Былы палітзняволены палітык Мікалай Статкевіч у сваім першым пасля вызвалення аналітычным артыкуле прадбачыць еўрапейскі ядзерны ўдар па Магілёўшчыне.
У артыкуле “Апакаліпсіс заўтра. Зона смерці на “болконе”, апублікаваным ў тэлеграм-канале Статкевіча, сярод іншага выказваецца жорсткая крытыка размяшчэння расійскай ядзернай зброі ў Беларусі. На яго думку, такая палітыка можа ператварыць краіну ў мішэнь для верагоднага ўдару NATO ў адказ на магчымыя дзеянні Масквы.
Статкевіч сцвярджае, што сама логіка размяшчэння ядзернай зброі ў Беларусі выклікае пытанні. Паводле яго, звычайна такія ўзбраенні размяшчаюцца ў гарантавана бяспечных месцах, а не ў непасрэднай блізкасці ад зоны баявых дзеянняў і не на тэрыторыі іншай дзяржавы. Асаблівую ўвагу палітык звяртае на тое, што Крэмль не прадугледжвае ніякага кантролю з боку Беларусі над гэтай зброяй, а заявы пра «сумеснае выкарыстанне» ён называе падманам або самападманам.
У артыкуле згадваюцца розныя віды ўзбраенняў, пра размяшчэнне якіх заяўлялася апошнім часам: авіяцыйныя ядзерныя боепрыпасы, ракеты сярэдняй дальнасці «Іскандэр», а таксама комплекс «Ярс», перароблены пад “Арэшнік”. Таксама, паводле адкрытых паведамленняў, будуецца сховішча для ядзерных боегаловак.
Статкевіч ставіць пад сумнеў ваенную мэтазгоднасць такіх крокаў. Ён адзначае, што Расія ўжо мае ядзерныя сістэмы ў Калінінградскай вобласці, а далёкасць дзеяння сучасных ракет дазваляе ім дасягаць мэтаў у Еўропе і без размяшчэння ў Беларусі. Разам з тым, на яго думку, перамяшчэнне боегаловак і носьбітаў у рэгіёне, набліжаным да зоны баявых дзеянняў, нясе дадатковыя рызыкі.
Палітык выказвае здагадку, што Беларусь можа разглядацца як пляцоўка для гіпатэтычнага першага ўдару па Еўропе. У такім выпадку, сцвярджае ён, адказ NATO можа быць скіраваны не па тэрыторыі Расіі, а па тэрыторыі, адкуль будуць запушчаныя ракеты. У якасці магчымых цэляў ён называе Асіповічы і Крычаў, дзе апошнім часам значна актывізаваліся працы па размяшчэнні расійскай зброі, а таксама іншыя аб’екты, звязаныя са стварэннем ядзернай інфраструктуры.
Статкевіч мяркуе, што ўдары ў адказ маглі б наносіцца магутнымі тэрмаядзернымі боегалоўкамі, што прывяло б да маштабных разбурэнняў і радыёактыўнага забруджання. Для параўнання ён узгадвае выбух у Хірасіме і падкрэслівае, што сучасныя зарады значна перавышаюць яго па магутнасці. На яго думку, нават некалькі такіх удараў маглі б мець катастрафічныя наступствы для краіны.
У тэксце гучыць і шырэйшая палітычная ацэнка. Статкевіч лічыць, што ў выпадку эскалацыі Беларусь можа быць выкарыстаная як «прынада» для ўдараў, каб мінімізаваць рызыкі для тэрыторыі Расіі. Ён крытычна выказваецца і адносна ступені суверэнітэту афіцыйнага Мінска, спасылаючыся на публічныя заявы беларускіх уладаў пасля пачатку расійскага ўварвання ва Украіну.
Завяршаючы артыкул, палітык заклікае беларусаў самастойна ўплываць на будучыню краіны і не спадзявацца на дзеянні дзяржавы. На яго думку, толькі грамадства можа прадухіліць сцэнар, які ён называе вар’яцкім і смяротна небяспечным для Беларусі.
1268 год. Бітва на рацэ Кегола каля Ракавора (Везенберга, Эстонія) паміж аб’яднаным войскам Паўночна-Усходняй Русі і дацка-нямецкімі рыцарамі з нічыйным вынікам.
