Category: Навіны

“С ясным взглядом и осанкой, полной достоинства” – сельские элегии государственной прессы

Навіна ад

Государственные СМИ нацеливают молодежь Могилевской области на учебу в хабзайнях. Руководить этой челядью будут, судя по всему, дети идеологов, поступающие в “высокоскоростные” ВУЗы.

Согласно статистике, почти каждый второй девятиклассник Могилевской области поступает в колледж. Их на Могилевщине двадцать семь. В этом году профессионально‑техническое образование получат 3,4 тысячи учащихся.

Можно сколько угодно переименовывать ПТУ в колледжи, а общаги в кампусы, суть не изменится – в Беларуси на каждую сотню рабочих двадцать, если не больше, начальников, заочно закончивших шарашкины конторки, названные университетами.

Как результат – доить коров и работать вилами на уборке навоза желающих крайне мало. Поэтому пропагандисты тщательно обрабатывают молодежь, особенно сельскую, в плане того, что быть доярками и механизаторами очень почетно.

Например, БелТА пишет о трех поколениях комбайнеров в Белыничском районе, а “Беларусь Сегодня” радуется большому количеству пэтэушников в Могилевской области.

Но оставим в покое комбайнеров, которые в сезон жатвы зарабатывают столько, что зимой не приходится класть зубы на полку. Да и из ПТУ, при желании, можно выбиться в люди, несмотря на попытки властей намертво приклеить кайло к рукам беларуской молодежи.

Главное – не попасть в крепостные, купившись на сомнительные льготы и не поддаться уговорам пропаганды, которые с каждым днем становятся все циничнее и навязчивее.

“Беларусь Сегодня” напирает на то, что у девочки-подростка, поступившей в могилевское ПТУ “перед глазами пример матери, которая работает от зари и до зари по принципу «не потопаешь – не полопаешь”.

А как быть с толпами профессиональных “топотунов” из БРСМ и “Белой Руси”, которые лопают исключительно за участие в марафонах единства? Как рассматривать поведение штатного блогера СБ Андрея Муковозчика, который отправил дочку не в свой любимый “Зеленстрой”, а на учебу в США?

Однако, даже Муковозчику не достичь вершин мастерства главного редактора славгородской районки Виктории Городецкой, которая переплюнула самого Некрасова с его мужичком с ноготок и однажды увидела “в заснеженную февральскую пору, среди спокойствия и простора деревни Красный Восход, как на крепкой лошадке уверенно ехала молодая женщина с ясным взглядом и осанкой, полной достоинства”.

Этой амазонкой оказалась доярка одного из славгородских сельхозпредприятий, которая любит лошадей, ухаживает за 149 телятами и прививает своим детям любовь к труду на земле.

Что касается самой Городецкой, то отношение с трудом на земле у нее не сложились. Крепкой лошадке и просторам деревни Красный Восход она предпочла кабинет  первого секретаря славгородского БРСМ, в котором трудилась до перехода на должность главного редактора.

Виктория Городецкая Славгород
Виктория Городецкая

Скорее всего и своих детей, после девятого класса в хабзайню “депутат” по карломарксовскому (стилистика газеты “Прысожскі Край” сохранена) избирательному округу не отдала.

Им уготована участь писать о лошадках, везущих возы хвороста и прочих БРСМовских штучах-дрючках, вроде призывов не мусорить и не материться на родной земле.

Фото из открытых источников и районной газеты “Прысожскі Край”.

Магілёўская міліцыя сведчыць аб росце кіберзлачыннасці

Навіна ад

Кіберзлачыннасць працягвае расці ў Магілёве. Пра гэта заявіў на ААТ “Хімвалакно” прадстаўнік міліцыі Кастрычніцкага раёна горада.

Як паведамляе тэлеграм-канал прадпрыемства, днямі супрацоўнікаў вытворчасці нетканых палотнаў наведаў маёр міліцыі, старэйшы аперупаўнаважаны па супрацьдзеянню кіберзлачынствам Кастрычніцкага РАУС Андрэй Кальніш.

