У Клімавіцкім раённым краязнаўчым музеі адкрылася выстава воскавых фігур з Санкт-Пецярбурга.
Як сцвярджае клімавіцкая раёнка “Родная ніва”, наведвальнікаў выставы чакае сустрэча з кумірамі, легендамі і самымі незвычайнымі людзьмі нашай планеты. “Зоркі кіно ў культавых вобразах. Папулярныя артысты эстрады. Дзіўныя людзі з Кнігі рэкордаў Гінеса. Гэта ўнікальны шанец сустрэцца тварам да твару з любімымі персанажамі кіно, зоркамі эстрады і самымі незвычайнымі людзьмі”, – гаворыцца ў аб’яве.
Дзіўна, але ў гэтых паведамленнях не ўзгадваецца наяўнасць сярод экспанатаў выставы фігуры цяперашняга расійскага правіцеля Уладзіміра Пуціна. Няма яе і на фотаздымках выдання. Пабычыць яе і сфатаграфавацца побач можна толькі прыйшоўшы на выставу. Гэта і зрабіў мясцовы жыхар Аляксандр Яворскі, выклаўшы здымак у Threads.
Былы палітзняволены Павел Шпетны распавёў Праваабарончаму цэнтру “Вясна” пра здзеклівыя ўмовы ўтрымання ў папраўчай калоніі №2 у Бабруйску.
Павел Шпетны, жыхар Брэста, быў затрыманы 2 сакавіка 2021 у межах крымінальнай справы, заведзенай на актывістаў анархісцкага руху з Брэсцкай вобласці. 6 верасня 2022 года Мінскі гарсуд асудзіў яго на шэсць гадоў калоніі ўзмоцненага рэжыму і штраф у памеры 500 базавых велічыняў (16 тысяч рублёў).
Пасля разгляду апеляцыйнай скаргі ў сакавіку 2023 года адбываць пакаранне Паўла Шпетнага накіравалі ў бабруйскую калонію №2. Паводле яго слоў, працяглы час асаблівых прэтэнзій з боку адміністрацыі да яго не было. Сітуацыя змянілася перад узбуджэннем новай крымінальнай справы за нібыта злоснае непадпарадкаванне адміністрацыі калоніі.
«Я пачаў атрымліваць парушэнне за парушэннем»
Як сцвярджае былы палітвязень, за час знаходжання ў калоніі ён каля шаснаццаці разоў прыцягваўся да дысцыплінарнай адказнасці. Частка парушэнняў заканчвалася ШІЗА або ПКТ. Таксама былі забароны на зносіны з іншымі асуджанымі і перадачу рэчаў. Усё гэта выкарыстоўвалася для ізаляцыі палітвязняў, кажа Шпетны.
“Я пачаў атрымліваць парушэнне за парушэннем. За ўвесь час у гэтай калоніі я каля шаснаццаці разоў атрымліваў розныя дысцыплінарныя парушэнні. Частка з іх заканчвалася змяшчэннем у ШІЗА або ПКТ, іншыя – пазбаўленнем перадач, кароткатэрміновых і працяглых спатканняў.
Таксама выкарыстоўваліся іншыя формы ціску: забарона на зносіны з іншымі зняволенымі, забарона перадаваць або атрымліваць рэчы ад іншых асуджаных. Усё гэта ўжывалася выбарачна і было накіравана на ізаляцыю палітвязняў.
Ціск выяўляўся і ў вусных пагрозах з боку супрацоўнікаў адміністрацыі. Мне прама казалі, што я “не павінен” рабіць ці, наадварот, што абавязаны рабіць. У якасці ціску ўжывалася ізаляцыя – напрыклад, мяне змяшчалі ў адзіночную камеру на пятнаццаць сутак.
На маю думку, гэтыя захады практычна ніколі не былі звязаныя з рэальнымі парушэннямі дысцыпліны. Гэта быў інструмент ціску і спосаб пагоршыць умовы ўтрымання для палітвязняў. Большасць парушэнняў ствараліся штучна адміністрацыяй калоніі. Палітвязняў спецыяльна змяшчаюць у ШІЗА і ПКТ, дзе ўмовы ўтрымання значна горшыя і сур’ёзна пагаршаюць як фізічны, так і псіхалагічны стан чалавека”.
