Category: Навіны

От выставки детского рисунка до этнографического марафона. Чем удивит “Ночь музеев” Могилёвщину

Навіна ад

Все 25 музеев Могилёвской области присоединятся к международной акции “Ночь музеев”. Её цель — показать ресурс, возможности, потенциал современных музеев, привлечь в них молодежь.

Впервые «Ночь музеев» провели в Берлине в 1997 году. Белорусские музеи акцию поддерживают с 2005 года. В отличие от музеев других стран, где посетители встречают после захода солнца и знакомят с экспозициями почти до утра, беларусские чаще всего свою ночь ограничивают вечером.

petkevich_evgeniy

Мы подготовили анонс мероприятий, которые пройдут 18-20 мая в некоторых районных музеях области.

В Круглом районный историко-краеведческий музей 17 мая встретит посетителей сборными экскурсиями, выставкой детского рисунка «Музей глазами детей», квестом «Музейные тайны», а также выставкой-продажей сувенирной продукции.

Краснопольский музей свою Ночь подарит посетителям 18 мая. Здесь они увидят открытие выставки «Эволюция насекомых», квест «В гостях у волшебницы-природы», конкурс детского рисунка «Музей глазами детей», экскурсией «В гости к предкам», игровую программу «Секрет бабушкиного сундука» с мастер-классом по изготовлению куклы-оберега из соломы.

В Горках 18 мая посетителям предложат поучаствовать в Этнографическим марафоном «Нам засталася спадчына». Участники примерят этнографическую одежду, отгадают названия предметов быта в этнографической викторине, потанцуют народные танцы и поиграют в народные игры. Театрализованную концертную программу «Пасхальные волочобники» представит аутентичный фольклорный ансамбль «Паршинские зори».

Марафон организуют музей сельскохозяйственной академии и Горецкий историко-этнографический музей. Пройдет он во Дворце культуры академии.

В Чаусском историко-краеведческом музее мероприятия проведут 18 мая и 20 мая. Тут посетителей удивят игрой «Вперед в прошлое», обзорной экскурсией для взрослых (внимание: она платная), интерактивным шоу-выставкой «Возвращение динозавров», настолькой «Древний ужас» на подушках.

фото: dir.by/belarus/mogilev

Магілёўскія веласіпедысты ўшанавалі памяць паплечніка, загінулага на дарожнай выбоіне

Навіна ад

У памяць аб магілёўскім фатографе і велаактывісце Аляксандру Сомаве, які трагічна загінуў тры гады таму, 15 мая прайшла традыцыйная коласветка.

66-гадовы Аляксандр Самоў быў адным з самых узроставых удзельнікаў разнастайных мясцовых веласіпедных акцый і пакатушак. Сваім прыкладам ён сведчыў, што для актыўнага адпачынку гады не перашкода.

Тры гады веласіпедысты робяць у маі коласветку, ушаноўваючы паплечніка. Ён трагічна загінуў 2 траўня 2019, трапіўшы ў глыбокую яміну на праезнай частцы дарогі. Яе не было бачна з-за лужыны.

Магілёўскія коласветкі – даўняя традыцыя аматараў велапрагулак. Некалькі разоў на год яны аб’езджаюць вакол Магілёва. Маршруты кожным разам адрозніваюцца, каб было цікава ўсім: і навічкам, і вопытным веласіпедыстам.

Удзельнікам трэба праехаць кола вакол гораду, а гэта больш за 80 кіламетраў. Найчасцей жа дыстанцыю выбіраць карацейшую блізу 50-ці.

Гэтым разам сябры Аляксандра Сомава стартавалі ад Палацу гімнастыкі, што на ўскраіне гораду, і праехалі па ўлюблёных мясцінах паплечніка. 

Веласіпедысты праклалі больш складаны маршрут з заездам да поймы Дняпра. Паўнаводнага рака сёлета ўражвае асаблівай прыгажосцю. Ля Магілёва яна выйшла на пойму і застаецца ў старыках – рукавах вялікай ракі, паказваючы дзе раней нёс свае воды старажытны Барысфен.

Не прамінулі веласіпедысты і любага месца адпачынку Аляксандра Сомава – возера ля санаторыя «Сосны».

У чэрвені плануецца выстава Аляксандра Сомава. У экспазыцыі будуць прадстаўленыя яго лепшыя фотаздымкі і карціны.

галоўнае фота з сацыяльных сетак

Гэты дзень у гісторыі: 16 мая

Навіна ад

16 мая ў Каталіцкай Царкве — Успамін святога Андрэя Баболі, святара і мучаніка. Св. Андрэй Баболя — апякун Пінскай дыяцэзіі. Дзень пілігрымак у касцёл Св. Баболі ў Полацку.

16 мая – Дзень памяці ахвяраў вайны 1654-1667 гадоў. У выніку руска-польскай вайны, у параўнанні з 1648 г., насельніцтва краіны паменшыла ўдвая. Нараджэнне на Магілёўшчыне і Смаленшчыне партызанскага руху супраць захопнікаў – рух “шышэй”.

