэтай катэгорыі спецыялістаў, як вышэйшая тэхнічная адукацыя, даўно наплявалі з самай высокай званніцы.

Уся надзея толькі на грамадскіх інспектараў, гэта значыць на грамадзян з актыўнай жыццёвай пазіцыяй, пажадана

патрыётаў, а па магчымасці – членаў «Белай Русі».

Дзень у гісторыі. 27 студзеня. Дзень памяці ахвяр Халакоста. Абрушэнне даху школы ў Краснаполлі

Міжнародны дзень памяці ахвяр Халакоста (International Holocaust Remembrance Day, з 2005 года). 

Устаноўлены Генеральнай Асамблеі ААН і прымеркаваны да гадавіны вызвалення канцлагера  Асвенцым у 1945 годзе. 

Прысвечаны трагедыі Халакоста, якая адбылася падчас Другой сусветнай вайны і якая прывяла да гібелі 6 мільёнаў яўрэяў ад рук нацысцкага рэжыму.

Біблейскае слова «Халакост» азначае «усеспаленне» або «ахвяра ўсеспалення». Пад гэтым тэрмінам разумеюць масавае знішчэнне розных сацыяльных і этнічных груп падчас існавання нацысцкай Германіі, жахлівую спробу нацыстаў цалкам вынішчыць габрэйскі народ.

У сучаснай гістарычнай памяці Беларусі яўрэяў, ахвяр гэтай расправы, афіцыйныя ўлады спрабуюць выцесніць, падмяніўшы паняцце Халакост абстрактнай, надуманай  і маніпулятыўнай фармулёўкай “генацыд беларускага народа”. 

Габрэі Магілёў
Габрэі Магілёва, 1941 год.

1527 год. Перамога войска ВКЛ на чале з Канстанцінам Астрожскім над войскам крымскіх татараў у бітве на рацэ Альшаніцы. 

На прытоку Дняпра Альшаніцы, паміж Каневам і Кіевам, 7 000 коннікаў вялікага гетмана К. Астрожскага, палявога гетмана Я. Радзівіла, князёў Юрыя Сямёнавіча Слуцкага, Андрэя Неміровіча, Івана і Аляксандра Вішнявецкіх і іншыя дагналі войска татар у 24 000 чалавек на чале з царэвічам Малаем, разбілі іх і вызвалілі 80 000 палонных, вярнулі нарабаваную маёмасць. 

Малай узяты ў палон, а потым забіты. 

Пасля гэтага Крымскае ханства спыніла значныя набегі на землі ВКЛ.

бітва на Альшаніцы

1880 год. Амерыканскі вынаходнік Томас Эдысан запатэнтаваў электрычную лямпачку. 

Эдысан неяк заявіў: «Мы зробім электрычнасць гэтакай таннай, што толькі багатыя будуць паліць свечкі». 

Ягоная з Дж. П. Морганам кампанія Edison Electric Light да канца 1883 года выпускала 3/4 лямпаў напальвання ў ЗША. Каб заваяваць рынак, Эдысан усталяваў продажную цану лямпачкі 40 цэнтаў пры яе сабекошце 110 цэнтаў. 

Чатыры гады Эдысан павялічваў выпуск лямпачак, зніжаючы іх сабекошт, аднак трываў страты. Калі сабекошт лямпы зваліўся да 22 цэнтаў, а іх выпуск вырас да 1 мільёна штук, ён за адзін год пакрыў усе выдаткі. 

У 1892 годзе кампанія Эдысана з’ядналася з іншымі кампаніямі ў General Electric.

Эдысан атрымаў у ЗША 1093 патэнты і каля 3 тысяч у іншых краінах. Удасканаліў тэлеграф, тэлефон, кінаапаратуру, пабудаваў першыя электравозы, вынайшаў фанограф, прапанаваў выкарыстоўваць у пачатку тэлефоннай гутаркі слова «алё».

Томас Эдысан

1904 год. Нарадзіўся Іван Чымбург. 

Беларускі філосаф, кандыдат філасофскіх навук. Рэктар БДУ.

Скончыў Слуцкую беларускую гтімназію, Саратаўскі ўніверсітэт. Працаваў выкладчыкам у Варонежы, БДУ.

