Производители кричевского цемента добились звания лауреата «Лучшие товары Республики Беларусь на рынке Российской Федерации». Какой прок от этого звания?
ОАО «Кричевцементношифер» стало лауреатом конкурса «Лучшие товары Республики Беларусь на рынке Российской Федерации». Государственные СМИ называют конкурс престижным, но не разъясняют смысл этого престижа.
Оказавшись в международной изоляции из-за войны в Украине, Россия и Беларусь вынуждены торговать друг с другом, став почти эксклюзивными торговыми партнерами.
По этой простой причине конкурентов на общем рынке у них нет и цемент из Беларуси автоматически будет лучшим товаром Беларуси в России просто по факту присутствия.
Но конкурсы же проводить надо? Вот и организуют по два-три раза на год мероприятия, на которых сегодня Кричев, завтра Костюковичи, а послезавтра снова Кричев становятся лауреатами.
От огурцов и клюквы до малинового варенья и сушеных белых грибов можно найти на Центральном глусском рынке.
24 сентября на глусском рынке кипела жизнь: вдоль рядов продавцы предлагали урожай со своих грядок и заготовки из домашних кладовых. Покупатели могли найти здесь от свежих овощей и ягод до ароматных сушеных грибов.
Особое внимание местного издания привлекло изобилие зелени: укроп, петрушка и сельдерей стоили по 1,5 рубля за пучок. На прилавках красовалась цветная капуста по 5 рублей за килограмм, а огурцы с огорода отдавали по 3 рубля. Правда, хозяйка честно предупреждала: сезон подходит к концу, поэтому вид у них не идеальный. Домашний сладкий перец стоил 5 рублей, но удавалось сбить цену до 4,5. А острые красные перчики продавали по 50 копеек за штуку.
Фасоль разных сортов предлагалась по 2,5 рубля за стакан. По такой же цене можно было купить и белые тыквенные семечки, хотя покупатели жаловались, что дороговато. Продавцы объясняли: виновата погода, урожай тыквы оказался скудным. Сама свежая тыква встречалась лишь у одного торговца по 2 рубля за килограмм. А вот домашних яиц было много и просили за десяток 5 рублей.
Картофель встречался редко. Его увидели лишь у двух продавцов, и стоил 1,5 рубля за килограмм (8 рублей за сетку). Ягодный ряд удивил разнообразием: малина в пол-литровой баночке продавалась по 4 рубля, клюква была от 4 до 5 рублей за ту же емкость. Литровая банка клюквы обошлась бы в 9-10 рублей. Если малина встречалась лишь у одного продавца, то клюквы было вдоволь, несмотря на то что в болотах ягод в этом году уродилось не так много.
Для тех, кто не хочет возиться с консервацией, хозяйки предлагали уже готовые закатанные баночки. Пол-литра щавеля или аджики по 6 рублей. Варенье стоило дороже: клубничное по 8 рублей, за малиновое просили 10. Последнее пользовалось особым спросом.
Запах сушеных грибов вел покупателей к прилавку с ниточками белых боровиков, которые стоили по 25 рублей за связку весом в 300-400 граммов. Увидев интерес к товару, одна из покупательниц поспешила заявить: “Я все забираю!”. Продавцы лишь улыбались: удача в грибном сезоне нынче редкая, и ароматные «ниточки» уходят нарасхват.
У Магілёве розніца ў цэнах на ягады паміж рынкам і супермаркетам дасягае дзясяткаў рублёў.
На прылаўках Мінскага рынку пакупнікоў сустракае духмяная клубніца, распавядае «Магілёў.анлайн». Хаця многія лічаць яе летняй ягадай, восенню яна радуе не толькі смакам, але і больш даступным коштам па 25 рублёў за кілаграм.
Гаючыя і карысныя дурніцы прадаюцца па 16,90-19,90 рублёў за кілаграм у залежнасці ад памеру ягад, а ажыну прапануюць у латочках па 0,5 кг за 10 рублёў. Маліну можна купіць як на вагу па 30 рублёў за кілаграм, так і на аб’ём па 10 рублёў за літр. Для аматараў лясных ягад ёсць і брусніца: кілаграм каштуе 11,97 рубля.
Паводле прадаўцоў, клубніцу і маліну можна будзе набываць аж да самых халадоў. Восень багатая не толькі на ягады, але і на грыбы: на рынку ўжо ёсць лісічкі, апенькі, зонцікі, шампіньёны, а таксама рэдкі лячэбны грыб вясёлка. Тым, хто плануе зімовыя нарыхтоўкі, рынак прапануе слоікі і накрыўкі розных памераў.
Цэны ў крамах прыкметна адрозніваюцца ад рынкавых. У гіпермаркеце Green на вуліцы Астроўскага кілаграм дурніц каштуе амаль 40 рублёў, а за маліну прыйдзецца аддаць больш за 74 рублі за кілаграм. Для многіх пакупнікоў гэтыя лічбы выглядаюць «касмічнымі», асабліва ў параўнанні з рынкам.
Таму вераснёўскія рынкі ў Магілёве гэта не толькі выгадная альтэрнатыва магазінам, але і магчымасць акунуцца ў атмасферу восені.
Журналистка сходила на рынок по улице Островского в Могилеве, чтобы выяснить, что предлагают продавцы и насколько доступны сезонные ягоды и фрукты.
Ягодное разнообразие
Продолжительные весенние заморозки в этом году повредили цветущие сады. Теперь для тех, кто варит варенье на зиму встает вопрос – из чего делать сладкую закатку?
Как пишет “komkur.info”, выбор ягод на рынке довольно широкий, но цены кусаются.
Так, голубика стоит 22–25 рублей за килограмм, и никто даже не пытается сделать скидку при покупке оптом. Клубника хоть и мелкая, но, как уверяют продавцы, для варенья сойдет. За нее просят 16 рублей.
