Крысціна Ціманоўская распавяла пра цяжкі старт у польскай зборнай

Першы год у польскай спрынтарскай зборнай быў напоўнены канфліктамі і псіхалагічным ціскам, кажа былая клімаўчанка Крысціна Ціманоўская, якая нядаўна стала чэмпіёнкай Польшчы.

Беларуская лёгкаатлетка Крысціна Ціманоўская заваявала залаты медаль на чэмпіянаце Польшчы ў бегу на 100 метраў. У расповядзе “Белсату”, яна прызналася, што гэтая перамога была яе галоўнай мэтай пасля пераходу ў новы спартыўны дом. На дыстанцыі 200 метраў спартсменка не выступіла з-за хваробы, але поўная рашучасці дамагчыся поспеху і там: «Вярнулася з чэмпіянату задаволенай: паказала лепшы вынік сезона, нават нягледзячы на тое, што захварэла».

Аднак, шлях да прызнання быў няпросты. Ціманоўская прызналася, што яе з’яўленне ў зборнай Польшчы спачатку выклікала варожасць: яна заняла другое месца на чэмпіянаце краіны і выбіла іншую спартсменку з эстафеты, што выклікала напружанне ў камандзе. «Давялося два гады наладжваць адносіны – узгадвае яна – Спачатку мяне не прынялі, і псіхалагічна гэта быў вельмі цяжкі час».

Паваротным момантам стала змена трэнера. Па словах Ціманоўскай, пасля Алімпіяды ў Парыжы каманда калектыўна папрасіла звольніць спецыяліста, які «ўносіў разлад» і ствараў канфлікты. Федэрацыя пайшла насустрач, і ў зборнай усталявалася сяброўская атмасфера. «Цяпер мы адчуваем сябе адной камандай, падтрымліваем адна адну нават у асабістых забегах» – адзначыла бягуха.

Спартсменка параўнала гэта з досведам у Беларусі, дзе, па яе словах, на скаргі адносна трэніровак не звярталі ўвагі: «Мне казалі маўчаць і трэніравацца. Але як толькі я змяніла трэнера, адразу пачала паказваць лепшыя вынікі».

Цяпер Ціманоўская рыхтуецца да чампіянату свету па лёгкай атлетыцы, які стартуе 13 верасня ў Токіа. Паводле яе, зборная Польшчы мацнейшая, чым у мінулым годзе, калі заняла пятае месца ў Будапешце. Асаблівыя надзеі яна ўскладае на вяртанне ў каманду лідаркі Эвы Свабоды, якая доўгі час змагалася з траўмай.

Нагадаем, што ў 2021 годзе ўраджэнка Клімавічаў Крысціна Ціманоўская атрымала палітычны прытулак у Польшчы пасля спроб беларускіх чыноўнікаў гвалтоўна вярнуць яе з Алімпіяды ў Токіа. Сёння яна ўжо выступае пад сцягам Польшчы, мае польскае грамадзянства і будуе новую спартыўную кар’еру.

Скрыншот: Белсат

Популярный заменитель сахара эритрит может увеличить риск инсульта: новые данные ученых

Вы привыкли считать, что заменители сахара – это полезно и безопасно для фигуры и здоровья? Кажется, ученые готовы поспорить. Недавнее исследование, проведенное учеными из Университета Колорадо в Боулдере, показало, что популярный подсластитель эритрит может иметь серьезные побочные эффекты для здоровья, в частности повышая риск инсульта и сердечно-сосудистых заболеваний.

Что такое эритрит? Эритрит – это заменитель сахара с минимальным содержанием калорий, примерно на 60-80% такой же сладкий, как обычный сахар (сахароза). Благодаря своему низкому влиянию на уровень глюкозы и инсулина, он популярен среди тех, кто следит за весом, и людей с диабетом. Эритрит широко используется в выпечке, конфетах и напитках.

Что выяснили ученые? Исследователи обнаружили, что даже небольшие количества эритрита (примерно как в одной баночке диетического напитка) негативно воздействуют на клетки, которые выстилают кровеносные сосуды головного мозга. В результате эти клетки начинают хуже вырабатывать полезный оксид азота (вещество, помогающее сосудам расслабляться и расширяться), и, наоборот, начинают больше производить эндотелина-1 – вещества, которое, наоборот, сужает сосуды.

Кроме того, клетки, обработанные эритритом, хуже реагируют на вещества, которые обычно помогают разрушать тромбы, повышая риск возникновения кровяных сгустков. Также эти клетки начинают производить больше свободных радикалов – вредных веществ, способных повредить и состарить клетки организма.

Почему это важно? Исследование также показало, что у людей с высоким уровнем эритрита в крови значительно повышается вероятность перенести инфаркт или инсульт в ближайшие три года. Проще говоря, сосуды сужаются, способность бороться с тромбами снижается, и это увеличивает риск проблем со здоровьем.