16 мая 1657 года ў беларускім Янаве Палескім (зараз Іванава) пасля працяглых катаванняў, зняцця скуры, казакі забілі каталіцкага місіянэра Андрэя Баболю (1591-1657), “Апостала Палесся”, “Пінскага апостала”. Казакі палкоўніка Антона Здановіча вынішчылі гараджан-каталікоў і габрэяў. 16 траўня 2002 святы Андрэй Баболя абвешчаны патронам Польшчы. Ён таксама ёсць патронам Пінскай дыяцэзіі. У Полацку з 1997 г. працуе касцёл Св. Андрэя Баболі.

16 траўня 1674 годзе абраны каралём і вялікім князем ВКЛ Ян III Сабескі (1629-1696), удзельнічаў у войнах супраць Масковіі, казакоў Хмяльніцкага, шведаў у Паўночнай вайне 1655-1660, Асманскай імперыі, перамог турак і татар пад Хоцімам (1673), выратаваў Еўропу ад турак разбіўшы іх пад Венай (1683). Мецэнат, апякун навукі і мастацтва ў Рэчы Паспалітай.

16 мая 1686 года — складанне “Вечнага міру” паміж Маскоўскай дзяржавай і Рэччу Паспалітай.

16 мая 1762 года ў Беларусі нарадзіўся Юзаф Копаць (1762–1827), удзельнік паўстання 1794 г., генерал, падарожнік, даследчык Камчаткі, мемуарыст, аўтар «Дзённіка падарожжа ўздоўж усёй Азіі па сушы да порта Ахоцк, акіянам праз Курыльскія астравы да Ніжнекамчацка…» (1817). Кніга, як навукова–этнаграфічная каштоўнасць, некалькі разоў перавыдавалася (Берлін, 1863; Парыж, 1867; Львоў, 1867), перакладзена на французскую і рускую мовы.

16 мая 1889 года ўпершыню апублікавана паэма “Тарас на Парнасе” Канстанціна Вераніцына (1834-1903) у газеце “Минскій листок”.

16 мая 1929 года ў ЗША адбылася  першая цырымонія ўручэньня прэміі Амэрыканскае кінаакадэміі “О́скар” заснаваная ўраджэнцам Мінска Лазарам Маерам. Квіток на цырымонію каштаваў 5 даляраў, цягнулася яна 15 хвілін.

16 мая 1955 года нарадзілася беларуская і амерыканская гімнастка Вольга Корбут, Чатырохразовая алімпійская чэмпіёнка. Занесеная ў Міжнародную залю славы гімнастыкі.

16 мая 1985 года Прэзідыум Вярхоўнага Савета СССР выдаў Указ “Аб узмацненні бараць з п’янствам і алкагалізмам”. Да гэтага, 7 мая 1985 г. былі прыняты падобныя Пастановы ЦК КПСС і Савета Міністраў СССР.

16 мая 1986 года ў Гродна адкрыўся Дом-музэй Максіма Багдановіча.

16 мая 1995 года кіраўнік справаў прэзыдэнта Іван Ціцянкоў, ураджэнец (1953)  в. Клеявічы Касцюковіцкага раёна, зняў з даху Дому ўраду і разарваў на кавалкі нацыянальны бела-чырвона-белы сцяг – дзяржаўны ў 1991-1995 гг.

16 мая 1996 года ў Вільні усталявана памятная шыльда ураджэнцу Беларусі Пятру Сяргіевічу (1900-1984), жывапісцу, графіку.

16 мая 1999 года памёр Мікола Ганько (1923-1999), кіраўнік Згуртаваньня беларусаў Канады, адзін з заснавальнікаў дабрачыннага таварыства дапамогі дзецям-ахвярам чарнобыльскай катастрофы.

16 мая 2001 года рашэннем Магілёўскага гарвыканкама прысвоена званне Ганаровы грамадзянін горада алімпійскім чэмпіёнам Святлане Баітавай (гімнастыка), Аляксандру Масяйкову (веславанне), Герою Савецкага Саюза Аляксандру Мініну, тульскаму пісьменніку, аўтару кнігі аб абароне Магілёва ў 1941 г. Мікалаю Дружыніну.

16 мая 2021 года памёр Яўген Анішчанка (1955-2021), беларускі гісторык, адзін з арганізатараў “Асацыяцыя свабодных беларускіх гісторыкаў”, даследчык гісторыі падзелаў Рэчы Паспалітай, гісторыі БеларусіXVII-XIX стст.

фота:  Wikimedia

У Мікалаеве кіроўцы грамадзкага транспарту ў бронекамізэльках, а супрацоўнікі музэяў вартуюць экспанаты. У Латвіі “барацьба з расейскай прапагандай не выйграна”. (фота)

Навіна ад

Пішам, як вайна ва Ўкраіне ўплывае на жыццё еўрапейскіх гарадоў, якія маюць партнёрскія дачыненні з гарадамі Магілёўскай вобласці

Рух параднёных гарадоў паўстаў падчас Другой сусветнай вайны. Дзеля супрацоўніцтва ў інтарэсах міру і дабрабыту ў 1942 годзе сяброўскія адносіны наладзілі пацярпелыя ад наступстваў вайны Кавэнтры (Вялікая Брытанія) і Сталінград (СССР). У красавіку 1957 года была заснавана Сусветная федэрацыя параднёных гарадоў. Паводле яе статуту мэта руху гарадоў пабрацімаў – развіццё супрацоўніцтва паміж народамі незалежна ад іх расы, мовы, рэлігіі і палітычнай сістэмы. Параднёныя гарады абменьваюцца досведам у эканамічнай, культурнай, гуманітарных сферах, а таксама самакіраванні, чым умацоўваюць давер між грамадзянамі.