Малины много, но цена впечатляет: 13-14 рублей за 300-граммовый лоточек, что делает килограмм почти золотым – около 50 рублей. Некоторые бабушки торгуют малиной ведрами: за трехлитровое просят от 30 до 50 рублей в зависимости от размера ягоды.
Ежевику также продают в лоточках по 300 граммов за 12–13 рублей. На вкус, как заверили, ягода сладкая и сочная. Вишни практически нет. Единственный продавец успел продать пятилитровое ведро за 35 рублей, не дав даже возможности поторговаться.
Черешни на рынке достаточно по цене от 18 до 22 рублей. А вот черную и красную смородину найти не удалось. Продавцы уверяли, что немного приносят с утра, но товар быстро разбирают. Совет один – приходить пораньше, до 9 утра. Черники тоже не было.
Абрикосы – лучшее предложение
Если говорить о фруктах, пригодных для варки варенья, то здесь на первом месте абрикосы. На прилавках молдавские, азербайджанские, узбекские и турецкие сорта по цене от 4 до 10 рублей. Купив 2-3 килограмма по 5 рублей, вполне можно сварить пару литров душистого варенья.
Нектарины, виноград и сливы пока дороговаты: от 5 до 20 рублей. Продавцы не советуют ждать резкого снижения цен, поскольку ощущается дефицит.
Овощи: сезон в самом разгаре
Овощные ряды порадовали разнообразием. Много томатов: от крупных до черри, от желтых до розовых по цене от 4 до 9 рублей. Огурцов тоже много, продают и фермеры, и пенсионеры. Стоят они от 1 до 2,50 рублей.
Также изобилие кабачков. Их средняя цена – 2,50, но можно найти и по 1 рублю. Лук стоит от 1,90 до 3,40, а картофель стабильно в районе 2,5–3 рублей. Свекла нового урожая по цене 4,50 за средние клубни, мелкие – по 2 рубля. Моркови пока немного, и потому она стоит 3–4,20 рубля. Капуста стоит 2–2,50, перец сладкий – 4–5 рублей, а баклажаны держат планку в 10 рублей за килограмм.
На рынке уже много бахчевых: дынь и арбузов разных сортов. Цена дынь около 5–6 рублей, арбузов – 2,50. Появилась и свежая кукуруза в початках по 8,50 рубля.
Варенье по цене деликатеса
Таким образом на рынке выбор есть, особенно если приходить пораньше. Однако большинству покупателей придется выбирать: варить ли варенье по «золотой» цене или довольствоваться сезонными фруктами в свежем виде.
Улады зноў вырашылі навесці парадак — гэтым разам сярод памідораў і агуркоў. Новы праект пастановы патрабуе ад гандляроў на базары не толькі цэннік, але і поўны дакументальны пералік таго, чаму кошт менавіта такі. Калі вы думалі, што рынак — гэта пра попыт і прапанову, вас чакае сур’ёзны сюрпрыз.
Калі ў мінулы чацвер я стаяў каля прылаўка на базары і выбіраў паміж «агурком за тры з тлумачальнай» і «памідорам за чатыры, але з рызыкай для адміністрацыйнага рэсурсу», я раптам зразумеў: будучыня ўжо надышла. Яна пахне свежым кропам, ледзь падгніўшымі мерамі рэгулявання і непазбежнай папяровай бюракратыяй.
Новая ініцыятыва МАРТ, як яе ахрысцілі на форумах пад кодавым назовам «Прадавец-дакументаліст», імкнецца, ні многа ні мала, як навесці парадак. Той самы парадак, пра які мы ўсе чулі, але ніхто толкам не бачыў. Гэтым разам — на базарах. Прычына, як звычайна, высакародная: памідоры на базары, аказваецца, каштуюць не так, як сказалі статыстыкі. Няўжо і праўда не так? Пайду зверуся з прайсам Госплана.
Міністэрства антыманапольнага рэгулявання і гандлю прапануе, каб кожны прадавец, які гандлюе, скажам, рэдзькай, меў пры сабе не проста цэннік, а дакументальнае абгрунтаванне, чаму рэдзька каштуе менавіта столькі, колькі яна каштуе. Не больш, не менш, а менавіта столькі — у адпаведнасці з гандлёвымі надбаўкамі і логікай дзяржаўнага рэгулявання. Якая прыгажосць. Я ўжо ўяўляю сабе бабулю з кошыкам і лупай, што разглядае паперку з разлікамі ад дзядзькі Васі, у якога свой гарод пад Шкловам.
Але дзяржаве відней. Яна ж глядзіць звысоку — з вышыні рэгулявання. Адтуль бачна ўсё: і няшчасныя несанкцыянаваныя агуркі, і каварная спроба прадаўца не прыняць картку. Больш за тое — кожны дзень адміністрацыі базараў цяпер павінны правяраць дакументы ў прадаўцоў. Кожны. Дзень. Ну а раптам хтосьці ноччу пералічыў сабекошт бульбы і вырашыў з раніцы накінуць пару капеек? Без нагляду — ніяк. А ў дадатак — яшчэ і стэнд з інфармацыяй пра фіксаваныя цэны. Інфармацыйнае табло эпохі татальнага кантролю.
Што, калі прадавец двойчы паслізнуўся? Напрыклад, спачатку не разлічыў працэнт надбаўкі на часнок, а потым забыўся здаць справаздачу па экалагічных нормах? Усё проста — дамова на базар анулюецца. Як і ваша магчымасць купіць у яго часнок. Улада мілуе, улада і прабачае. Альбо не прабачае — калі кантралюючы орган на паперы папросіць гэтага не рабіць.
Усё гэта, вядома, нагадвае не гандаль, а тэатралізаваную пастаноўку паводле п’есы «Агурок у кайданах». І ролі ў ёй распісаныя загадзя: прадавец — патэнцыйны парушальнік, пакупнік — патэнцыйны даносчык, адміністрацыя — караючы меч парадку. У перапынках паміж спектаклямі можна яшчэ трохі падрэгуляваць: раптам заўтра батон падаражэе на дзве капейкі без санкцыі Савета Міністраў?
