Лінію па вытворчасці слабаалкагольных і безалкагольных напояў адкрыюць у мсціслаўскім філіяле булачна-кандытарская кампанія “Дамачай”.
Да нядаўняга часу мсціслаўскі хлебзавод выпускаў пладовае віно, вытворчасць якога стала нерэнтабельнай.
Каб не дапусціць звальнення сотні працаўнікоў, Мсціслаўскім райвыканкамам і кіраўніцтвам кампаніі «Дамачай» было прынята рашэнне аб перапрафіляванні вытворчасці віна і ўстаноўцы аўтаматызаванай лініі па вытворчасці слабаалкагольных і безалкагольных напояў – паведамляюць “Магілёўскія ведамасці”. На дадзены момант частка абсталявання для выпуска новай прадукцыі набыта і ўстаноўлена.
Выйсці на рынак мсціслаўцы плануюць з шасцю відамі слабаалкагольных напояў і чатырма відамі безалкагольных. Цяпер прапрацоўваецца пытанне брэндавання і пазнавальнасці новай прадукцыі. Дарэчы, новае абсталяванне дазволіць таксама разгледзець магчымасць вытворчасці і пітной вады высокай якасці.
Сухая трава гарэла каля аграгарадка Дужаўка Чавускага раёна. Усяго агонь ахапіў каля аднаго гектара тэрыторыі. Падраздзяленні ратавальнікаў змаглі спыніць агонь, калі ён ужо падыйшоў да крайніх вясковых дамоў на адлегласць у 150-200 метраў – паведамляе газета “Іскра”.
Неаднаразова судзімы за пагрозу забойствам і крадзяжы, жыхар Цяхцінскага сельсавета Бялыніцкага раёна абакраў дом сваёй суседкі, пакуль тая была на працы. Высветлілася, што мужчына 1959 года нараджэння вынес з яе дома ежы на агульную суму ў 5,44 рублі.
Раней ён быў судзімы па артыкулах 186 і 205 Крымінальнага Кодэкса Беларусі (пагроза забойствам, прычыненне цяжкіх цялесных пашкоджанняў або знішчэнне маёмасці), неаднаразова па артыкуле 205 (крадзеж), знаходзіўся на ўліку ў крымінальна-выканаўчай інспекцыі. Частка скрадзенага была канфіскаваная – піша “Зара над Друццю”.
Станцыі праверкі атмасфернага паветра “Белгідрамета” паказалі перавышэнне канцэнтрацыі цвёрдых часціц у некалькіх гарадах Беларусі. Пры гэтым з 13 выпадкаў перавышэння гранічна дапушчальнай канцэнтрацыі па ўсёй краіне тры – былі зафіксаваныя ў Магілёве 11 красавіка.
Так, гранічна дапушчальная норма была ў 2,1 разы перавышаная падчас маніторынгу ў раёне дома №5 па завулку Крупскай (раён чыгуначнага вакзала). У раёне праспекта Шмідта зафіксавана перавышэнне ў 1,7 разы, у раёне вуліцы Маўчанскага – у 1,4 разы. Нарматывы гранічна дапушчальнай канцэнтрацыі былі зафіксаваныя па цвёрдых часціцах фракцыі памерам да 10 мікрон.
У вёсцы Каськова Мсціслаўскага раёна адбыўся пажар. Сям’я з трыма малымі дзецьмі засталася без дома.
Як паведамляе мсціслаўская раённая газета “Святло Кастрычніка” ў выніку пажару знішчаны дах пабудовы, маёмасць і аздабленне ў сярэдзіне дома. Прычынай пажару стала кароткае замыканне электраправодкі. Пацярпелых няма, аднак шматдзетная сям’я з грудным дзіцём, трохгадовым хлопчыкам і шасцігадовай дзяўчынкай засталіся без уласнага дома.
Мсціслаўская раённая арганізацыя Беларускага Чырвонага Крыжа аб’явіла аб зборы дапамогі пацярпелым.
Сангкран на санскрыце азначае “пераход”, змена пор года.
Адзначаецца з 13 па 15 красавіка. Змена года па старажытнаіндыйскім астралагічным календары, у час, калі сонца пераходзіць з сузор’я Рыб у сузор’е Авена.