Мікалаеў, Украіна

Пабрацімства з Магілёвам замацаванае дамовай у 2009 годзе. Горад месціцца за 65 кіламетраў ад Чорнага мора. Да вайны ў ім жыло 490 тысяч чалавек. Траціна з іх вымушана была пакінуць горад. Паводле Генштабу Узброеных сіл Украіны Мікалаеў адзін з асноўных кірункаў наступу расейцаў. Яго рэгулярна абстрэльваюць, знішчаючы гарадскую інфраструктуру і змушаючы мясцовую ўладу капітуляваць. Прэзідэнт Украіны Уладзімер Зяленскі прысвоіў Мікалаеву ганаровае званне «Горад-герой».

У Мікалаеве за выходныя ад расейскіх абстрэлаў пацярпелі 10 чалавек. Параненыя дастаўленыя ў мясцовыя больніцы, перадае інфармацыйнае агенцтва «РБК-Україна», спасылаючыся на кіраўніцу абласнога савету Ганну Замазееву.

Паводле яе ў больніцаў знаходзяцца 164 грамадзяніна, якія сталі ахвярамі расейскіх атак на горад.

Кіроўцы трамваяў і тралейбусаў у абласным цэнтры выконваюць сваю працу ў ахоўных бронекамізэльках ды ведаюць правілы паводзін падчас абстрэлу. 

Штодня на маршруты выязджае да 47 адзінак гэтага транспарту, піша выданне «Суспільне Новини».

suspilne.media

Карэспандэнты выдання пагутарылі з мікалаеўскімі кіроўцамі. Па іхных словах пасля пачатку поўнамаштабнай вайны колькасць пасажыраў зменшылася. Але тыя, хто ездзіць цяпер з большай павагай ставяцца да іх. Многія з іх на працы перажылі абстрэлы.

На перыяд ваеннага становішча праца супрацоўнікаў мясцовых музеяў, накіравана на ахову іх калекцый, а таксама на ахову экспанатаў, абарону іх ад пашкоджання і знішчэння. Самі ўсановы зачыненыя для наведнікаў, адзначае інфармацыйны рэсурс «Міколаїска правда».

Выданне піша, што «яшчэ ў 2014 годзе расейскія вайскоўцы даказалі, што яны не толькі агрэсары і забойцы, але і марадзёры».

На часова акупаваных тэрыторыях Расейская Федэрацыя знішчае і рабуе культурную спадчыну ўкраінскага народу, крыміналізуючы яе. У Мікалаеве асаблівая ўвага надаецца захаванню музейных экспанатаў», перадае «Міколаїска правда» у сваім рэпартажы

Даўгаўпілс, Латвія

Горад пабрацім Бабруйску. У 2018 годзе ў Даўгаўпілсе жыло 90 399 жыхароў. У ім месціцца консульства Рэспублікі Беларусь. Дзеіць цэнтр беларускай культуры. Знаходзіцца ён у латвійскім рэгіёне Латгалія, якая мяжуе з Беларуссю. Даўгаўпілс за 30 кіламетраў ад мяжы. Беларуская назва гораду Дзвінск.

Жыхары памежных ранаў чакаюць сканчэння вайны ва Ўкраіне. Частка тутэйшых падтрымлівае Пуціна. 

Людзі з уяўнай абыякавасцю не жадаюць раскрываюць сваіх сапраўдных думак. Барацьба з прапагандай шляхам закрыцця расейскіх каналаў не выйграна, робіць выснову журналістка Латвійскага радыё Лінда Спундзіня, пабываўшы на мяжы з усходнімі суседзямі.

На вуліцах Даўгаўпілсу чуваць рускую гаворку, а ў краме прадаўцы ветліва гавораць па-расейску, а ў кіёсках спачатку выстаўленыя газеты на расейскай мове, а ў другім шэрагу – расстаўленыя часопісы на латышскім, піша яна.

Раз’яднанасць грамадства ў Даўгаўпілсе бачна не ўзброеным вокам, найперш таму, што ў горадзе жывуць жыхары розных нацыянальнасцяў і пераважае расейская мова.

«Захаванне латыскасці ў Даўгаўпілсе заўжды была праблемай. Латышы тут у меншасці», падае рэпарцёрка словы мясцовай жыхаркі.

Як адзначана ў публікацыі Лінды Спундзіні мясцовыя жыхары стараюцца не гаварыць, што думаюць пра вайну ва Ўкраіне і ўцекачоў, якія трапілі ў Латвію.

