У парку імя Горкага сабралася пад сотню былых маракоў. Адстаўныя афіцэры прыйшлі ў мундзірах. Матросы ж шарагоўцы ў цяльняшках і іншай флоцкай адзежы, якая захавалася з часоў службы ў ВМФ.
Некаторыя на традыцыйную штогадовую сустрэчу маракоў прынеслі сцягі Ваенна-марскога флоту СССР. Была і расійская атрыбутыка. Над грамадою ўздымалася некалькі «Андрэеўскіх сцягоў» – сімвалаў Расійскага імператарскага флоту і цяперашняга Ваенна-марскога флоту Расійскай Федэрацыі.
На сходзе гучалі савецкія патрыятычныя песні, а прысутным быў «даведзены» загад Міністра абароны Расійскай Федэрацыі Шайгу ды ягоныя святочныя віншаванні. Удзельнікі памянулі хвілінай маўчання тых, хто сышоў з жыцця. У гутарках кожны згадваў даўно прамінулыя гады службы ў савецкім флоце.
Дзень ВМС у Савецкім Саюзе адзначаўся ў апошнюю нядзелю ліпеня. У гэты дзень штогод і збіраюцца адстаўныя магілёўскія маракі. Апошнюю нядзелю ліпеня, як дзень флоцкага свята пакінула сабе Расія.
Пасля анексіі Расіяй Крыму і вайны на Данбасе Ўкраіна, якая таксама адзначала дзень флоту ў апошнюю нядзелю ліпеня, дату перанесла. Цяпер флоцкае свята Ўкраіны прыпадае на першую нядзелю ліпеня.
У выніку начнога абстрэлу Мікалаева трагічна загінулі генеральны дырэктар кампаніі «Нібулон» Аляксей Вадатурскі і яго жонка Раіса Вадатурская. У іх дом пацэліла ракета.
«Аляксей Апанасавіч шмат зрабіў для Мікалаеўскай вобласці, шмат для Украіны. Яго ўклад у развіццё сельскагаспадарчай і суднабудаўнічай галін, развіццё рэгіёну неацэнны, адзначаў кіраўнік абласной ваеннай адміністрацыі Віталій Кім.
Аляксею Вадатурскаму было 74 гады. Ён уваходзіў у топ-100 найбагацейшых украінцаў. У 2021 годзе Forbes Украіна ацэньваў яго багацце ў 430 мільёнаў долараў. Вадатурскі ўганараваны званнем Герой Украіны.
У ноч на 31 ліпеня пасля 01:00 Мікалаеў зазнаў масіраваны абстрэл. Акрамя загінулых Вадатурскіх паведамляецца яшчэ пра двух параненых. Пашкоджаныя аб’екты інфраструктуры: гасцініца, спартыўны комплекс, дзве ўстановы адукацыі, станцыя тэхнічнага абслугоўвання, а таксама жылыя дамы.
Мікалаеў абстрэльваюць штодзённа.
30 ліпеня горад уначы быў атакаваны з рэактыўных сістэм залпавага агню «Смерч-С». Адзін чалавек загінуў, шэсць атрымалі раненні.
29 ліпеня ў выніку ракетнага абстрэлу Мікалаева загінула 7 і было параненых 7 чалавек. У момант выбуху людзі стаялі на прыпынку грамадскага транспарту.
Пішам, як вайна ва Ўкраіне ўплывае на жыццё еўрапейскіх гарадоў, якія маюць партнёрскія дачыненні з гарадамі Магілёўскай вобласці.
Пабрацімства Мікалаева з Магілёвам было замацаванае дамовай у 2009 годзе. 31 мая 2022 году мэр украінскага гораду заявіў, што Пагадненне аб пабрацімстве з Магілёвам скасаванае і выказаў спадзеў, што яно будзе адноўленае, калі Беларусь стане свабоднай.
Магілёў. media працягвае сачыць за жыццём Мікалаева, нягледзячы на спыненне партнёрскіх сувязяў з Магілёвам.