Малавядомая бітва, але з ліку найбуйнейшых у сярэднявечнай Еўропы, як па колькасці ўдзельнікаў, так і па колькасці загінуўшых у ёй.
Зімой 1268 года магістр Тэўтонскага ордэна Лютэрберг распачаў паход у Літву. У гэты ж час моцнае пскоўска-наўгародска-цвярское войска пад начальствам князя Яраслава Аляксандравіча і князя літоўскага і пскоўскага Даўмонта ўварвалася ў Эстляндыю і на рацэ Кегола натыкнуліся на нямецкія палкі, якія “стаялі як лес дрымучы”.
Адбылося пабоішча страшнае, кажа летапісец, якога не бачылі ні бацькі, ні дзяды. Пабіта было ваяроў без ліку, што нават конніца не магла прабіцца па іх трупам.
1370 год. Параза літвінаў пад Рудавай каля Кёнігсбергу ад войска Тэўтонскага ордэна.
Вялікалітоўскае войска на чале з Альгердам, Ягайлам, Кейстутам і Вітаўтам на пачатку боя было рассечана тэўтонамі на дзве часткі – частка Кейстута адступіла, частка Альгерда ўмацавалася ў лесе і пэўны час адбівалася.
Бітва скончылася перамогай Ордэна, трэцяй на працягу 60 гадоў (пад Ваплаўкен, 1311, на Стрэве, 1348).
Войска ВКЛ страціла ад 1 000 – 5 500 да 11 000 ваяроў, Ордэн – ад 126 – 300 (з іх 26 рыцараў) да 5 000 кнехтаў, 200 рыцараў і 26 комтураў.
Паводле Т. Нарбута, абодва бокі панеслі вялікія страты, а літвіны, калі і не перамаглі ў бітве, то мелі з яе немалую карысць, бо забілі шмат крыжацкіх военачальнікаў і ўзялі багатую здабычу.
1386 год. Вялікі князь літоўскі Ягайла ажаніўся з 12-гадовай Ядвігай, спадкаемцай польскага стальца.
4 сакавіка быў урачыста каранаваны на «караля Польшчы, вярхоўнага князя Літоўскага і дзедзіча Рускага», паклаўшы пачатак каралеўскай дынастыі Ягелонаў.
Уладзіслаў II Ягайла і каралева Ядвіга правілі як манархі сумесна.
У якасці вясельнага падарунка Ягайла падарыў Ядвізе Магілёў.
1537 год. У Маскве падпісаны мірны дагавор, які скончыў вайну Маскоўскай дзяржавы з Вялікім княствам Літоўскім. Скончылася пятая літоўска-маскоўская вайна (1534-1537).
Жыгімонт I Стары згадзіўся прыслаць у Маскву да 6-цігадовага Івана IV сваё «вялікае пасольства». Падчас цяжкіх і доўгіх перагавораў – Масква патрабавала Кіеў і Полацк, Вільня – Ноўгарад і Пскоў, перамоўшчыкі пайшлі на кампраміс. Гомель з усёй зямлёй заставауся ў складзе ВКЛ, Себеж і Завалочча перадаваліся Маскоўскай дзяржаве, астатнюю мяжу пакідалі нязменнай. Падпісаны трактат прадугледжваў пяцігадовае перамір’е, мір на межах і свабоду гандлю.
Пачаткам вайны стала вестка пра смерць вялікага князя маскоўскага Васіля III. Гэта абудзіла у ВКЛ надзеі на рэванш і на вяртанне страчаных раней тэрыторый у выніку войнаў. Падчас вайны 1500–1503 і 1512–1522 гадоў ВКЛ страціла ад 25 да 30% сваёй тэрыторыі, у тым ліку Гомель і Смаленск.
1845 год. Памёр Ігнат Анацэвіч.
Беларускі гісторык і архівіст, педагог, прафесар Віленскага ўніверсітэта.
Адзін са стваральнікаў нацыянальнай беларускай гістарыяграфіі.
Стваральнік першага спецыялізаванага ўніверсітэцкага курса па мінуламу беларускага і літоўскага народаў.
