З прычыны моцнага адліву і паніжэння ўзроўню вады ў Венецыі практычна перасохлі каналы. У горадзе абцяжарана праца водных таксі, гандол і экстраных службаў, якія выкарыстоўваюць катэры, паведамляе pogoda.mail.ru са спасылкай на Bloomberg.
Сіноптыкі адзначылі, што праблемы ў Венецыі сталі непрамым вынікам засухі, якая ўмацавалася ў горадзе апошнія некалькі месяцаў. Па дадзеных экспертаў Centro Maree, узровень вады не вернецца па стану на 21 лютага.
Італія сутыкнулася з хваляй моцнай засухі пасля засушлівага лета і таму ў рэках і азёрах назіраецца драматычна нізкі ўзровень вады.
Акрамя таго, у Венецыі за апошнія гады пачасціліся моцныя прылівы. Гэта не столькі напаўняе каналы, як наносіць шкоду гораду з-за адліваў. Найбуйнейшы за 50 гадоў адліў 2019 года нанёс шкоду на 1 мільярд еўра і мясцовыя ўлады пачалі працаваць над праектам, які закліканы зменшыць шкоду ад стыхійных бедстваў. Работу над ім плануецца завяршыць да канца бягучага года.
У снежні 2020 года Венецыя таксама апыналася пад вадой. Наймацнейшы патоп за гісторыю назіранняў быў у 1966 годзе, калі ўзровень вады ў моры падняўся амаль на два метры.
У пакеце дапаўненняў і паправак у законы аб сексуальных злачынствах японскія ўлады плануюць павысіць узрост згоды з 13 да 16 гадоў.
“Узрост сексуальнай згоды” – гэта ўзрост, з якога, як лічыцца і ўстаноўлена законам, чалавек можа свядома пагадзіцца на палавы акт і за гэта яго партнёр не будзе пакараны.
Цяперашні “узрост згоды” у Японіі з’яўляецца самым нізкім сярод развітых краін, у тым ліку краін “Вялікай сямёркі”. Рабочая група Міністэрства юстыцыі Японіі, як паведамляе BBC, зацвердзіла папраўкі, якія яго павышаюць да 16 гадоў.
У большасці развітых краін узрост згоды ўсталяваны на ўзроўні 14-16 гадоў. Напрыклад, у Германіі і Італіі ўзрост згоды складае 14 гадоў, у Францыі і Грэцыі – 15, у Брытаніі і многіх штатах ЗША – 16. У Беларусі – 16 гадоў.
У Японіі збіраюцца пакінуць адно выключэнне: не будзе лічыцца злачынным секс паміж людзьмі, якім не менш за 13 гадоў, і ў якіх не больш за пяць гадоў розніца ва ўзросце.
Сярод іншых змяненняў, якія Японія рыхтуецца ўнесці ў свае законы пра сэксуальныя злачынствы – крыміналізацыя сэксуальнай эксплуатацыі непаўналетніх і пашырэнне канцэпцыі “згвалтавання”.
Цяпер, згодна з законам, ахвяра згвалтавання ў Японіі павінна даказаць, што да яе прымяняўся гвалт і запалохванне, і што ў яе не было магчымасці супрацьстаяць.
Рабочая група Міністэрства юстыцыі не змяніла гэтае палажэнне, але дадала іншыя крытэрыі і абставіны, такія як дзеянне адурманьваючых рэчываў, нечаканасць нападу і псіхалагічны ціск.
Акрамя таго, тэрмін даўнасці для падачы заявы за згвалтаванне будзе павялічаны з 10 да 15 гадоў.
Гэтыя дапаўненні да закона не будуць замінаць ахвярам згвалтавання выігрываць суды, а проста дазволяць выносіць больш разумныя прысуды.Новая версія законаў аб сэксуальных злачынствах можа быць прынята ў Японіі ўжо гэтым летам.