Але, як часта бывае ў нас, галоўная драма не ў фармальнасцях, а ў абсурдзе, што стаў нормай. Людзі хочуць купляць і прадаваць, а не гартаць папкі з паперамі і тлумачэннямі пра кожную бульбіну і весці бухгалтэрыю ў шуфлядцы пад лавай. Але ў свеце, дзе базарная цана — не эканамічная катэгорыя, а палітычны кампраміс паміж статыстычным бюлетэнем і фантазіямі дзяржаўнага апарата, усё магчыма. Нават тое, што кілаграм клубніц цяпер патрабуе не толькі грошай, але і доступу да ўнутранай дакументацыі прадаўца.
Што я вынес з гэтай камедыі гандлёвых нораваў? Магчыма, аднойчы я прачнуся ў краіне, дзе цану на банан рэгулюе не МАРТ, а здаровы сэнс. Але да той пары я, як і ўсе, буду выбіраць паміж агурком па гранічнай надбаўцы і анархіяй без чэка.
Можа, парадак — гэта проста спроба дзяржавы згуляць у бацьку, забыўшы, што мы даўно выраслі. Ці — проста сумны спектакль з удзелам падатковай, МАРТ і прылаўка з кабачкамі, дзе выканаўцы галоўных роляў даўно забылі, навошта ўвогуле выходзілі на сцэну. Якуб Ясінскі
Міжнародны дзень торта (International Cake Day, з 2011 года).
Прысвечаны сяброўству і міру паміж людзьмі, краінамі, народамі. Ён праходзіць пад дэвізам “I cake you” – “Я прыйду да цябе з тортам”, што, увогуле, лагічна – як, калі не тортам з гарбатай, адсвяткаваць мір і сяброўства?
Каля вытокаў салодкага свята стаяў “Міланскі Клуб” Каралеўства Любові – супольнасць сяброў, членамі якога з’яўляюцца музыкі, кулінары і іншыя захопленыя творчыя натуры. Менавіта гэты творчы саюз у 2009 годзе пачаў традыцыю стварэння сумесных музычных торцікаў, якая затым была падтрымана і іншымі краінамі.
Міжнародны дзень шахмат (International Chess Day, з 1966 года).
Устаноўлены ў гонар заснавання ў 1924 годзе Міжнароднай шахматнай федэрацыі (ФІДЕ, Federation Internationale des Echecs).
Беларусь у ФІДЕ з 1992 года. За нашу краіну выступаюць 22 міжнародных грасмайстра і 32 міжнародных майстра.
Шахматы прыйшлі да нас з Індыі. Паводле археалагічных даных гульня ў Беларусі вядома не пазней за XI стагоддзе: шахматныя фігуры знойдзены ва ўсіх буйных нашых гарадах і іх колькасць – наибольшая ва Усходняй Еўропе.
356 год да нараджэння Хрыстова. У той жа дзень, калі Герастрат спаліў цудоўны храм Артэміды ў Эфесе, у Пеле, сталіцы Македоніі, нарадзіўся Аляксандр III Вялікі (Аляксандр Македонскі, 356-323 гг. да н.э.).
Адзін з найбуйных палкаводцаў і дзяржаўных дзеячаў Старажытнага свету.
1636 год. Памёр Альбрэхт Уладзіслаў Радзівіл (1589-1636).
Дзяржаўны і вайсковы дзеяч ВКЛ, мецэнат. Сын Мікалая Крыштафа «Сіроткі».
3 1609 года на чале ўласных атрадаў удзельнічаў у войнах Рэчы Паспалітай са Швецыяй, Масковіяй, у аблозе ў 1611 годзе Пскова-Пячэрскага манастыра і ў выправах у 1611-1612 на Маскву.
Стольнік, крайчы ВКЛ, кашталян трокскі, віленскі.
Быў адным з багацейшых магнатаў ВКЛ.
Мецэнат, клапаціўся пра пашырэнне галерэі партрэтаў у Нясвіжы, фундаваў алтар Святога Міхаіла і ўсіх Анёлаў касцёла Святога Міхаіла, разбудаваў замак у Шыдлоўцы.
1812 год. Войскі напалеонаўскага маршалу Даву без боя ўвайшлі ў Магілёў.
За дзень да гэтага з горада ўцяклі адміністрацыя губерні, частка святароў, акрамя праваслаўнага архібіскупа Варлаама – які пазней прысягнуў Напалеону – найбольш заможныя грамадзяне.
Напярэдадні быў аддадзены загад начальніку рускага гарнізонага батальёна Колену не пускаць ворага. Але пасля першай невялікай сутычкі з французамі на вале каля Віленскай заставы, руская пяхота і інваліды адступілі ў бок Быхава.
Французскія часці адразу занялі плошчу перад ратушай, дзе адбылася сустрэча маршала Даву са світай з кіраўніком губернскага дваранства Кроерам.
1852 год. Дараваны герб Лепелю.
«У чырвоным полі Пагоня». У сучаснай Беларусі афіцыйны статус герб атрымаў 2 чэрвеня 2009 года.
17 тысячны горад, вядомы з 1439 года. У горадзе працуюць ГЭС, малочна-кансервавы камбінат, заводы хлебны, электрамеханічны, камбікормавы, рамонтна-механічны, ільнозавод.
1880 год. Нарадзіўся Гальяш Леўчык (1880-1944).
Беларускі паэт, беларусазнавец, публіцыст, перакладчык, музыкант.
Аўтар «Нашай нівы», зборніка вершаў «Чыжык беларускі». Збіральнік музейных экспанатаў, кніг, меў найбагацейшыя беларусазнаўчыя бібліятэкі ў Варшаве і Слоніме.