Людзям няма дзе жыць, няхай прыязджаюць, – даводзіць журналістцы яшчэ адна сурамоўніца. – Я ні «за», ні «супраць».

На пачатку месяца ў горадзе пражывала каля паўтысячы ўкраінцаў. Тут вучацца некалькі дзясяткаў дзяцей з Украіны, нагадвае ў рэпартажы журналістка.

Ноч музеяў у Даўгаўпілсе правялі ў мясцовай крэспасці. Нават непагадзь не перашкодзіла аматарам цудоўнага нацешыцца яе імпрэзамі, піша «Наша газета».

nasha.lv

Паводле выдання для наведнікаў былі арганізавана мноства экскурсіяў і можна было бясплатна наведаць выставы, пабываць у мастацкай галерэі і «проста выдатна пабавіць час».

nasha.lv

nasha.lv

Улацлавек, Польшча

Дамова аб сяброўскіх адносінах падпісаная з Магілёвам 8 снежня 1995 года. Горад у Куяўска-Паморскім ваяводстве (цэнтральная Польшча). Насельніцтва – 115 тысяч чалавек.

Ва Ўлацлавеку ўзвялі новы корпус для зняволеных мясцовай вязніцы. На трох яе паверхах 61 камера на 4 чалавекі, 4 ізалятары, 3 камеры на 2 чалавекі, 2 камеры на 3 чалавекі,3 клубныя пакоі, бібліятэчныя пакоі, кабінет ды сацыяльныя пакоі для афіцэраў і падсобныя памяшканні. Ёсць прагулачныя зоны, перадае інфармацыйны рэсурс nWloclawek.pl.

nwloclawek.pl

Папраўчая ўстанова лічыцца турмой закрытага тыпу. Узвядзенне новага корпусу фінансавалася Фондам прафесійнай актывізацыі зняволеных і развіцця ўстановаў турэмнай працы і абышлося ў 15 428 822 злотых (342,906 даляраў ЗША).

nwloclawek.pl

Новы корпус дазволіў павялічыць колькасць месцаў у папраўчай установе да 1480. Сучасная сістэма кантролю і сігналізацыі забяспечвае бяспеку і, такім чынам, паляпшае ўмовы службы.

 

Гэты дзень у гісторыі: 15 мая

Навіна ад

15 мая да канца году застаецца 230 дзён.

15 мая – Міжнародны Дзень сям’і (з 1993 года).

15 мая 1762 года ў Нясвіжы памёр найбольш уплывовы прадстаўнік роду Радзівілаў XVIII ст., адзін з найбагацейшых магнатаў Рэчы Паспалітай, дзяржаўны дзеяч ВКЛ, мецэнат Міхал Казімір Радзівіл “Рыбанька” (1702-1762).

15 мая 1845 года ў Беларусі нарадзіўся Ян Чэрскі (1845-1892), беларускі геолаг і даследчык Сібіру, заснавальнік байкалазнаўства, удзельнік паўстання К. Каліноўскага, уладальнік трох Залатых медалёў Рускага геаграфічнага таварыства. У гонар яго названы: хрыбеты ва Усходняй Сібіры (1200 км), у Забайкаллі, пасёлак у Якуціі, пік, гара ў Забайкаллі і інш., а такжа вуліцы ў шэрагу гарадоў Расіі, Літвы, Украіны, Польшчы, у беларускім Верхнядзвінску, краязнаўчы музэй на радзіме – у в. Валынцы Верхнядзвінскага раёна, Іркуцкае таварыства беларускай культуры.

15 мая 1878 года на наступны дзень пасля дня нараджэння памёр Эдвард Ян Ромэр (1806-1878), грамадзкі дзеяч, літаратар, перакладчык і мастак, удзельнік паўстання 1830-1831 гг., двойчы прыгаварываўся да смерці, двойчы высылаўся ў ссылку.

15 мая 1882 года нарадзіўся Уладзіслаў Галубок (1882-1937), беларускі рэжысэр, драматург, адзін з заснавальнікаў сучаснага беларускага тэатра, першы Народны артыст БССР(1928). Рэпрэсаваны разам з трупай свайго тэатру. Некалькі разоў з вандроўным тэатрам выступаў у Магілёве.

15 мая 1888 года, пасля асвячэння 14 мая, адбылося адкрыццё будынку Магілёўскага губернскага тэатра, які будаваўся ў 1886-1888 гг. пад кіраўніцтвам архітэктара П. Камбурава, інжэнера В. Міляноўскага. Да 1889 г. праходзіла ўнутраная аддзелка будынка. Адкрыццё тэатральнага сезона адбылася ў 1889 г. пастаноўкай камічнай п’есы “Сямейнае шчасце” трупы Дзяркача. Будынак рэканструіраваўся у 1992-2001 гг.

15 мая 1891 года Папа Рымскі Леў ХІІІ выдаў энцыкліку Rerum Novarum, чым паклаў пачатак хрысціянскай дэмакратыі.

15 мая 1905 года Янка Купала дэбютаваў у друку з вершам “Мужык”. У гонар Народнага паэта ў Магілёве названа вуліца (паміж вул. Крупскай і 30 год Перамогі).

