Category: навіна дня

Магілёўшчына зноў у топах. Цяпер – яшчэ і па любові да Лукашэнкі

Навіна ад

Магілёўская вобласць хваліць Лукашэнку. Не толькі масава, але і сінхронна. Журналісты выявілі, што ў сацсеткі хлынула армія чыноўнікаў, каб хваліць уладу. Пераважна з Магілёўшчыны.

Магілёўшчына зноў апынулася ў беларускіх топах. Праўда, падставы для гонару – на вялікага аматара. У нас па-ранейшаму самая нізкая сярэдняя зарплата ў краіне: у сакавіку 2026 года яна склала 2453,2 рубля, ніжэй, чым ва ўсіх іншых абласцях і Мінску. Тут жа, паводле даных Белстата за 2023 год (пазней дадзеныя былі засакрэчаны), быў самы высокі ўзровень спажывання алкаголю сярод рэгіёнаў – 12,5 літра абсалютнага алкаголю на чалавека ў год. А цяпер вобласць засвяцілася яшчэ і як адзін з самых прыкметных рэзерваў публічнай любові да Аляксандра Лукашэнкі.

Актыўнасць мутных акаўнтаў

Падставай стала навіна пра абмен зняволенымі паміж Беларуссю і Польшчай. 28 красавіка на беларуска-польскай мяжы прайшоў абмен у фармаце «пяць на пяць»: Беларусь перадала Польшчы палітвязня Анджэя Пачобута, двух грамадзян Польшчы і двух грамадзян Малдовы. У адваротны бок уехалі двое беларускіх шпіёнаў, двое грамадзян Расіі і яшчэ адзін чалавек, асоба якога публічна не раскрывалася.

Пасля гэтага ў Threads раптам ажывіліся каментатары, якія пачалі масава пісаць пра «гуманізм», «мудрасць» і «канструктыўны дыялог».

На першы погляд – звычайная хваля падтрымкі. Але журналісты «Зеркала», якія вывучылі гэтыя акаўнты, заўважылі цікавую дэталь: многія з іх не падобныя на жывую грамадскую дыскусію. Адны профілі былі амаль пустымі, але раптам пакідалі па некалькі аднатыпных каментароў у розных галінках. Іншыя, наадварот, аказаліся цалкам рэальнымі людзьмі – чыноўнікамі, ідэолагамі, работнікамі бюджэтнай сферы і раённых медыя.

І тут зноў усплыла Магілёўшчына. Сярод тых, хто нахвальваў Лукашэнку, «Зеркало» выявіла намесніка дырэктара па выхаваўчай рабоце Горацкага педагагічнага каледжа, начальніц аддзелаў ідэалагічнай работы са Шклова і Быхава, рэдактараў раённых газет з Крычава і Краснаполья, а таксама супрацоўнікаў камунальных і дзяржаўных структур.

Гэта значыць гэта былі не толькі ананімныя акаўнты з нулявой гісторыяй, а цалкам пазнавальныя прадстаўнікі той самай вертыкалі, якая ў звычайным жыцці адказвае за «ідэалогію», выхаванне, раённую прэсу і бадзёры настрой на месцах.

П’ём за здароўе старога

Выглядае гэта асабліва паказальна на фоне афіцыйных электаральных лічбаў. Паводле агучаных даных Магілёўскай абласной камісіі, на «прэзідэнцкіх» выбарах 2025 года за Лукашэнку ў рэгіёне нібыта прагаласавалі 675 114 чалавек – 92,45% тых, хто галасаваў. У цэлым па краіне ЦВК абвясціў вынік Лукашэнкі на ўзроўні 86,82%, хаця заходнія палітыкі і назіральнікі называлі гэтыя выбары несвабоднымі і фіктыўнымі.

Гэта значыць паводле афіцыйнай статыстыкі Магілёўская вобласць не толькі рэгіён з самымі нізкімі зарплатамі і найбольшай колькасцю п’яніц, але і адзін з самых «удзячных» Лукашэнку рэгіёнаў. І цяпер гэтая ўдзячнасць, здаецца, перамясцілася з актавых залаў, раённых газет і пратаколаў камісій проста ў Threads.

Сінхроннае захапленне

Супадзенне выглядае яшчэ больш дзіўным з-за часу. Усяго за некалькі дзён да гэтай хвалі каментароў першы намеснік кіраўніка адміністрацыі Лукашэнкі Уладзімір Перцаў на з’ездзе партыі «Белая Русь» адкрыта заклікаў праўладную моладзь больш актыўна ўдзельнічаць у грамадскіх дыскусіях у сацсетках і «ўступаць у палеміку ў каментарыях» да пастоў, дзе, паводле яго слоў, «нядобразычліўцы разганяюць сацыяльную, камунальную або іншую праблему».