Мікалаеў месціцца за 65 кіламетраў ад Чорнага мора. Да вайны ў ім жыло 490 тысяч чалавек. Траціна з іх вымушана была пакінуць горад. Паводле Генштабу Узброеных сіл Украіны Мікалаеў адзін з асноўных кірункаў наступу расіян. Яго рэгулярна абстрэльваюць, знішчаючы гарадскую інфраструктуру і змушаючы мясцовую ўладу капітуляваць. Прэзідэнт Украіны Уладзімер Зяленскі прысвоіў Мікалаеву ганаровае званне «Горад-герой».
Апошні прадстаўнік малодшай лініі княжацкага роду Вішнявецкіх герба «Карыбут» (Гедзімінавічы). Яго валадаранне было няўдалым: аслабла каралеўская ўлада, дзяржава прайграла вайну з Асманскай імперыяй, страціла Падолле.
1649 год. Войска ВКЛ гетмана Януша Радзівіла разбіла 20-тысячнае казацкае войска ў бітве пад Лоевам.
Казакі пацярпелі цяжкае паражэнне. Страцілі больш за 10 тысяч чалавек. Войска Радзівіла таксама панесла значныя страты і адышло да Рэчыцы. Такім чынам, не выйшла нанесці ўдар у тыл асноўнаму войску Хмяльніцкага.
Гэты ўкраінскі гетман узняў паўстанне супраць Рэчы Паспалітай. З яго ініцыятывы быў заключаны саюз з Масковіяй у 1654 годзе. Пазней адумаўшыся, што пад царскай апекай нельга ўтварыць незалежнай дзяржавы, шукаў пагаднення з Трансільваніяй і Швецыяй.
1802 год. Нарадзіўся Ігнат Дамейка.
Беларускі, польскі і чылійскі навуковец, геолаг.
У 1819 уступіў у студэнцкі «Саюз сяброў», затым у Таварыства філаматаў разам з Янам Чачотам, Адамам Міцкевічам. Меў канспіратыўнае імя Жэгота, пад гэтым імем яго згадвае у паэме «Дзяды» Адам Міцкевіч.
Быў арыштаваны расійскімі ўладамі ў лістападзе 1823 года. Удзельнік паўстання 1830-1831 гадоў. Па яго здушэнні вымушаны быў пакінуць родны край і большую частку жыцця аддаў краіне ў Паўднёвай Амерыцы – Чылі.
Нацыянальны герой Чылі. Яго імем названы ўніверсітэт у Чылі, вуліцы ў 10 гарадах гэтай краіны, а таксама ў Вільні, Навагрудку.
Таксама названыя ў яго гонар – малая планета, мінерал, некалькі відаў раслін і шмат іншага.
1817 год. Нарадзіўся Ігнат Храпавіцкі.
Паэт і фалькларыст, грамадскі дзеяч, руплівец вызвалення сялян ад прыгону.
Правадзейны член Віцебскага губернскага апякунства дзіцячых прытулкаў, член статыстычнага камітэту.
Аўтар працы «Погляд на паэзію беларускага народу» – першай гісторыка-параўнальнай характарыстыкі беларускай фальклорнай спадчыны.
1920 год. Спыніла існаванне Літоўска-беларуская ССР (Літбел, 27 лютага-31 ліпеня) і адбылося другое абвяшчэнне Савецкай Сацыялістычнай Рэспублікі Беларусь.
Дзяржаўнае ўтварэнне, якое з’явілася ў адпаведнасці з рэкамендацыямі бальшавікоў 27 лютага 1919 шляхам аб’яднання часткі Беларусі і Літвы. Сталіцай была абвешчаная Вільня.
У красавіку-верасні 1919 тры чвэрці Літбелу былі занятыя польскімі войскамі. Органы ўлады квазідзяржавы часткова ліквідаваны паводле рашэння бальшавікоў.
