У Гаазе судзяць прапагандыста за распальванне нянавісці і гвалту

Фельсьен Кабуга 23 гады хаваўся ад міжнародных следчых, а яго “Радыё тысячы ўзгоркаў” спрычынілася да пагібелі соцень тысяч мірных людзей у Руандзе.

Прапагандысты таталітарных краін перапалохаліся, бо ўпершыню за спрыянне генацыду распачаўся суд над заснавальнікам радыёкампаніі, якая падбухторвала да генацыду ў Руандзе ў 1994 годзе. Аказалася, што тыя, хто кантралюе СМІ, нясуць адказнасць за наступствы словаў, якія прамаўляюцца. 

Пракурор ААН Рашыд Рашыд абвінавачвае Фелісьена Кабугу ў трох эпізодах генацыду і двух злачынствах супраць чалавечнасці – пішуць svtv.org.

 Важна, што галоўнай нагодай для абвінавачання былога кававага і чайнага магната стала менавіта “прапаганда мовы нянавісці” праз яго кампанію «Свабоднае радыё і тэлебачанне тысячы ўзгоркаў» – рупара прапаганды генацыду. Хаця Кабугу таксама абвінавачваюць і ва ўзбраенні хуту.

У 1994 годзе ў афрыканскай Руандзе экстрэмісты з кіруючай большасці хуту за 100 дзён забілі больш за 800 тысяч прадстаўнікоў народнасці тутсі і тых хуту, якія наважыліся хаваць сваіх суседзяў. Гэта стала адной з самых масавых пасля Другой сусветнай вайны акцый знішчэння мірных людзей. 

Яшчэ ў 1997 годзе Міжнародны трыбунал па Руандзе прад’явіў Кабузе некалькі абвінавачанняў, у тым ліку ў генацыдзе, прамым і публічным падбухторванні да здзяйснення генацыду і злачынствах супраць чалавечнасці. 

Кабуга, якому зараз 89 гадоў, быў адным з найбагацейшых людзей Руанды. Пасля 1994 года Кабуга збег з краіны і жыў па падробленых дакументах у Афрыцы, а затым у Францыі. 

Міжнародныя следчыя 23 гады шукалі злачынцу за «трансляванне прапаганды генацыду па ўсёй Руандзе». Нарэшце ў 2020 годзе ў Парыжы ён быў арыштаваны, а сёння прадстаў перад судом. 

У абвінаваўчым заключэнні гаворыцца, што Кабуга нараўне з іншымі асобамі кіраваў радыё ў інтарэсах распальвання нянавісці і гвалту да тутсі. Абвінавачанні ў генацыдзе ўключаюць згвалтаванні, а таксама забойствы. Па словах пракурораў, у трансляцыях радыё хуту заклікалі “паспрабаваць на смак” жанчын тутсі. У эфіры гучалі заклікі нішчыць тутсі, гучалі прозвішчы людзей і іх адрасы.

«Здольнасць СМІ ствараць і разбураць чалавечыя каштоўнасці спалучана з вялікай адказнасцю. Тыя, хто кантралюе СМІ, нясуць адказнасць за наступствы» – гаворыцца ў рашэнні міжнароднага суда ад 2003 года. Гэта добры напамін усім прапагандыстам, што ім не ўдасца пазбегнуць пакарання. 

Фота: Benoit Tessier / Reuters

У Магілёве аднаўляюць помнік ахвярам Халакосту. Як тое робіцца, выклікае здзіўленне

Мармуровая стэла развалілася на часткі, калі на яе падчас навальніцы абрынулася дрэва. Тое адбылося 29 чэрвеня.

Амаль увесь прамінулы час фрагменты помніка заставаліся на зямлі. Пляцоўку падмялі, а дрэва вывезлі. Цяпер узяліся за аднаўленне.

Ім займаецца, як удалося высветліць, будаўнічае ўпраўленне пры гарвыканкаме. Кантралююць хаду прац мясцовыя ідэолагі і пракуратура.