Пасля такога закліку ў Threads сапраўды з’явіліся людзі, якія пачалі спрачацца не толькі пра абмен зняволенымі. Яны хвалілі раддом і школу, якія наведваў Лукашэнка, падтрымлівалі пазіцыю Міністэрства аховы здароўя ў гісторыі Ксюшы Маісеенка, якой беларусы збіралі грошы на лячэнне, абаранялі добраахвотна-прымусовыя падпіскі на дзяржаўныя газеты і прыносілі ў абмеркаванні афіцыйныя версіі Міністэрства абароны.

Зарплата за адданасць

Атрымліваецца амаль ідэальная карціна беларускай «грамадскай дыскусіі»:

знізу – незадаволенасць зарплатамі, падпіскамі, бальніцамі, камуналкай і бяспраўем;

зверху – інструкцыя больш актыўна каментаваць;

пасярэдзіне – бюджэтнікі, ідэолагі і рэдактары раёнак, якія ідуць у Threads тлумачыць усім, што насамрэч усё добра.

Галоўнае пытанне тут нават не ў тым, боты гэта ці не боты. У Беларусі мяжа паміж ботам і бюджэтнікам даўно стала размытая. Бот піша па метадычцы, бо яго для гэтага стварылі. Бюджэтнік піша па метадычцы, бо занадта добра разумее, дзе працуе, хто яго начальнік і што бывае з тымі, хто публічна сумняваецца.

Таму масавая любоў да Лукашэнкі – гэта не столькі любоў, колькі службовы абавязак асоб, якія атрымліваюць зарплату за адданасць.

Фотаклаж: «Зеркало».

У магілёўскім Парку атракцыёнаў загінуў 18-гадовы юнак

Навіна ад

Трагедыя адбылася 1 траўня 2026 года ў Парку атракцыёнаў у Магілёве, дзе з-за парушэння тэхнікі бяспекі загінуў 18-гадовы стажор аператара.

Як піша Следчы камітэт, малады чалавек праходзіў навучанне на пасаду аператара атракцыёна. Ён дапамог наведвальніку сыйсці з атракцыёна “Сальта”. Пры гэтым сам атракцыён не быў зафіксаваны і працягваў рухацца. Малады чаавек апынуўся ў зоне руху канструкцыі, якая моцна ўдарыла па яму. У прыватнасці, удар прыйшоўся па галаве. Ад такой траўмы юнак, страціўшы шмат крыві, памёр на месцы.

Як мяркуюць судмедэксперты, прычынай стала парушэнне правіл тэхнікі бяспекі. Справа ў тым, што перад высадкай наведвальніка з атракцыёна рухомая частка канструкцыі павінна быць зафіксавана. Аднак менавіта гэтага зроблена не было. 

Цяпер следчыя вымаюць для вывучэння эксплуатацыйную дакументацыю на антракцыён, журналы па праходжанні інструктажоў па ахове працы і тэхнікі бяспекі.

Як бачна на размешчаным у тэлеграм-канале Следчага камітэта відэа, іншыя атракцыёны працягваюць працаваць, нягледзячы на трагічнае здарэнне.

Фотаздымак: Следчы камітэт РБ

Тры прадпрыемствы з Магілёўшчыны трапілі пад украінскія санкцыі

Навіна ад

Магілёўскае прадпрыемства “Ольса”, бабруйскае ТАА “Нафтахімдыягностыка” і “ПК-9”, што ў Горацкім раёне, з’явіліся ў спісе санкцый, падпісаным прэзідэнтам Украіны Уладзімірам Зяленскім.

Паводле паведамлення на афіцыйным сайце ўкраінскага прэзідэнта, “Ольса” мае дачыненне да вырабу артылерыйскіх снарадаў калібраў 122 мм і 152 мм, якія  Расія выкарыстоўвае супраць Украіны. 

Рэспубліканскае ўнітарнае вытворчае прадпрыемства “ПК-9”, якое дзейнічае пры горацкай калоніі №9, вырабляе упакоўку для снарадаў. А “Нафтахімдыягностыка” займаецца выпрабаваннем боепрыпасаў.

Усяго ў даны санкцыйны пакет увайшлі 11 беларускіх юрыдычных асоб і 16 грамадзян Беларусі.

Сярод фізічных асоб – сыны беларускага дыктатара Віктар і Дзмітрый, яго блізкі паплечнік Віктар Шэйман. Усе яны, сярод іншага, задзейнічаны ў схемах па абыходзе міжнародных эканамічных санкцый.

