Эксперты ААН нагадалі пра смерці палітвязняў у шклоўскай калоніі

16 ліпеня 2025 года група незалежных экспертаў ААН заклікала беларускія ўлады неадкладна расследаваць выпадкі смерцяў палітычных зняволеных, у праватнасці, у шклоўскай калоніі.

Сістэмныя праблемы і ігнараванне расследаванняў

У дакуменце, які быў перададзены Радыё Свабода, падкрэсліваецца: «За апошнія чатыры гады некалькі чалавек, прызнаных праваабаронцамі палітвязнямі, памерлі ў месцах пазбаўлення волі ці неўзабаве пасля вызвалення». Па словах экспертаў, такія смерці адбываюцца на фоне пастаянных паведамленняў пра жорсткае і зняважлівае абыходжанне з тымі, хто трапляе за краты за палітычныя погляды, асабліва пасля так званых прэзідэнцкіх выбараў 2020 года.

Эксперты выказалі сумневы, што беларускія ўлады праводзяць належныя расследаванні гэтых трагедый. Яны заклікалі пачаць незалежныя і эфектыўныя праверкі кожнага выпадку, які выклікае сумневы ў дачыненні да парушэнняў правоў чалавека.

Смяротныя выпадкі ў шклоўскай калоніі

У сваёй заяве прадстаўнікі ААН згадалі смерць Валянціна Штэрмера, 61-гадовага бізнесоўца, які адбываў пакаранне ў шклоўскай папраўчай калоніі №17. Ён быў асуджаны за крытыку ваеннай агрэсіі Расіі супраць Украіны. Паводле дакумента, нават нягледзячы на дрэнны стан здароўя, адміністрацыя ўстановы адмаўляла яму ў належнай медыцынскай дапамозе і абыходзілася з ім жорстка.

Яшчэ адзін трагічны выпадак адбыўся ў маі 2021 года ў той жа калоніі, дзе пры падазроных абставінах загінуў апазіцыйны актывіст і сябра партыі БНФ Вітольд Ашурак. Ён памёр ва ўзросце 50 гадоў, неўзабаве пасля пераводу ў калонію і змяшчэння ў штрафны ізалятар. Яго асудзілі за «парушэнне грамадскага парадку».

Заклік да справядлівасці

Месяцам раней 16 чэрвеня 2025 года эксперты ААН афіцыйна накіравалі ўладам Беларусі ліст з пералікам сваіх занепакоенасцяў. У ім яны таксама нагадалі пра смерць вядомага мастака Алеся Пушкіна, які памёр у 2023 годзе падчас утрымання ў турме №1 у Гародні. Паводле звестак, яму адмовілі ў своечасовай медыцынскай дапамозе. Нягледзячы на накіраванне ліста ўраду Беларусі з просьбай расследаваць яго смерць, адказу не было атрымана.

Цяпер эксперты мяркуюць, што існуюць важкія падставы лічыць, што ўсе пералічаныя смерці сталі вынікам помсты за рэалізацыю законнага права на свабоду думкі, выказвання і мірных сходаў. Сярод падпісантаў заявы Нілс Муйжніекс, Айрын Хан, Бэн Сол і Морыс Тыдбал-Бінц.

Нагадаем, што 24 чэрвеня 2025 года беларускі праваабаронца і сузаснавальнік арганізацыі «Прававая ініцыятыва» Сяргей Усцінаў апублікаваў вынікі новага расследавання аб катаваннях і жорсткім абыходжанні ў папраўчай калоніі №17 горада Шклова. Паводле яго слоў, Вітольд Ашурак загінуў ад чэрапна-мазгавой траўмы, атрыманай у выніку жорсткага збіцця.

На фота: скрыншот відэа СК

Вырвала кабіну – у Шклове загінуў кіроўца аўтакрана “Машэка”

Раніцай 10 ліпеня ў Шклове на папяровай фабрыцы загінуў 61-гадовы кіроўца аўтакрана. Як паведамляе прэс-служба Следчага камітэта, падчас пагрузкі яшчыка, кабіну кіравання маніпулятарам вырвала з платформы. Вадзіцеля выкінула з кабіны і ў выніку ўдару аб асфальт яго траўмы аказаліся несумяшчальнымі з жыццём. Мужчына працаваў на аўтапагрузчыку “Машэка”, вытворцы MAZ. Следчы камітэт праводзіць праверку па абставінах трагедыі. 