“Даже небольшие количества эритрита оказывают заметное негативное воздействие. Для тех, кто употребляет его регулярно, последствия могут быть ещё более серьезными” – говорит профессор Кристофер ДеСоуза, ведущий автор исследования.

Что теперь делать? Исследователи рекомендуют внимательнее читать этикетки продуктов и искать слова “эритрит” или “сахарный спирт”. Хотя исследования пока проводились только в лаборатории, ученые считают, что лучше перестраховаться и сократить потребление подобных подсластителей.

Конечно, окончательные выводы о вреде эритрита должны подтвердить дополнительные исследования с участием людей. Но уже сейчас ясно одно – заменители сахара не так безобидны, как казалось ранее.

Так что будьте осторожны и всегда помните: лучше выбирать натуральные продукты и контролировать количество сладкого в рационе.

Фото иллюстративное из открытых источников

Диета или спорт: что действительно влияет на вес? Новые данные ученых удивят тебя

Вы наверняка не раз слышали, что секрет идеальной фигуры прост: «больше двигайся, и все получится». Но ученые недавно выяснили, что дело далеко не только в активности. Сенсационное исследование, опубликованное в авторитетном научном журнале PNAS, утверждает, что гораздо важнее то, что оказывается на твоей тарелке.

Команда исследователей под руководством Германа Понтцера изучила жизнь 4 213 человек из 34 разных сообществ по всему миру, включая даже охотников-собирателей и жителей мегаполисов. Удивительно, но оказалось, что общее количество калорий, которое люди сжигают в течение дня, примерно одинаково независимо от образа жизни. Люди в традиционных обществах, которые весь день проводят на ногах и постоянно двигаются, сжигают примерно столько же энергии, сколько жители крупных городов, ведущие сидячий образ жизни. Организм, по словам ученых, умеет адаптироваться и балансировать энергетические затраты, компенсируя высокую активность другими метаболическими процессами.

Но тогда почему же мы набираем вес? Оказывается, основная причина скрыта именно в питании, а точнее – в ультра-обработанных продуктах. Это еда, прошедшая серьезную промышленную обработку, полная сахара, соли, консервантов и искусственных добавок. Сюда входят фастфуд, сладкие газировки, готовые снеки и полуфабрикаты. Исследователи обнаружили прямую связь: чем больше таких продуктов в рационе, тем выше процент жира в организме.

По словам ученых, неправильное питание и употребление ультра-обработанных продуктов влияют на вес до 10 раз сильнее, чем недостаток физической активности. Это открытие переворачивает наше представление о похудении и здоровом образе жизни. Теперь становится ясно, почему одни только тренировки не всегда помогают похудеть.

Исследование предлагает пересмотреть подход к борьбе с лишним весом. Врачи и диетологи рекомендуют сосредоточиться прежде всего на качестве пищи. Стоит сократить потребление продуктов, которые богаты пустыми калориями и бедны полезными веществами, и включить в рацион больше натуральных продуктов: овощей, фруктов, цельнозерновых круп и нежирного белка.

Однако это вовсе не означает, что спорт не нужен. Физическая активность остается важной частью здорового образа жизни, поскольку укрепляет сердце, улучшает настроение и заряжает энергией. Но если твоя цель – избавиться от лишних килограммов, начни именно с пересмотра своих пищевых привычек.

Не забывай, ты действительно то, что ты ешь. И теперь это научно доказано.

Калі бабуля правільна варыла, навука гэта пацвярджае: курыны суп – памочнік супраць прастуды

Новыя даследаванні пацвярджаюць: курыны суп, гэта не проста смачная страва – ён здольны палегчыць сімптомы прастуды і нават скараціць працягласць хваробы ўсяго да 1–2,5 дзён.

Учора я сядзеў з лыжкай цёплага курынага супу пасля чарговага злоснага насмарку, і падумаў: гэта сапраўды дапамагае, ці гэта проста штосьці падобнае на мяккі камфорт бабулі ў талерцы? І вось навука здаецца ўмацоўвае старую традыцыю.

Звычайна пра курыны суп кажуць як пра «смачную падтрымку для хворых», але ці не стаім мы тут на тонкай мяжы паміж народнай мудрасцю і здаровым скепсісам? Бо калі адкінуць сур’ёзныя даследаванні, застаюцца толькі цёплыя ўспаміны і бабуліны гісторыі.

Мне паказалася сімвалічным, што навукоўцы ў рэгістрах знайшлі ўсяго чатыры выбраныя даследаванні, дзе ўзялі ўдзел 342 чалавека – гэта надта мала, але ж гэта пачатковы крок. Гэтыя працы паказалі, што курыны суп можна выкарыстоўваць у якасці дадатковага сродку: суп сапраўды памяншае боль у горле, засмечанасць носа, кашаль і разам з тым крыху паскарае выздараўленне – на 1–2,5 дні.

Чаму? Па‑першае, бульён змяшчае цыстэін – амінакіслату з супрацьзапальным эфектам, якая дапамагае «разгрузіць» дыхальныя шляхі. Па‑другое, ёсць антыаксідант карназін, які актывізуе імунітэт і зніжае рэакцыю запалення.