«Холад пераносіўся вельмі цяжка»
Асабліва цяжкім выпрабаваннем для Паўла было ўтрыманне ў штрафным ізалятары. З яго слоў, камеры былі маленькія, сырыя і халодныя. Спаць даводзілася на драўляным насціле без матраца і коўдры. «Прыкладна кожныя сорак хвілін я прачынаўся ад холаду і быў вымушаны рабіць фізічныя практыкаванні – адцісканні або размінку, каб хоць трохі сагрэцца. Пасля гэтага ўдавалася ненадоўга зноў заснуць. У выніку сон быў пастаянна перарывістым, а арганізм знаходзіўся ў стане знясілення», – успамінае Шпетны.
Ён адзначае, што праз холад, дрэннае харчаванне і антысанітарыю людзі часта хварэлі. Памыцца можна было толькі раз на тыдзень, а высушыць вопратку было амаль немагчыма.
«Людзей з праблемамі са здароўем усё адно змяшчалі ў ШІЗА»
Шпетны распавёў, што трапіць да лекара ў калоніі было магчыма толькі праз спецыяльны запіс, а магчымасці медчасткі былі абмежаваныя. Пры гэтым, паводле яго, здараліся выпадкі, калі людзей з відавочнымі праблемамі са здароўем усё роўна накіроўвалі ў ШІЗА або ПКТ.
«Хуткая дапамога ў калоніі – частая з’ява. Але, на жаль, не ўсіх атрымоўваецца выратаваць. За два гады ў калоніі я чуў пра пяць выпадкаў смерці, у тым ліку праз суіцыд – яны таксама здараюцца. Наколькі я ведаю, апошнім часам з атрыманнем лекаў і вітамінаў у калоніях існуюць сур’ёзныя праблемы, і атрымаць неабходныя прэпараты стала вельмі складана», – кажа ён.
Статус «злоснага парушальніка»
Яшчэ ў СІЗА Шпетнага паставілі на прафілактычны ўлік як чалавека, «схільнага да экстрэмісцкай дзейнасці». Пасля пераводу ў калонію ён атрымаў статус «злоснага парушальніка рэжыму». Гэта азначала пастаянныя дадатковыя праверкі і абмежаванні.
«Атрымаць парушэнне палітвязню вельмі лёгка, а абскардзіць такія рапарты фактычна немагчыма. Сам статус цягне сур’ёзныя наступствы. Памяншаецца ліміт на куплю прадуктаў у краме, аўтаматычна знікае магчымасць умоўна-датэрміновага вызвалення, замены рэжыму на больш мяккі або іншых формаў змякчэння пакарання», – сцвярджае ён.
Праз два гады пасля этапавання ў бабруйскую калонію №2 супраць Паўла Шпетнага распачалі крымінальную справу паводле артыкула 411 Крымінальнага кодэкса (злоснае непадпарадкаванне патрабаванням адміністрацыі папраўчай установы). Суд дадаў яму яшчэ два гады пазбаўлення волі. Тэрмін паводле другога прысуду Павел адбываў у папраўчай калоніі №8 у Оршы.
19 сакавіка 2026 года ў межах вызвалення 250 чалавек яго выдварылі з Беларусі.
323 да нашай эры. У Вавілоне памёр Аляксандр III Вялікі, Македонскі.
Найбуйны палкаводзец старажытнага свету, цар. Памёр на 33-м годзе жыцця ад малярыі (а быць можа, і ад атруты) ў росквіце сіл і ў разгар падрыхтоўкі да новага вайсковага паходу.
Трэці па ліку Аляксандр на пасадзе цара Македоніі, воін “ад бога”, які атрымаў бліскучую адукацыю пад кіраўніцтвам Арыстоцеля.
У 338 годзе да н.э. разам з бацькам падпарадкаваў сабе ўсю Эладу, а за 13 наступных гадоў стварыў велізарную імперыю, якая распасціралася ад Істра (Дуная) да Ганга. Але спадчынніка Аляксандр не пакінуў, і з яго сыходам з жыцця дзяржава распалася на шэраг варожых адзін аднаму ўтварэнняў.
Па іншых дадзеных, вялікі палкаводзец памёр 10 чэрвеня.
1508 год. З Ліды выйшла Паспалітае рушэнне ВКЛ для дзеянняў супраць маскоўскіх войскаў.
Паспалітае рушэнне – мабілізацыя ўсіх ваеннаабавязаных краіны або аднаго ці некалькіх ваяводстваў ці паветаў, апалчэнне, агульны паход у Польшчы і ВКЛ.
Да сярэдзіны ХVІ стагоддзя паспалітае рушэнне складала аснову ўзброеных сіл ВКЛ.