Для таго, каб паставіць на пастамент цяжкую з мармуру стэлу камунальнікі выкарыстоўваюць круглякі з парэзаных дрэў.

У наведнікаў яўрэйскіх могілак, дзе стаіць помнік, такі метад яго аднаўлення выклікае саркастычныя ўсмешкі. Паводле іх, у 21 стагоддзі існуе вялікі выбар тэхнічных сродкаў для гэтага. Наведнікі адзначаюць: узгрувашчванне на круглякі цяжкога фрагменту помніка небяспечнае для работнікаў.

У магіле пад помнікам пахаваныя парэшткі забітых у 1941 годзе нацыстамі нявольнікаў, створанага імі ж, гета. На выгравіраваным у мармуры надпісу няма згадкі пра нацыянальнасць пахаваных. Адзначана толькі, што тут спачываюць 2 тысячы загінулых «савецкіх грамадзян».

Пасля таго, як улада распачала кампанію збірання звестак і пошуку ахвяраў генацыду беларускага народу ля помніка сталі праводзіць пафасныя імпрэзы з удзелам школьнікаў і службоўцаў. Фотаздымкі з такіх мерапрыемстваў тыражавалі праўладныя медыі. У каментарах да іх не згадвалі Халакост і нацыянальнасць забітых.

Буча – и мы тоже виновны

Казалось бы, нас разделяют почти 500 километров. Но в этой трагедии, геноциде наших дней, виновны и мы с вами, жители уже далеко не спокойного, и не мирного Могилевского региона. Это по нашим дорогам, которыми мы так гордимся, с комфортом громыхают военные КамАЗы, увозя в своем чреве солдат с той самой войны. Это наша инфраструктура, построенная для страны с девизом “Лишь бы не было войны” – служит чужой армии, армии-оккупанту соседнего и братского нам народа.

Сегодня в 12.00, как передают телеграм-каналы, отслеживающие перемещения российских войск по территории Беларуси, из Калинкович в сторону Гомеля выехала огромная колонна техники, около 60 единиц – Тигры, Уралы, Кунги, БТР, КамАЗы.

Возможно, часть из них наверняка сегодня же вечером будет отдыхать на стоянке возле деревни Обидовичи, или Воронино по гомельской трассе. Возможно, это будут солдаты тех самых подразделений, которые оккупировали Киевскую область, и которые были названы советником Офиса Президента Украины Алексеем Арестовичем.

По крайней мере, 76-я, Псковская десантно-штурмовая дивизия как раз может проложить свой маршрут движения через нашу область, да и не только она.

Встретив этих солдат на дороге, в придорожном магазине, на заправке, на стоянке – нам следует помнить, что, возможно, это именно они представляют собой ту самую армию, которая вызвала оторопь у всего мирового сообщества своими зверствами в оккупированных районах Киевской области, квинтэссенция которых нам сейчас известно по этому короткому названию населенного пункта – Буча. Слово, которое уже стало синонимом Хатыни, Сребреницы. И дай Господь, чтобы его не затмило какое-то новое.

А сейчас – весь мир приходит к осознанию произошедшего. Генсек ООН Антониу Гутерриш выразил в соцсетях потрясение кадрами из Бучи. Он заявил о необходимости привлечь к ответственности виновных по итогам независимого расследования. Канцлер Германии Олаф Шольц заявил, что в качестве возможной меры в Германии рассматривается отказ от импорта российского газа. Дания ввела мораторий на закупку российской нефти. Европейский совет, высший политический орган ЕС, заявил, что массовые убийства в Буче будут вписаны в список зверств в Европе.

И в это же самое время, крупнейшее новостное агентство РИА Новости размещает колонку Тимофея Сергейцева, в которой говорится прямо: “Денацификация неизбежно будет являться и деукраинизацией”. Деукраинизацией – то есть в Украине должна быть уничтожена не просто украинскость, а сам украинский народ, поскольку: “Помимо верхушки, виновна и значительная часть народной массы”.

фото: Vadim Ghirda, Mikhail Palinchak/Reuters