Праверка будаўнічай фірмы ў Горках паказала, што арганізацыя пазбягала выплаты часткі падаткаў, аформіўшы арэндныя затраты на карыстанне офіснай тэхнікай. Як высветлілася, тэхніка належыла самой фірме, а не індывідуальнаму прадпрымальніку, як указвалася ў арэнднай дамове. Гэтая махінацыя дазваляла ўстанове закладаць выдаткі на аргтэхніку ў страты і не плаціць з гэтых сум падаткі. У выніку будаўнічая арганізацыя будзе вымушаная выплаціць у дзяржаўны бюджэт дадаткова каля 140 000 рублёў схаваных такім чынам падаткаў– піша БелТА.
Гаспадар шматдзетнай сям’і падазраецца ў сэксуальным гвалце над уласнымі дзецьмі – піша БелТА са спасылкай на Следчы камітэт па Магілёўскай вобласці.
41-гадовы мужчына завёў шматдзетную сям’ю, аднак з-за праблем з алкаголем ад бацькоў забралі трох непаўналетніх дзетак. Яны былі ўсыноўленыя ў новую сям’ю, аднак працягвалі часам бачыцца са сваімі біялагічнымі бацькамі, заходзілі да іх у госці.
Пазней, пасля пазбаўлення права на бацькоўства на старэйшых дзетак, у пары нарадзілася яшчэ адна дзяўчынка. Калі яна дасягнула 4-гадовага ўзросту, сын і яе старэйшы брат падчас чарговага наведвання біялагічных бацькоў заўважыў трывожныя змены ў паводзінах дзяўчынкі. Сваю занепакоенасць, а таксама гісторыю пра ўласны жахлівы вопыт ён расказаў бацькам у сваёй новай сям’і.
Як высветлілі праваахоўнікі, мужчына прымяняў сэксуальны гвалт да дваіх свах сыноў, калі ім было 5 і 9 гадоў. Кожны раз – у стане алкагольнага ап’янення. Цяпер яму пагражае да 15 гадоў пазбаўлення волі.
Продолжаем серию статей, посвященных экономике регионов Могилевщины. На этот раз нас удивляет Климовичский район – один из лидеров по вливаниям в экономику области, и одновременно это район, где убыточным оказался… ликеро-водочный завод. Читайте продолжение разбора, а первая часть – здесь.
Попробуем глубже рассмотреть ситуацию в Климовичском районе в сельском хозяйстве. Кстати, и комбинат хлебопродуктов, и ликеро-водочный завод также являются переработчиками сельскохозяйственной продукции.
Аграрный рубикон Климовщины
Так вот, в целом ситуация в районе приобрела фатальный характер в 2020 г. – этот год можно назвать своеобразным рубиконом для местных аграриев. Производственные рекорды последнего десятилетия устанавливались в 2016-2019 гг.: численность коров (8 085) максимальной была в 2016 г., производство молока (26 485 т) в 2017 г., реализация мяса (6 156 т) в 2018 г., максимально полученная прибыль (19 655 тыс. р.) в 2019 г.
Именно с 2020 г. случился обвал практически по всем позициям, но в 2022 г. падение производства приобрело катастрофический характер. Валовое производство сельхозпродукции упало до 75 % к уровню предыдущего года. На 0,9 % снизилось производство “святая святых” – зерна (26 572 т), а ведь старожилы помнят урожай в 2017 г. в 45 803 т или на 19 000 т больше.
А что можно сказать в оправдание по урожайности? Мало того, что получили всего лишь 15,5 ц/га, но и умудрились снизить ее на 0,1 центнера. “Почин” поддержали в Мстиславском (25,1), Осиповичском (33,1) и Хотимском (21,4 ц/га) районах, но там хотя бы урожайность больше 20 ц/га. Естественно, проблемы в зерновом хозяйстве района негативно сказались на кормовой базе в животноводстве – сегодня кормов осталось всего лишь 72,4 % к уровню прошлого года, а на 1 корову приходится вообще на 3 кормовых единицы меньше.