Стварыў цэласную карціну гісторыі Вялікага Княства Літоўскага, склаў перыядызацыю гісторыі ад 1009 да 1569 гадоў і распрацаваў класіфікацыю гістарычных крыніц.
Паводле словаў А. Латышонка, Ігнат Анацэвіч – адзін з тых “гістарычна адукаваных спакойных [уніяцкіх] паповічаў, якія, уласна, і стварылі беларускую нацыянальную ідэю на сумежжы 18 і 19 стагоддзяў”.
1893 год. У в. Малая Багацькаўка (зараз – Мсціслаўскі раён) нарадзіўся Максім Гарэцкі
Класік беларускай літаратуры. Зрабіў вялікі ўклад у развіццё беларускай культуры і фарміраванне беларускай нацыянальнай самасвядомасці. Пачынальнік твораў маральна-этычнай праблематыкі, даследаванняў гісторыі беларускай літаратуры, адзін з пачынальнікаў эпічнага жанру, інтэлектуальна-філасофскай, лірычнай, дакументальнай прозы ў беларускай літаратуры.
Аўтар першай «Гісторыі беларускай літаратуры», «Хрэстаматыі беларускай літаратуры. XI век – 1905 год», «Руска-беларускага слоўніка» (з Г. Гарэцкім), «Беларуска-расійскага слоўнічка», «Практычнага маскоўска-беларускага слоўніка» (з М. Байковым).
Працаваў у БДУ, Камуністычным універсітэце, Інбелкульце, загадчыкам кафедры беларускай мовы, літаратуры і гісторыі Горацкай сельгасакадэміі.
Арыштоўваўся ў 1930 і 1937 гадах. Быў у ссылцы. 5 студзеня прысуджаны да расстрэлу, расстраляны 10 лютага 1938 года ў Вязьме.
У Мсціславе працуе Літаратурны музей Максіма Гарэцкага, у Горках музей-кабінет. Яго імя носяць бібліятэка ў Горках, вуліцы ў Мінску, Мсціславе і Горках. У Мінску і Вязьме пастаўлены помнікі, адкрыты памятныя дошкі на будынках Віленскай беларускай гімназіі, школы ў расійскім Кіраве, вучэбнага корпуса № 4 БДСГА у Горках.
У 2012 годзе пры падрыхтоўцы да рэспубліканскага свята «Дажынкі» ў Горках, нягледзячы на пратэсты грамадства, быў знесены дом, у якім у 1926-1928 гадах жыў Максім Гарэцкі, на доме была ўсталяваная памятная дошка.
Пра яго дзейнасць і літаратурную спадчыну напісаны многія кнігі, зняты фільмы.
1912 год. У в. Шасцёраўка (зараз – Клімавіцкі раён) нарадзіўся Клім Грыневіч.
Беларускі паэт. Працаваў на будаўніцтве чыгункі Асіповічы–Магілёў–Рослаў (1929-1930).
Скончыў Рагачоўскі педтэхнікум, вучыўся ў Мінскім, Ленінградскім педінстытутах. Працаваў у друкарні, у газетах «Рабочий» і «Сельгасрабочы», у ЦК прафсаюза работнікаў сельскай гаспадаркі.
Арыштаваны НКУС у 1933 годзе, сасланы ў Казахстан. Пасля ссылкі служыў у арміі, настаўнічаў у школах г. Балагое.
Памёр ад сухотаў 3 сакавіка 1941 года.
Аўтар вершаў у газетах «Піянер Беларусі», «Чырвоная змена», зборніка паэзіі «На бераг», які быў прыхільна сустрэты крытыкай.
Клімавічы, пачатак ХХ стагоддзя
1913 год. Рэкорд прэзідэнтства пастаўлены ў Мексіцы.
Пэдра Ласкуран (1856–1952) устанаўлівае рэкорд, прабыўшы на пасадзе прэзідэнта Мексікі 45 хвілін (па іншых дадзеных ад 25 да 55).
За гэты час ён прыняў прысягу і адразу прызначыў сваім пераемнікам генерала В. Хуэрта, і сышоў у адстаўку.