Фотаздымак: president.gov.ua

Крычаў і Асіповічы пад ударам? Францыя і Польшча плануюць вучэнні па прымяненні ядзернай зброі

Навіна ад

Аб’екты ў Беларусі, што выкарыстоўваюцца для меркаванага размяшчэння расійскай атамнай зброі, могуць трапіць у прыцэл падчас вучэбных палётаў, запланаваных Польшчай і Францыяй. Спасылаючыся на крыніцы ў польскім войску, выданне WP Wiadomosci паведамляе пра выніка візіту прэзідэнта Францыі Эмануэля Макрона ў польскі Гданьск 20 красавіка.  

На запланаваных вучэннях, што рыхтуюцца да правядзення на тэрыторыі Паўночнай Польшчы і ў акваторыі Балтыйскага мора, мяркуецца наступнае размеркаванне роляў паміж польскай і францускай авіяцыяй. Польскія самалёты будуць працаваць над цэлеўказаннем, тады як францускія F-16 і Rafale будуць імітаваць запускі звычайных крылатых раект JASSM-ER і ракет ASMP з ядзернымі баявымі часткамі.
Дакладныя геаграфічныя арыенціры, па якіх будуць адпрацоўвацца ўдары, у польскіх СМІ не называюцца, акрамя аднаго – гэта так званыя “высокакаштоўныя цэлі ў раёне Санкт-Пецярбурга”. Але звяртае на сябе заўвага, што францускія “самалёты Rafale B здольныя выконваць палёты з Францыі да лініі Будапешт-Кёнігсберг і адпрацоўваць атакі на мэты ў Расіі і Беларусі.” Выданне падкрэслівае пры гэтым, што ў выпадку сапраўднага ўзброенага канфлікта польскі бок будзе толькі прадстаўляць паветраную прастору, а канчатковае рашэнне пра прымяненне зброі і яе тып застанецца за францускім бокам.

Эскалацыя напружанасці ва Усходнееўрапейскім рэгіёне, пасля планаў Крамля па размяшчэнні ў Беларусі аб’ектаў ядзернай інфраструктуры, на фоне крызісу даверу да НАТА падштурхнулі Польшчу да пошуку прамых саюзнікаў і цяпер гэтая краіна плануе выкарыстанне так званага “францускага ядзернага парасона”. Аб’ектамі ж на тэрыторыі Беларусі, якія могуць трапіць пад удар у выніку далейшай эскалацыі і рэальнага сутыкнення Расіі з прамым альбо ўскосным удзелам Беларусі, стануць у першую чаргу шырока вядомыя пазіцыі для размяшчэння “Арэшніка” ў Магілёўскай вобласці – пад Крычавам і Асіповічамі.
Фота ілюстрацыйнае

Крутому ў Магілёве паскардзіліся на «працэсы ў Расіі»

Навіна ад

У праблемах магілёўскай прамысловасці вінаваты расійскі рынак, а выратуюць усіх звышцяжкія ліфты і ненапісаныя кантракты са Славакіяй.

У Магілёўскі аблвыканкам прыехаў кіраўнік адміністрацыі Лукашэнкі Дзмітрый Круты – абмяркоўваць працу прадпрыемстваў.

Старшыня аблвыканкама Анатоль Ісачанка адкрыў пасяджэнне гладкай фармулёўкай: «Вынікі дзейнасці прамысловага сектара ў значнай ступені вызначаюць выніковыя паказчыкі работы рэгіёна па выкананні даручэнняў і мэтавых параметраў, устаноўленых Кіраўніком дзяржавы і ўрадам».

Ні адной лічбы, ні аднаго прозвішча – толькі «мэтавыя параметры».

Генеральны дырэктар ААТ «Магілёўліфтмаш» Руслан Страхар выступіў з дакладам і адразу зрабіў ход, якім карыстаюцца ўсе дырэктары ў свеце, калі не выканалі план: абвінаваціў знешнія абставіны.

Цытата: «на прадпрыемстве сапраўды назіраецца пэўнае зніжэнне аб’ёмных паказчыкаў… дадзеная дынаміка абумоўлена ў першую чаргу складанымі працэсамі, якія адбываюцца на ключавым стратэгічным рынку – у Расійскай Федэрацыі».

Нагадаем, што той жа Страхар у 2023 і 2024 года казаў адваротнае: расійскі рынак – гэта залатое дно, санкцыі супраць Otis і Schindler адкрылі ААТ «Магілёўліфтмаш» гістарычны шанец, мы заваявалі чвэрць рынку.

Тады расійскі рынак быў крыніцай поспехаў. Цяпер – крыніцай правалаў.

Далей Страхар пераключыў увагу на будучыню. Выратаванне – спецыяльныя электрарухавікі для АЭС: спачатку Славакія, потым, па яго словах, «Венгрыя і Чэхія».

Славацкі пасол Мігаш прыязджаў у Магілёў напярэдадні пасяджэння. Адзін візіт ветлівасці – і ўжо тры рынкі ЕС у справаздачы гендырэктара. Маўляў, выходзім на рынкі Еўропы.