Блізкі сябар Янкі Купалы.
Гальяш Леўчык, Зоська Верас, Рамуальд Зямкевіч
1931 год. Нарадзіўся Гай дэ Пікарда (1931-2007).
Англійскі даследчык беларускай гісторыі і культуры, музыколаг.
Скончыў Оксфардскі ўніверсітэт, універсітэт у Сарбоне.
У канцы 1950-х адправіўся з экспедыцыяй на Падляшша, дзе збіраў старажытныя беларускія царкоўныя спевы. Вывучаў творчасць беларускіх кампазітараў М. Равенскага, М. Куліковіча (Шчаглова), жыццё і дзейнасць Ф. Скарыны, распрацоўваў гісторыю перакладаў Бібліі на беларускую мову, праблематыку гісторыі ВКЛ.
Займаўся пошукам старажытных беларускіх царкоўных спеваў і іх выданнем. У 1959 адшукаў у Кіеве Супрасльскі і Жыровіцкі ірмалоі – рукапісныя музычныя зборнікі XVI ст. рэлігійнага зместу.
Выкладаў музыку і спевы ў беларускай школе імя Кірылы Тураўскага ў Лондане. Выдаў зборнікі беларускіх спеўнікаў, склаў даведнік пра Беларускую бібліятэку імя Ф. Скарыны ў Лондане.
У 1997- 2007 гадах выдаваў англамоўны часопіс «Byelorussian Chronicle».
Памёр 20 красавіка 2007 года.
Яго парэшткі пахаваныя ў крыпце Чырвонага касцёла ў Мінску.
1941 год. Першае паведамленне ў савецкім друку аб баях пад Магілёвам.
Гэта быў нарыс К. Сіманава “Гарачы дзень” у газеце “Известия”.
«Полк, якім камандуе палкоўнік Куцепаў, ужо шмат дзён абараняе горад Д.
– Снарадаў і патронаў у нас дастаткова, а ісці назад мы ўсё роўна не збіраемся. – кажа т. Куцепаў. І калі заязджаеш у размяшчэнне палка, то адразу бачыш, што байцы тут вырашылі хутчэй памерці, чым адступіць».
Палкоўніку Куцепава на момант гэтай публікацыі заставалася жыць менш за тыдзень, а «Горад Д.» – гэта Магілёў. Такой была практыка савецкай ваеннай журналістыкі: згадваць канкрэтныя геаграфічныя аб’екты забаранялася з меркаванняў бяспекі, бо нямецкіх дыверсантаў хапала і ў тыле, і на перадавой, а падстаўляць сваіх нікому не хацелася.
1941 год. У Брэсцкай крэпасці, у раёне Беластоцкіх варот у заходняй частцы Цэнтральнай выспы, быў зроблены апошні надпіс.
“Я паміраю, але не здаюся! Бывай, Радзіма”. Лічыцца, што надпіс зроблены Фёдарам Рабавым.
Апошнія абаронцы Брэсцкай крэпасці працягвалі змагацца нават тады, калі немцы былі ўжо за Смаленскам.
А роўна праз 3 гады, 20 ліпеня 1944 года, савецкая армія выйшла на Буг.
1969 год. А 20:17 па сярэднееўрапейскім часе, пілатуемую пасадку на Месяц здзейсніў модуль Eagle карабля «Апалон-11» з астранаўтамі Нілам Армстрангам і Базам Олдрынам.
У ноч на 21 ліпеня Ніл Армстранг першым з зямлян ступіў на паверхню Месяца, праз 20 хвілін месяцовы грунт пад нагамі адчуў і Олдрын.
1970 год. Памёр Алесь Астапенка (1920-1970).
Беларускі паэт, перакладчык. Меў псеўданім Мсьціслаўцы (разам з А. Куляшовым і Ю. Таўбіным).
Працаваў у рэдакцыі газеты «Звязда», рэдактарам і дыктарам беларускай рэдакцыі Усесаюзнага радыёкамітэта, загадваў аддзелам літаратуры і мастацтва газеты «Чырвоная змена», аддзелам піянерскага жыцця часопіса «Бярозка».
Аўтар 4-х зборнікаў паэзіі. Паасобныя вершы пакладзены на музыку. Перакладаў на беларускую мову творы рускіх, украінскіх, літоўскіх, латышскіх, нямецкіх паэтаў, грузінскія казкі.
1971 год. Нарадзіўся Зміцер Вайцюшкевіч.
Беларускі спявак, музыкант, кампазітар.
Удзельнік гуртоў “KRIWI», «Палац», «WZ-Orkiestra», папулярных супольных праектаў “Я нарадзіўся тут”, “Budzma The Best Rock”і іншых.
Запісаў больш за 20 альбомаў.
1977 год. У ЗША памёр Іван Любачка (1915-1977).
Беларускі гісторык.
Выкладаў у Галоўчынскай СШ Бялыніцкага раёна. У 1943 годзе вывезены на працы ў Германію.
Доктар гісторыі, прафесар шэрагу ўніверсітэтаў ЗША. Аўтар даследавання «Беларусь пад савецкай уладай, 1917-1957». Заснавальнік стыпендыяльнага фонду падтрымання доследаў у галіне беларусазнаўства.
2004 год. У Магілёве адкрыўся новы рынак – Віленскі.
Знаходзіцца на тэрыторыі былога ваеннага шпіталя ваенгарадка №5, па былой вуліцы Віленскай (зараз – Лазарэнкі).
2016 год. У Кіеве загінуў Павел Шарамет (1971-2016).
Беларускі журналіст. Узарваны ў прыватным аўтамабіле.
Працаваў у Беларусі, Расіі і Украіне, на тэлеканалах, у газетах, адзін з заснавальнікаў вэб-сайта «Беларускі партызан», сузаснавальнік «Российского антифашистского фронта», суаўтар кнігі «Случайный президент», аўтар шэрагу дакументальных фільмаў на злабадзённыя тэмы.