У гэты дзень прынята падносіць вытанчаныя стравы будыйскім святарам у знак павагі да будыйскай філасофіі. Хатняя статуя Буды абмываецца чыстай вадой з пялёсткамі руж і язмінам. Тайская моладзь у гэты дзень аблівае равеснікаў вадой.
Сусветны дзень рок-н-ролу.
З датай урачыстасці ў прыхільнікаў да гэтага часу ўзнікаюць некаторыя рознагалоссі. Афіцыйны заснавальнік жанру – Біл Хэйлі ў 1954 годзе напісаў мелодыю “Rock Around The Clock” (“Рок круглыя суткі”), якую пасля музычныя крытыкі прызналі першым у свеце творам новага музычнага жанру. Паколькі завяршыў ён сваю працу ноччу, то некаторыя знаўцы лічаць, што гэта адбылося 12-га красавіка, але ўсё ж большасць прыхільнікаў рок-н-ролу схільна прыняць за дату заснавання накірунка менавіта 13 красавіка.
Музычны тэрмін “рок-н-рол” уведзены ва ўжытак Аланам Фрыдам з Кліўленда, які шмат зрабіў для папулярызацыі новай музыкі.
Сярод заснавальнікаў напрамку быў і легендарны Элвіс Прэслі.
У пачатку 1960-х з’явіўся новы стыль у рок-н-роле – поп-рок. Ліверпульская чацвёрка сваімі кампазіцыямі запусціла ў свет эпідэмію “бітламаніі”. У 1964 годзе з’явіліся “Rolling Stones”, якія адрозніваліся хуткім, магутным і тэхнічным гукам.
У 1970-я гады нарадзіўся псіхадэлічны рок – “Pink Floyd”, “Deep Purple”, “Led Zeppelin”, “Black Sabbath”. Гэтае дзесяцігоддзе лічаць залатой эпохай у развіцці рок-культуры.
У 1986 годзе была названа першая дзясятка “бацькоў-заснавальнікаў” руху – Чак Бэры, Джэймс Браўн, Рэй Чарльз, Фэтс Даміно, The Everly Brothers, Джэры Лі Льюіс, Літл Рычард, Сэм Кук, Бадзі Холі і Элвіс Прэслі.
А вось днём нараджэння рок-н-рола у Беларусі з’яўляецца дзень 12 красавіка 1968 года, калі ў Мінску распачаўся Першы фестываль біт-ансамбляў Мінска.
У дзень Сусветнага дня рок-н-ролу праходзяць фестывалі, канцэрты, танцавальныя вечарыны.
1538 год (па іншых дадзеных 4 красавіка). Памерла Алена Глінская (1508–1538).
Вялікая княгіня Маскоўская. Маці Івана Грознага, удава Васіля ІІІ, першая руская кіраўніца пасля княгіні Вольгі і Соф’і Вітаўтаўны. Дачка князя Васіля Львовіча з літоўскага роду Глінскіх і яго жонкі Ганны Якшыч, якая была родам з Сербіі, дачкі сербскага ваяводы.
Дзядзька Алены, князь Міхаіл Львовіч, быў буйным дзяржаўным дзеячам ВКЛ. Пасля паражэння мецяжу Глінскіх збег разам са сваякамі і Аленай у Маскву.
Па адной з легенд Глінскія вядуць паходжанне ад Мамая, па іншай – ад Вольгавічаў, адной з галін Рурыкавічаў.
У 1537 годзе заключыла з каралём польскім і вялікім князем літоўскім Жыгімонтам I мір, які завяршыў руска-літоўскую вайну 1534–1537 гадоў (Старадубская вайна). Пры Алене была пабудавана Кітайгарадская сцяна, праведзена грашовая рэформа.
Пахавана ў Крамлі, ва Узнясенскім жаночым манастыры.
1756 год. Папа Рымскі падпісаў булу аб каранацыі абраза Бялыніцкай Маці Божай.
Урачыстая каранацыя абраза адбылася 20 верасня 1761 года. Свята іконы – 25 (12) красавіка.
Бялыніцкі абраз Божай Маці – Каралевы Беларусі – абраз Багародзіцы, які шануецца каталіцкім, праваслаўным і ўніяцкім насельніцтвам усходняй Беларусі як цудатворны.