Па падпісанні мірнага дагавора паміж Савецкай Расіяй і Літвой 12 ліпеня 1920 і другога абвяшчэння незалежнасці Савецкай Сацыялістычнай Рэспублікі Беларусь 31 ліпеня 1920, Літбел юрыдычна спыніла існаванне.
1957 год. Нараджэнне «хрушчовак».
ЦК КПСС і Савет Міністраў СССР прынялі пастанову «Аб развіцці жыллёвага будаўніцтва ў СССР» з якой пачалася эпоха масавага буйнапанэльнага домабудавання.
У гарадах пачалі ўзводзіць мікрараёны стандартных пяціпавярховікаў з невялікімі кватэрамі – з «хрушчоўкамі».
Архітэктар адной з серыяў такіх дамоў Віталій Лагуценка нарадзіўся ў Магілёве.
1989 год. Нарадзілася Вікторыя Азаранка.
Беларуская тэнісістка. Экс-першая ракетка свету сярод юніёрак, пераможца юніёрскіх турніраў Вялікага Шлема, алімпійская чэмпіёнка.
1998 год. Памёр Аляксей Філіпчанка.
Юрыст, праваабаронца.
Пачаў прафесійную кар’еру ў раённай пракуратуры ў 1978 годзе, хутка стаў абласным следчым у асабліва важных справах. Спецыялізаваўся на «пярэваратнях»: пракурорах, суддзях, міліцыянтах. Удзельнік спецыяльнай групы пракуратуры СССР, што ў другой палове 1980-х займалася справай віцебскага маньяка Міхасевіча.
З прыходам да ўлады ў Беларусі Лукашэнкі публічна заяўляў, што праваахоўныя органы выйшлі з-пад кантролю грамадства.
Як праваабаронца дапамагаў адстойваць інтарэсы свабодным прафсаюзам і грамадскім структурам. Не здолеўшы абараніць адну з кліентак учыніў акт самаспалення на знак пратэсту супраць бяздзейнасці судовых чыноўнікаў. 23 дні знаходзіўся ў рэанімацыі.
У публікацыі выкарыстоўваюцца звесткі з рэсурсу «Вікіпедыя» і іншых адкрытых у інтэрнэце крыніцаў.
На ваеннага эксперта распачатая крымінальная справа за «садзейнічанне экстрэмісцкай дзейнасці».
На размешчаным праўладнымі тэлеграм-каналах відэа Лябядок кажа, што ўдзельнічаў у акцыях пратэсту і даваў інтэрв’ю «каналам, якія ў нас прызнаныя экстрэмісцкімі».
Пра затрыманне Лебядка стала вядома 13 ліпеня. На наступны дзень зʼявілася«пакаяльнае відэа» з ім. Яму прысудзілі 15 дзён адміністрацыйнага арышту, па сканчэнні якіх на волю ён не выйшаў.
Лебядок вёў тэлеграм-канал аб ваеннай і інфармацыйнай бяспецы.
Паводле праваабаронцаў брэсцкі суд прызнаў яго вінаватым у «садзейнічанні экстрэмісцкай дзейнасці».
Студэнта Беларускай дзяржаўнай акадэміі авіяцыі затрымалі ў чэрвені 2022 года. Паводле следства, ён «сістэматычна прадстаўляў інфармацыю» аб руху авіятэхнікі ў Баранавічах тэлеграм-каналу, які сілавікі прызналі экстрэмісцкім».
На праўладных тэлеграм-каналах зʼявілася відэа, на якім мужчына тлумачыць, што быў затрыманы за тое, што ў тэлеграм-чаце абразіў Аляксандра Лукашэнку і «распаўсюджваў матэрыялы экстрэмісцкіх каналаў».
Праваабаронцы высветлілі, што гэта Валерый Тумілевіч. Яго затрымалі 17 ліпеня, а праз тры дні прысудзілі 10 содняў адміністрацыйнага арышту. Па іх сканчэнні на волю ён не выйшаў.