Без кормов поправить ситуацию в экономике нереально. Выращивание скота снизилось за год на 37 %, среднесуточные привесы на крупном рогатом скоте – на 139 гр, молока – на 34,7 %, средний удой на корову – на 34,3 %. Товарность молока уменьшилась до 76,2 % – а это страшнейший удар по агрофинансам.
Хуже – только Чаусский
По итогам года на 1 корову надоили 2 070 кг, хуже только в Чаусском (1 722) районе, но это слишком малое утешение – показатели по удою на 1 корову худшие в республике. Доработались до такого состояния в молочном производстве, что за год потеряли по удою в республике 24 места – если в 2021 г. Климовичский район занимал 92 место, то по итогам 2022 г. 116-е в стране, из 118 районов. Катастрофа и в том, что в настоящее время ежедневно район на 1 корову производит молока всего лишь 3,7 кг, а это на 2,2 кг меньше соответствующего уровня 2022 г.
Есть и положительное – среднесуточные привесы на свиньях увеличились на 29 гр. Правда, по итогам 2021 г. они снизились на 10 гр, так что “успех” еще тот.
В отчетности по району “всплыла” 1 тонна овощей, которые выращены в районе. Судя по тому, что такая же ситуация и в Чаусском районе, хочется понять, с какого бодуна идет навязывание овощеводства в непрофильных хозяйствах? Кто-нибудь думает об экономике хозяйств в местной вертикали?
Сегодня внимание областного и районного руководств обращено на строительство свиноводческого репродуктора на 3 600 голов основных свиноматок в ОАО “Климовичский комбинат хлебопродуктов” с выходом на полную мощность в 2025 г.
Надежда на быструю реанимацию свиноводства в области кочует из одного собрания чиновников в следующее, нет такого отчета, где бы не говорилось о репродукторе. Не обойдена эта тема и в отчетном докладе облисполкома по социально-экономическому развитию области, но, опять же, а коррелирует ли производство кормов, особенно зерна, с намеченными планами по свиноводству?
Климовичский район сегодня переживает не лучшие времена, но, судя по оптимизму местной вертикали, эти лучшие времена не за горами. Остается верить и нам.
Надзея і Рыгор Цурпанавы 70 гадоў шчасліва жывуць у шлюбе – гэта Дабрадатнае, альбо яшчэ Жыватворнае, Удзячнае вяселле.
Юбілей у сем дзесяцігоддзяў і для асобы значная круглая дата, а для сямейнай пары рэдкі, важны і значны рубеж. Менавіта столькі прайшлі разам у жыцці шклаўчане Надзея Аляксееўна і Рыгор Анціпавіч Цурпанавы – піша раённая газета “Ударны фронт”.
70 гадоў не проста прыгожая дата, якая ў народзе завецца Дабрадатнае вяселле, а гэта значыць жыватворнае, добрае, цудоўнае, удзячнае і шчаслівае. Гэта яшчэ і тая гадавіна вяселля, калі сужэнцы кідаюць позірк у мінулае і разумеюць, што каханне, адпраўленае небам – гэта мілата і сапраўднае шчасце. І дзякуй Богу за гэта.
У гэты дзень прынята дарыць юбілярам усё, што захочуць госці, бо галоўны падарунак лёса тое, што муж і жонка знайшлі адзін аднаго 70 гадоў таму.
Пракуратура Асіповіцкага раёна прызнана лепшай у Беларусі, бо ў рэгіёне летась – было шмат крадзяжоў, квітнела п’янства, не была выкаранена карупцыя – але затое не здарылася асабліва цяжкіх злачынстваў.
У інтэрв’ю карэспандэнту “Асіповіцкі край” раённы пракурор Дзяніс Іван’коў даволі шчыра абмаляваў карціну стану злачыннасці ў рэгіёне і дзейнасці пракуратуры. Пракурор лічыць, што прызнанне лепшымі – вынік працы яго каманды прафесіяналаў, з якой усе задачы могуць быць паспяхова вырашаны.