Існуюць дзве розныя традыцыі тлумачэння паходжання абраза – праваслаўная і каталіцкая, якія апавядаюць сва врсіі пра гісторыю абраза.
Першае праваслаўнае паданне кажа, што пасля разгрому Кіева войскамі Батыя некалькі манахаў, узяўшы з сабой старажытны абраз візантыйскага пісання, сышлі на поўнач, дашлі да ўзвышша ля ракі Друць, дзе і заснавалі царкву Св. Іллі Прарока і мужчынскі манастыр. Ужо ў першую ноч на абраным месцы ад іконы пачало зыходзіць незвычайнае ззянне. Цуд паўтараўся і ў наступныя ночы, якія сталі ад ззяння белымі. У памяць аб гэтым цудзе мястэчка, дзе быў заснаваны манастыр, нібыта і атрымала назву Бялынічы. Пазней абраз перайшоў да манахаў-кармелітаў.
Па іншай версіі праваслаўных ікона была выкрадзена каталікамі з варот праваслаўнага Аршанскага Куцеінскага манастыра і перададзена ў кармеліцкі манастыр. Бялыніцкі касцёл і кляштар каталіцкага манаскага ордэна кармелітаў абутых быў заснаваны Л. Сапегам у 1622 годзе, лічыцца, што фундацыя была знакам падзякі Богу за перамогу ў 1618 годзе над войскамі маскоўскага цара.
Абедзве версіі каталіцкага падання гавораць, што абраз з’явіўся ў кармеліцкім Бялыніцкім кляштары цудоўным чынам. Па адной версіі ікона была намалявана анёлам на аконнай аканіцы. Па іншай – абраз напісаў пілігрым-жывапісец падчас спеваў манахамі літаніі Божай Маці. Жывапісец завяршыў сваю працу да моманту сканчэння спеваў. Жывапісцам быў анёл.
Большасць гісторыкаў схільныя лічыць, што цудатворны абраз у Бялынічах быў напісаны ў 1634–1635 гадах невядомым мастаком.
1934 год. Скончылася аперацыя па выратаванні чалюскінцаў, якую ўзначальваў ураджэнец Магілёва О. Шмідт. Летчыкамі былі выратаваны ўсе 104 удзельнікі дрэйфу на ільдзіне.
Летам 1933 года пачалася навуковая экспедыцыя пад кіраўніцтвам О. Шмідта на параходзе “Чалюскін” з мэтай праверкі магчымасці праходу Паўночным марскім шляхам транспартнымі караблямі. Экспедыцыя прайшла пяць мораў Ледавітага акіяна, але ў Берынгавым моры “Чалюскін” аказаўся заціснуты льдамі.
Члены экспедыцыі вымушаны былі пакінуць судна і перайсці на лёд. 13 лютага 1934 года параход быў раздушаны льдамі і затануў. На дрэйфуючай крызе быў створаны лядовы лагер, у якім аказаліся 104 чалавекі, уключаючы 10 жанчын і дзвюх маленькіх дзяўчынак, якія нарадзіліся падчас плавання. Гэты лагер праіснаваў 2 месяцы. На выратаванне чалюскінцаў былі кінуты палярная авіяцыя і караблі.
За выратавальную аперацыю чалюскінцаў (5 сакавіка – 13 красавіка 1934 года) сем лётчыкаў сталі першымі Героямі Савецкага Саюза.
У Магілёве ў гонар чалюскінцаў названа вуліца.
1940 год. Адбыўся Другі этап сталінскай дэпартацыі з Заходняй Беларусі “вызваленага” насельніцтва.
Былі дэпартаваны асобы, якія былі абвінавачаны ў “адданасці польскаму ўраду і падрыхтоўцы ваенных дзеянняў супраць СССР”. Больш за 24 000 чалавек вывезена ў Сібір і Казахстан.
Першы этап дэпартацыі адбыўся 10 лютага, трэці – 29 чэрвеня 1940 года, яшчэ два ў 1941 годзе.
1943 год.Германскае радыё паведаміла аб знойдзеных рэштках польскіх афіцэраў, якія былі знішчаны ў Катыні.
Эксгумацыя ў Катыні, якой кіраваў прафесар Герхард Бутц, працягвалася да 7 чэрвеня.