Шляхецкае апалчэнне на карціне Юзафа Бранта, 1880.
1611 год. Войскі Рэчы Паспалітай пасля працяглай аблогі і генеральнага штурма вярнулі Смаленск – важны стратэгічны горад па шляху на Маскву.
Горад быў у аблозе 20 месяцаў, з 26 верасня 1609 года. Голад і эпідэміі выкасілі большую частку 80-тысячнага горада. У Смаленску засталося 8 000 чалавек, у гарнізоне – 200 ваяроў.
Горад удалося ўзяць пры дапамозе аднаго са смаленскіх баярскіх сыноў, які паказаў слабое месца ў абароне. Насупраць слабага месца ў крэпасной сцяне былі пастаўлены некалькі батарэй. Пасля некалькіх дзён абстрэлу сцяна павалілася.
У ноч на 3 чэрвеня 1611 года нашы войскі пайшлі на штурм з чатырох напрамкаў.
Смаленск гарэў. Апошнія абаронцы замкнуліся ў саборнай царкве Багародзіцы. Калі ў сабор ўварваліся вялікалітоўскія войскі, то пасадскі чалавек А. Беляніцын узяў свечку і залез у склеп, дзе захоўваўся запас пораху. Выбух быў магутным, шмат людзей загінула.
Параненага маскоўскага ваяводу Шэіна ўзялі ў палон. Пад Смаленскам нашы ваяры згубілі каля 30 000 жаўнераў – 2/3 войска.
1702 год. Нарадзіўся Міхал Казімір Радзівіл «Рыбанька» (1702-1762).
Дзяржаўны дзеяч ВКЛ, мецэнат. Найбольш уплывовы прадстаўнік роду Радзівілаў XVIII стагоддзя, адзін з найбагацейшых магнатаў Рэчы Паспалітай.
Пры звяртанні да кагосьці ўжываў ласкавае слова “рыбанька”.
Аднавіў замак ў Нясвіжы, разбураны шведамі ў 1706 годзе, дзейнасць Нясвіжскай друкарні, адкрыў Нясвіжскі кадэцкі корпус, заснаваў першыя ў ВКЛ мануфактуры, у тым ліку Слуцкую персіярню па вырабе шаўковых паясоў.
Памёр 15 мая 1762 года.
1746 год. Прадстаўленне камедыі «Дасціпнае каханне» Францішкі Уршулі Радзівіл (1705-1753).
Адбылося ў нясвіжскай летняй рэзідэнцыі Радзівілаў Альба.
Уршуля – першая ў ВКЛ жанчына-драматург, паэтэса і мастачка.
1834 год. Нарадзіўся Канстанцін Вераніцын (1834-1903).
Беларускі аграном, педагог, адзін з заснавальнікаў новай беларускай літаратуры.
Удзельнік літаратурнага жыцця сярэдзіны ХІХ стагоддзя, аўтар сатырычна-гумарыстычнай паэмы «Тарас на Парнасе».
Памёр 26 жніўня 1903 года.
У 2001 годзе на радзіме К. Вераніцына ў Астраўлянах і Гарадку пастаўлены мемарыяльныя знакі ў гонар паэмы «Тарас на Парнасе» і яе аўтара.
1888 год. Нарадзіўся Антон Аўсянік (1888-пасля 1933).
Беларускі палітык і дыпламат, дзеяч БНР, сакратар Рады БНР.
Удзельнік нацыянальна-вызваленчага руху ў Заходняй Беларусі, пасол сейма Польшчы, сябра Беларускага пасольскага клуба. У пачатку 1930-х гадоў выехаў у БССР, быў арыштаваны ў 1933 годзе. Далейшы лёс невядомы.
На фота дзеячоў БНР – 2-гі справа стоячы – Антон Аўсянік
1889 год. Нарадзіўся Павел Жаўрыд (1889-1939).
Беларускі грамадска-палітычны дзеяч, адзін з кіраўнікоў Слуцкага паўстання, журналіст.
Скончыў Слуцкую гімназію (у ёй з Фабіянам Шантырам ужо з 4 класа збіраў нелегальныя сходы, распаўсюджваў літаратуру), вучыўся ў Варшаўскім універсітэце, скончыў Віленскую вайсковую вучэльню.
Удзельнік І Сусветнай вайны, служыў у Палтаве, Туркестане, на Румынскім фронце. Быў старшынёй палкавога камітэта. Ад амаль 100 000 беларусаў-вайскоўцаў дэлегаваны на Усебеларускі з’езд 1917 года ў Менску.