Афіцыйная статыстыка сапраўды выглядае аптымістычнай і паважнай. Іван’коў адзначыў, што летась агульная колькасць злачынстваў на Асіпоўшчыне знізілася з 609 да 590, іх раскрыццё павысілася і працэнт раскрыцця перавышае рэгіянальны і рэспубліканскі ўзровень. У раёне не зарэгістраваныя забойствы ці замахі на іх, не было фактаў наўмыснага нанясення цяжкіх цялесных пашкоджанняў, якія б прывялі да смерці, не было разбояў.
Каб пазбегнуць сур’ёзных злачынстваў супраць жыцця і здароўя грамадзян, пракурор распачаў дзевяць крымінальных спраў па фактах прычынення лёгкіх цялесных пашкоджанняў, катаванняў і пагроз забойствам.
Найбольш распаўсюджаныя злачынствы
Нягледзячы на аптымістычную справаздачнасць і вялікую працу мясцовых пракурораў, Асіповіцкі раён досыць часта мільгае ў зводках крымінальнай злачыннасці. Часткова прычына гэтага тлумачыцца самім пракурорам.
Са ловаў Дзяніса Іван’кова, крадзёж – займае па ранейшаму першае месца ў структуры злачынстваў. Значная колькасць крадзяжоў здзейснена шляхам змянення камп’ютарнай інфармацыі, ухілення бацькоў ад утрымання дзяцей альбо ад кампенсацыі выдаткаў на ўтрыманне дзяцей у дзяржаўным забеспячэнні.
Кіберзлачынцы таксама асабліва хвалююць пракурора. Хаця колькасць падобных злачынстваў і знізілася, але застаецца вялікай – 69. Пракурор яшчэ раз нагадаў землякам: каб не быць ахвярай, нельга нікому, у тым ліку асобам, якія называюць сябе “работнікамі банка” ці “міліцыя”, паведамляць свае асабістыя дадзеныя, дадзеныя банкаўскіх карт і коды ад Апавяшчэнні SMS банка.
Карупцыя таксама па-ранейшаму ўяўляе сабой значную пагрозу для нармальнага функцыянавання дзяржавы. Летась у рэгіёне было выяўлена 14 карупцыйных злачынстваў: 11 крадзяжоў маёмасці шляхам злоўжывання афіцыйнымі паўнамоцтвамі, два выпадкі атрымання хабару і злоўжывання службовымі паўнамоцтвамі.
У стане алкагольнага ап’яненнябыло здзейснена кожнае трэцяе ад агульнай колькасці злачынстваў – 134 крымінальна пакараныя дзеянні. Нападпітку здзяйсняліся крадзяжы (60), хуліганскія дзеянні (12), нанясенне лёгкіх цялесных пашкоджанняў (9).
А самае страшнае – у раёне шмат людзей паміраюць з-за алкаголю. З-за злоўжывання спіртовымі напоямі загінула 16 чалавек: сем у выніку атручвання алкаголем альбо яго сурагатамі, шэсць – у транспартных аварыях, двое – на пажары і адзін утапіўся.
Праблема вызначэння лепшых у праваахоўнай дзейнасці па статыстычных паказчыках заключаецца ў тым, што дастаткова здарыцца ў 2023 годзе хаця б аднаму цяжкому злачынству, як раён пакажа адразу вялікі рост злачыннасці, а асіповіцкая пракуратура перастане быць лепшай у рэспубліцы.
У Магілёўскай вобласці ў 2022 годзе зменшыўся грузаабарот на аўтатранспарце на 16,5%, а колькасць пасажыраў на транспарце ўпала на 3,7% у параўнанні з 2021 годам – прыводзіць афіцыйныя дадзеныя Магілёўаблстат.