З 8 брацкіх магіл выцягнута і зноўку пахавана 4 143 рэшткаў цел. У 70% выпадкаў іх удалося ідэнтыфікаваць. На ўсіх трупах з магіл 1-7 была зімовая вопратка, у прыватнасці шынялі, футравыя і скураныя курткі, швэдры і шалікі. Трупы з магілы № 8 былі ў летнім адзенні. З гэтым узгадняецца факт, што ў магілах 1-7 былі знойдзены фрагменты газет за сакавік-красавік 1940 года, а ў магіле № 8 – газеты за пачатак траўня. На трупах не было слядоў казурак (трупных мух), што пацвярджае, што пахаванні вырабляліся ў халодную пару года.
У 2007 годзе польскі кінарэжысёр Анджэй Вайда зняў пра гэтыя падзеі фільм, заснаваны на сведчаннях відавочцаў тых трагічных падзей. Ахвярай злачынства быў і бацька рэжысёра.
Пачатак эксгумацыі немцамі
1966 год. Нарадзіўся Юрась Барысевіч.
Беларускі эсэіст, перакладчык і мастак.
Скончыў Мінскі дзяржаўны лінгвістычны ўніверсітэт.
Працаваў перакладчыкам, карэспандэнтам БелТА, рэдактарам у НВА «Інтэграл», газеце «Культура», Мінскім інстытуце кіравання, часопісах «Мастацтва» і «The Green Cross Optimist».
Удзельнік мастацкіх суполак «Другі фронт мастацтваў», «Schmerzwerk», «pARTisan». Адзін з заснавальнікаў і тэарэтыкаў («камісараў») авангарднай суполкі «Бум-Бам-Літ». Займаецца даследчыцкай і перакладчыцкай працай, жывапісам і перформансам.
Аўтар кніг пра сучаснае мастацтва і літаратуру, зборніка філасофскіх тэкстаў «Alter Nemo», эсэ пра балет, жывапіс, тэатр, кінематограф, камп’ютарную графіку, шматлікіх артыкулаў. Яго некаторыя працы перакладаліся на польскую, славенскую, англійскую, украінскую, латышскую, нямецкую мовы.
Перакладчык з французскай, англійскай, польскай і нямецкай. Пераклаў на французскую мову санеты Янкі Купалы.
У якасці мастака з 1988 года ўдзельнічае ў мастацкіх выставах у Беларусі, Польшчы, Францыі, у фестывалях перформансу – «Нутраная Амерыка» у в. Амерыка Круглянскага раёна, у Беларсі, Латвіі, Польшчы, Украіне. Чытаў лекцыі па сучасным беларускім мастацтве ў Варшаўскім універсітэце, Любліне і Беластоку.
1990 год. ТАСС надрукавала паведамленне аб прызнанні СССР адказнасці НКУС за трагедыю ў Катынскім лесе.
Гэта адбылося падчас візіту ў Маскву прэзідэнта Польшчы В. Ярузэльскага. У паведамленні гаварылася: “Выяўленыя архіўныя матэрыялы ў сваёй сукупнасці дазваляюць зрабіць выснову аб непасрэднай адказнасці за злачынствы ў катынскім лесе Берыі, Мяркулава і іх падручных. Савецкі бок, выказваючы глыбокае шкадаванне ў сувязі з катынскай трагедыяй, заяўляе, што гэта адно з цяжкіх злачынстваў сталінізму”.
26 лістапада 2010 года Дзярждума Расіі прыняла заяву «Аб Катынскай трагедыі і яе ахвярах», у якой прызнала Катынскі растрэл злачынствам, учыненым па прамым указанні Сталіна і іншых савецкіх кіраўнікоў.
На сёння ў Расіі імкнуцца да рэвізіі гэтых паведамленняў і заяў, да перагляду гісторыі пытання.
24 чэрвеня 2022 года з мемарыяльнага комплексу ў Катыні знялі сцяг Польшчы. Мэр Смаленска А. Барысаў заявіў, што такое рашэнне было прынятае міністэрствам культуры.
1991 год. Утвораны Мінска-Магілёўская каталіцкая архідыяцэзія і Гродзенская дыяцэзія.
Мінска-Магілёўская архідыяцэзія ўтворана шляхам аб’яднання Мінскай і Магілёўскай архідыяцэзій.