Скарочаны тэрмін паўнамоцтваў Ласкурана – самы кароткі прэзідэнцкі тэрмін у гісторыі – быў цалкам наўмысным. У мінулым мэр Мехіка і міністр замежных спраў пры прэзідэнце Ф. Мадэра, Ласкуран быў выкарыстаны генералам Віктарыяна Хуэрта ў якасці пешкі ў палітычным перавароце. Ласкуран быў прыведзены да прысягі, каб надаць перавароту пэўную легітымнасць.
1916 год. Памерла Цётка (Алаіза Пашкевіч).
Беларуская паэтэса, адна са стваральнікаў Беларускай Сацыялістычнай Грамады. Адна з пачынальніц беларускай прозы.
Удзельніца пецярбургскага гуртка студэнтаў-беларусаў «Круг беларускай народнай прасветы». Аўтар кніг «Першае чытанне для дзетак беларусаў», першага «Беларускага лемантара», «Гасцінец для малых дзяцей», вершаў, публіцыстычных артыкулаў, нарысаў, даследаванняў па гісторыі беларускага тэатра.
Асноўныя матывы яе паэзіі – любоў да радзімы, да прыроды, самаахвярнае служэнне народу.
1922 год. Нарадзіўся Міхаіл Савіцкі.
Народны мастак Беларусі, жывапісец, педагог. Акадэмік акадэміі мастацтваў Расіі, акадэміі навук Беларусі, Герой Беларусі.
Працаваў у галіне станкавага і манументальнага жывапісу. У аснове твораў ваеннай тэматыкі асабістыя ўражанні ад гераічнай барацьбы народа супраць акупантаў, злачынстваў фашыстаў супраць чалавецтва. Значнае месца ў творчасці займаюць партрэты, хрысціянская тэматыка.
1963 год. Нарадзіўся Міхаіл Тумеля.
Беларускі рэжысёр, аніматар, мастак і сцэнарыст.
Стаў працаваць расфарбоўшчыкам у цэху мультыплікацыйнага кіно «Беларусьфільм» яшчэ школьнікам, працаваў на студыі мультыплікацыйнага кіно, рэжысёрам мінскай студыі «АФ-Цэнтр», на анімацыйных студыях у Маскве, Портлендзе (ЗША) і Сеуле (Рэспубліка Карэя), кінастудыі «Троицкий мост» (Пецярбург).
Быў вядучым тэлеперадачы «Мультиклуб» на Беларускім тэлебачанні.
Зняў шэраг рэкламных ролікаў і ТБ-заставак. Супрацоўнічае са студыямі «Пилот», «Панорама». Здымаўся ў шэрагу дакументальных серыялаў.
Яго фільм «Выцінанкі-выразанкі» атрымаў прыз за лепшую рэжысуру на Адкрытым расійскім фэстывалі анімацыйнага кіно (Суздаль, 2011).
1979 год. Памёр Юрка Гаўрук.
Беларускі перакладчык, рэжысёр, паэт, літаратурны крытык. Выкладчык Горацкай акадэміі і Магілёўскага педінстытута.
Запісваў на Случчыне беларускі фальклор. Член «Маладняка». Працаваў дацэнтам кафедры беларускай мовы і літаратуры БСГА у Горках (1925-1931), кафедры літаратуры Магілёўскага педінстытута (1931-1935).
Арыштаваны 8 лютага 1935 года ў Магілёве, асуджаны да 8 гадоў пазбаўлення волі, высланы з БССР. Больш за 20 гадоў працаваў у Карэліі, Усходняй Сібіры, Комі АССР.
У 1957—1967 гадах працаваў у купалаўскім, коласаўскім тэатрах, рабіў для пастановак пераклады п’есы з сусветнай класікі.
Перакладчык з французскай, англійскай, нямецкай, польскай, рускай, украінскай моў.
Аўтар баек, жартаў, песень, апрацовак расказаў сялян, фальклорнага матэрыяла, першага на Беларусі зборніка паэтычных перакладаў «Кветкі з чужых палёў», кніг арыгінальных вершаў і перакладаў, зборніка выбраных перакладаў паэзіі, артыкулаў па тэорыі і практыцы мастацкага перакладу, эсэ, якія ўвайшлі ў кнігу «Ступень адказнасці».
1995 год. Памёр Заір Азгур.
Беларускі скульптар, народны мастак БССР і СССР. Герой Сацыялістычнай працы. Заслужаны дзеяч мастацтваў БССР. Двойчы Лаўрэат Сталінскай прэміі. Акадэмік Акадэміі мастацтваў СССР.