Паводле дадзеных статыстыкі пры гэтым адбыўся толькі рост пасажыраабарота – гэта значыць, колькасці кіламетраў, якія праехалі пасажыры. Ён дасягнуў 108,9% у параўнанні з 2021 годам, але значна зменшыўся, напрыклад, у адносінах да 2019 года – адразу на пятую частку (22,8%)
Калі браць аб’ёмы перавозак пасажыраў не ў параўнанні з 2021 годам, а напрыклад, з 2019 годам, то падзенне яшчэ большае – на 25,4%.
І ў першым месяцы 2023 года ў параўнанні са студзенем 2022 года заўважана падзенне грузаабарота на 18,5%.
Пры гэтым адзначаецца сезонны рост пасажыраабарота і колькасці перавезеных пасажыраў – бо зімой людзі больш ездзяць на транспарце, чым ходзяць пешкі.
Зніжэнне грузаабарота і колькасці пасажыраў на транспарце – гэта статыстычная прыкмета падзення ўзроўню жыцця, скарачэння насельніцтва.
Магілёўскім раёне колькасць непаўналетніх, якія сталі сіротамі з прычыны пазбаўлення бацькоў іх правоў, у параўнанні з 2021 годам павялічылася адразу ў 3 разы.
У параўнальна эканамічна шчасным Магілёўскім раёне 137 дзяцей з 62 сем’яў знаходзяцца ў сацыяльна небяспечным становішчы – зазначылі на выніковым паседжанні камісіі па справах непаўнагадовых Магілёўскага райвыканкама.
Па стане на 1 студзеня бягучага года 9 дзяцей набылі статус дзяцей, якія засталіся без апекі бацькоў. У 2021 годзе такіх было толькі 3 – паведамляе “Прыдняпроўская Ніва”.
У 2022 годзе было адабрана з 3 сем’яў 7 дзяцей, якія мелі патрэбу ў дзяржаўнай абароне.
21 лютага адзначаецца Міжнародны дзень беларускай мовы. З гэтай нагоды мы сабралі некалькі цікавых фактаў пра матчыну мову, якія не кожны ведае.
Літаратурная беларуская мова не бяднейшая за англійскую
Слоўнік літаратурнай беларускай мовы налічвае прыкладна 250 000 – 500 000 слоў. А ў дыялектнай мове (агульная назва для гаворак людзей у пэўным рэгіёне) наогул каля 1,5−2 мільёнаў слоў.
Для параўнання ў англійскай мове, напрыклад, налічваецца да паўмільёна слоў. Хоць наўрадці мы станем называць мову міжнародных зносін беднай. “Великий русский язык” таксама налічвае прыблізна 500 000 слоў, а калі улічваць дыялекты, то натуральна і больш. Відавочна, што на фоне двух буйных моўных сістэм беларуская мова выглядае досыць развітой, з багатым слоўнікавым запасам.
Беларускай мовай карыстаюцца 2/3 насельніцтва краіны
Наеднаразова можна пачуць, што ў Беларусі ўсе размаўляюць па-руску, навошта нам гэтая беларуская мова? Насамрэч, паводле апошняга перапісу ў Беларусі на матчынай мове дома размаўляюць 26% жыхароў краіны, а гэта значыць амаль 2 млн. 450 тысяч чалавек. Больш за тое, беларускую мову за родную вызнаюць 54% (5, 095 млн. чал.) жыхароў нашай краіны, а гэта больш за палову насельніцтва рэспублікі. А калі ўлічваць той факт, што больш за 1 мільён чалавек назвалі беларускую мову другой для сябе, то атрымліваецца, што валодаюць і ў той ці іншай ступені карыстаюцца беларускай мовай 65 % – 2/3 насельніцтва Беларусі.
Літара Ў ёсць не толькі ў беларускай мове
Мова кожнага народа ўнікальна па-свойму. Калі казаць пра беларускую, то першае, што прыходзіць у галаву – гэта наша ўнікальная літара «Ў». Такая адметнасць беларускай мовы нават увасоблена ў помніку, які знаходзіцца ў Полацку.