Пераследаваўся сілавымі ведамствамі.
23 ліпеня 2016 года быў пахаваны на Паўночных могілках пад Мінскам.
1695 год. «4 липня… выпал великий снег и пролежал в Могилеве несколько дней» – гарадская хроніка.
1776 год. У амерыканскай Філадэльфіі на Другім Кантынентальным кангрэсе аднагалосна прынята Дэкларацыя незалежнасці ЗША.
Паводле дакумента, брытанскія калоніі у Паўночнай Амерыцы абвясцілі незалежнасць ад Вялікабрытаніі. Гэты дзень святкуецца ў ЗША як Дзень незалежнасці – дзень, калі Злучанымі Штатамі сталі называцца 13 калоній (13 палос на сцягу ЗША сімвалізуюць іх), якія ў выніку дзесяцігадовага супрацьстаяння і лютага змагання адстаялі сваю свабоду і права на дзяржаўнасць.
1783 год. На рынкавай плошчы ў французскім Аноне адбылася першая публічная дэманстрацыя паветранага шара братоў Мангальф’е.
Створаны імі паветраны шар уяўляў сабою злеплены з трывалай і тонкай паперы востраканечны мех з адкрытай гарлавінай у ніжняй частцы дыяметрам каля 11 м.
На ніжняй адтуліне была ўмацавана рашотка з вінаградных лоз, якая ўсталёўвалася на падмосткі. Пад падмосткамі было разведзена вогнішча з саломы. Гарачае паветра падняло шар аб’ёмам 600 кубаметраў на вышыню 2 000 м. Перш, чым апусціцца на зямлю, шар праляцеў больш за 1,6 км.
1890 год. Перапахаванне ў Вавельскім саборы у Кракаве Адама Міцкевіча (1798-1855).
Міцкевіч – самы вядомы польскі паэт, адзін з пачынальнікаў новай беларускай літаратуры, асветнік, дзеяч нацыянальна-вызваленчага руху.
Меў беларускае паходжанне, ураджэнец в. Завоссе (зараз Баранавіцкі раён). Парэшткі перавезлі ў Канстантынопаль.
У Навагрудку, Стамбуле працуюць дамы-музеі А. Міцкевіча; яго імем названы вуліцы, пастаўлены помнікі ў шматлікіх гарадах Беларусі, Польшчы, Літвы, стаіць помнік у Парыжы.
Дом-музей А. Міцкевіча ў Навагрудку.
1900 год. Пачалася першая руская палярная экспедыцыя Э. Толя на шхуне “Зара” (1900-1903) па пошуках Зямлі Санікава.
У ёй удзельнічалі беларусы – зоагеограф Аляксей Бялыніцкі-Біруля (1864-1937), пазней – член-карэспандэнт АН СССР, геолаг Канстанцін Валасовіч (1869-1919). У якасці гідрофа працаваў лейтэнант Аляксандр Калчак, які стаў вядомым палітычным дзеячам, адміралам.
У гонар беларусаў названы пяць геаграфічных аб’ектаў на поўначы Еўразіі.
Удзельнікі экспедыцыі. У верхнім радзе: трэці злева над Толем – Калчак (лічба 3). Другі рад: М. Каламійцаў, Ф. Матысен, Э. Толь, Г. Вальтар, Ф. Зееберг, А. Бяльніцкі-Біруля (5)
1922 год. У в. Бахацец (цяпер – Чавускі раён) нарадзіўся Ціхан Жучкоў (1922-1987).
Савецкі лётчык-ас знішчальнай авіяцыі Ваенна-Марскога флота. Герой Савецкага Саюза. Падпалкоўнік.
З 1930 года жыў у Магілёве, у в. Нядашава, скончыў школу ў в. Амхавая Магілёўскага раёна. Працаваў на розных заводах Магілёва, скончыў аэраклуб.
З чэрвеня 1941 года ў войску. Скончыў Ваенна-марское авіявучылішча імя І. Сталіна. Удзельнічаў у прарыве блакады Ленінграда, у Ленінградска-Наўгародскай, Выбаргскай і Прыбалтыйскай аперацыях. Збіў асабіста 14 і ў складзе групы 11 самалётаў ворага, патапіў 1 катэр і спаліў 6 аўтамашын.
Пасля вайны служыў у ВМФ, у Кіеўскай ваеннай акрузе, у Групе савецкіх войскаў у Германіі і ў Далёкаўсходняй ваеннай акрузе. Памёр 9 сакавіка 1987 года.
1944 год. Савецкія войскі праз 4 дні баёў вызвалілі Полацк – найстаражытны горад краіны, “калыску” беларускай дзяржаўнасці, ад якога “пачаўся свет”.
31 вайсковае злучэнне атрымала назву “Полацкі”, больш за 30 воінаў – званне Герой Савецкага Саюза. Асаблівы гераізм праявілі 23 воіны-гвардзейцы 51-й стралковай дывізіі на чале з лейтэнантам А. Грыгор’евым. Іх гераізму прысвечана песня Ю. Візбара “Цана жыцця”.
1950 год. Пачало вяшчанне Радыё Свабодная Еўропа.
Першыя перадачы ішлі на чэшскай мове, потым колькасць моў паступова павялічвалася.
Зараз у эфір радыёстанцыі выходзяць праграмы больш як на 20 мовах. Беларуская служба бярэ пачатак ад 20 мая 1954 года. На сядзібе ў Празе працуе 550 супрацоўнікаў.
1952 год. У ЗША памёр Язэп Варонка (1891-1952).
Беларускі палітычны дзеяч, журналіст, публіцыст. Першы старшыня Народнага сакратарыята БНР.
Міністр беларускіх спраў і сябра кабінета міністраў Літоўскай Рэспублікі (1918-1920), старшыня беларускага Чырвонага Крыжа, таварыства «Беларуская грамада ў Коўне».