Вучань М. Шагала і М. Керзіна. Студэнтам жыў у Янкі Купалы і Якуба Коласа.
Цэнтральная фігура ў беларускай пасляваеннай пластыцы, у галіне станковай і манументальнай скульптуры. Працаваў над манументальнай скульптурай, кіраваў Майстэрняй скульптуры Акадэміі мастацтваў СССР у Мінску.
Стварыў партрэты дзеячаў сацыялістычнага і рэвалюцыйнага руху для даваеннага Дома ўрада, стварыў мноства партрэтаў герояў вайны, прадстаўнікоў айчыннай і сусветнай культуры Ф. Скарыны, А. Бразера, 3. Бядулі, Л. Александроўскай, Я. Купалы, Я. Коласа, М. Гусоўскага, К. Чорнага, нацыянальна-вызваленчага руху, палкаводцаў, герояў працы, вучоных, артыстаў.
Па яго праектах створаны шматлікія помнікі І. Сталіну, У. Леніну ў Беларусі, Расіі і Казахстане, П. Машэраву ў Віцебску, Я. Коласу і С. Грыцаўцу ў Мінску, Ф. Багушэвічу ў Жупранах, Я. Купалу ў Вязынцы, В. Талашу ў Петрыкаве, А. Бутлераву і Я. Вучэцічу ў Маскве. Аўтар барэльефа «Слава загінуўшым героям» для помніка-абеліска Перамогі ў Мінску.
Аўтар мемуараў, публіцыстычных артыкулаў па мастацтву.
Творы знаходзяцца ў Нацыянальным мастацкім музеі Беларусі, Беларускім музеі гісторыі Вялікай Айчыннай вайны, Траццякоўскай галерэі ў Маскве, Дзяржаўным мастацкім музеі Малдовы і іншых галерэях, музеях, фондах.
Яго імя носіць вуліца ў Мінску, СШ №1 г. Сянно, у яго гонар устаноўлены мемарыяльныя дошкі – дзве ў сталіцы, у Віцебску.
2002 год. Зацверджаны гербы Кіраўска, Крычава.
Кіраўск – малады горад. Ён узнік у 1955 годзе пры аб’яднанні п. Кіраўск (з 1934 года, каля в. Старцы на месцы былых хутараў і в. Качэрычы), вёсак Кірава і Стараселле.
Старажытны Крычаў (вядомы з 1136 года) у 1633 годзе атрымаў магдэбургскае права за гераізм ў вайне з Масковіяй. У 1663 годзе кароль і вялікі князь Ян II Казімір пацвердзіў правы на магдэбургскае права, карыстанне гарадскімі пячаткай і гербам з выявай крыжа і мяча. Менавіта гэты герб і зацверджаны ў 2002 годзе ў якасці сучаснага сімвала.
Сумна вядомы крычаўскі «Камунальнік» нечакана аказаўся перадавым прадпрыемствам – прадпрыемства нарасціла тэмпы росту вытворчасці.
Яшчэ зусім нядаўна пралікі УКПП «Камунальнік» разглядала нават раённая газета. Прадпрыемства не крытыкаваў толькі лянівы – за праблемы з ацяпленнем, уборкай снегу і вывазам смецця.
Разам з тым у 2025 годзе «Камунальнік» незаконна атрымаў больш за 600 тысяч рублёў бюджэтных сродкаў і спрабаваў правесці закупку на 2,4 мільёна рублёў, якую КДК прызнаў незаконнай.
Нягледзячы на мізэрную колькасць зваротаў у органы ўлады на беларускай мове, там-сям на Магілёўшчыне расце іх доля.
Як высветліў “моўны інспектар” Ігар Случак, звяртаючыся па статыстыку ў розныя раёны Магілёўскай вобласці, сітуацыя з беларускай мовай дзіўным чынам мае тэндэнцыю да паляпшэння. Праўда, наколькі трывалай будзе такая тэндэнцыя, прадказаць немагчыма.
Згодна адказам Случаку з розных райвыканкамаў, вымалёўваецца наступная карціна. У 2025 годзе ў Асіповіцкі райвыканкам было пададзена 1,34% зваротаў па-беларуску. У 2024 годзе іх было 0,67%, а ў 2023 – 0,3%. Рост даволі заўважны.