Па папярэдніх дадзеных, яе затрымалі за «парушэнне парадку арганізацыі або правядзення масавых мерапрыемстваў». Нагодай, нібыта, стала аватарка ў сацыяльных сетках.
Па звестках праваабаронцаў, былую журналістку TUT.ВY затрымалі на віцебскім вакзале па вяртанні з камандзіроўкі. Перад гэтым ёй тэлефанавалі сілавікі з прапановай «прыйсці на размову».
Пра пацярпелых ад атакі на памежны з Беларуссю край заявіў старшыня Чарнігаўскай абласной ваеннай адміністрацыі Вячаслаў Чавус.
«Учора адбыўся ракетны абстрэл, больш за дваццаць ракет прыляцела на тэрыторыю Ганчароўскай грамады. Сярод цывільнага насельніцтва ахвяр няма, ёсць страты сярод ваенных і параненыя ў тым ліку. Параненым аказваецца ўся неабходная дапамога», – цытуе чыноўніка інфармацыйнае агенцтва «УНІАН».
Паводле ўкраінскіх вайскоўцаў, два дзясяткі ракет 28 ліпеня выпусцілі расійскія вайскоўцы з аэрадрому «Зябраўка», што ў Гомельскай вобласці. Яны ўзарваліся ў раёне Ганчароўскай тэрытарыяльнай абшчыны Чарнігаўскага вобласці.
«Ёсць страты сярод асабовага складу, якія ўдакладняюцца», адзначала аператыўнага камандавання «Поўнач».
Раней «Фабрыка фартэпіяна» камплектуючыя для музычных інструментаў купляла ў Германіі. Цяпер вязе з Кітаю і спрабуе прадаваць туды сваю прадукцыю.
Змену пастаўшчыка намеснік прэм’ер-міністра Ігар Петрашэнка тлумачыць санкцыйнымі абмежаваннямі.
«Прадпрыемства заключыла кантракт з Кітаем на пробную пастаўку ста інструментаў», – кажа ўрадовец.
На ягоны погляд вялікі патэнцыял для экспарту ўяўляе расійскі рынак. Летась у Расію было пастаўлена блізу 16 штук, у гэтым паўгоддзі кантракты падпісаны на 14, піша Белта.
Паводле чыноўніка беларускія фартэпіяна каціруюцца як якасныя інструменты ручной работы. За час эксплуатацыі новых інструментаў, пастаўленых ва ўстановы культуры і адукацыі Беларусі, ніводнага наракання не было.
У далейшым плануецца задзейнічаць усе меры фінансавай падтрымкі беларускіх экспарцёраў для пастаўкі на рынкі, дзе гэтыя тавары запатрабаваны, абяцае Петрашэнка.
«Фабрыка фартэпіяна» пачала выпускаць айчынныя інструменты ў Мінску ў 2018 годзе. Яна прыйшла на змену знакамітай барысаўскай фабрыцы, якая раней была зачыненая.
Міністэрства антыманапольнага рэгулявання і гандлю папярэдзіла вытворцаў і пастаўшчыкоў школьнай формы аб неабходнасці ўлічваць эканамічную сітуацыю і праяўляць сацыяльную адказнасць пры фармаванні цэнаў на тавары для школьнікаў.
Да школьных тавараў адносяцца адзенне і абутак дзелавога стылю, бялізна, панчошна-шкарпэткавыя вырабы, ранцы, заплечнікі, партфелі, сумкі для навучэнцаў, дзіцячыя сумкі, сшыткі, альбомы, дзённікі, вокладкі для сшыткаў, дзённікаў, падручнікаў, канцылярскія тавары.
Рэкамендацыі Міністэрства антыманапольнага рэгулявання і гандлю тычыцца цэнаў на гэтыя тавары і накіраваны на тое, каб яны былі даступныя для насельніцтва, піша Белта
Ведамства раіць вытворцам, каб тыя пры фармаванні адпускных цэнаў і вызначэнні сумы прыбытку не дапускалі перавышэння фактычнага ўзроўню рэнтабельнасці, які склаўся за 2021 год на адпаведную таварную пазіцыю.