Паводле яго, статыстыка ў сферы кіберзлачыннасці няўмольна расце. Праўда, канкрэтных лічбаў парваахоўнік не прывёў. У той жа час прывёў прыклад, калі магілёўцу паступіў званок ад нібыта аператара МТС, а потым нібыта ад супрацоўніка Дзяржкантроля. Апошні настойваў, каб мужчына перавёў грошы на спецыяльны рахунак. Толькі дзякуючы пільнасці старонняй жанчыны, што ўбачыла сітуацыю, магілёвец не стаў ахвярай кібермахляроў.

Што ж тычыцца статыстыкі, то ў снежні 2024 года на Магілёўшчыне было зарэгістравана 1833 кіберзлачынстваў, паведамляў сайт аблвыканкама. А за першыя пяць месяцаў таго года іх колькасць вырасла больш чым ў два разы, пісала БелТА.

Фота з адкрытых крыніц

Збіты ў Мінску дрон пралятаў над Магілёўскай вобласцю

Навіна ад

Збіты ў Мінску баявы беспілотнік прыляцеў у сталіцу з боку Барысава, а раней перамяшчаўся над Магілёўскай вобласцю. Пра гэта гавораць відавочцы.

“Наша ніва” прааналізавала паведамленні ў сацыяльных сетках. Паводле іх, беспілотнік заляцеў у ноч на 29 ліпеня 2025 года ў Мінск з паўночнага ўсходу. З расказаў людзей робіцца ясным маршрут палёту баявой машыны.

Дрон спачатку праляцеў над Магілёўскай вобласцю. Мяркуючы па ўсім, ён заляцеў у яе каля 12 ночы і ляцеў над Магілёўшчынай прыкладна гадзіну.

«У Магілёўскай вобласці ў 12 гадзін ночы прыкладна пралятаў над домам» – піша адзін з каментатараў. Другі пацвярджае, што чуў шум.

«У гадзіну ночы над Магілёўскай вобласцю ляцеў. Я на галасавое паведамленне сяброўцы запісала шум» – сцвярджае іншая.

«Так-так. Ноччу. Гук, быццам бы на матацыкле так нехта гнаў ці на мапедзе… Адразу падумала, што падалося, што нешта ў небе. У выніку не падалося» – дзеліцца яшчэ адна відавочца.

А прыкладна а палове на другую гадзіну ночы гук, падобны да гуку мапеда, чулі ўжо жыхары Барысава.

Пазней Следчы камітэт апублікаваў відэазапіс моманту падзення беспілотніка ў Мінску. На абломках паказалі быццам бы ўкраінскія надпісы. Украінскія вайсковыя эксперты ў адказ на гэта заўважылі, што на баявых дронах няма сэнсу рабіць такія вялікія надпісы – гэта дэмаскіруе аб’ект. СК сцвярджае, што ў дрона была баявая частка, запоўненая трацілам і вялікай колькасцю паражальных элементаў.

Сапраўднасць абломкаў беспілотніка, відэа якіх апублікаваў Следчы камітэт Беларусі, незалежна праверыць немагчыма. Выданнне «Зеркало» паведамляла, што міліцыя ноччу ачапіла месца падзення. А днём праваабаронцы «Вясны» адзначалі, што АМАП праводзіць затрыманні каля дома, дзе ўпаў беспілотнік.

Нагадаем, што пасля того, як інфармацыя аб выбуху беспілотніка ў двары жылога дома ў Мінску з’явілася ў незалежных медыя, сваю версію падзеі выдала Міністэрства абароны. Яно заявіла, што беспілотнік быў падаўлены сродкамі радыёэлектроннай барацьбы. Пацярпелых няма.

«Дзяжурнымі сіламі СПА каля 2 гадзін ночы 29 ліпеня ў паветранай прасторы Рэспублікі Беларусь быў знойдзены і спынены палёт неапазнанай паветранай цэлі – парушальніка парадку выкарыстання паветранай прасторы, ідэнтыфікаванай як БЛА. У выніку ўздзеяння на яго сродкаў радыёэлектроннай барацьбы 02.33 БЛА ўпаў у раёне дома 72 па вул. Матусевіча г. Менска» – напісалі ў тэлеграм-канале Мінабароны.