Нешта падобнае адбылося і ў Крычаўскім раёне. Там, у 2025 годзе ў мясцовы райвыканакам па-беларуску былі напісаныя 1,94% зваротаў. Годам раней – 1,13%, а ў 2023 годзе 0,55%. Пры тым што ў 2011 годзе на беларускай мове было пададзена 0,39% зваротаў.
Сярод Асіповіцкага, Крычаўскага і Дрыбінскага раёнаў у сітуацыі са зваротамі па-беларуску найлепшым выглядае апошні. Там летась іх было 7,37%. Аднак не ўсё так гладка, бо ў 2024 годзе беларускамоўнымі было 7,46%, то бок заўважана невялікае змяншэнне. Радуе толькі тое, што ў параўнанні з 2023 годам рост быў шматкротны, бо тады па-беларуску было напісана толькі 1,05% ад усіх зваротаў.
Старшыня Крычаўскага райвыканкама сустракаецца з насельніцтвам. «TikTok» жыве і перамагае.
Улады Крычава правялі сустрэчы з насельніцтвам. Яны адказвалі не толькі на пытанні, зададзеныя ім праз сацыяльныя сеткі, але і паспрабавалі загадзя знізіць пільную ўвагу да крычаўскіх праблем у «TikTok». Старшыня райвыканкама Аляксей Шарай працаваў у пары з дырэктарам УКПП «Камунальнік» Мікітам Інaзeмцавым, да прадпрыемства якога апошнім часам узнікла мноства прэтэнзій. На сустрэчы з жыхарамі мікразоны «Сожавая» Мікіта Сяргеевіч паведаміў, што праблемы з ацяпленнем кватэр узніклі з-за паломкі чацвёртага катла кацельні, і паабяцаў забяспечыць людзей цяплом. Інaзeмцаў таксама патлумачыў, чаму так складана датэлефанавацца ў дыспетчарскую службу яго прадпрыемства. Давялося тлумачыць людзям і чарговасць капітальнага рамонту дамоў. Аказалася, што ўсё залежыць не ад года пабудовы будынка, а ад яго стану на дадзены момант. Прагучала шмат іншых пытанняў, адказы на якія крычаўляне атрымалі дзякуючы сваёй актыўнасці ў «TikTok». Дзіўна, але менавіта гэтая сацыяльная платформа сёння робіць значна больш, чым усе аддзелы па зваротах грамадзян разам узятыя. Зрэшты, чаму тут здзіўляцца? Улады Беларусі, якія ператварылі краіну ў канцэнтрацыйны лагер, не могуць кантраляваць «TikTok». Прапагандысцкія ролікі тут не здольныя канкурыраваць з допісамі незалежных СМІ. Да ўсеагульнага задавальнення супраць гэтага лома прыёму ў лукашэнкаўскіх ідэолагаў няма і не прадбачыцца.
Двойчы чалавек года і “дэпутат” трох скліканняў, Ірына Пруднікава абяцае Крычаву росквіт, але ёй перашкаджаюць камунальнікі, вандроўныя сабакі і кіроўцы маршрутных таксі.
Днямі, у крычаўскім раённым цэнтры гігіены і эпідэміялогіі прайшло выступленне Ірыны Пруднікавай. Яе ўважліва выслухалі два дзясяткі чалавек.
Дэлегат усенароднага сходу, старшыня раённага савета “дэпутатаў” старшыня павятовага палітбюро “Белай Русі”, чалавек года Крычаўшчыны, чалавек года Магілёўшчыны, уладальнік памятнага партыйнага знака “Залаты фонд” і маці начальніка крычаўскага аддзялення пазаведамаснай аховы Пруднікава ў чарговы раз праславіла эру Лукашэнкі.
Яна напірала на моцныя рэгіёны, рост чагосьці і транслявала пакрытыя павуціннем тэзісы трыццацігадовай даўніны.
А мы проста працягнем знаёміцца з біяграфіяй самых яскравых дэпутатаў Магілёўшчыны, сярод якіх Ірына Віктараўна – зорка не апошняй велічыні.