Імпарцёры аптовага і рознічнага гандлю мусяць выстаўляць надбаўку на школьныя тавары не большую за 30%.
Ведамства нагадвае, што сочыць за сітуацыяй на рынку і праводзіць кантрольна-аналітычныя мерапрыемствы.
У чэрвені старшыня канцэрну «Беллёгпрам» Таццяна Лугіна казала, што спрошчаны варыянт школьнай формы сёлета можна будзе купіць за 150-170 рублёў.
Абутак беларускай вытворчасці будзе каштаваць у дыяпазоне ад 45 да 160 рублёў у залежнасці ад матэрыялу і памеру. За заплечнік бацькам трэба выкласці ад 60 да 120 рублёў.
Звесткі пра пераслед паводле праваабаронцаў, мэдыяў і родзічаў тых, хто зазнае яго.
Ксёндз Андрей Вашчук
У зняволенне асуджаны на 15 дзён адміністрацыйнага арышту.
Святара затрымалі 15 ліпеня за, нібыта, парушэнне парадку арганізацыі, ці правядзення масавых мерапрыемстваў. 18-га стала вядома, што яго адправілі адбываць адміністрацыйны арышт на 15 содняў.
Юлія Чамлай
Асуджаная на два гады калоніі, паведамляюць праваабаронцы.
Яе затрымалі ў Крупках у межах крымінальнай справе, узбуджанай за каментары ў інтэрнэце пасля гібелі ў мінскай кватэры супрацоўніка КДБ Дзмітрыя Федасюка і IT-спецыяліста Андрэя Зельцэра.
Пазней выставілі абвінавачванне ў распальванні сацыяльнай варожасці альбо варажнечы, абразе Лукашэнкі.
20 чэрвеня КДБ улучыў яе ў спіс «асоб, якія маюць дачыненне да тэрарыстычнай дзейнасці».
Аляксандр Фядута, Рыгор Кастусёў, Юры Зянковіч, Вольга Голубовіч Дзяніс Краўчук
Абвінавачаных у «змове з мэтаю захопу ўлады дзяржаўнай улады неканстытуцыйным шляхам» будуць судзіць на закрытым працэсе.
Аляксандр Фядута, Рыгор Кастусёў, Юры Зянковіч, Вольга Голубовіч Дзяніс Краўчук
Абвінавачаныя ў «змове з мэтаю захопу ўлады дзяржаўнай улады неканстытуцыйным шляхам».
Юрыя Зянковіча вінавацяць дадаткова ў «стварэнні экстрэмісцкага фармавання і кіраўніцтве такім фармаваннем».
Мінскі абласны суд пачне разглядаць крымінальную справу 29 ліпеня ў закрытым рэжыме.
Арыштаваным пагражае пазбаўленне волі да 12 гадоў.
У зняволенні іх утрымліваюць з красавіка 2021 году. Фядуту і Зянкевіча схапілі ў Маскве. Кастусёва затрымалі ў Шклове.
30 красавіка 2021 году КДБ назваў імёны дзевяці абвінавачаных. Акрамя Фядуты, Кастусёва і Зянковіча ў спісе значыліся Вольга Галубовіч, Дзмітрый Шчыгельскі, Аляксандр Перапечка, Павал Кулажанка, Віталь Макаранка, Ігар Макар.
22 ліпеня 1944 года заснаваны Міжнародны валютны фонд.
Мэта – садзейнічанне міжнароднаму супрацоўніцтву ў грашова-крэдытнай сферы, стабілізацыі валютных курсаў, прадстаўленні фінансавых сродкаў партнёрам.
Фінансавыя сродкі МВФ фармуюцца галоўным чынам за кошт падпіскі яго членаў – 190 дзяржаў свету.