Працаваў юрысконсультам Слуцкага павятовага зямельнага аддзела. У 1918 годзе ў складзе камісіі правяраў дзейнасць Слуцкай ЧК і выкрыў шматлікія злоўжыванні. У адплату за гэта быў арыштаваны ЧК, сядзеў у Слуцкай, Бабруйскай, Смаленскай турмах.
У 1920 годзе Найвышэйшай радай БНР прызначаны камісарам Случчыны, уваходзіў у склад Беларускай рады Случчыны. Адзін з кіраўнікоў Слуцкага паўстання.
Арыштоўваўся ДПУ БССР у 1930 і 1937 гадах, асуджаны да лагераў.
Памёр у ГУЛАГу.
1943 год. Польскімі падпольшчыкамі забіты Юльян Саковіч (1906-1943).
Беларускі грамадска-палітычны дзеяч, адзін з кіраўнікоў канспірацыйнай Беларускай незалежніцкай партыі і кіраўнік Беларускай Народнай Грамады.
Падчас вучобы ў Віленскім універсітэце быў членам Беларускага студэнцкага саюза, КПЗБ, Таварыства беларускай школы. Актывіст Беларускай Сялянска-Работніцкай Грамады, выдаваў разам з Г. Вялецкім у Вільні часопіс «Вольная думка» – орган беларускага студэнцтва.
Вязень Бяроза-Картузскага канцлагеру, савецкіх турмаў.
У перыяд нацысцкай акупацыі Беларусі займаў пасады ў Беларускай народнай самапомачы.
1956 год. Нарадзіўся Леанід Тараненка.
Беларускі цяжкаатлет, двухразовы чэмпіён свету.
Уладальнік 19 сусветных рэкордаў, прычым два з іх – 266 кг у штуршку і 475 кг у дваябор’і – застаюцца неперасягнутымі і сёння.
2015 год. У Тбілісі адбылася трагедыя.
У грузінскай сталіцы Тбілісі пайшоў звычайны дождж.
Тбілісцы раскрылі парасоны і працягнулі займацца сваімі штодзённымі справамі. У той момант яшчэ ніхто не ведаў, што 14 чэрвеня горад чакае самы цяжкі світанак за апошнія дзясяткі гадоў.
Экстраннае паведамленне аб паводцы прагучала толькі ў 23:00. Паводка адбылася з-за сходу апоўзня ў раку Веры, якую звычайна пераплюнуць можна, яна працякае вышэй за Тбілісі.
На горад рушылі масы вады, уперамешку з зямлёй і выдранымі з каранямі дрэвамі. Раз’юшаная Веры, накіраваўшыся да ракі Кура, зносіла ўсё на сваім шляху…
Горад ахоплівала паніка – на вуліцах на волі аказаліся львы, тыгры, ваўкі і гіены, бегемот з заапаркаў. Адзін з супрацоўнікаў заапарка быў загрызены насмерць белым тыграм.
Да гэтага часу невядомы лёс трох жыхароў горада. Ахвярамі апоўзня лічацца 19 чалавек.
2019 год. У Магілёве пабіты тэмпературны рэкорд +30,7°С.
Рэкорднай да гэтага лічылася тэмпература 30,5°С 13 чэрвеня 1959 года.
На Магілёўшчыне інвазіўныя небяспечныя гатункі раслін – баршчэўнік Сасноўскага і сумнік канадскі – з’яўляюцца на ўсё новых тэрыторыях.
Паводле Магілёўскага абласнога камітэта прыродных рэсурсаў і аховы навакольнага асяроддзя, за 2025 год удалося цалкам знішчыць 29 месцаў росту баршчэўніка (на фота справа) на агульнай плошчы 41 гектар, аднак было выяўлена 90 новых месцаў яго росту.
Пры гэтым не зафіксавана папуляцыі баршчэўніка ў Бабруйскім, Глускім, Клічаўскім і Слаўгарадскім раёнах, а таксама ў Бабруйску.
Таксама ў 2025 годзе цалкам знішчана 110 месцаў росту сумніка канадскага (на фота злева) на агульнай плошчы 88,34 га. Аднак ужо выяўлена 575 новых месцаў вырастання гэтага інвазіўнага віду.
Сёння на ўсіх выяўленых месцах росту баршчэўніка (447 месцаў агульнай плошчай 163,77 га) і сумніка (1372 месцы агульнай плошчай 1871,27 га) праводзяцца хімапрацоўкі, сцвярджае кіраўнік камітэта Канстанцін Цеплякоў.