Скрыншот ТГ Следчага камітэта

У Магілёве плануюць аднавіць Траецкую царкву – плюсы і мінусы

Навіна ад

Старшыня Магілёўскага гарвыканкама Сяргей Чарткоў, а таксама архіепіскап Магілёўскі і Мсціслаўскі Сафроні заклалі ў фундамент Траецкай царквы капсулу з заявай аб намеры аднавіць разбураную святыню. Заяўляецца, што на будаўніцтва храма маюцца сродкі ад спонсараў. Паспрабуем разабрацца – у чым безумоўная прывабнасць гэтага праекта, а таксама, у чым могуць хавацца невідавочныя мінусы.

Выпадковая святыня

Да рэвалюцыі ў Магілёве налічвалася некалькі дзясяткаў вялікіх і маленькіх храмаў розных канфесій. Найбольш значнымі праваслаўнымі святынямі ў цэнтры горада выступалі Богаяўленская і Спаская цэрквы, Іосіфаўскі сабор. Да іх можна далучыць таксама такую архітэктурную дамінанту, як былы касцёл св. Ксаверыя, які ў ХІХ стагоддзі таксама стаў праваслаўнай Васкрасенскай царквой. 

Хараство гэтай архітэктуры можна ацаніць на фотаздымку ніжэй, зробленым нямецкім салдатам у 1918 годзе. Дык вось, з гэтага спісу найвыбітных святыняў старажытнага Магілёва, да нашых дзён не дажыла ніводная. Усе былі разбураныя ў часы савецкай улады. Гэтаксама, як і безліч іншых, невялікіх храмаў, у тым ліку і Траецкая царква.

Магілёўскія цэрквы

У 2016 годзе, калі ў часы кіравання Магілёўскім гарвыканкамам Уладзіміра Цумарава перабудоўваўся мост праз Днепр на праспекце Пушкіна, на месцы будаўніцтва выпадкова выявілі фундамент разбуранай пасля вайны Траецкай царквы. Выпадкова – таму раней што ніхто не займаўся дакладным вызначэннем месца размяшчэння гэтай царквы. Яна не настолькі цікавіла даследчыкаў – храм досыць шараговы, у класіцыстычным стылі, што панаваў у Расійскай імперыі ў канцы XVIII – пачатку XIX стагоддзяў.

Траецкая царква Магілёў
Траецкая царква на фотаздымку пач. ХХ ст. (справа)

Зараз у матэрыялах пра Траецкую царкву можна сустрэць некалькі журналісцкіх клішэ – пра цудоўнае адкрыццё фундамента храма, пра яго стылістычную сувязь з Іосіфаўскім саборам, які паклаў пачатак класіцызму ва Усходняй Еўропе – быццам бы Траецкая была яго паменшанай копіяй. Але гэта ўсё, шчыра кажучы, перабольшванні. Цяжка назваць цудоўным адкрыццё фундамента, якога ніхто не шукаў. Ну, а стылістычная сувязь ад Іосіфаўскага сабора прасочваецца з усім, што было пабудавана на абшарах Расійскай імперыі ў класіцыстычным стылі – так што копій можна знайсці процьму.

Цесна, тлумна, невыразна

Аднак, трэба аддаць належнае кіраўніцтву Магілёўскага гарвыканкама – адразу пасля выяўлення фундамента царквы, імгненна было прынята рашэнне памяняць будаўнічы праект. Месца са знойдзеным падмуркам акружылі варонкай, падобнай на амфітэатр, стварыўшы тут новую фотазону і турыстычны аб’ект.



Такое шчыльнае паўакружэнне царквы ажыўленай магістраллю стварае для храма першачарговую нязручнасць. Над цэнтральным уваходам, над галоўным фасадам будзе фактычна навісаць тлумная дарога. Сама Траецкая царква будзе метраў на восем закрытая гэтай трасай, так што над дарогай добра калі будзе выглядваць хаця б класіцыстычны купал. Відавочна, што дарогу адсюль прыбіраць ніхто не будзе, таму варта чакаць, што эстэтычная выразнасць храма будзе істотна сапсаваная наваколлем.