За 30 гадоў членства (з 1992), Беларусь ад МВФ атрымала падтрымку на 3,8 млрд долараў ЗША.
22 ліпеня 1918 году сфармаваны Трэці Урад Беларускай Народнай Рэспублікі на чале з Іванам Серадой.
Першым Урадам БНР стаў Народны сакратарыят на чале з Язепам Варонкам. Народны сакратарыят быў утвораны 20 лютага 1918 году.
Урад БНР – вышэйшы выканаўча-распарадчы орган Беларускай Народнай Рэспублікі.
Раду БНР – найстарэйшы урад у выгнанні, які дагэтуль функцыянуе згодна са статутам.
Паводле Устаўной граматы, Радзе БНР належала права прымаць законы, зацвярджаць урад. Пасля эміграцыі мэты дзейнасці і функцыі Рады БНР былі перафармуляваныя і скіраваныя найперш на прадстаўніцтва беларускага народу на міжнароднай арэне, абароне права на суверэнітэт беларускай нацыі да моманту фармавання дэмакратычна абранай улады ў Беларусі.
Іван Серада ў адрозненні ад іншых кіраўнікоў БНР не пакінуў Беларусі. У 1930 ён быў арыштаваны паводле абвінавачання ва ўдзеле ў «Саюзе вызвалення Беларусі» і сасланы ў Яраслаўль на 5 гадоў. У 1941 годзе яму вынеслі паўторны прысуд –10 гадоў пазбаўлення волі. Ён памёр у 1943 годзе ў нявысветленых абставінах.
22 ліпеня 1930 года ў СССР уведзена сістэма працадзён для калгаснікаў.
Прыдуманая ўладай мера ацэнкі і форма ўліку колькасці і якасці працы ў калгасах у перыяд з 1930 па 1966 год. Фактычна працадні замянілі заробак чальцам калгасаў. Быў уведзены абавязковы мінімум працаздольнасці ў год для працаздольнага калгасніка. Іх не выкананне прадугледжвала штрафныя санкцыі. Працадні меліся адпрацоўваць і дзеці.
Калгаснікам сталі налічваць пенсіі толькі ў 1964 годзе. Большасць сельскіх пенсіянераў у 1970-1980-я гады мелі мізэрныя выплаты, што было следствам сістэмы працадзён.
22 ліпеня 1994 года першым Прэм’ер-міністрам прэзідэнцкай і другім у незалежнай Беларусі стаў Міхаіл Чыгір.
У 1995 году прадстаўляў Беларусь на сусветным эканамічным форуме ў Давосе. Застаўся на пасадзе да лістапада 1996 году.
У лістападзе 1996 году гучна сышоў у адстаўку на знак пратэсту супраць абвешчанага рэферэндуму.
На альтэрнатыўных прэзідэнцкіх выбарах 1999 году вылучыўся кандыдатам. Гэтым выклікаў рэпрэсіі з боку ўладаў супраць сябе і членаў сям’і.
30 сакавіка 1999 году быў арыштаваны паводле абвінавачвання ў «злоўжыванні службовымі паўнамоцтвамі», перавышэнні ўлады і службовых паўнамоцтваў, нядбайнасці.
Пасля васьмі месяцаў зняволення яму змянілі меру стрымання на падпіску аб нявыездзе.
19 мая 2000 яму прысудзілі тры гады пазбаўлення волі з адтэрміноўкай выканання прысуду на два гады.
22 ліпеня 1919 года нарадзіўся Міхаіл Булахаў.
Мовазнаўца.
Даследчык праблем сучаснай беларускай мовы, мовы старажытных беларускіх помнікаў, аўтар прац «Прыметнік у беларускай мове», «Гісторыя прыметнікаў беларускай мовы», «Усходнеславянскія мовазнаўцы».
Выхаванец Магілёўскага педагагічнага інстытуту.
У публікацыі выкарыстаныя звесткі з рэсурсу «Вікіпедыя» і іншых адкрытых у інтэрнэце крыніцаў