Асноўная небяспека ад сумніка канадскага звязана з яго здольнасцю выцясняць іншыя культуры і збядняць глебы, якія ён захапіў. Таксама можа правакаваць алергічныя рэакцыі. Сімптомы могуць ўключаць набор стандартных для паліноза рэакцый: сверб вачэй, носа, моцны насмарк.
У сваю чаргу баршчэўнік Сасноўскага валодае здольнасцю выклікаць у людзей моцныя апёкі на скуры пры ўздзеянні сонца, якія доўга не загойваюцца. Таксама ён выцясняе мясцовую расліннасць.
Бабруйчанка Ганна Краснеўская была падвергнутая палітычнаму пераследу з боку Магілёўскага абласнога суда – паведамляе “Наша Ніва”. Жанчыне 41 год, яна замужам і выхоўвае 10-гадовага сына. З асабістай інфармацыі пра яе вядома, што жанчына цікавіцца інтэлектуальнымі гульнямі, а ў 2020 годзе ўжо трапляла ў поле зроку праваахаўнікаў па палітычнай справе і атрымлівала штраф.
Зараз яна была асуджаная па крымінальным артыкуле, які прымяняецца ў дачыненні да любога нелюбіцеля Лукашэнкі і яго рэжыма – “за садзейнічанне экстрэмісцкай дзейнасці”. Дакладны вырак суда пакуль невядомы, паведамляецца, што гэта “хатняя хімія”.
Глусчанка Таццяна знайшла на сваім прысядзібным участку рэдкі для Беларусі экзатычны грыб-сапратроф Муцінус Равенэля.
Фотаздымак грыба жанчына даслала ў тэлеграм-канал “Мястэчка Глуск”. Паводле глусчанкі, яна выпадкова зачапіла расліну і яна зламалася.
Муцінус Равенэля быў занесены ў Еўропу з Паўночнай Амерыкі. Упершыню ў Беларусі яго выявілі ў 2001 годзе ў Віцебскім раёне, а цяпер зрэдку знаходзяць па ўсёй краіне, часцей за ўсё ў парках, садках або на дачных участках у вільготнай траве. Ён з’яўляецца з чэрвеня па верасень.
Грыб неядомы, занесены ў Чырвоную кнігу Беларусі як рэдкі заносны від.
Калі вы знайшлі гэты грыб у сябе на ўчастку, ні ў якім разе не ешце яго і паспрабуйце не пашкодзіць, каб не парушаць папуляцыю.
Ураджэнец Магілёва Алег Давід Лісоўскі падзяліўся здымкам агітацыянага нямецкага аўтацягніка, праз які падчас вайны заклікаў магілёўцаў на працу ў Германію.
“Нямецкі агітацыйны аўтацягнік, які стаяў на ратушнай плошчы 10.5.1944 і агітаваў мясцовае насельніцтва ехаць у Нямеччыну на працы – нібыта фронт не цісьне, нібыта горад не будзе вызвалены ўсяго праз некалькі тыдняў”, – напісаў Лісоўскі ў Facebook.
Гэты здымак, паводле рупліўца на карысць магілёўскай мінуўшчыны, нядаўна з аўкцыёны сышоў “налева” за вялікія грошы. Публікацыю Лісоўскі прымяркаваў да чарговай гадавіны вызвалення Магілёва ад нямецка-фашысцкіх захопнікаў.
У дыскусіі праз каментары да здымку ён адзначае, што хацеў набыць здымак за 125 еўра, але яго купілі за 126. “Фатаздымак мега каштоўны… Гэты аўтобус сустракаўся яшчэ ў Гомелі і Смаленску. Але здымкі з ім амаль не ўсплываюць. Таму і кошт адпаведны”, – тлумачыць Алег Давід Лісоўскі.
Механік глускай медустановы трапіў пад крыміналку за прысабечванне і продаж службовага аўтамабіля ВАЗ.
Парушэнне выявілася падчас праверкі, якую праводзілі пракуроры ў складзе міжведамаснай рабочай групы. Вывучаючы бухгалтарскія дакументы і стан захаванасці маёмасці, правяраючыя заўважылі недахоп аднаго з транспартных сродкаў.
Як высветлілася, яшчэ ў 2024 годзе механік скарыстаўся недастатковым кантролем за спісаннем і далейшай рэалізацыяй аўтатранспарту. Ён незаконна завалодаў службовым аўтамабілем ВАЗ, які належаў медыцынскай установе.