Першым Мітрапалітам Мінска-Магілёўскім быў прызначаны Казімір Свёнтак (1914–2011). У 2007 годзе Папа Бенедыкт XVI прызначыў архібіскупам Мінска-Магілёўскім Тадэвуша Кандрусевіча, з верасня 2021 года Папа Францыск прызначыў архібіскупам-мітрапалітам Іосіфа Станеўскага.
У склад архідыяцэзіі уваходзяць дэканаты: Бабруйскі, Барысаўскі, Валожынскі, Вілейскі, Магілёўскі, Маладзечанскі, Мядзельскі, Нясвіжскі, Стаўбцоўскі, два ў Мінску.
Архібіскуп-мітрапаліт Іосіф Станеўскі
1995 год. Пастановай Вярхоўнага Савета Беларусі заснаваны ОрдэнФранцыска Скарыны.
Адна з найвышэйшых дзяржаўных узнагарод за асаблівыя заслугі ў справе нацыянальна-дзяржаўнага адраджэння.
Ордэнам узнагароджваюцца грамадзяне за значныя поспехі ў справе нацыянальна-дзяржаўнага адраджэння Беларусі, дасягненні ў галіне нацыянальнай мовы, літаратуры, мастацтва, а таксама прапаганды культурнай спадчыны беларускага народа; за адмысловыя заслугі ў гуманітарнай, дабрачыннай дзейнасці, у справе абароны чалавечае годнасці і правоў грамадзян, за міласэрнасць і іншыя высакародныя ўчынкі.
Сярод узнагароджаных – Мемарыяльны комплекс «Брэсцкая крэпасць-герой» і больш за 30 асоб. Сярод асоб – Нобелеўскі лаўрэат Ж. Алфёраў, экзарх Філарэт, беларускія гісторыкі, мовазнаўцы, мастакі, спявакі.
У паловы з тых, хто узнагароджаны Ордэнам Ф. Скарыны, вельмі сумнеўныя дасягненні “у галіне нацыянальнай мовы, літаратуры, мастацтва…, у прапагандзе культурнай спадчыны беларускага народа” – журналіст А. Зімоўскі, Патрыярх Маскоўскі і ўсяе Русі Алексій II, рускія спявакі Н. Бабкіна, М. Баскаў, расійскія дзяржаўныя дзеячы П. Барадзін, Б. Ельцын, Ю. Лужкоў, Г. Селязнёў, В. Матвіенка, а яшчэ французскі мадэльер – П’ер Кардэн.
У Быхаве супрацоўнікамі ДАІ быў спынены мікрааўтобус, у кузаве якога праваахоўнікі знайшлі 20 мяшкоў камбікорму без суправаджальных дакументаў на суму каля 800 рублёў – паведамляе прэс-служба УУС аблвыканкама.
Міліцыянеры ўстанавілі, што мяшкі з кармавой сумессю выкраў 38-гадовы жыхар Быхава, які дзейнічаў у змове з вартаўніком аднаго з філіялаў раённай птушкафабрыкі.
Перад крадзяжом вартаўнік адключыў камеры відэаназірання, а мужчына забраў падрыхтаваныя для яго мяшкі і загрузіў іх у мікрааўтобус.
“Золотое дно” – в самом прямом смысле замаячило для экономики Кличевского района. Что было дальше – читайте в традиционной аналитической рубрике mogilev.media по экономике регионов Могилевской области. Предыдущий обзор – здесь.
До 2000 года Кличев был городским поселком, затерянным среди болот и лесов. Занимая по площади 4-е место в области (1 779 км2), по численности населения Кличевский район всего лишь 14-й, а по плотности населения (8 чел. км2) и вовсе аутсайдер – хуже ситуация лишь в Краснопольском районе (7 чел. км2). Из предприятий в районном центре работают лесхоз, деревообработка, лесозаготовка и пищевая переработка.
Инвестиции в основные фонды, упав в 2015 г. на 43 % к уровню предыдущего года, в 2016 г. еще на 30 % ухудшив ситуацию, в конце 2010-х годов имели откровенно догоняющий характер. По итогам 2022 г. инвестиции снизились на 24 % к уровню 2021 г., подведя минорную черту под надежды и перспективы за прошедшую семилетку.
Работа промышленности в районе малообъёмна и неустойчива, а по уровню номинально начисленной среднемесячной зарплаты Кличевский район занимает 11 место в области.