Троицкая церковь Могилев
Іншая нязручнасць у будаўніцтве Траецкай царквы заключаецца ў тым, што даследчыкам невядомыя выявы яе інтэр’ераў. Калі знешні выгляд яшчэ захаваўся на гравюрах і фотаздымках, то ўнутранае ўбранне, відавочна, будзе ўяўляць сабой сучасную фантазію.

Але, нягледзячы на гэтыя мінусы, аднаўленне Траецкай царквы мае адзін безумоўны і галоўны плюс – у Магілёве адродзіцца яшчэ адна старажытная каштоўнасць, прычым гэта будзе першы гістарычны помнік на тэрыторыі ўсяго Задняпроўя.

Фота з адкрытых крыніц

У Горацкім раёне аўталаўка прадавала цвілы хлеб

Навіна ад

Жыхарка вёскі Пясочня Горацкага раёна паскардзілася на заплеснявелы хлеб, які ёй прадалі ў аўталаўцы. Прадаўцу сказалі, што пратэрміноўку прадаваць нельга.

Як піша районная газета “Горацкі веснік”, у яе Instagram-акаўнт паступіў відэазварот ад жыхаркі вёскі Пясочня пра тое, што яна набыла ў аўталаўцы Горацкага райспажыўтаварыства хлеб “Вейскі хатні”, які аказаўся з пратэрмінаваным тэрмінам прыдатнасці. Толькі дома, яшчэ не паспеўшы разабраць упакоўку тавару, жанчына заўважыла на хлебабулачным вырабе цвіль. Паглядзеўшы на дату, яна ўбачыла, што тэрмін прыдатнасці скончыўся пару гадзін таму: амаль у 6 гадзін раніцы.

На запыт карэспандэнтаў газеты ў Горацкае райпо, яго старшыня Ірына Кусцікава адказала, што інфармацыя аб продажы хлеба “з пратэрмінаваным тэрмінам прыдатнасці ў аўтамагазіне пацвердзілася”. Таксама яна паведаміла, што з прадаўцом праведзена прафілактычная гутарка, пакупніцу папрасілі аб прабачэнні і вярнулі ёй грошы.

Фота: “Горацкі веснік”

Буря в стакане воды или новые подходы к общежитию лифтостроителей Могилева

Навіна ад

Тему выживания молодых специалистов в общежитии ОАО «Могилевлифтмаш» снова рассмотрели. Теперь уже более масштабно. 

Подселение новых жильцов в общежитие ОАО «Могилевлифтмаш» с разноцветными шариками и перерезанием красной ленточки, казалось бы себя исчерпало – посмеялись и хватит. 

Однако теперь благодатную тему принялась окучивать газета “Беларусь Сегодня”. Обыденные события в обычной общаге рассматриваются уже с другого ракурса – установлена сакральная связь перемен в обители могилевских лифтостроителей с заявлением престарелого Лукашенко о том, что странной вот-вот начнет управлять молодежь.

Отсюда вывод – молодежи надо создавать достойные условия существования. Усилия директора Руслана Страхара, как пионера создания этих условий, снова и, на этот раз более тщательно, изучили.

Выяснилось, что в злополучном общежитии:

  1. Молодая девочка живет рядом с семейными либо одинокими возрастными работниками и эти щепетильные нюансы усложняют адаптацию. 
  2. Зато вот очередей на общей кухне по утрам нет – графики работы у жильцов разные. 
  3. Стоимость такого жилья – около 50 рублей, что ни в какое сравнение не идет с ценами на съемные квартиры.
  4. Есть спортзал.  Двадцать минут с утра размялся – заряжен энергией на день.

Напоминаем, что в этом общежитии сейчас живет всего 15 человек, а в 2025 году ОАО “Могилевлифтмаш” ожидает прихода ста молодых специалистов.

Что произойдет, когда заявится вся эта толпа, предсказать трудно. Возможно, придется потратиться на издание книги “Как выжить в общежитии ОАО “Лифтмаш” или… вернуть Руслана Страхара на должность кого-нибудь в облисполкоме. Этот вариант, вероятно, быстрее всего успокоит бурю, поднятую в стакане воды.

Фото “Беларусь Сегодня”.