Асабліва «перспектыўна» выглядае Чэхія, якая падтрымлівае санкцыі супраць Беларусі і будуе ядзерную энергетыку на амерыканскім Westinghouse. Шанцы магілёўскага прадпрыемства паставіць туды крытычнае абсталяванне – нулявыя.

Думаецца, што прыкладна такія ж шанцы і на тое, што Дзмітрый Круты паверыў казкам магілёўскіх чыноўнікаў.

Фота: “Магілёўскія ведамасці”.

Магілёў змяняе аблічча: у горадзе будуюць найбуйнейшую транспартную магістраль у яго гісторыі

Навіна ад

У Магілёве поўным ходам ідзе рэалізацыя амбіцыйнага дарожнага праекта – будаўніцтва ўнутрыгарадской кальцавой магістралі. Будаўніцтва ахоплівае адразу некалькі раёнаў і абяцае назаўжды змяніць транспартную карту горада.

Праект стартаваў у 2023 годзе і па маштабе не мае аналагаў у гісторыі абласнога цэнтра. 

Канцэпцыя прадугледжвае стварэнне трох транспартных кольцаў, якія злучаць паміж сабой усе ключавыя мікрараёны. Акрамя таго, у межах праекта з’явяцца два пуцеправоды, падземны пешаходны пераход, а таксама разгалінаваная сетка пешаходных і веладарожак.

Увесь аб’ект падзелены на 23 чаргі будаўніцтва. Чатыры з іх ужо завершаны і адкрыты для руху, яшчэ на 11 работы працягваюцца. 

Праектна-каштарысная дакументацыя на злучэнне трох кольцаў пакуль знаходзіцца ў распрацоўцы, а самі работы на гэтых участках пачнуцца ў трэцім квартале 2026 года.

Маршруты трох калец размеркаваны наступным чынам:

  • першае кальцо – вуліца Каралёва і праспект Міра;
  • другое кальцо – вуліца Ленінская;
  • трэцяе кальцо – скрыжаванне вуліц Якубоўскага, Касманаўтаў і праспекта Міра.

Адным з прыкметных элементаў інфраструктуры стане падземны пешаходны пераход на скрыжаванні праспекта Міра і вуліцы Якубоўскага. Агульная даўжыня – 60 метраў.

На сёння будаўнікі завяршылі першую палову: заліты сцены і перакрыцці, узведзены адзін лесвічны сход, пачата пракладка ліфтавай шахты. 

Пераход абсталююць двума ліфтамі. На аб’ект ужо пайшло каля 250 кубаметраў бетону і 50 тон арматуры.

Спецыялісты-будаўнікі падкрэсліваюць: складанасць не ў тэхналогіях, а ў умовах – сціснутае гарадское асяроддзе і бесперапынны транспартны паток патрабуюць максімальнай акуратнасці.

Самым працаёмкім і дарагім элементам усяго праекта лічыцца шостая чарга – пуцеправод праз чыгуначныя шляхі і вуліцу Першамайскую. Будаўніцтва пачалося ў снежні 2024 года і разлічана на 40 месяцаў. Кожная з дзвюх незалежных канструкцый пуцеправода працягнецца на 562 метры.

Для параўнання: самы доўгі мост Беларусі праз Прыпяць у Мазыры мае даўжыню 1,1 кіламетра. Зараз з 44 апор гатовы 28, змантана прыкладна палова жалезабетонных пралётных канструкцый.

Ідэя кальцавой магістралі ўзнікла яшчэ ў савецкі час. Тады праекціроўшчыкі прадбачылі рост аўтамабільнага трафіку ў горадзе.

Сёння яна ўвасабляецца ў жыццё. Завяршэнне ўсіх чаргаў будаўніцтва запланавана на 2028 год.

Пасля ўводу ў эксплуатацыю новая артэрыя павінна разгрузіць цэнтр горада, павысіць прапускную здольнасць дарог і зрабіць перамяшчэнне паміж раёнамі значна хутчэйшым і зручнейшым.

Фота БелТА.

Сыты – вясёлы, галодны – нос павесіў. Чаму магілёўскія “раёнкі” наперабой апісваюць абеды механізатараў?

Навіна ад

Кожную вясну раённыя газеты Магілёўскай вобласці ўзахлёб распавядаюць, як смачна кормяць трактарыстаў у полі – і амаль ніколі не задаюць простае пытанне: чаму гаспадаркі, якія так шчодра кормяць людзей, стратныя ўжо тры дзесяцігоддзі запар?

Прыехалі – і слінкі пацяклі

Нядаўна партал Чэрыкаўскага раёна апублікаваў матэрыял з загалоўкам “У аграрыяў Чэрыкаўшчыны палявыя абеды па раскладзе”. Тэкст пачынаецца так: “Нягледзячы на пераменлівае надвор’е, аграрыі Чэрыкаўшчыны, працуючы на палях, не зніжаюць абаротаў. Перапынак робяць толькі на абед. Бо ён па раскладзе.”