15 мая 1911 года нарадзіўся Уладзімір Шыманец (1911-1977), беларускі грамадзкі дзеяч у Францыі, міністар фінансаў БНР.

15 мая 1916 года ў сям’і беларусаў нарадзілася першая ледзі Тайваня ў 1978-1988 гг. Цзян Фанлян (Фаіна Вахрава; 1916-2004). Па адных дадзеных нарадзілася ў Кацярынбургзе, па другіх – пад Оршай, а потым з бацькамі пераехала ў Кацярынбург.

15 мая 1921 года ў Войску Польскім ліквідаваны ўсе беларускія адзінкі, распушчана Беларуская Вайсковая Камісія.

15 мая 1924 года ў Бабруйску нарадзіўся Уладзімір Ярмак (1924-1943), Герой Савецкага Саюзу,19 ліпеня 1943 года пад Ленінградам зачыніў сваім целам амбразуру варожай агнявой кропкі.

15 мая 1932 года  ў СССР абвешчана “бязбожная пяцігодка” з мэтай да 1 мая 15 мая 1930 года нарадзіўся Генадзь Банкевіч (1930-2007),  сузаснавальнік Беларускага згуртаваньня вайскоўцаў, Сябра Сойму БНФ, Рады ТБМ.

15 мая 1935 года памёр Казімер Малевіч (1879-1935), мастак-авангардыст, адзін з заснавальнікаў супрэматызму. Нарадзіўся  ў сям’і беларускага этнографа і фальклярыста Севярына Малевіча, па некаторых дадзенах на Капыльшчыні, а не ў Кіеве.

15 мая 1936 года нарадзіўся Барыс Сачанка (1936-1995), беларускі пісьменнік, перакладнік і выдавец.

15 мая 1941 года нарадзіўся беларускі лексікограф Мікалай Абабурка, прафесар Магілёёўскага дзяржуніверсітэта імя А. Куляшова.

15 мая 1950 года ў Тураве адкрыўся краязнаўчы музей (заснаваны 2 снежня 1949 г.).

15 мая 1954 года нарадзілася Наталля Чорнагалова, беларуская мастачка, працы якой знаходзяцца ў галерэях і прыватных калекцыях Беларусі, Польшчы, Швецыі, Швейцарыі, Даніі, ЗША, ФРГ, Аўстраліі, Канады, Вялікабрытаніі, Ізраілю і інш.

15 мая 1971 года ў Лондане адкрылася Беларуская бібліятэка імя Ф.Скарыны.

15 мая 1975 года нарадзіўся Алесь Міхалевіч, беларускі грамадзкі і палітычны дзеяч, кандыдат у прэзыдэнты Беларусі на выбарах 2010 г.

15 мая 1979 года ў Мінску адкрыўся Музей старажытнабеларускай культуры (заснаваны 7 ліпеня 1977 г.).

15 мая 1988 года пачаўся вывад савецкіх войск з Аўганістану: першыя шэсць палкоў з паўночных правінцый адбылі ў СССР. У вайне 1979-1989 гг. удзельнічала 30 тыс. грамадзян з Беларусі, больш за 1,5 тыс. былі паранены, 718 – засталіся інвалідамі, 771 – загінуў, у т.л 4 жанчыны, 12 лічуцца бяз вестак знікшымі.

15 мая 1993 года ў Гомелі створаны Музей-лабараторыя Ф. Скарыны.

15 мая 1995 года нарадзілася Ксенія Сітнік, прадстаўніца ад Беларусі і пераможца на конкурсе песень на конкурсе “Дзіцячае Эўрабачанне-2005”.

15 мая 1997 года адбылося абранне А. Лукашэнкі старшынём Алімпійскага камітэту Беларусі (з 117 членаў галасаваў супраць толькі шахматны гросмайстар Віктар Купрэйчык).

15 мая 2022 года Украіна стала пераможцам “Еўрабачанне-2022”. Перамогу краіне прынесла група Kalush Orchestra.

 

 

Украіна перамагла на Еўрабачанні-2022. Беларусь не ўдзельнічала ў конкурсе

Навіна ад

Гурт Kalush Orchestra, які прадстаўляў Украіну, перамог з кампазіцыяй «Стэфанія».

Украіна трэці раз у сваёй гісторыі і другі раз за шэсць гадоў выйграла песенны конкурс «Еўрабачання». Да гэтага пераможцамі былі Руслана ў 2004 і Джамала ў 2016. У сёлетнім фінале, які адбыўся 14 мая ў італьянскім Турыне, прынялі ўдзел музыкаў з 25 краін.

Беларусь і Расія не ўдзельнічалі ў «Еўрабачанні». Беларусь адхілі ў 2021 годзе праз парушэнне правілаў. Тэкст песні, прадстаўлены тады на фестываль, не адпавядаў яго патрабаванням, якія забараняюць палітычныя пасланні. Расіі забаранілі удзельнічаць праз разьвязанне ёю вайны з Ўкраінай у лютым 2022 году. 

Украінскі хіп-хоп гурт Kalush Orchestra, які стаў адным з фаварытаў «Еўрабачання-2022» яшчэ на стадыі адбору, выйшаў на сцэну ў самой сярэдзіне фіналу.