Пасля дэмабілізацыі ў 1944 годзе працаваў загадчыкам кафедры марксізму-ленінізму БДУ, дырэктарам Інстытута гісторыі партыі ЦК КП(б)Б, рэктарам БДУ (1949-1952).

Пры яго рэктарстве была зачынена кафедра гісторыі БССР, адбылося аб’яднанне біялагічнага і хімічнага факультэтаў, некаторых кафедр, пераўтварэнне геаграфічнага факультэта ў геолага-геаграфічны, былі ўтвораны кафедры філасофіі і логікі (яе і ўзначаліў), эксперыментальнай фізікі, глебазнаўства, наладжана праца аспірантуры, навуковых экспедыцый, студэнцкміх навуковых таварыстваў.

У 1952-1970 гадах працаваў у Інстытуце філісофіі і права АН БССР, у Беларускім політэхнічным інстытуце, Мінскім педінстытуце.

Памёр у 1978 годзе.

Ілля Чымбург

1913 год. Адбылася першая пастаноўка знакамітай камедыі Янкі Купалы «Паўлінка». 

Была пастаўлена рэжысёрам  А.  Бурбісам у віленскім рабочым клубе «Сокал» сіламі Беларускага музычна-драматычнага гуртка ў прысутнасці Купалы. 

Выканаўцай ролі Паўлінкі стала Соф’я Маркевіч (Маркевічанка).

На спектакль 1 лютага станоўча адгукнулася газета «Наша ніва».

Купала "Паўлінка"

1935 год. Нарадзіўся Зіновій Бабій. 

Беларускі оперны спявак, акцёр. Народны артыст. Пры жыцці яго называлі «Беларускі Арфей» або «Наш Каруза».

Вучыўся ў Кіеўскай і Беларускай кансерваторыях, працаваў у оперных тэатрах Кіева, Львова, у Дзяржаўным тэатры оперы і балета Беларусі.

Характару голасу і артыстычнай індывідуальнасці спевака ў найбольшай ступені адпавядалі партыі драматычнага плана.

Талент і майстэрскае валоданне голасам дазволілі артысту ствараць непаўторныя вобразы на сцэне, у тым ліку, у класічных операх – Фаўст («Фаўст» Ш. Гуно), Хазэ («Кармэн» Ж. Бізэ), Каніо («Паяцы» Р. Леанкавала), у творах рускіх кампазітараў – Герман («Пікавая дама» П. Чайкоўскага), Арэст («Арэстэя» С. Танеева), у операх нацыянальнага рэпертуару – Сяргей («Алеся» Я. Цікоцкага).

Меў вялікі канцэртны рэпертуар, які ўключаў 18 сольных праграм з твораў розных эпох і стыляў.

Гастраляваў у Балгарыі, Венгрыі, ГДР, Польшчы, Францыі, Канадзе.

Памёр 27 ліпеня 1984 года ў Мінску.

Зіновій Бабій

1938 год. Расстраляны НКУС Уладзімір Беняшэвіч. 

Гісторык царквы, візантыст, акадэмік Берлінскай, Мюнхенскай і Страсбургскай акадэмій навук.

Скончыў юрыдычны факультэт Пецярбургскага ўніверсітэта, слухаў лекцыі ў Лейпцыгскім, Берлінскім, Гайдэльбергскім універсітэтах. 

Працаваў прафесарам Пецярбургскага / Ленінградскага ўніверсітэта, галоўным бібліятэкарам аддзела рукапісаў Публічнай бібліятэкі, рэдактарам перыёдыкаў “Памятники древнерусского канонического права”, “Обзор трудов по славяноведению, 1908-1913”.

Склаў бібліяграфію па гісторыі, этнаграфіі, мовазнаўстве, літаратуры Беларусі. 

Арыштоўваўся ДПУ ў 1929, 1931 гадах, асуджаны да лагераў. 

Дзякуючы хадайніцтву А. Эйнштэйна, Ф. Нансена і У. Бонч-Бруевіча вызвалены ў 1933 годзе.

27 лістапада 1937 года зноў арыштаваны. Расстраляны разам з двума сынамі і братам.

Уладзімір Беняшэвіч

1955 год. У Магілёве нарадзіўся Аляксандр Саковіч. 

Беларускі пратэстанцкі святар, пастар заснаванай ім поўнаевангельскай царквы «Слова веры».

З 1970-х гадоў у Мінску займаўся падпольным распаўсюджаннем хрысціянскай літаратуры. 