Далей ідзе апісанне меню: боршч, мяса, гародніна, тэрмасы з гарачым. Удакладняецца, што гаспадаркі аплачваюць ад 50 да 70 працэнтаў кошту абеду, а вячэра – увогуле бясплатна.

Механізатары згодна ківаюць на пытанне пра якасць ежы. Усе задаволеныя.

Гэты тэкст – не выключэнне. “Прыдняпроўская ніва” паведамляла пра тое, як повары “распрацоўваюць сытнае меню, каб карміць працаўнікоў гарачымі абедамі проста ў полі”. Тая ж “Прыдняпроўская ніва” распавядала пра ПАЗік, які імкліва мчыцца “па шырокіх дарогах, вузкіх сцежках і лясных перасеках” з бідонамі, “поўнымі даверху свежымі шчамі і духмяным какава”.

Загаловак – “Абеды ў полі: зручна, смачна і нядорага”. У газеце “Зямля і людзі” пра Мсціслаўскі раён – “Сыты – вясёлы, а галодны – нос павесіў”. У краснапольскім “Чырвоным сцягу” карэспандэнт выязджае ў палі да аграрыяў ААТ “Краснапольскі” і таксама не забывае пра меню.

Газеты Быхаўскага, Асіповіцкага, Клімавіцкага, Дрыбінскага, Касцюковіцкага, Слаўгарадскага раёнаў узнаўляюць тую ж схему.

Што не так з пасылам гэтых тэкстаў

Было б лёгка растлумачыць гэты жанр тэмай нізкіх заробкаў: маўляў, бедны трактарыст не можа купіць сабе нармальны абед, таму гаспадарка дапамагае. Але гэта было б няправільна. У пасяўную і ўборачную механізатары ў беларускім АПК зарабляюць прыстойна:

  • здзельныя стаўкі;
  • надбаўкі за выпрацоўку;
  • прэміі па выніках кампаніі.

Сезонны заробак механізатара ў разгар страды цалкам канкурэнтны з гарадскімі заробкамі. Субсідаваны абед – гэта не дапамога беднаму работніку. Гэта элемент сістэмы, у якой зусім іншыя мэты.

Сапраўднае пытанне гучыць інакш. Калі механізатары атрымліваюць нармальныя грошы, калі ў гаспадарках спраўная тэхніка, калі сталовыя кормяць смачна і амаль бясплатна – чаму тады большасць сельскагаспадарчых прадпрыемстваў Магілёўскай вобласці застаюцца стратнымі ўжо тры дзесяцігоддзі запар? Куды знікаюць прыбытак, рэнтабельнасць? І хто вырашае, што гэтая сістэма павінна існаваць менавіта ў такім выглядзе?

Калгас як палітычны праект

Адказ на гэтыя пытанні ляжыць не ў аграноміі і не ў эканоміцы, а ў палітыцы. Беларуская мадэль сельскай гаспадаркі – гэта свядомы выбар, які Аляксандр Лукашэнка зрабіў у сярэдзіне 1990-х і адстойвае з таго часу з пенай у рота. Калі суседнія краіны праводзілі зямельныя рэформы і ліквідавалі калгасы, Беларусь захавала савецкую структуру аграсектара: дзяржаўныя і квазі-дзяржаўныя прадпрыемствы, планавыя паказчыкі па гектарах і тонах, жорсткую залежнасць ад дзяржаўных субсідый.

Гэтая мадэль існуе не таму, што яна эфектыўная. Хранічныя страты большасці сельгаспрадпрыемстваў – факт, які не хаваюць нават афіцыйныя крыніцы. Магілёўскі аблвыканкам публікуе дадзеныя пра ўраджаі і аб’ёмы вытворчасці, але не пра рэнтабельнасць канкрэтных гаспадарак.

Між тым карціна добра вядомая спецыялістам: значная частка СПК і ААТ у вобласці датуецца з бюджэту і не здольная працаваць без прамой дзяржаўнай падтрымкі.

Мадэль існуе таму, што яна выконвае іншую функцыю – палітычную. Калгасны лад дае Лукашэнку некалькі рэчаў адначасова:

  • кантроль над сельскай рабочай сілай: людзі, прывязаныя да дзяржаўнага прадпрыемства ў раённым цэнтры, куды менш свабодныя, чым фермеры або наёмныя работнікі рыначнага аграхолдынга;
  • сетку лаяльных кіраўнікоў: дырэктары гаспадарак, старшыні райвыканкамаў, кіраўнікі раённых структур АПК – гэта шматтысячная армія “моцных гаспадарнікаў”, чыё становішча цалкам залежыць ад дзяржавы і асабіста ад улады;
  • нарэшце, ідэалагічны наратыў: савецкая вёска як вобраз стабільнасці і клопату пра чалавека працы.