Праз некалькі месяцаў, вясной 2025 года, мужчына прадаў машыну жыхару Слуцкага раёна. Пры гэтым пакупніку аўтамабіль быў прадстаўлены як асабістая маёмасць прадаўца.
У выніку дзеянняў механіка медыцынскай установе быў нанесены матэрыяльны ўрон на суму больш за шэсць тысяч рублёў.
Пракурор Глускага раёна ўзбудзіў крымінальную справу па артыкуле аб завалоданні маёмасцю шляхам злоўжывання службовымі паўнамоцтвамі. Цяпер следству належыць высветліць усе абставіны гісторыі, у якой службовы аўтамабіль нечакана ператварыўся ў «асабісты» і змяніў уладальніка без ведама сапраўднага гаспадара.
Сусветны дзень барацьбы супраць дзіцячай працы (World Day Against Child Labour, з 1997 года).
Устаноўлены Міжнароднай арганізацыяй працы.
Тэма дня-2023 – “Сацыяльная справядлівасць для ўсіх. Скончым з дзіцячай працай!”.
Паводле звестак ААН, колькасць дзяцей, якія працуюць у свеце, ва ўзросце ад 5 да 17 гадоў, складае 160 мільёнаў, прычым больш за 100 мільёнаў з’яўляюцца ахвярамі сучаснага рабства, а 80 мільёнаў з іх заняты небяспечнай працай. Многія з іх практычна не маюць часу, каб хадзіць у школу, а ўжо тым больш – гуляць, часта яны не атрымліваюць належнага харчавання і догляду.
Досвед барацьбы з дзіцячай працай на працягу апошніх трох дзесяцігоддзяў паказаў, што дзіцячую працу можна выкараніць, калі ўхіліць першапрычыны.
1863 год. Рускімі карнікамі схоплены Аляксандр Аскерка (1830-1911).
Адзін з лідараў паўстання 1863-1864 гадоў, беларускі грамадскі дзеяч.
Паручнік (1853-1857) грэнадзёрскага імя караля Фрыдрыха Вільгельма палка.
У 1862 зладзіў у Варшаве выданне беларускага буквара-катэхізу для дзетак-каталікоў.
Вылучаўся ліберальнымі поглядамі, быў прызначаны мінскім губернатарам у камітэт па падрыхтоўцы сялянскай рэформы, працаваў у рэдакцыйных камісіях па рэформе ў Санкт-Пецярбургу, Вільні, у Віленскай археалагічнай камісіі.
Падчас паўстання быў начальнікам Вільні, памочнікам К. Каліноўскага. Быў прыгавораны да смяротнага пакарання, замененага на 15 гадоў сібірскай катаргі.
Пасля катаргі пасяліўся ў Екацярынаславе (сучасны Днепр), дзе з 1872 года рэдагаваў варшаўскі часопіс «Ateneum».
У 1882-1885 гадах пабудаваў драўляную вілу «Падгор’е», частку пакояў якой здаваў пад санаторый. У гэтым доме пабыло нямала знакамітых людзей, у іх ліку паэт А. Адынец, ветэраны паўстання.
Апошнія гады жыцця правёў у маёнтку Відзы Лаўчынскія каля Браслава.
Магіла А. Аскеркі на Росах, Вільня.
1895 год. Нарадзіўся Леапольд Родзевіч (1895-1938).
Беларускі драматург, тэатральны і нацыянальны дзеяч.
Рэдактар беларускіх газет «Беларускі звон», «Наша будучыня», «Чырвоны сцяг», часопіса «Бальшавік», дзеяч Беларускай рэвалюцыйнай арганізацыі.
Аўтар шматлікіх п’ес, зборнікаў вершаў: «Беларусь», «На паняволеных гонях» і інш. Многія творы, асабліва «Збянтэжаны Саўка», ставяцца сучаснымі тэатральнымі калектывамі Беларусі. Арыштоўваўся ДПУ ў 1933 і 1938 гадах.
Загінуў у саратаўскай ссылцы ў 1938 годзе.
П. Бадунова, Л. Родзевіч, Я. Лагіновіч, 1923.
1897 год. Карл Элзенэр запатэнтаваў швейцарскі вайсковы нож.
У 1891 годзе ўладальнік кампаніі па вытворчасці хірургічнага абсталявання Элзенер выявіў, што кішэнныя нажы для швейцарскага войска робяцца ў Нямеччыне. Ён вырашыў забяспечыць армію нажамі швейцарскага выраба і заснаваў Асацыяцыю Швейцарскіх нажоўшчыкаў.