Ёй шэсцьдзесят два гады, дваццаць з якіх яна аддала працы ў райспажыўтаварыстве. У час работы, завочна, трэба меркаваць, скончыла Гомельскі кааператыўны інстытут па спецыяльнасці эканаміст.
Прайшла шлях ад прадаўца да старшыні праўлення райспажыўтаварыства, а калі ўперлася ў столь кар’ернага росту ў гандлі, то ў 2003 годзе перайшла ў райвыканкам – у аддзел эканомікі.
У 2017 годзе Пруднікаву прызначылі старшынёй раённай рады “дэпутатаў”. Узнагароды і званні пасыпаліся на Ірыну Віктараўну як з рога багацця. Часам, праўда, у бочцы мёда з’яўляліся лыжкі дзёгцю.
Так у даносе, накіраваным у КДБ, Пруднікаву абвінавачвалі ў тым, што яна празмерна апякуе крычаўскую пазаведамасную ахову і дрэнна ўплывае на былога старшыню райвыканкама Андрэя Седукова.
На першы погляд, можа падацца, што Пруднікава выконвае толькі дэкаратыўныя функцыі.
Але з іншага боку, дама з белкаапсаюзаўскай хваткай і доўгім пералікам званняў можа з’яўляцца сур’ёзным удзельнікам крычаўскай “гульні тронаў”.
Бо камяні, якія раённая газета кідае ў агарод УКПП “Камунальнік”, могуць прызначацца старшыні райвыканкама Аляксею Шараю, які, па чутках, паставіў на чале камунальнага прадпрыемства свайго чалавека.
На чыім баку Ірына Пруднікава – пакуль незразумела. Зрэшты сітуацыя хутка высветліцца. Калі нават крычаўская “раёнка” перастане рэзаць праўду-матку, пра тое, што адбываецца ў раёне, раскажуць самі крычаўляне цераз сацыяльныя сеткі.
Суд Крычаўскага раёна ўнёс у спіс „экстрэмісцкіх“ матэрыялаў Тікток-акаўнт volya.by, які размяшчаў ролікі з Вольгай Карач.
Пра тое, што Тікток Карач цяпер лічыцца “экстрэмісцкім” па рашэнні Крычаўскага суда, стала вядома праваабаронцам.
Вольга Карач – ураджэнка Віцебска. Заснавальніца газеты «Витебский Курьер», зарэгістраванай у Расіі. З сакавіка 2008 па сакавік 2012 года была старшынёй Віцебскай абласной арганізацыі Аб’яднанай грамадзянскай партыі. Кіраўніца Міжнароднага Цэнтра грамадзянскіх ініцыятыў «Наш Дом», зарэгістраванага ў Чэхіі.
Актыўна выступае супраць рэжыму Лукашэнкі, за што пераследуецца ўладай. Апошні час жыве ў Літве. У жніўні 2023 года стала вядома, што Літва адмовіла Вользе Карач у прадастаўленні палітычнага прытулку. Потым ёй быў прадастаўлены часовы від на жыхарства на гуманітарных падставах. У 2024 годзе ўлады ў Беларусі завочна прыгаварылі жанчыну да 12 гадоў пазбаўлення волі і буйнога штрафу.
Таксама Вольга Карач рэзка крытыкуе лідараў беларускай апазіцыі, у тым ліку Святлану Ціханоўскую.
Крычаўляне, відаць, канчаткова расчараваліся ў мясцовай вертыкалі.
Платформа “Tik-Tok” стала месцам, дзе абураныя гарадскім бардаком жыхары Крычава масава выказваюць прэтэнзіі да ўладаў.
А нядаўна да крытыкі УКПП «Камунальнік» далучыўся нават друкаваны орган райвыканкама. Газета «Крычаўскае жыццё», якая звычайна расхвальвае дасягненні, заклікала камунальнікаў да адказу за невывезенае смецце, якое разцягваюць па вуліцах бадзяжныя сабакі.
Гэтая ўзнагарода не першая: Ірына Віктараўна была ўзнагароджана дыпломам «Чалавек года Магілёўшчыны» ў 2020 годзе, а годам раней атрымала ганаровае званне «Чалавек года Крычаўскага раёна».