Райвыканкам як элемент затратнай сістэмы

У нармальнай рыначнай эканоміцы дырэктар стратнай гаспадаркі або рэструктуруе бізнес, або знікае. У беларускай сістэме стратнасць кампенсуецца бюджэтнымі субсідыямі, спісаннем даўгоў, льготнымі крэдытамі і адміністрацыйным ціскам на паказчыкі.

Роля раённага выканаўчага камітэта ў гэтай схеме – ключавая. Менавіта ён кантралюе ход пасяўной, менавіта праз яго ідзе размеркаванне рэсурсаў, менавіта яго чыноўнікі аб’язджаюць гаспадаркі і складаюць зводкі.

Раённыя газеты, якія публікуюць рэпартажы пра гарачы боршч, таксама фінансуюцца з раённых бюджэтаў.

“Прыдняпроўская ніва”, “Зямля і людзі”, “Чырвоны сцяг” – усе гэтыя выданні існуюць у той жа сістэме каардынат, што і гаспадаркі, пра якія яны пішуць. Крытычны погляд на калгасную мадэль азначаў бы крытыку ў адрас раённага кіраўніцтва, што немагчыма. Таму пішуць пра суп.

Прафсаюзная вертыкаль тут выконвае ролю дэкаратыўнага кантралёра. Магілёўская абласная прафсаюзная арганізацыя работнікаў АПК праводзіць маніторынгі харчавання і фіксуе, што ежа гарачая і смачная. Абласное аб’яднанне прафсаюзаў публікуе адпаведныя справаздачы.

Гэта стварае ілюзію незалежнага нагляду. Але беларускія прафсаюзы – такі ж элемент дзяржаўнай вертыкалі, як і раённыя газеты. Яны не задаюць нязручных пытанняў, бо не для гэтага існуюць.

Што хаваецца за талеркай боршчу

Такім чынам, жанр “абедаў у полі” існуе не для таго, каб распавесці пра клопат пра работнікаў. Жанр існуе для таго, каб прадэманстраваць: сістэма працуе. Людзі накормленыя, тэхніка ў полі, прафсаюз праверыў, райвыканкам трымае руку на пульсе. Усё пад кантролем. Гэта пасланне адрасавана адразу некалькім аўдыторыям:

  • сельскаму чытачу – каб ён не сумняваўся ў разумнасці калгаснага ўкладу. раённаму чыноўніку – каб ён бачыў сябе часткай працуючай сістэмы;
  • абласному начальству – каб адрапартаваць пра сацыяльную стабільнасць;
  • і, у канчатковым выніку, наверх – туды, адкуль у 1990-я было прынята рашэнне захаваць савецкі аграсектар і дзе гэтае рашэнне застаецца ў сіле па сённяшні дзень.

А пытанне, якое пры гэтым не задаецца: калі сістэма так добра працуе, калі боршч такі смачны і механізатары так задаволеныя – чаму гаспадаркі не могуць пракарміць сябе самі? 

Чаму аблвыканкам рапартуе пра тоны збожжа, але не публікуе дадзеныя пра рэнтабельнасць? Чаму кожны год патрэбны новыя субсідыі, новыя спісанні даўгоў, новыя адміністрацыйныя кампаніі – і новыя рэпартажы пра гарачы боршч?

Нармальная сельская гаспадарка выглядае інакш

У рыначным аграсектары – такім, якім ён стаў у суседніх краінах пасля 1991 года – няма месца раённаму выканаўчаму камітэту ў ролі галоўнага агранома. Няма месца дзяржаўнай газеце, якая распавядае фермеру, што ён добра паабедаў. Няма месца прафсаюзнаму маніторынгу меню. Ёсць рынак, ёсць кантракты, ёсць банкі, ёсць страхаванне ўраджаяў.

Стратная гаспадарка або знаходзіць інвестара, або закрываецца к чортавай бабулі. Эфектыўная – расце і наймае людзей на канкурэнтны заробак.

Менавіта гэтай мадэлі не існуе ні ў Магілёўскай вобласці, ні ва ўсёй Беларусі. Не таму што нашы аграрыі горш працуюць. А таму што сістэма выбудавана так, каб гэтай мадэлі не было.

Калгасны лад, раённая бюракратыя, ідэалагічная прэса, дэкаратыўныя прафсаюзы – усё гэта звёны аднаго ланцуга. Ланцуга, які ўтрымлівае беларускую вёску ў стане кіраванай стратнасці ўжо трыццаць гадоў.