Хлеб и колбаса – на почте. В Костюковичах открывается новый магазин

Навіна ад

Белпочта в Костюковичском районе пытается идти в ногу со временем и заменить собой закрытые магазины райпо.

Попытки хоть как-то поправить дела с торговым обслуживанием на селе продолжаются. РУП “Белпочта”, уже скооперировавшись с “Wildberries”, теперь попытается отбить хлеб у автомагазинов райпо.

В Костюковичском районе для этого имеются все условия, пишет районная газета “Голас Касцюкоўшчыны”:

  1. Четыре стационарных и два передвижных отделения почтовой связи в городе.
  2. Двадцать два отделения в сельской местности.

Есть возможность торговать не только конвертами, газетами, сахаром и макаронами, но и более ходовым товаром, таким, как хлеб, молоко, колбаса и замороженные продукты. С этой целью по району уже установлено 35 единиц холодильного оборудования. 

Ну, а в самих Костюковичах осенью откроется большой магазин “Почтовик”.

Похоже, все идет к тому, что РУП “Белпочта” составит серьезную конкуренцию крайне статичному Белкоопсоюзу и завладеет торговой инициативой, по крайней мере, в Костюковичском районе.

Фото: “Голас Касцюкоўшчыны”.

Чаму ў Гродна высылаюць чыноўнікаў з Магілёва, а ў Магілёў – з Гродна? З’явіўся новы падкаст

Навіна ад

Выйшаў новы выпуск падкаста “Усход-Захад”, у якім яго вядучыя, краязнаўцы з Магілёва і Горадні Аляксей Бацюкоў і Аляксей Шота абмяркоўваюць спецыфіку сваіх гарадоў. Гэтым разам гаворка ішла пра традыцыю мяняць гарадзенскіх і магілёўскіх чыноўнікаў паміж сабой. Хто з гарадзенцаў найбольш прынёс карысці Магілёву і калі? Што здарылася з старшынёй аблвыканкама Уладзімірам Даманеўскім? Чаму ў 2020 годзе гарадзенскі “губернатар” хадзіў з падбітым вокам? Гэта і не толькі – можна паглядзець у новым выпуску.

Глядзі таксама папярэдні выпуск падкаста, пра Магілёў і Гродна як гарады памежжа.

 

Не багі гаршчкі абпальваюць – «Арт-Жыжаль» сабраў керамістаў з усяго свету

Навіна ад

На Бабруйшчыну з’ехаліся майстры агню і гліны з розных куткоў свету. Сёння ў Бабруйску адкрываецца выстава па выніках пленэра “Арт-Жыжаль”.
 

На працягу двух тыдняў у мястэчку Вербкі Бабруйскага раёна адэпты агню і гліны запальвалі ў прамым і пераносным сэнсах, паведамляе партал навінаў komkur.info.

Фестываль “Арт-Жыжаль” вядомы на ўвесь свет. Для керамістаў гэта вельмі аўтарытэтнае мерапрыемства, таму геаграфія гасцей уражвае – Беларусь, Егіпет, Малдова, Казахстан і Расія. 

Дарэчы, ганаровы егіпецкі госць пленэра Махамед эль Абд з Каіра – не толькі вядомы кераміст, але і адзін з арт-дырэктараў кампаніі Netflix. Заснавальніка “Арт-Жыжаля” бабруйчаніна Валерыя Калтыгіна Махамед ведаў па згадваннях ў спецыяльнай літаратуры, а на пленэры пазнаёміўся асабіста.

Зрэшты, тэрмін “ганаровы” можна было прымяніць да многіх гасцей “Арт-Жыжаля”. Напрыклад, Анастасія Гумінская з Валожына прыехала ў Бабруйск з Кітая. Там яна выкладае скульптуру і малюнак у Акадэміі мастацтваў Хубэя.

Усіх удзельнікаў фестывалю і вопытных майстроў і пачынаючых керамістаў аб’ядноўвае вера ў сакральнасць агню і гліны, у тое, што выраб керамікі не проста фізічны працэс, а магія, сакрэты якой былі калісьці раскрыты людзям вышэйшымі істотамі. 