В известном про Кличев анекдоте, на вопрос Брежнева, облетающего Беларусь на вертолете – что там за город среди болот и лесов? – в ответе говорилось: «Никто за время советской власти так и не смог понять, как тут живут люди и чем занимаются, но они по-своему счастливы».
Золотое болото
А вот уже в статусе города, Кличев вполне мог стать более цивилизованным местом жительства для здешнего люда. Последний крупный инвестпроект в промышленность Кличевского района – строительство единственного в стране аккумуляторного завода.
Вложили определенные средства, построили даже производственное помещение, но дальше пошло по известному сценарию, когда исчезает источник финансирования. Короче, проект зачах, а вместе с этим улетучились мечты о процветании района.
Но поддержка району пришла с неожиданной стороны.
Известно, что территория Беларуси на 14% покрыта болотами. Одно из них, Дулебское, расположенное на территории Кличевского района, представляет собой уникальную водно-болотную экосистему и входит в состав 10 самых известных в стране. Так вот, местные власти в 2018 году решили начать промышленную добычу сапропеля на площадях выработанных торфяных месторождений.
Сапропель – многовековой ил пресноводных водоемов, обогащенный такими минеральными веществами, как азот, фосфор, железо, марганец. Сапропель обладает неистощимым источником не только различных минералов, но и витаминов. Он благоприятно влияет на почву и широко используется в качестве удобрения. Так как сапропель содержит в себе повышенное количество витаминов и минеральных солей, то он используется в качестве биологической пищевой добавки к рациону сельскохозяйственных животных.
Природное ископаемое также применяется, как сырьё для топлива и широко используется в химической промышленности. Из сапропеля получают такие вещества, как аммиак, воск, парафин. Помимо этого природный материал может использоваться также в качестве лечебных грязей. Как видим, внимание местных властей к перспективе многопланового использования сапропеля объективно и сулило немалые выгоды даже экономике области.
В 2014 году экономической стороной реализации проекта заинтересовался посол Китая в Беларуси Цуй Цимин. И пообещал способствовать. Кличевский район был оперативно включен в государственную научно-техническую программу по детальной доразведке месторождений сапропеля.
В 2016 г. в областной газете «Могилевские ведомости» (№70 от 13.09.2016) появилось сообщение о том, что в Кличевском районе планируют начать промышленную добычу сапропеля на площадях выработанных торфяных месторождений. Болота в Кличевском районе – а их более 20 тыс. гектаров, плюс есть еще 90 тыс. гектаров заболоченных территорий – стали местом презентации новых экологических проектов.
Стоимость обозначенного проекта в комплексе планировалась в объеме 20 млрд. руб., при этом каждый вложенный рубль должен был окупиться 8 рублями прибыли. По предварительным оценкам ученых, запасы торфяникового сапропеля в районе составляют около 2 млн м3., при этом каждый кубометр сапропеля должен был принести в кубышку разработчиков за время эксплуатации по 12,5 рублей прибыли, а всего это 160 млрд. рублей. Фантастика!
На кличевские болота волшебным образом надвигалась тучка золотая из внешних китайских инвестиций, которые сулили региону процветание неимоверное. К реализации был предъявлен проект «Организация производства по получению высокоэффективных органоминеральных грунтов и удобрений путем переработки торфа и сапропеля месторождений Кличевского района Могилевской области».
Интересна и экономика реализуемого проекта. Осваивать мощности местные производители были намерены…целых три года. Правда, потом они буду производить продукцию на сумму 440 тысяч долларов в год, что позволяло окупить затраты за 5 с половиной лет. Возникает вопрос уже к местным экономистам: а назовите-ка хотя бы один проект в Могилевской области, который вообще окупился за последние 25 лет?! Частники не в счет.
Гладко было на бумаге
Надежды на процветание Кличевского района за счет сапропелей были с подачи местных бюрократов авантюристичны изначально. Дело в том, что еще в 1998 году на территории Кличевского и Белыничского районов был образован республиканский гидрологический заказник «Острова Дулебы» площадью в 26 600 гектаров.