Гарачы боршч у полі – гэта не праява клопату пра чалавека. Гэта вітрына. За вітрынай – Чэрыкаўскі раён са стратнымі гаспадаркамі, Магілёўскі раён з бюджэтнымі датацыямі, Мсціслаўль з газетай, якая не смее задаць сапраўднае пытанне. 

За вітрынай – сістэма, якая абыходзіцца краіне ў мільярды штогод і не змяняецца таму, што яе змена азначала б канец палітычнай мадэлі, на якой трымаецца рэжым.

Фота чэрыкаўской раённай газеты.

Дрыбінскі раён згубіў 2 000 галоў ската за паўтары гады

Навіна ад

Дрыбінскі раён губляе статак: мінус 2 034 галоў буйной рагатай жывёлы і ў тым ліку мінус 645 кароў за паўтары гады, а чыноўнікі сцвярджаюць: усё ідзе па плане.

Пакуль Лукашэнка абяцае «адрадзіць Дрыбіншчыну» з дапамогай кароў, афіцыйныя лічбы малююць іншую карціну: за паўтары гады раён страціў амаль дзве тысячы галоў буйной рагатай жывёлы. Супаставіць дадзеныя ўдалося выпадкова – дзякуючы таму, што старонка райвыканкама па сельскай гаспадарцы не абнаўлялася з 2024 года. Гэтае разгільдзяйства чыноўнікаў абярнулася рэдкай магчымасцю для параўнання.

Дзве крыніцы – адна карціна

Параўнанне стала магчымым дзякуючы двум афіцыйна апублікаваным наборам даных. На старонцы Дрыбінскага райвыканкама ў раздзеле «Сельская гаспадарка» ёсць паказчыкі за студзень – снежань 2024 года і пагалоўе на 1 студзеня 2025-га. Даныя не абнаўляліся – у гэтым увесь Дрыбін.

Ну, а раённая газета «Савецкая вёска» ў асобе галоўнага спецыяліста вытворчага аддзела ўпраўлення па сельскай гаспадарцы і харчаванні Ганны Гуськовай (на фота) апублікавала свежыя даныя на 1 красавіка 2026 года.

каровы

Менавіта таму, што чыноўнікі забыліся абнавіць сайт, гэтыя крыніцы можна параўноўваць напрамую. Параўнанне забойнае.

Што было ў 2024 годзе

Паводле даных райвыканкама:

  • на 1 кастрычніка 2024 года – 12 300 галоў БРЖ у сельгасарганізацыях раёна;
  • з іх 5 000 кароў;
  • на 1 студзеня 2025 года – 11 172 галавы БРЖ;
  • за 2024 год выраблена 13 967,3 тоны малака;
  • рэалізавана 12 203 тоны;
  • таварнасць малака – 87,6%.

Што засталося да красавіка 2026-га

Паводле даных раённай газеты на 1 красавіка 2026 года:

  • 10 266 галоў буйной рагатай жывёлы – увесь статак;
  • 4 355 галоў дойнага статка.

За першы квартал 2026 года:

  • выраблена 4 132,6 тоны малака – на 274,3 тоны больш, чым годам раней;
  • рэалізавана 3 716,5 тоны;
  • таварнасць – 89,9 працэнта;
  • ААТ «Трылесіна-агра» нарошчыла вытворчасць на 232 тоны, агульны аб’ём – 2 670,5 тоны;
  • ААТ «Дрыбінрайаграпрамтэхзабеспячэнне» – 117,5% да мінулага года;
  • толькі «Трылесіна-агра» рэалізуе малако на 100% гатункам «Экстра».

Катастрофа ў лічбах

Калі параўноўваць напрамую, то атрымліваецца што:

  • кароў было 5 000 (кастрычнік 2024) – стала 4 355 (красавік 2026): мінус 645 галоў;
  • усяго БРЖ было 12 300 – стала 10 266: мінус амаль 2 034 галавы;
  • нават ад студзеньскай кропкі 2025 года (11 172) да красавіка 2026-га: мінус 906 галоў.

Гэта не проста «скарачэнне». Гэта планамернае знішчэнне жывёлагадоўчай базы дэпрэсіўнага раёна, у якога няма іншай эканомікі.

Адкуль бярэцца малако?

Звярніце ўвагу на дзіўныя лічбы – пагалоўя дойнага статка стала менш, а вытворчасць малака толькі вырасла. Што гэта, як не прыпіскі? Улічваючы хранічныя праблемы з забеспячэннем кароў самым неабходным па ўсёй Магілёўшчыне, наўрадці дрыбінская скаціна атрымала нейкія спецыфічныя, элітарныя ўмовы пражывання з палепшаным харчаваннем. 

Рост таварнасці з 87,6 да 89,9 працэнта – таксама не дасягненне, а знак бяды: гаспадаркі вымушаны прадаваць усё да апошняй тоны, не пакідаючы рэзерваў.