Асноўнай ідэяй “салдацкага нажа” было сумясціць кішэнны складаны нож і адкрутку для разборкі новай швейцарскай вінтоўкі Schmidt-Rubin. Свае нажы Элзенер пастаянна ўдасканальваў і дамогся стварыць нож з двума клінкамі, штопарам, адкруткамі.
1920 год. Афіцыйнае адкрыццё Панамскага канала.
Канал лучыць Атлантычны і Ціхі акіяны. Праз яго праходзяць найважнейшыя марскія шляхі, у тым ліку ад Нью-Ёрку да Сан-Францыска (14 500 км).
Даўжыня канала – 81,6 км, з іх 16,4 км прыходзяцца на Панамскую затоку і Затоку Калумба.
Першапачатковая задума будаўніцтва канала адносіцца да ХVІ стагоддзя, але кароль Іспаніі Філіп II наклаў забарону на разгляд падобных праектаў, бо «што Бог злучыў, чалавек раз’яднаць ня можа». У 1790-я першы праект канала ў Мезаамерыцы быў распрацаваны А. Маласіна.
У 1853 годзе была апублікавана праца з аналізам будаўніцтва канала з указаннем на Панаму Аляксандра (Яна-Іаахіма) Галынскага (1816-1893), удзельніка паўстання 1830-1831 гадоў, падарожніка, саўладальніка маёнтка Крычаў. Ягоны праект паспрыяў планам будаўніцтва (1904-1920) суднаходнага шляху на Панамскім перашыйку.
1934 год. У Менску адкрыты стадыён «Дынама».
Галоўная арэна футбольнай зборнай Беларусі.
Месціцца на вуліцы Кірава. Умяшчальнасць 22 000 чалавек.
Стадыён рэканструяваўся ў 1939 годзе, разбураны падчас Другой сусветнай вайны, адноўлены ў 1954 годзе.
На стадыёне праходзілі футбольныя матчы падчас летніх Алімпійскіх гульняў 1980 года.
1942 год. Нацыстамі знішчана гета ў Друі.
Забіта 1318 габрэяў, згарэла і знакамітая Друйская сінагога.
Падчас расстрэлаў вязні аказалі супраціўленне і падпалілі гета ў розных месцах.
На месцы расстрэлу ў 2001 годзе пастаўлены помнік на сродкі выхадцаў з Друі.
1947 год. Нарадзіўся Мікалай Мяцельскі.
Беларускі матэматык, доктар фізыка-матэматычных навук, прафесар
Скончыў БДУ. З 1970 працуе ў Інстытуце матэматыкі НАН Беларусі.
Навуковыя працы – па камбінаторнай геаметрыі, дыскрэтнай аптымізацыі. Распрацаваў новыя мэтады даследавання і рашэння задач камбінаторна-геаметрычнае аптымізацыі, тэарэтычныя асновы частковай выкупнасці ў канечнамернай прасторы.
Інстытут матэматыкі НАНБ.
1997 год. У Парыжы памёр Булат Акуджава (1924-1997).
Савецкі і расійскі бард, паэт, празаік, кампазітар балад, лірычных і сатырычных песень, драматург, сцэнарыст.
Аўтар зборнікаў паэзіі «Сакавік велікадушны», «Арбат, мой Арбат», «Прысвячаецца вам», «Міласці лёсу».
Пісаў таксама аповесці і раманы гістарычнай тэматыкі.
Шэраг яго вершаў на беларускую мову пераклалі Р. Барадулін і Л. Баршчэўскі.
1998 год. У ЗША памёр Антон Адамовіч (1909-1998).
Беларускі літаратуразнавец, гісторык, празаік, дзеяч беларускай эміграцыі.
Аўтар манаграфічнага даследавання пра творчасць М. Гарэцкага, прац пра І. Луцкевіча, “Якуб Колас у супраціве саветызацыі”, “Супраціўленьне саветызацыі ў беларускай літаратуры” і інш. Двойчы арыштоўваўся НКУС (1930, 1931).
На эміграцыі з 1943 года. Адзін з кіраўнікоў радыёстанцыі «Свабода».
2012 год. Катастрофа Су-25 пад Навагрудкам.
Загінуў падпалкоўнік Мікалай Грыднеў, лётчык 116-й штурмавой авіябазы (Ліда).