У 1923 годзе з’ехаў у Чыкага. Узначальваў Беларуска-амерыканскую нацыянальную асацыяцыю, быў адным з кіраўнікоў Беларуска-амерыканскай нацыянальнай рады, выдаваў газету “Беларуская трыбуна”, вёў праграмы на чыкагскім радыё.
Займаўся выдавецкай і публіцыстычнай дзейнасцю. Аўтар брашур “Беларускае пытанне на момант Версальскай мірнай канферэнцыі. Гістарычна-палітычны нарыс”, “Беларускі рух ад 1917 да 1920 году. Кароткі агляд”.
Прытрымліваўся канцэпцыі «двух ворагаў» беларускага адраджэння — Расіі і Польшчы. вёў беларускія і рускія праграмы на чыкагскім радыё.
1989 год. Разгон кітайскімі вайсковымі падраздзяленнямі студэнцкай дэманстрацыі на плошчы Цяньаньмэнь у Пекіне.
Паводле заявы мэра Пекіна падчас “контррэвалюцыйнага мецяжу” загінулі больш за 200 чалавек з цывільнага насельніцтва, уключаючы 36 студэнтаў. Па дадзеных праваабаронцаў, аперацыя кітайскіх вайскоўцаў па “навядзенні канстытуцыйнага парадку” каштавала жыцця 3 500 жыхарам Пекіна, некалькі тысяч атрымалі раненні.
Адны студэнты патрабавалі дэмакратычных рэформаў, другія абураліся беспакаранасцю партнаменклатуры, трэція выступалі супраць інфляцыі і беспрацоўя. Але ўсіх аб’ядноўвала ідэя барацьбы з карупцыяй і лозунг “Далоў прадажных чынуш!”.
Сімвалам гэтых падзей сталі не ахвяры, а просты кітаец з авоськамі, які спыніў танкі на плошчы Цяньаньмэнь і ўтрымліваў іх на працягу паўгадзіны.
2008 год. А 00:25 у Мінску падчас святкавання Дня незалежнасці адбыўся тэракт.
Узрыў выбухнуў на гала-канцэрце пад час выступлення на сцэне Таісіі Павалій, каля стэлы “Мінск – горад-герой”. Ад узрыву самаробнай прылады ў літровым пакеце з-пад соку “Садачок”, якая была начыненая балтамі і гайкамі, ніхто не загінуў, але пацярпелі 54 чалавекі, шпіталізавана – 47.
У серыі тэрактаў (2005, 2008, 2011) былі абвінавачаны і пакараны смерцю ўраджэнцы Віцебска Дзмітры Канавалаў і Уладзіслаў Кавалёў.
2012 год. У Беларусі адбыўся “Плюшавы дэсант” альбо «мядзведзіроўка».
Акцыя шведскіх лётчыкаў, якія перасяклі межы беларускай паветранай прасторы, праляцелі над Івянцом і даляцелі да мінскага Сухарава.
Яны скідвалі з самалёта пакеты з парашутамі, на якія былі прывязаны цацкі ў выглядзе мядзведзяў з улёткамі, што заклікалі да выканання свабоды слова ў Беларусі.
Пакуль Вільня з Каўнасам спрачаліся, чыя калядная ёлка лепшая, Клайпеда займела сапраўдную прыгажуню. Яна будзе мігацець рознакаляровымі агнямі да самых Трох Каралёў – дня Богаяўлення ў каталікоў 6 студзеня.
Зялёная прыгажуня вышынёй больш за 15 метраў упрыгожана 3-кіламетровымі гірляндамі, пахне сапраўдным лесам. Жыхары і госці горада сцвярджаюць, што іх ёлка – самая прыгожая з усіх, што яны бачылі да гэтага часу.
Пішам, як вайна ва Ўкраіне ўплывае на жыццё еўрапейскіх гарадоў, якія маюць партнёрскія дачыненні з гарадамі Магілёўскай вобласці.
У Клайпедзе ўстанавілася традыцыя (з 2016 года), што галоўны навагодні сімвал выбіраюць самі жыхары: кожны год яны прапануюць сваю версію ёлкі і галасуюць за найбольш сімпатычную. Дрэва сякуць напярэдадні свят і ўсталёўваюць на Тэатральнай плошчы.
Кожны год за некалькі месяцаў да ўстаноўкі на Тэатральнай плошчы ў горадзе ладзяць «конкурсы прыгажосці» елак. Каб прайсці этап адбору, дрэва павінна адпавядаць адразу некалькім крытэрам: галіны асаблівай шчыльнасці і сіметрычнасці, вышыня не менш за 10 м, добрая транспартная даступнасць.
У гэтым годзе навагодняя ёлка з’явілася дзякуючы універсітэцкаму Батанічнаму саду.
Амаль 30-гадовае дрэва цудоўна перажыло дастаўку, магутныя снегапады апошніх дзён і некалькі сур’ёзных парываў ветру. Гараджане адзначылі незвычайную прыгажосць ёлкі і дзіўную гармонію ўпрыгожванняў з шышкамі пад снегам. Мэр Клайпеды Вітаўтас Грубляўскас своеасаблівым спосабам кампенсаваў Батанічнаму саду страту елкі: падарыў маленькую елачку «навыраст».
Побач з ёлкай запалілася інсталяцыя “Зоркі над морам”, якая сімвалізуе 100-годдзе далучэння Клайпедскага краю да Літвы.
А 17 снежня мастачка Саўле Жалніце зрабіла свой уласны падарунак Клайпедзе ў Старым крытым рынку, піша atviraklaipeda.lt
Гэта інсталяцыя «Падарунак. Падаючая вада – дождж думак/ Падарунак. Вадаспад – мазгавы штурм». Падчас адкрыцця інсталяцыі выступілі танцорка Тэатра танца «Шэйкас» Д. Бінкаўскайтэ, прагучала музыка Фаўста Поцыяуса на аснове гукавых калажаў Саўле Жаўнітэ.