Майстры “Арт-Жыжаля ” прынцыпова не карыстаюцца электрычнымі печамі, ім гэта няма для чаго: аб тэмпературы і ступенях абпалу яны судзяць па адценнях дыму. Свае печы керамісты называюць любоўна, па імёнах – “Ракушачка”,” Гранулечка”,”Гравацапа”.

Фінальным акордам пленэра стаў абпал вогненнай скульптуры. Сёлета яна называлася “Бабруйская дзяўчына”. Міжнародную атмасферу керамічнаму цуду надавалі прыхаваныя пасланні ад майстроў з розных краін. 

арт-жыжаль фінальны абпал

Багі многіх пантэонаў сустрэліся на Бабруйскай зямлі. Егіпецкі Ра, казахскі Тэнгры і іншыя боствы размаўлялі там на ўніверсальнай мове керамікі.

А пачынаючы з сённяшняга дня ўсе скульптуры, зробленыя ўдзельнікамі “Арт-Жыжаля” можна будзе ўбачыць у галерэі Бабруйскага мастацкага музея.

арт жыжаль
Фота komkur.info.

Падаткі знікаюць, але не для ўсіх: як дзяржава “палягчае” жыццё малому бізнесу

Навіна ад

У Беларусі абмяркоўваецца магчымасць адмены аднаго з падаткаў, што выклікала шырокую дыскусію сярод прадпрымальнікаў і экспертаў. Аднак, за фасадам палягчэння падатковага цяжару хаваюцца новыя выклікі для малога бізнесу.

Памятаю, як мой дзядзька, які ўсё жыццё працаваў рамеснікам, з радасцю ўспрыняў навіну пра магчымую адмену аднаго з падаткаў. “Нарэшце, палягчэнне!” – сказаў ён. Але яго радасць была нядоўгай. За падобнай навіной нярэдка хаваецца больш складаная рэальнасць.

Ці сапраўды адмена аднаго падатку палягчае жыццё прадпрымальнікам, ці гэта чарговы крок у складанай гульні паміж дзяржавай і бізнесам?

Разгледзім, што стаіць за гэтай ініцыятывай і як яна ўплывае на малых прадпрымальнікаў у Беларусі.

Нагадаем, што ўлады абвясцілі пра магчымасць адмены аднаго з падаткаў для людзей, што гандлююць прадуктамі са свайго агарода, што, на першы погляд, выглядае як крок насустрач малому бізнесу. Аднак, як адзначаюць эксперты, падобная мера звычайна суправаджаецца павышэннем іншых падаткаў і ўзносаў, што ў выніку можа павялічыць агульную падатковую нагрузку на прадпрымальнікаў.

Напрыклад, з 2023 года ў Беларусі была адменена спрошчаная сістэма падаткаабкладання для індывідуальных прадпрымальнікаў, што выклікала хвалю незадаволенасці сярод бізнес-супольнасці. Замест гэтага былі ўведзены новыя падаткі і павышаны стаўкі існуючых, што ўскладніла вядзенне бізнесу для многіх.

Акрамя таго, павышэнне ўзносаў у Фонд сацыяльнай абароны насельніцтва (ФСАН) таксама стала дадатковым цяжарам для прадпрымальнікаў. Як адзначаюць спецыялісты, гэта можа прымусіць многіх з іх сысці “у цень”, каб пазбегнуць непасільнай падатковай нагрузкі.

У выніку, хоць адмена аднаго падатку можа выглядаць як палягчэнне, у рэальнасці гэта можа быць толькі часткай больш складанай палітыкі, якая не заўсёды працуе на карысць малога бізнесу.

Гледзячы на ўсе гэтыя змены, узнікае пытанне: ці сапраўды дзяржава імкнецца палегчыць жыццё прадпрымальнікам, ці гэта толькі ілюзія? Магчыма, замест таго, каб адменяць адзін падатак і павышаць іншыя, варта было б перагледзець усю сістэму падаткаабкладання, каб яна была больш празрыстай і справядлівай для ўсіх.

У рэшце рэшт, як казаў мой дзядзька: “Лепш адзін стабільны падатак, чым дзесяць непрадказальных”.

Якуб Ясінскі

Фота: “Вечерний Бобруйск”