Фота: Следчы камітэт

Новая паломка на магілёўскай чыгунцы

Працягваюцца праблемы на магілёўскай чыгунцы – сёння раніцай адбылася тэхнічная няспраўнасць цягніка на перагоне паміж Шкловам і Копыссю, паведамляе афіцыйны канал Беларускай чыгункі. Па гэтай прычыне са спазненнем будуць курсіраваць адразу тры пасажырскія цягнікі – Брэст-Полацк, Орша-Магілёў і Гродна/Орша-Камунары. Час спазнення складае ад палутара да двух з паловай гадзін.

Трэба падкрэсліць, што толькі ў траўні гэтага года ў магілёўскім аддзяленні Беларускай чыгункі быў уведзены асаблівы рэжым працы з-за праблем з бяспекай – пісалі mogilev.media. Прычынай строгіх мер сталі неаднаразовыя інцыдэнты з рухомым саставам у зоне адказнасці магілёўскага аддзялення – то забылі прыбраць тармазны башмак, то лакаматыў загарэўся.

Фота ілюстрацыйнае, з адкрытых крыніц.

На «Купалье» все шкворчало: уже 7 тонн шашлыка и 10 тысяч литров кваса

На празднике «Купалье» в Александрии гости наслаждались километрами торговли, тоннами еды и тысячами литров кваса. Статистика по пиву засекречена.

Начальник главного управления торговли и услуг могилевского облисполкома  Вероника Титова по традиции рассказала о том, что участники республиканского праздника «Купалье» съели 7 тонн шашлыка и выпили около 10 тысяч литров кваса.

И это новая победа беларуских властей! Ведь в прошлом году гости пивного фестиваля осилили всего 6,4 тонны шашлыка и выпили лишь 9,4 тысяч литров кваса.

“Все вокруг жарилось и шкворчало, а холодный квас лился рекой” пишет “Беларусь Сегодня”.

Вероника Титова снова деликатно умолчала о тысячах литрах пива, которое по крепости обгоняет квас и, вполне естественно, лилось на просторах “Купалья” более широкой рекой, чем безалкогольные напитки.

Властям хочется подчеркнуть то, что народ у них веселится на трезвую голову.

Фото: “Беларусь Сегодня”.

Александрыя кліча: як выжыць у палатцы і не забыць зарадку

Для тых, паедзе на “Купалле” з начлегам, палатка на правым беразе Дняпра будзе забяспечана, але за ёй трэба звяртацца ў райвыканкам.

Купалле ў Александрыі можа зацягнуць так, што і не заўважыш, як наступіць ноч. 

Можна, вядома, пайсці шукаць папараць-кветку ў гонар 80-годдзя Перамогі, але лепш не паддавацца на блытаныя ідэалагічныя хітрыкі і паспаць.

Для гэтага ў час рэспубліканскага свята «Купалле» у Шклоўскім раёне зноў адкрываецца палаткавы горад. І не абы-які, а з усімі зручнасцямі.

Як сцвярджае загадчык сектара спорту і турызму шклоўскага райвыканкама Павел Табуноў, тэрыторыя кэмпінга ўжо абкошана.

Больш таго – там будуць разеткі, каб госці мелі магчымасць зарадзіць свае паўэрбанкі і сэлфі-палкі. 

Калі раптам камусьці захочацца піць – недалёка ёсць крынічка. Прадуглежданы і біятуалеты.

Нават, калі госць прыезде без сваёй палаткі, яе выдадуць.

Калі летась сюды заехалі каля 20 груп, то сёлета, як лічаць арганізатары, іх будзе яшчэ больш. Але месцаў багата, а палатак у шклоўскім райвыканкаме таксама хапае. 

Адзіная дробязь – трэба загадзя звярнуцца у райвыканкам. Бо без гэтага палатку не атрымаеш і прыйдзецца начаваць пад гасцінным александрыйскім небам.

Фота: “Беларусь Сегодня”.

Пивной фестиваль “Купалье” в Александрии зажжет в шестнадцатый раз

На празднике в Александрии будут установлены новые рекорды по площади гулянья, количеству выпитого пива и другим традиционным семейным и общечеловеческим ценностям.

Организаторы “Купалья” в Александрии начинают раскрывать новые праздничные ухищрения, которыми порадуют  гостей. 