Інсталяцыя прысвечана 100-годдзю далучэння Клайпедскага краю да Літвы.
У Марскім музеі Клайпеды адкрылася выстава калядных паштовак Людаса Мажыліса.
Яна працуе з 16 снежня да 8 студзеня. Выстава паштовак – настальгічнае і некалькі сентыментальнае падарожжа па міжваенным калядным свеце. Наведвальнікі могуць убачыць 64 паштоўкі з калекцыі, нават не заходзячы ў музей і не набыўшы квіток. Самыя ранейшыя паштоўкі датуюцца 1918 годам, самыя познія – ХХІ стагоддзем.
Напярэдадні калядаў і Міжнароднага дня салідарнасці людзей (20 снежня) адкрыліся чатыры выставы ўкраінскіх фатографаў і выстава ўкраінскага мастака Мікіты Кадана – як працяг VІІ Фестывалю фатаграфіі, – інфармуе atviraklaipeda.lt
У Выставачнай зале Клайпедскага цэнтра культурнай камунікацыі Клайпедскае аддзяленне Саюза фатографаў Літвы і асацыяцыі “Art Zone” з 16 снежня да 15 студзеня 2023 года прадстаўляюць выставы ўкраінскіх калег.
Прадстаўлены выставы ўкраінскай фатаграфіі: Ганны Мельнікавай «Горад без назвы», Дзмітрыя Купрана «36 відаў на Гаверлу», Паўласа Дарагоюса «Залатыя людзі» і Станіслава Астравуса “Харкаў – Фарпост”, мастака Мікіты Кадана “Яма спявае”
У выставу “Яма спявае” ўвайшлі працы, створаныя падчас расійска-ўкраінскай вайны 2014 года, з пачатку маштабнага ўварвання ва Украіну ў 2022 годзе. Гэтыя працы звязаныя з даследаваннем палітыкі памяці, аналізам калектыўных траўмаў, новых перажыванняў масавага гвалту і разбурэнні асяроддзя пасялення чалавека.
Фотавыстава Ганны Мельнікавай “Горад без назвы”. Праект выкананы ў традыцыйнай тэхніцы аналагавага фотадруку, – гэта эксперымент і спроба паказаць новую рэальнасць і партрэт новага пейзажу. У кожным здымку спалучаюцца дэталі розных гарадоў і краін, дзе жыла фатограф, партрэты людзей, якіх яна сустракала.
”Горад без назвы”
Выстава Дзмітрыя Купрана “36 відаў Гаверлы”прысвечана самай высокай кропцы Украіны якая, па аналогіі са святой гарой Фудзі ў Японіі, для ўкраінцаў з’яўляецца амаль сакральным і міфічным месцам.
У сваіх працах фатограф уяўляе гару Гаверлу як святое месца для ўкраінцаў, якое стала цяпер славутасцю. На вяршыню Гаверлы вельмі лёгка дабрацца некалькімі маршрутамі, а па дарозе можна пагрузіцца ў мясцовыя традыцыі горцаў Прыкарпацця.
Працуе таксама выстава Паўласа Дарагоюса “Залатыя людзі”.У сваёй працы мастак часта абапіраецца на фотаархівы, большая частка якіх прысвечана архітэктуры. Таму выкарыстанне знойдзеных фотаздымкаў не падаецца яму новым напрамкам. Але серыя выстаў была натхнёная куды больш асабістым парывам – мастака кранула ўразлівасць партрэтаў, якія ён знайшоў на барахолках Харкава. Дарагоюсу прыйшла ў галаву бесклапотная ідэя намаляваць вакол некаторых фігур на фотаздымках арэол з ліста латуні, у чулых спробах даць ім другое жыццё ў выглядзе твора мастацтва.
Гэтыя пазалочаныя і лакаваныя выявы перадаюць іранічную манументальнасць, рэзка кантрастуюць з тэмамі працоўных сустрэч, адпачынку, сямейных вячорак. Глядач неахвотна залучаецца ў гульню, яму прапануецца ўважліва вывучыць кожны фотаздымак, каб знайсці адказы на шэраг пытанняў: Хто гэтыя людзі? Чаму ў некаторых з іх арэолы? Што на самой справе азначаюць гэтыя спасылкі на святасць?
Выстава Паўласа Дарагоюса
Выстава фатаграфій Станіслава Астравуса “Харкаў – фарпост”
Мы з дзяцінства ведаем аб вайне ўсё. Мы гулялі ў вайну. Чыталі аб вайне. Мы глядзелі ваенныя фільмы. Мы ўяўлялі сябе героямі – разведчыкамі, лётчыкамі, танкістамі. Самыя папулярныя цацкі – поршневыя пісталеты. Быць гучным, пахнуць серай! Гэты шчаслівы, дурны далёкі час застаўся ў памяці і на некалькіх чорна-белых адбітках. Час, які невытлумачальным чынам урываецца ў нашу рэальнасць падобна іншаму, ужо з’яўляецца сапраўднай вайной. З выбухамі, ракетнымі абстрэламі, развалінамі, страшнымі навінамі аб загінуўшых і параненых. Сірэны паветранай трывогі, глухое, працяглае, знясільваючае выццё. Веснікі смерці і разбурэнні. У зацягнутай цішыні застаецца чакаць новага ўдару. Чакаюць, калі ракета, запушчаная з варожага боку, уразіць мэту і прычыніць людзям пакутлівы боль…”
Мастак у сваіх працах імкнецца адлюстраваць уражанні ад самай жудаснай і халоднай вясны ў сваім жыцці.
Дамова аб Пабрацімстве Клайпеды і Магілёва была падпісана 8 сакавіка 1997.