Літара Ў (у нескладовае) – 22-я літара беларускага кірылічнага алфавіта, якой няма ў іншых кірылічных алфавітах славянскіх моў, хоць гэтая літара ёсць і ва ўкраінскай мовазнаўчай літаратуры, а таксама ўжываецца ў некалькіх мовах народнасцей былога Савецкага Саюза, для якіх савецкімі мовазнаўцамі былі распрацаваны варыянты кірылічнай азбукі (узбекская, дунганская, асецінская, эксімоская і ніўская мовы).
Але тое, што літара «Ў» не выключна беларуская, а выкарыстоўваецца і ў іншых мовах, толькі яшчэ больш павялічвае яе статут. Такім чынам, беларуская літара «Ў» стала міжнароднай.
У беларускай мове і «знаюць» і «ведаюць»
Дзеясловы «знаць» і «ведаць» нароўні выкарыстоўваюцца ў беларускай мове. «Знаць» выражае вонкавае павярхоўнае знаёмства з чым-небудзь, а «ведаць» – вынік больш-менш поўнага і грунтоўнага прасякнення ў нутраную існасць чаго-небудзь, вывучэння.
У беларускай мове здаўна ёсць слова «знаць». Сёння часцей ужываецца сінонім «ведаць», але гэта не значыць, што ён адзіна «правільны». Дзеяслоў «знаць» ёсць у іншых сучасных славянскіх мовах: ва ўкраінскай, польскай, чэшскай, сербскай, македонскай і інш. Гэтае слова ўжывала шмат нашых класікаў беларускай літаратуры і ў сучаснай беларускай мове ў гэтага дзеяслова шмат аднакарэнных слоў: вызнаваць, зазнаць, знаўца, мовазнаўства, пазнаць, прызнаць і г. д. Ёсць яшчэ такі цудоўны назоўнік «знаццё» (г.зн. веданне, прадбачанне), які ўтварыўся якраз ад дзеяслова «знаць». Такога прыклада дастаткова, каб уцяміць, чаму адпаведнікам да рускага «знать» ў беларускай частцы слоўнікаў ідзе не толькі “ведаць”.
Прычым слова «знаць» выкарыстоўваецца ва ўсіх дыялектах беларускай мовы і характэрна для лексікі не толькі беларусаў з усходняй часткі краіны, але і тых, хто нарадзіўся на захадзе Беларусі.
У беларускай мове існуе тры алфавіты
Далёка не кожны ведае, што ў беларускай мове існуе тры графічных сістэмы. На сённяшні дзень афіцыйна ў беларускай мове ўжываецца кірылічны алфавіт, які існуе з XIV стагоддзя. У XVI стагоддзі з’явілася лацінка. Ёй пісаліся творы ў беларускай літаратуры XIX ст. На пачатку XX ст. кірылічны і лацінічны алфавіты суіснавалі разам. Так пэўны час газета «Наша Ніва» друкавала тэксты на дзвюх графічных сістэмах, каб усе беларусы разумелі напісанае, таму што каталікі звыкліся да лацінкі, а праваслаўныя разумелі толькі кірыліцу.
Зараз лацінка ўжываецца ў тапаніміцы – назвах геаграфічных аб’ектаў. Таксама ёй карыстаюцца ў побытавых зносінах беларусы, якім гэта зручней, ці якія лічаць лацінку больш прыстасаванай сістэмай для перадачы асаблівасцяў беларускага маўлення.
З XIV ст. на Беларусі пачалі сяліцца татары, якія трапілі ў палон падчас набегаў Арды або перасяляліся мірным шляхам на тэрыторыю Вялікага княства Літоўскага. Паступова татарскае насельніцтва пачало асімілявацца, а на працягу XIV-XVI стагоддзяў татары перасталі выкарыстоўваць уласную мову і пачалі выкарыстоўваць беларускую мову, якую запісвалі арабскім алфавітам – арабіцай. У выніку чаго з’явіліся кітабы – кнігі, напісаныя па-беларуску арабскай вяззю.