Пасля выканання задання у 15.35 на вышыні 200 метраў самалёт пачаў губляць кіраванне. Кіраўніком палёту была дадзена каманда лётчыку на катапультаванне,, але пілот загінуў, адводзячы самалёт ад вёскі Навіны Навагрудскага раёна.
2021 год. Памёр Ігар Жалязоўскі (1963-2021).
Выбітны беларускі канькабежац, заслужаны майстар спорту СССР, Заслужаны работнік фізічнай культуры і спорту Беларусі.
5 разоў прызнаваўся лепшым спартоўцам году Беларусі (1985, 1986, 1989, 1991, 1993). Адзін з наймацнейшых у свеце канькабежцаў-спрынтэраў ў 1980-1990-х гадах.
Прэзідэнт Беларускага саюзу канькабежцаў, член НАК Беларусі, прэзідэнт Параалімпійскага камітэту Беларусі.
Некалькі магіляўчанак распавялі ў Тhreads свае гісторыі паездак на гарадскіх маршрутках, якія пакінулі на іх вельмі непрыемнае ўражанне.
Аплата са скандалам
Карыстальніца Вольга Дзмітрачкова з нікам lelya_lelya92 паведаміла 11 чэрвеня 2026 года, што ехала на маршрутцы №43. Паводле жанчыны, наяўныя грошы яна з сабой не носіць і заўсёды расплачваецца за праезд праз сервіс “Аплаці”.
“Я зайшла ў пустую маршрутку, кіроўца павярнуўся ў той момант, калі я сканавала QR-код, і быў чутны гук, што я аплаціла. Мы паехалі! Я надзела навушнікі. Прыпынкі праз два бачу, што кіроўца галаву паварочвае ў мой бок і ўсе пасажыры на мяне глядзяць. Я зняла навушнікі і чую, зварот да мяне грубым тонам”, – апісвае сваю паездку пасажырка, далей выклаўшы дыялог, які, паводле яе, адбыўся паміж ёй і вадзіцелем.
“- Эй, ты зайшла сюды як?
– Нагамі.
– Я пытаюся, ты аплаціла?
– Аплаціла праз “Аплаці».
– Ты абавязаная падысці і паказаць мне аплату.
– Па-першае, я вам нічым не абавязаная. Па-другое, дзе якія правілы напісаны, што я павінна да вас падыходзіць? Напісана, што я павінна прад’явіць аплату кантралёру, калі ён запатрабуе. Па-трэцяе, на брудершафт я з вамі не піла, вы не маеце права мне тыкаць!
– Калі нешта не задавальняе вымятайся адсюль, дзверы адкрыю (дыялог на хаду адбываецца).
– Я аплаціла і нікуды выходзіць не збіраюся. І вы не будзеце са мной так размаўляць! Калі папросіце паказаць білет, я падыйду да вас, калі вы спыніцеся на прыпынку.
– Зараз паказвай!
– Значыць, вам трэба – вы падыходзіце, глядзіце, я пакажу!
Апранаю навушнікі і еду да свайго прыпынку. Што гэта за хрэнь дзеецца з маршрутчыкамі????”
Маршрутнае адхіленне
Аб сваіх уражаннях аб паездцы на маршрутцы ў Казіміраўку падзялілася магіляўчанка Таня з нікам laminatinka.
“Усе мы ведаем пра змененыя маршруты – гэта боль, але я афігела ў суботу. Кіроўца 36 проста самавольна вырашыў памяняць маршрут: замест павароту на Лазарэнка з Арджанікідзэ мы паехалі ў цэнтр па Піянерскай і праз ЦУМ назад. Падслухала яго размову па тэлефоне і аказваецца гэта ў іх норм практыка цяпер: не ўключаць GPS і ездзіць так, каб людзей падбіраць у 37, 43 маршрутаў. І, натуральна, білет мне ніхто не даў”, – сцвярджае жанчына.
“Сіндром вахцёра”
Пра тое, як вадзіцель выгнаў яе з маршруткі, бо ў яго не было рэшты з буйной купюры, распавяла Аня з нікам avdeevaanna. Яна назвала паводзіны вадзіцеля “сіндромам вахцёра”.
“Мяне неяк выгналі, таму што ў яго не было здачы з 50 або 100 рублёў. Стаіць такі: “Дзяўчына, выходзім”. І крычыць. А я разгубілася і запала ў ступар, у мяне заўсёды так у стрэсе. Ну і выйшла. А трэба было слаць на…, фатаграфаваць яго і нумар маршруткі і скаргу пісаць. Але, як гаворыцца, добрая мысля прыходзіць апасля”, – рассказала Аня.