Калектыў у сваёй творчасці спалучае этнічныя матывы з сучасным гучаннем народных інструментаў. Іх песня «Stefania» была напісана да поўнамаштабнай агрэсіі Расіі супраць Украіны, і ўяўляе сабой оду маці заснавальніка гурта Алега Псюка.

Па выніках галасавання журы Украіна заняла толькі чацвёртае месца, а само ўкраінскае журы аддало найвышэйшыя 12 балаў музыкам з Вялікай Брытаніі. Сама Украіна атрымала па 12 балаў ад Румыніі, Латвіі і Літвы і была падтрыманая гледачамі. Дзякуючы іхным сімпатыям ёй дастаўся 631 бал.

З перамогай у конкурсе каманду і народ Украіны павіншавалі кіраўнік Еўракамісіі Уршуля фон дэр Ляен і прэм’ер-міністр Вялікай Брытаніі Барыс Джонсан.

Многія карыстальнікі Сетак падтрымалі Украіну і павіншавалі яе з перамогай. Яны адзначылі, што ў цяперашняй сітуацыі ёй гэта дужа важна.

Пераможцы на прэс-канферэнцыі заявілі, што будуць рады прыняць конкурс ва Украіне ў наступным 2023 годзе.

Украіну на конкурсе павінна была прадстаўляць спявачка Аліна Паш, якая выйграла нацыянальны адборачны турнір. Але праз некалькі дзён пасля перамогі адмовілася ад удзелу ў «Еўрабачанні».

фота:  AFP 2022

Украінскае Запарожжа скасоўвае дамоўленасці аб супрацоўніцтве з Беларуссю, якую лічыць «памагатай Расіі»

Навіна ад

Спыняюцца дзеянні пагаднення і з Магілёўскім аблвыканкамкам.

Старшыня Запарожскай абласной ваеннай адміністрацыі Аляксандр Старух адзначае, што дакументы аб спыненні гандлёва-эканамічных, навукова-тэхнічных і культурных сувязяў з Рэспублікай Беларусь на ягонае даручэнні ўжо падрыхтаваныя.

У сваім тэлеграм-канале кіраўнік Запарожскай вобласці патлумачыў намеры скасаваць супрацоўніцтва з Беларуссю тым, што яна з’яўляецца “памагатай Расіі”.

Інфармацыйнае агенцтва «УНІАН» са спасылкай на Аляксандра Старуха піша, што «спыняецца дзеяньне пагадненьняў 2018 году, якія былі заключаныя ў Гомелі з Магілёўскім, Мінскім, Гомельскім, Гродненскім і Брэсцкім абласнымі выканаўчымі камітэтамі».

Акрамя таго, дадае агенцтва, губляюць моц пагадненні 1993 году аб эканамічным супрацоўніцтве між Запарожскім рэгіёнам і беларускімі тэрыторыямі.

«УНІАН» «нагадвае», што «Расія выкарыстоўвае тэрыторыю Беларусі ў вайне супраць Украіны» і «менавіта з беларускай тэрыторыі па Ўкраіне былі выпушчаныя дзясяткі ракет».

 

Гадавіна моўнага рэферэндуму. “Калі б беларуская мова заставалася адзінай дзяржаўнаю, то я гаварыла б па-беларуску”

Навіна ад

Рэферэндум 1995 году стаіць у адным трагічным шэрагу з русіфікацыяй, сталіншчынай, Другой сусветнай вайной і чарнобылем. Ягоныя наступствы беларусы зазнаюць на ўласным лёсе і праз 27 гадоў. Нацыянальныя сімвалы, хоць юрыдычна і не забароненыя, але публічнае іх выкарыстанне прыроўненае да адміністрацыйнага, гэта ў найлепшым выпадку, правапарушэння. Смельчаку, якія ўзняў Бел-чырвона-белы сцяг, ці апрануў цішотку з Пагоняю пагражаюць «суткі» у ізалятары і здзекі супрацоўнікаў.

 

Газэта з артыкулам пра нацыянальную сымволіку беларусаў зачытвалася да дзір

Пра бел-чырвона-белы сцяг і Пагоню я даведаўся ў 1989 годзе ў Талліне. Мне трапілася ў рукі газета мясцовых беларусаў «Грунвальд». У ім была публікацыя, прысвечаная нацыянальнай сімволіцы беларусаў. Назва яе была «Бел-чырвона-белы сцяг пакрыў сабой народны рух». Артыкул мяне захапіў. Я разжыўся аргументамі для спрэчак з прадстаўнікамі іншых нацыянальнасцяў. Я кідаўся ў дыскусіі, абапіраючыся на звесткі, выкладзеныя ў газетным тэксце. Пераконваў апанентаў, што беларусы не лапатнікі.

Тую газету беларусы зачыталі да дзір. Праз няпоўныя два гады Беларусь стала незалежнай і цуд: тое, што зусім нядаўна было маім стала агульным. Я з гонарам паказваў знаёмцам зачытаную абшарпаную газету і казаў, што дзякуючы ёй беларусы вярнулі сабе свае сімвалы.