Естественно, в его состав вошли все крупные болота Кличевщины: Дулебское, Великое, Галое, которые сегодня играют водоаккумуляционную роль для целого каскада рек, берущих здесь начало. При этом заказник «Острова Дулебы» включен во Всемирный список водно-болотных угодий международного значения. А если учесть, что около 40% лесоболотных сообществ заказника относят к особо ценным участкам, а из 705 видов растений, выявленных на «Островах», 13 включены в Красную книгу Беларуси, то уникальность «Островов Дулебы» неоспорима.
Сохранению естественного состояния природы на такой внушительной территории отчасти помогло то, что в советский период на месте заказника находились Друтский авиационный полигон и одноименный военный лесхоз. Здесь практически не велась никакая хозяйственная деятельность, территория использовалась только для испытаний техники и боеприпасов.
Ситуация изменилась в 2003 году, когда эти земли были переданы в ведение Кличевского и Белыничского лесхозов. А у лесхозов несколько иные цели, чем у заказника. И не совсем лесхозам «в руку» международный статус заказника, по которому (Рамсарская конвенция о водно-болотных угодьях) хозяйственная деятельность на его территории ограничена.
В первую очередь, в заказнике нельзя вести добычу ископаемых. А что увидели местные жители? Раскорчевку угодий, добычу сырья открытым способом. В «эксперименте» участвовали: Институт природопользования НАН Беларуси, Центральный ботанический сад, эксперты ПРООН, местная власть, госпредприятия и частные коммерческие структуры. И всё это делалось под лозунгом поддержания усилий Беларуси по сохранению природного разнообразия, по рациональному использованию торфяных земель.
На самом деле болота, лёгкие Европы, в опасности: с одобрения экспертов ПРООН ведутся определенные работы на болотах Брестской, Витебской и Минской областей. С завидной регулярностью презентуются проекты по разработке болот с целью получения прибыли, невзирая на статус территорий и перспективы ухудшения экологической обстановки. В человеке болото «видит», скорее врага, чем друга.
Прерываясь на время, зададимся вопросом – а может, нужно было не болота подводить под удар бюрократии, а эффективнее поработать на сельхозугодьях?
У вёсцы Барысаўшчына Глускага раёна прайшла спецыяльная аперацыя “Жытло для бусла”. Мяясцовыя энергетыкі спецыяльна для аднаго бусла паславілі новую апору, без электрычнасці, каб птушка магла размясціць на ёй сваё гняздо.
Раней бусел віў гняздо на апоры з правадамі, і пагэтаму ў вёсцы ўжо некалькі разоў за гэтую вясну прападала электрычнасць – галінкі падалі на правады і замыкалі іх – піша газета “Радзіма”.
Магілёўскі гарвыканкам абвясціў пра пачатак грамадскага абмеркавання Генеральнага плана горада Магілёва. Яно будзе праходзіць з 12 па 26 красавіка 2023 года.
Генеральны план – гэта праект, які вызначае стратэгію комплекснага горадабудаўнічага развіцця горада і прылеглых тэрыторый. Звычайна гэта амбіцыёзны план, якім прадугледжваецца комплекснае аднаўленне архітэктурных помнікаў гістарычнага цэнтра, развіццё транспартнай інфраструктуры, план па будаўніцтве новых жылых раёнаў і гэтак далей.
Проста песня
Новы Генплан Магілёва звярнуў увагу даследчыкаў тым, што паводле яго прадугледжваецца ўключэнне ў спіс гісторыка-культурных каштоўнасцяў адразу некалькіх дзясяткаў (каля 80) будынкаў у гістарычным цэнтры Магілёва, што сфарміраваліся ў канцы ХІХ – пачатку ХХ стагоддзяў. Гэта даваенная і паваенная архітэктура вуліц Першамайскай, Ленінскай, Піянерскай, Лепяшынскага, Міронава і іншых.
А таксама ў тэксце генплана адзначаецца, што ў раёне вуліц Садовай, Мянжынскага, Пляханава, Вароўскага, Вакзальнай і інш. захаваліся прыклады драўлянай забудовы першай паловы ХХ стагоддзя, якія маюць характэрныя элементы драўлянай архітэктуры гэтага перыяду. “Прыклады драўлянай гістарычнай забудовы мэтазгодна захаваць і выпрацаваць рэгламенты (патрабаванні) па яе змесце і эксплуатацыі.”
“Проста нейкая песня” – пракаментавалі праект Генплана на Тэлеграм-канале “Спадчына”.