Например:

  • территория фестивальной площадки увеличится до десяти гектаров;
  • в торговле примут участие 180 субъектов хозяйствования;
  • для питания гостей и участников будут работать 250 торговых точек;
  • предусмотрено 33 тысячи посадочных мест.

С учетом того, что в прошлом году на “Купалье” гуляло 96 тысяч гостей, последняя цифра выглядит несколько странно. Похоже на то, что кому-то придется пить пиво и есть шашлыки стоя.

И это не единственная проблема александрийского веселья. На нем всегда катастрофически не хватает туалетов и поэтому апогеем пивного фестиваля уже пятнадцать раз становилась многотысячное паломничество к отхожим местам.

В остальном все, как всегда. Идеи универсальные – “темы Победы советского народа в Великой Отечественной войны, единства народов Беларуси и России и, конечно же, тема традиционных семейных и общечеловеческих ценностей”.

И последний аккорд александрийской симфонии: в этом году к участию в празднике не проявили интереса представители Украины, хотя их настойчиво приглашали.

Интересно: почему? Ответа на этот вопрос власти Беларуси найти не дают и старательно делают вид, что ни малейшего повода для демарша украинцам не давали.

Фото иллюстративного характера из открытых источников. 

Правозащитники: причиной смерти Ашурка в шкловской колонии стало убийство

Смерть политзаключенного активиста Витольда Ашурка в шкловской колонии №17 — это преднамеренное убийство, скрытое властями, утверждают правозащитники, ссылаясь на показания бывших заключенных.

«Это было убийство, а не случайность»

24 июня правозащитник и соучредитель «Правовой инициативы» Сергей Устинов обнародовал результаты нового расследования о пытках и жестоком обращении в исправительной колонии № 17 города Шклова. Об этом пишет “Позірк”. По его словам, общественный деятель и политзаключенный Витольд Ашурок погиб от черепно-мозговой травмы, полученной в результате жестокого избиения.

«Почему я называю это убийством? Потому что у нас есть прямые показания свидетелей — это не просто трагическая смерть. Это преступление, за которое никто не понёс ответственности», — подчеркнул Устинов.

Вероятные убийцы и молчание системы

Виновными в убийстве правозащитники называют сотрудников колонии: начальника режимного отдела Сергея Корчевского и его заместителя Алексея Москалева. Именно они, по словам бывших заключенных, организовали избиение Ашурка, которое закончилось смертельной травмой головы.

По словам опрошенных заключенных, “Витольду проломили голову“. Как именно это произошло, подчеркнул правозащитник, сказать нельзя, но, по его словам, это мог быть “удар о стену“ либо Ашурка “жестоко избивали дубинками, в том числе по голове“.

После побоев медики колонии, как утверждается, сознательно не оказали помощь вовремя. «Врачи, которые промолчали и ничего не сделали, тоже соучастники убийства», — считает Устинов.

Суд за закрытыми дверями и гибель за решеткой

Витольда Ашурка приговорили к пяти годам лишения свободы по статьям о «грубом нарушении общественного порядка» и «насилии против милиции» за участие в мирных протестах. Суд проходил в закрытом режиме, а спустя несколько месяцев после начала отбывания наказания активиста оппозиции не стало.

Официальное расследование обстоятельств его гибели было заморожено и фактически не ведется.

***

Имя Витольда Ашурка стало символом белорусского сопротивления пыткам и произволу. Теперь каждый год 21 мая, в годовщину его гибели, демократическая общественность проводит Международный день солидарности с белорусскими политзаключенными.

Напомним, что в мае этого года пришло известие о смерти в шкловской колонии политзаключенного Валентина Штермера. Он был приговорен к пяти годам лишения свободы за комментарии об агрессии России против Украины, осуждающие российское вторжение. По имеющимся данным, Штермер был очень слаб после инсульта, но в колонии его поместили в штрафной изолятор.

Скриншот видео СК.

В шкловской колонии появился банковский терминал

Шкловская колония №17, в которой гибнут политзаключенные, стала первой в Беларуси, где для оплаты услуг появился банковский терминал.

Как сообщает Mayday, пока шкловская колония не только первая, но и единственная в стране, где можно заказать кофе и оплатить услуги интернет-магазина, используя банковскую карту.

“Если эксперимент будет удачным, то того же следует ожидать и в других исправительных учреждениях” – сообщает телеграм-канал.

Параллельно в колонии продолжаются поборы. В данный момент некоторым осужденным администрация заказала приобретение “в дар учреждению” портативных светодиодных прожекторов на аккумуляторах стоимостью 10 долларов США за штуку.