1995-ы стаў годам цемры і ганьбы. Беларусы адракліся свайго і апынуліся сярод выклятых. Колькі давялося начуцца пра бел–чырвона-белы сцяг і Пагоню. Тады мяне ратавалі музеі, дзе нацыянальныя строі пераконвалі, што ўсё ганебнае часовае.

 

“Скасаванне статусу беларускай мовы, як адзінай дзяржаўнай, змяненне нацыянальнай сімвалаў вызначалі тое, што чакае беларусаў у будучыні”

За месяц да моўнага рэферэндуму ў залі, дзе праходзілі пасяджэнні Вярхоўнага савету, збілі і выкрылі апазіцыйных дэпутатаў. Яны трымалі галадоўку на знак пратэсту супраць ініцыяванага Лукашэнкам рэферэндуму. Тады было заяўлена, што па тэлевізіі пакажуць, што гвалту супраць дэпутатаў не ўжывалі. Колькі пазней было тых абяцанняў на розныя тэмы.

wikipedia.org

Скасаванне статусу беларускай мовы, як адзінай дзяржаўнай, змяненне нацыянальнай сімвалаў вызначалі тое, што чакае беларусаў у будучыні. Напярэдадні рэферэндуму я бегаў па знаёмцах і заклікаў не падтрымліваць ініцыятыву прэзідэнта краіны. Мне ж адказвалі, што мова і сімволіка другасныя. Большасць знаёмцаў цьвердзілі, што спачатку народ трэба накарміць.

 

“2020-ы стаў спробаю выправіць памылку 1994-га”

Мінула амаль тры дзясяткі гадоў. Народ усё кормяць. Значная частка маіх знаёмцаў спілася. Нямала паўмірала.

Тое, што можна было зрабіць за год да рэферэндуму не ўяўляла вялікіх цяжкасцяў. Трэба было прыйсці на выбарчы ўчастак і насупраць імя кандыдата ў прэзідэнты паставіць нейкі знак. Праз амаль тры дзясяткі гадоў «такога прымітыўнага» дзеяння ўжо не дастаткова.

Тое, што адбылося ў 2020-ым мне ўяўляецца спробаю выправіць памылку 1994-га. Вяртанне значнай часткі беларусаў да нацыянальных сімвалаў – гэта выбачэнне перад імі. Бел-чырвона-белы сцяг і Пагоня заўжды вяртаюцца ў цяжкую хвіліну да беларуса. У іх наша будучыня.

Не знайшоўшы доказаў таго, што пад бел-чырвона-белым сцягам нацысты ў Другую сусветную вайну расстрэльвалі мірных грамадзян, прыдумалі іншае апраўданне нелюбові да яго. Цяпер тлумачаць змяненне сімволікі тым, што нацыянальная падобная да сімвалаў суседніх краінаў. Рэжыму давядзецца ўвесь час апраўдвацца за 1995 год.

Што да мовы, то згадаю адзін з адказаў на апытанне прысвечанае ёй. Маладая жанчына выслухаўшы пытанне адрэагавала: «калі б беларуская мова заставалася дзяржаўнаю, то я з вамі гаварыла б па-беларуску. У маёй краіны была іншая будучыня і яна была б еўрапейскай».

Думкі, выказаныя ў блогах, перадаюць погляды саміх аўтараў і не абавязкова адлюстроўваюць пазіцыю выдання.

фота: mediakritika.by

Инцидент на малой родине Лукашенко. Обвиняемого осудят в Шклове. Снявший видео о происшествии отсидел на сутках

Навіна ад

Прокуратура Могилевской области направила в суд Шкловского района уголовное дело в отношении ранее несудимого 38-летнего жителя Могилева. Ему инкриминировано оказание услуг, заведомо не отвечающих требованиям безопасности для жизни или здоровья потребителей, повлекшее по неосторожности причинение менее тяжкого телесного повреждения, сообщает интернет-ресурс Mycity.by.

Согласно материалам дела года директор частного предприятия оказывал услуги с использованием надувного игрового оборудования на республиканском празднике «Купалье».

В службе информации прокуратуры Могилевской области сообщают, что 9 июля 2021 года в агрогородке Александрия Шкловского района предприниматель установил аттракционы «DINOLAND», «Пиратский корабль» и «Машинка» и со следующего дня стал оказывать услуги по развлечению граждан. При этом обвиняемый знал, что в игровом надувном оборудовании элементы жесткого крепления изготовлены самодельным способом и не соответствовали установленным требованиям по геометрическим параметрам. Это создавало угрозу безопасности для жизни и здоровья потребителей.

В тот же день надувной аттракцион порывом ветра сорвало с места креплений и подняло в воздух над землей — его опрокидывание повлекло травмирование девочки 2009 года рождения с причинением ей менее тяжких телесных повреждений.

Кроме того, пострадал и находившийся вблизи места происшествия парень 2001 года рождения — ему также причинены менее тяжкие телесные повреждения.

Уголовное дело находилось в производстве управления Следственного комитета Республики Беларусь по Могилевской области.