Гаварыць пра «развіццё» жывёлагадоўлі ў раёне, дзе статак скараціўся амаль на 2 000 галоў – значыць хлусіць.

Лукашэнка абяцаў падвоіць і атрымаў у падарунак карову

13 сакавіка 2026 года Лукашэнка асабіста прыехаў у Дрыбінскі раён. Ён пабываў на племзаводзе па развядзенні БРЖ герэфордскай пароды і абвясціў пра планы: павялічыць пагалоўе племянной жывёлы з цяперашніх каля 5 тысяч галоў да 10 тысяч да 2030 года, гэта значыць падвоіць за пяцігодку.

Супаставім з рэальнасцю:

  • у раёне 9 190 жыхароў – і іх становіцца менш. Атрымліваецца, што ў перспектыве на Дрыбіншчыне кароў будзе больш за людзей;
  • раённы цэнтр – гарадскі пасёлак на тры тысячы чалавек, самы маленькі райцэнтр у краіне;

На развітанне Лукашэнку падарылі жывую карову, але нават з улікам такога кранальнага падарунка называць дрыбінскія справы «развіццём» нельга. Гэта катастрофа.

Фота раённай газеты.

Дроны, выбухі ў Магілёве – разбіраемся, што гэта было

Навіна ад

Апытаныя mogilev.media крыніцы ў Магілёве не пацвярджаюць інфармацыі пра вялікія выбухі ў горадзе і пралёт дрона, што ўскалыхнула грамадскасць 3 красавіка. Нагадаем, што ў гэты дзень у соцсетках паявіліся супярэчлівыя звесткі пра тое, быццам бы ў раёне дзіцячай стаматалогіі на бульвары Непакораных прагучалі магутныя выбухі. Ні ў той жа дзень 3 красавіка ні пазней крыніцы нашага выдання ў Магілёве не пацвердзілі гэтай інфармацыі.
Таксама 3 красавіка на тэлеграм-канале Ігара Лосіка з’явілася відэа з пралётам дрона, запісанае як быццам бы ў гэты дзень на вуліцы Вавілава. Аналіз соцсетак і апытанне магчымых сведкаў паказаў, што выкарыстанае відэа было знята ў іншы дзень – 24 сакавіка. Менавіта 24 і 25 сакавіка у Threads пачалі з’яўляцца шматлікія сведчанні пра пралёт дрона над Магілёвам. Гэта той самы дзень, калі ўкраінскія беспілотнікі атакавалі расійскі порт Усць-Луга па Санкт-Пецярбургам.
У іншыя дні падобнай актыўнасці магілёўскія акаўнты ў Threads не праяўлялі.
лють
дрон
Фота з адкрытых крыніц

Дроны і выбухі ў Магілёве на бульвары Непакораных і вуліцы Вавілава: што вядома?

Навіна ад

У Магілёве чулі моцныя выбухі ўчора позна вечарам і сёння раніцай – так заяўляюць некаторыя гараджане ў соцсетках. Але іншыя ім супярэчаць. Таксама з’явілася відэа, знятае нібыта ў Магілёве ў цёмны час сутак, на якім выразна чуваць гук пралёту дрона.

Найбольш настойліва пра выбухі ў горадзе пад публікацыямі гарадскога Тэлеграм-пабліка “Магілёў – мой горад!” у каментарыях піша карыстальніца Ірына. Яна сцвярджае, што ўчора каля 23.00 – 23.30 ў раёне дзіцячай стаматалогіі на бульвары Непакораных яна і яе дзеці пачулі магутны выбух. Потым былі яшчэ два – каля 6.00 і 8.30 сёння, 3 красавіка.
Выбухі ў Магілёве

Словы гэтай карыстальніцы падтрымлівае таксама чытачка з нікам Tabiba.

бабахСцвярджэнні карыстальніцы, аднак, супярэчаць заявам іншых падпісчыкаў пабліка – яны паведамляюць, што жывуць непадалёк і ніякіх выбухаў не чулі. Прапагандысцкі інфармацыйны рэсурс нават паспяшаўся выпусціць запіс з супрацоўнікам МНС, каб абвергнуць інфармацыю пра выбухі. Не пацвярджаецца гэта і крыніцамі mogilev.media.

хлоп
Адначасова, блогер Ігар Лосік сцвярджае, што яго крыніцы ў Магілёве заяўляюць пра два выбухі ў горадзе ўчора ноччу, а таксама, што яны чулі гук дрона. Лосік выклаў у сябе на канале таксама відэазапіс, на якім выразна чуваць гук пралёту дрона. «Падпісчыкі з Магілёва пішуць, што ўначы чулі два выбухі, а перад гэтым гул у небе, нібы дрон праляцеў» – напісаў Ігар Лосік. Паводле яго слоў, відэа запісана на вуліцы Вавілава.

Фота ілюстрацыйнае