Аўтар даносу абвінаваціў старшыню ў тым, што той «забіў веру ў светлую будучыню».
У тым жа пісьме згадвалася і Пруднікава, якая, карыстаючыся службовым становішчам, лабіруе інтарэсы свайго сына – кіраўніка раённай службы вневедамаснай аховы.
І вось Андрэя Сядукова змяніў Аляксей Шарай, а Ірына Пруднікава працягвае змагацца за светлую будучыню Крычава і атрымліваць узнагароды.
Рэакцыя Ірыны Віктараўны на любую з праблем, асабліва тых, што абвастрыліся ў апошні час, зводзіцца да пагрозы напісаць ліст у вышэйстаячую інстанцыю.
Выглядае гэта смешна, але ствараецца ўражанне, што раёнам кіруе зусім не Аляксей Шарай, а штатны «чалавек года» з “залатога фонда”.
Не выпадкова ж Пруднікава аднойчы заявіла, што праз «Белую Русь» кожны можа ўплываць на сучаснасць і будучыню сваёй краіны. Яна і ўплывае. Прынамсі на дабрабыт сваёй сям’і і на хаос у Крычаве.
Гэтая зіма чамусьці стала асабліва суровым выпрабаваннем для Крычава.
Горад гэтай зімой ліхаманіць. То ў разгар цыклону чыноўнікі заяўляюць, што паведамленняў пра снежныя заносы не паступала, то накідваюцца на кіроўцаў маршрутных таксі, якія ўладкоўваюць сабе навагодні адпачынак, то рапартуюць пра тое, што са снегам удалося справіцца.
Удалося дык удалося, але, відаць, УКПП «Камунальнік», вядомае сваёй прагнасцю да бюджэтных сродкаў, не вытрымала напружання снежнага крызісу. Новая крычаўская праблема – смецце з прыватнага сектара не вывозіцца ўжо два тыдні, нягледзячы на тое, што ўсе дарогі расчышчаны.
Жыхары мікрараёна «Піянерская» кажуць, што сабранае, але не вывезенае смецце разцягваюць па вуліцах бадзяжныя сабакі. Аналагічная сітуацыя і ў іншых раёнах горада. Прычым паведамляе пра гэта раённая газета, якая чакае ад камунальнікаў тлумачэнняў.
Відавочна, цяпер уладам давядзецца разбірацца ўжо з сабакамі і журналістамі, якія следам за маршрутчыкамі і цыклонам выйшлі з-пад кантроля.
Нішто і ніхто ўжо не застанецца ранейшым – цыклон канчаткова расставіў усё па сваіх месцах. Ён паказаў тых, хто па-сапраўднаму адданы Лукашэнку, і тых, на чыю нестабільную псіхіку «эфект Мадура» аказаў разбуральнае ўздзеянне.
Так склалася, што сталіцай цыкланічнага абсурду на Магілёўшчыне стаў Крычаў. Варта было жыхару гэтага горада паскардзіцца ў “TikTok” на снежныя заносы і парушэнні ў працы маршрутных таксі, як пачаліся разброд і хістанні. Спачатку ўлады наадрэз адмовіліся прызнаваць, што праблемы са снегам існуюць, і падставілі начальніцу аддзела ЖКГ Сямёнаву, якая заявіла, што зваротаў у райвыканкам не паступала. Потым накінуліся на маршрутчыкаў за тое, што тыя ўладкавалі на Новы год доўгія выходныя. Пазней прызналі, што «Улі» ўяўляе сур’ёзную пагрозу і справа пахне керасінам.
Цяпер выступілі прадстаўнікі аддзела крычаўскай эканомікі, заявіўшы, што «гандлёвыя аб’екты працуюць у штатным рэжыме, прадуктаў на прылаўках хапае».
Не ўсё яшчэ ў парадку з аўталавкамі, але ёсць трактар МТЗ-82, які «пры неабходнасці выязджае на ліквідацыю праблем».
Мяркуючы па фотаздымках з Крычава, там сапраўды ўдаецца спраўляцца з наступствамі цыклона – пры жаданні можна нават купіць кветкі. Ну і падарыць іх крычаўскім чыноўнікам, якія нарэшце ўсвядомілі, што часам добры трактар бывае патрэбнейшы за «Арэшнік».