Кіраваў Рэлігійным аб’яднаннем супольнасцяў хрысціян поўнага Эвангелля ў Рэспубліцы Беларусь (РАСХПЭ), ініцыяваў адкрыццё Біблейскага каледжа РАСХПЭ.

З’ехаў на лячэнне ў Дзюсельдорф, дзе і памёр 19 сакавіка 2015 года.

1973 год. Нарадзіўся Валянцін Бялькевіч. 

Беларускі футбаліст. 

У 1991-1996 выступаў за «Дынама (Мінск)». У 1995 быў прызнаны найлепшым футбалістам Беларусі.

У 1996 перайшоў у «Дынама (Кіеў)». Менавіта ён арганізоўваў ільвіную долю імклівых і паражальных контратак, якія сталі фірмовым стылем «Дынама» канца 1990-х. У 2001 прызнаны найлепшым гульцом украінскага чэмпіянату.

Да кастрычніка 2005 года уваходзіў у нацыянальную зборную Беларусі, за якую згуляў 56 матчаў, забіў 10 галоў, быў адным з лідараў у кваліфікацыі да чэмпіянату свету ФІФА 2002 года.

У 2008 годзе атрымаў украінскае грамадзянства.

«Мозг» каманды, прыроджаны плэймейкер, «дырыжор» гульні, які здольны адной вострай перадачай вырашыць лёс матчу. Вельмі тэхнічны і элегантны футбаліст, ад гульні якога заўзятары атрымлівалі велічэзнае эстэтычнае задавальненне. Майстар звышдакладных перадач, футбаліст, які «гуляе» галавой і цудоўна «бачыць» поле.

Адрозніваўся джэнтэльменскімі паводзінамі на полі. Абіраўся капітанам і віцэ-капітанам каманды.

Памёр 1 жніўня 2014 года ў Кіеве.

Валянцін Бялькевіч

2004 год. У выніку абрушвання даху ў школе ў Краснаполлі загінула 4 чалавекі. 

Трагедыя адбылася а 10:28 раніцы ў спартыўнай зале СШ №1 у  Краснаполлі: абрынулася сцяна, а за ёй і столь. Падчас трагедыі ў зале знаходзілася каля 40 чалавек. Загінуў настаўнік П. Любашэнка і трое вучняў.

Дах мог накрыць 250 чалавек.

Трохпавярховая школа была адкрыта ў 2002 годзе. Будаўніцтва было пачата ў 1988 годзе, але закансервавана на 11 гадоў з-за недахопу грошай.

На думку спецыялістаў, трагедыя можа быць вынікам памылкі праекціроўшчыкаў ці тых, хто праводзіў паўторную экспертызу будынка пасля кансервацыі.

Краснаполле
Разбор даху школы ў Краснаполлі, 2004 год.

2003 год. Памерла Ніна Абрамчык (Ляўковіч). 

Беларускі грамадска-палітычны дзеяч, пісьменніца, паэтка, фалькларыстка.

Была членам Беларускага студэнцкага саюза ў Вільні, настаўнічала на Пружаншчыне.

З 1941 года жыла ў Берліне, дзе пабралася шлюбам з Міколам Абрамчыкам, будучым Прэзідэнтам Рады БНР, потым у Парыжы. 

Працавала ў газеце «Раніца» і Беларускім камітэце самапомачы, старшынёй Аб’яднання беларускіх жанчын у Францыі, у парыжскім Музеі чалавека. Удзельнічала ў міжнародным кангрэсе «Мацярынскае жыццё», арганізаваным у 1947 годзе Жаночым грамадзянскім і сацыяльным хаўрусам.

У Германіі выдала «Сымон-музыка» Якуба Коласа, «Ад родных ніў» Л. Геніюш, апрацавала і выдала ў 1942-1943 гадах кнігі «Беларусь у песнях», «Гісторыя Беларусі ў картах», «Калядныя песні», «Пад гоман вясёлы»

Аўтар вершаў, апавяданняў, даследаванняў па фалькларыстыцы і этналогіі, па гісторыі і значэнні колераў у беларускай культуры «Couleurs de Biélorussie (Belarus)» (Колеры Беларусі).

Пахавана ў Парыжы на могілках Пэр-Ляшэз каля свайго мужа.

Ніна Абрамчык