Как отмечают посетители, шкловская колония является самой передовой с точки зрения показного комфорта. При этом там при непонятных обстоятельствам гибнут осужденные по политическим причинам. Так, в начале этого года там умер политзаключенный Валентин Штермер, а 21 мая 2021 года погиб политический активист Витольд Ашурок. 

Фото: Mayday

У Шклове за тры гады скралі маёмасці аграпрадпрыемства на 190 тысяч рублёў

Пракуратура Дрыбінскага раёна падтрымала абвінавачанне ў судзе па справе аб крадзяжы маёмасці аднаго з сельскагаспадарчых прадпрыемстваў Шклова. Шасцёра чалавек абвінавачваюцца ў прысваенні каштоўнасцяў на суму звыш 190 тысяч рублёў.

Як перадае БелТА, следства выявіла, што з 2020 па 2023 год кладаўшчык прадпрыемства арганізаваў злачынную схему: ён перадаваў маёмасць вадзіцелю, які вывозіў яе з тэрыторыі. Частка тавараў выкрадалася яшчэ па дарозе ад пастаўшчыкоў. Удзельнікі схемы карысталіся службовым становішчам і доступам да дакументацыі і праграмнага забеспячэння.

Адзін з абвінавачаных займаўся збытам выкрадзенага і атрымліваў прыбытак, астатнія дапамагалі з транспарціроўкай. Пры спробе чарговага крадзяжу, калі маёмасць выгружалі ў гаражы аднаго з фігурантаў, злачынцаў затрымалі.

На судзе трое абвінавачаных не прызналі віны і не кампенсавалі страты. Астатнія прызналі ўдзел, раскаяліся і пакрылі нанесены ўрон. Двум арганізатарам прызначана па сем і шэсць гадоў пазбаўлення волі са штрафамі. Ім таксама забаронена займаць пасады, звязаныя з матэрыяльнымі каштоўнасцямі.

Астатнія атрымалі ўмоўныя тэрміны і штрафы. Прысуд Дрыбінскага раённага суда пакуль не ўступіў у законную сілу і можа быць абскарджаны ў апеляцыйным парадку.

Нагадаем, што ў Шклове ў 2023–2024 гадах інжынер інкубацыйнага цэха птушкафабрыкі сістэматычна выкрадаў сутачных куранят-бройлераў і прадаваў іх у прыватную фермерскую гаспадарку ў Гомельскай вобласці. Урон тады склаў больш за 14 тысяч рублёў. Суд прысудзіў яго да трох гадоў пазбаўлення волі з адтэрміноўкай, штрафу ў 12 тысяч рублёў і 100 гадзінам грамадска-карысных работ.

Фота з адкрытых крыніц

В Шклове ажиотаж: книгу “Наш Президент” читают до дыр

В Шклове прошла презентация книги “Наш Президент” – было все: аншлаг, автограф-сессии и неутихающий поток восторженных отзывов. 

Презентация “бестселлера” “Наш Президент” в Шклове собрала полный зал. В фойе выстроилась очередь из желающих получить экземпляр с автографами. Книга, по словам авторов, была буквально сметена с прилавков.

Создатели “мистичекого триллера”, глава лукашенковской пресс-службы Наталья Эйсмонт, заслуженный деятель науки Беларуси Александр Радьков  и руководитель провластного союза писателей Александр Карлюкевич скромно признавались в том, что ожидали интереса к своему творению, но ажиотажный спрос читателей превысил все их, самые смелые ожидания.

По мнению “прозаиков” книгу читают запоем, сообщает “Беларусь Сегодня”. Странно даже, что никто не сказал о том, что после того, как “Нашего Президента” зачитывают до дыр, ее читают еще раз, прежде чем порвать на самокрутки. 

Короче говоря, участники презентации больше обсуждали не литературные достоинства книги, а свою преданность батьке и соревновались в насаждении культа личности Лукашенко.

Всех заткнула за пояс некая Вера Феофановна Костенко, которая заявила, что делает пометки на полях книги.

Заканчивая свой помпезный репортаж, журналисты “СБ” заметили, что “шкловчане то ли в шутку, то ли всерьез говорили, что название «Наш Президент» для них имеет особый смысл”. Хочется надеяться, что все-таки в шутку. 

Фото: “Беларусь Сегодня”.