Ранее избранную в отношении обвиняемого меру пресечения в виде залога прокурор оставил без изменения.

Про инцидент стало известно из социальных сетей. Мужчину, снявшего на видео и выложившего в ТГ-канал происшествие с аттракционами осудили на сем суток административного ареста. Его признали виновным в распространении информационной продукции, включённой в Республиканский список экстремистских материалов, а также изготовление, издание, хранение или перевозка такой информации. До суда находился трое суток в Шкловском РОВД. Задерживали его сотрудники КГБ. Канал куда выложил видео мужчина в Беларуси был признан экстремистским.

 

Гэты дзень у гісторыі: 14 мая

Навіна ад

14 мая –  Сусветны дзень справядлівага гандлю. Сусветны дзень пералётных птушак.

14 мая 1659 года маскоўскія ваяводы Змееў і Лабанаў-Растоўскі пачалі аблогу Быхаўскага замка.

14 мая 1673 года каралём і вялікім князем ВКЛ Міхалам Карыбутам Вішневецкім дадзены дазвол на будаўніцтва ў Магілёве за Дубравенкай, у раёне Папенкі, каменай Успенскай царквы.

14 мая 1795 года ўлады Расійскай імперыі скасавалі Магдэбурскае права для Менску.

14 мая 1814 года ў Полацку нарадзіўся Каэтан Касовіч (1814-1883), усходазнаўца, першы санскрытолаг у Расіі.

14 мая 1829 года  18–гарматны  брыг “Меркурый” на чале з ураджэнцам беларускага Дуброўна Аляксандрам Казарскім (1897–1833) уступіў у бой з турэцкімі караблямі, якія ўдзесяцёра пераўзыходзілі па моцы, і выйшаў пераможцам.

14 мая 1869 года нарадзіўся Янкель Кругер (1869-1940), беларускі жывапісец і педагог, заслужаны дзеяч мастацтваў, настаўнік Міхаіла Кікоіна і Хаіма Суціна.

14 (26) мая 1885 года ў Мінску нарадзіўся Барыс Дабрынін (1885–1951), карстазнаўца, геамарфолаг, падарожнік, доктар геаграфічных навук, прафесар. Скончыў прагімназію Бабруйска, гімназію Гомеля.

14 мая 1885 года нарадзіўся Мікалай Крыленка (1885-1938), кіраўнік ліквідацыі Стаўкі ў Магілёве ў 1917 г. Рэспрэсаваны. У яго гонар у Магілёве названа вуліца, усталявана мемарыяльная шыльда.

14 мая 1899 года нарадзіўся Тодар Куніцкі (1899-1985), беларускі грамадзка-палітычны дзеяч, лекар, сузаснавальнік Беларускага Студэнцкага Саюзу ў Вільні і Беларускага Сялянскага Саюзу.

14 мая 1907 года нарадзіўся Язэп Жыновіч (1907-1974), музыка-цымбаліст, дырыжор, кампазытар, народны артыст БССР і СССР, прафесар.

14 мая 1918 года Рада БНР даручыла Раману Скірмунту фарміраванне новага ўраду БНР.

14 мая 1918 года Язэп Лёсік абраны старшынёй Рады БНР.

14-15 мая 1919 года ў Магілёве з агітцягніком “Кастрычніцкая рэвалюцыя” знаходзіўся старшыня УЦВК Міхаіл Калінін.

14 мая 1936 года асуджаны на 3 гады пазбаўлення волі Аляксей Гурло (1894–1960), географ, эканаміст, першы дырэктар Інстытута народнай гаспадаркі, дарадца старшыні Магілёўскага аблвыканкама, дацэнт кафедры эканамічнай геаграфіі Магілёўскага педінстытута.

14 мая 1955 года ўтворана ваенная арганізацыя Варшаўскай Дамовы ў складзе Албаніі, Балгарыі, Венгрыі, ГДР, Польшчы, Румыніі, СССР, Чэхаславакіі. Скасавана ў 1991 г. Усе краіны, акрамя СССР, увайшлі ў НАТА (з былога СССР у НАТА Эстонія, Літва, Латвія).

14 мая 1973 года нарадзілася Наталі Касцюшка-Марызэ, францускі палітык, міністр, з беларускага роду Касцюшкаў.

14 мая 1993 года створаны эканамічны саюз СНД.

14 мая 1995 года ў Беларусі па ініцыятыве прэзідэнта А. Лукашэнкі прайшоў рэферэндум пра афіцыйныя сімвалы і наданне расійскай мове статусу дзяржаўнай.

14 мая 1996 года ў Магілёве пачаў сваю працу Першы Міжнародны плэнэр імя В. К. Бялыніцкага-Бірулі.

14 мая 2011 года на 5 гадоў турмы асуджаны экс-кандыдат у прэзідэнты Андрэй Саннікаў.

14 мая 2015 года Беларусь далучылася да Балонскага працэсу. Выйшла ў 2022 г.

14 мая 2022 года ў Турыне адбудзецца фінал “Еўрабачання-2022”. Пачатак а 22:00 па мінскаму або 21:00 па сярэднееўрапейскаму часу. Украінцы – адны з фаварытаў.