27 лютага 2022 году, на трэці дзень уварвання расійскіх войск ва Ўкраіну, мэр Клайпеды заявіў аб спыненні пабрацімскіх сувязяў з расійскімі і беларускімі гарадамі. Паводле яго ён звярнуўся да кіраўніцтва гарадоў партнёраў, каб тыя супраціўляліся агрэсіі супраць Украіны, але рэакцыі не было. У афіцыйным спісе гарадоў пабрацімаў Клайпеды Магілёва няма.
Магілёў. media працягвае сачыць за жыццём Клайпеды, нягледзячы на спыненне партнёрскіх сувязяў з Магілёвам са спадзевам, што пабрацімства між гарадамі адновіцца.
Клайпеда месціцца на захадзе краіны і з’яўляецца портам на Балтыйскім моры. Насельніцтва 160 тысяч чалавек.
Приходит в жизни человека такой момент, когда врач дает направление сдать необходимые анализы. А анализы мочи и кала нужно сдавать именно в специфической упаковке, которую продают в аптеках. Это не как раньше сдавали в спичечных коробках и в баночках из-под майонеза.
И вот пациент, в медицинской терминологии – больной, идет в аптеку. А там ему выдают в обмен на денежку вожделенные контейнеры. И тот, который с лопаткой – аж за 2 рубля и не поверите еще и за 1 копейку сверху.
И этот покупатель долго не отходит от кассы аптеки, прокручивая в мозгу разные варианты траты этих самых 2 рубля и 1 копейки и сопоставляя полученную из телевизора информацию о чудесах отечественного импортозамещения и ценообразования.
А причем здесь импортозамещение? Да в том, что сложнейший пластиковый сосуд Avanti MediCAL объемом 60 мл для сбора специфического анализа создан, вероятно, в конструкторских, секретных лабораториях разных там парков высоких технологий с применением IТ-технологий и только в странах Евросоюза, членов НАТО. Контейнеры в Беларуси не производятся, а поставляются в лучшем случае из НАТОвской Эстонии, судя по этикетке.
Еще 9 августа 2022 года Лукашенко в Совмине провел заседание о функционировании экономики в условиях санкций и мерах по их преодолению. Через несколько часов заслушивания докладов светил экономики, А. Лукашенко дал конкретные поручения по ряду направлений, сообщало тогда БелТА.
Лукашенко потребовал ускорить реализацию планов по импортозамещению: “Надо доводить задание Пархомчику (министр промышленности), кому только можно: вот это произведите – деталь, запчасти – и поставьте”.
В этой же плоскости лежат вопросы по созданию программного обеспечения для той или иной продукции. Здесь можно не только задействовать ПВТ, но есть и хорошие специалисты в IT-сфере на ряде предприятий, которые способны создать необходимый программный продукт.
Что можно купить за 2 рубля
Не успели разобраться с импортозамещением, как цены поползли вверх. И пришлось в срочном порядке с 6 октября 2022 года вводить в стране мораторий на рост цен, принимать соответствующее постановление Совета Министров от 6 октября 2022 г. № 669.
Вернемся к нашим контейнерам для анализов за 2 сегодняшних рубля или за аж 20 000 рублей до деноминации.
За 2 рубля на днях доехали на ЯндексGo от могилевской площади Орджоникидзе до ТЦ «Арбат». Проезд в городском общественном транспорте стоит 0,8 рубля, маршрутка 1,50. За 2 рубля можно купить 1 литр молока, или пачку сигарет с фильтром, или батон, или буханку свежего белого хлеба, или 0,5 кг яблок, или 0,5 кг бананов, или 2 кг картофеля, или 1 кг лука, или десяток яиц в «Светофоре», или бутылку (банку) недорого пива, 0,5 л. Если не покупать 4 контейнера для анализов, то хватит и на бутылку водки.
А если все цены считать не в гамбургерах, а в контейнерах для анализов, то зарплата кассира-контролера в Могилеве – 300-350 контейнеров, базовая величина равна 16 контейнерам, килограмм свинины 5-7 контейнеров…
Мышка оптическая компьютерная, не самая дешевая, и та почти 7 контейнеров.
Вероятно, она куда технически проще в производстве, чем контейнер для анализов. Актуальная в снегопады для автомобилиста лопата пластиковая – 7,5 контейнеров в эквиваленте. Вероятно, пластика на ее изготовление ушло как раз в 7,5 раз больше, чем на контейнер объемом 60 мл.
Может кто-то еще желает удивить примерами импортозамещения и ценообразования? Пишите!
Паводле Беларускай асацыяцыі аўтамабілістаў, «жнівень 2022 году адзначыўся падзеннем узроўню продажу новых легкавых аўтамабіляў на 83,9%, або на 2834 штук у параўнанні са жніўнем 2021 году. Продажы склалі 542 аўтамабіля».
«Усяго з пачатку году прададзена 11764 новых легкавых аўтамабіляў», гаворыцца на сайце асацыяцыі.
«На жаль, продажы новых легкавых аўтамабіляў у жніўні пакуль не сігналізуюць аб пачатку аднаўлення рынка», – адзначае асацыяцыя.
Яна прагназуе, што «чаканы ўзровень продажаў у бліжэйшыя месяцы шмат у чым будзе вызначацца аб’ёмам рэалізацыі Geely. Без уліку продажаў айчыннага вытворцы рынак наўрад ці пераадолее мяжу ў 500 легкавых аўтамабіляў за месяц».
Асартымент новых аўтамабіляў ад дылераў працягвае скарачацца.
«Калі годам раней дылерамі – членамі Беларускай асацыяцыі аўтамабілістаў на рынку былі прадстаўлены 112 мадэляў новых аўтамабіляў, то ў жніўні 2022 года толькі 36», – канстатуе асацыяцыя.
Па выніках 8 сёлетніх месяцаў на рынку лідаруе расійская LADA. Машын гэтай маркі прададзена 3490 адзінак. У тройцы лідараў брэнды Geely і Kia.