У адным з даследаванняў параўналі суп з гарачай вадой – і высветлілася, што суп значна лепей выводзіць слізь з носа. А яшчэ суп узмацняе працу раснічак – дробных валосочкаў у носаглотцы, што спрыяе абароне ад інфекцыі.

Ёсць і культурна-гістарычная перспектыва: курыны суп ужывалі лекары мінулага: у 60‑я гады да н. э. Дыаскарыд, у XII ст. – Майманід, і гэта стала важнай народнай традыцыяй.  Аднак трэба больш дакладных клінічных даследаванняў сучаснага ўзроўню – бо тыя, дзе ўдзельнічалі толькі 342 чалавека, вельмі мала.

У Беларусі ж многія прызнаюць суп як «аснову» рацыёну – хтосьці кажа, што без яго абед, гэта не поўнавартаснае харчаванне.

Зрэшты, хатні суп і суп з бляшанкі – зусім не адно і тое ж: першы насычаны амінакіслотамі, вітамінамі і карыснымі рэчывамі, а другі – хутчэй кухонная імітацыя, як часта жартуюць.

Мой досвед пацвердзіў: курыны суп – гэта не ідэйны загон, але і не міф цалкам. Калі вы хочаце падтрымаць арганізм пры прастудзе, суп з курынага бульёну, цыбулі, морквы – гэта не толькі пра камфорт, але і навукова абгрунтавана. Але трэба памятаць: гэта дапаможны метад, а не замена для антывірусаў.

І я думаю: няўжо мы настолькі адвыклі ад простых рэчаў, што кожны раз хапаемся за чарговую таблетку, забываючыся пра звычайную талерку супу? Магчыма, сапраўдная падтрымка не ў хімічных навінках, а ў знаёмым цёплым смаку, якім сагравалі нас з дзяцінства.

Якуб Ясінскі

Фота з адкрытых крыніц

Днепр в Могилевском районе остается опасным для купания

Эпидемиологи запрещают купаться в Днепре на пляже в деревне Полыковичи Могилевского района из-за обнаруженной там кишечной палочки.

Несоответствие гигиеническим нормативам по микробиологическим показателям на пляже в Полыковичах было выявлено еще в первой половине июня. Во второй половине июня Республиканский центр гигиены, эпидемиологии и общественного здоровья сообщил, что этот пляж по-прежнему закрыт для купания.

Жителей и гостей Могилевского района просят воздержаться от посещения этого пляжа до нормализации ситуации. О запретах купания в других водоемах Могилевской области не сообщалось.

Фото: Могилевский ЦГЭ

В могилевской больнице скорой помощи начали использовать нейронавигацию

Операции на позвоночнике с точностью до миллиметра. Нейрохирурги Могилева получили новое оборудование.

В могилевской клинической больнице скорой медицинской помощи появилось уникальное оборудование – нейронавигационная система. Она предназначена для проведения высокоточных нейрохирургических операций, в том числе на позвоночнике, рассказывает в своем сюжете телеканал “Беларусь-4 Могилев”.

Раньше подобные технологии были доступны только в крупных республиканских центрах. Теперь же пациенты в Могилеве могут получить высокотехнологичную помощь прямо на месте, не выезжая в другие города.

Фото: Беларусь-4, скриншот

Легкоатлетка из Климовичей в Польше обвинила своего бывшего в работе на КГБ

Известная бегунья из Климовичей Кристина Тимановская, теперь выступающая за Польшу, заявила, что ее бывший муж Арсений Зданевич сотрудничает с КГБ.

Тимановская заявила в интервью польскому изданию Interia, что когда-то сама ходатайствовала перед польским президентом о предоставлении гражданства не только себе, но и своему супругу. По её словам, тогда он был для неё важной эмоциональной и моральной опорой.

Сегодня ситуация изменилась кардинально. Бывший муж спортсменки, остающийся в Беларуси, отказывается от польского гражданства, заявляя, что оно ему «никогда не было нужно». Более того, как утверждает Тимановская, мужчина сотрудничает с КГБ.

«Мне странно, что польские власти не обращают внимания на то, что один из их граждан взаимодействует со спецслужбами авторитарного режима» — говорит она.

Лишение гражданства, как она отмечает, осложнено тем, что в своё время соответствующий указ был подписан лично президентом Польши.

Хотя Тимановская подчёркивает, что не боится за свою безопасность, она признает: идея о возможном возвращении бывшего мужа в Польшу вызывает у нее тревогу.

«Если он действительно уже сотрудничает с КГБ — никто не может предсказать, на что он способен» — заявила спортсменка.

На вопрос, знал ли он спецслужбы еще во время брака, Тимановская отвечает осторожно: «Не думаю, но с уверенностью сказать невозможно».

Сейчас спортсменка сосредоточена на тренировках, проживает с новым партнером в США и строит новую главу своей жизни вдали от политических и личных конфликтов.

После того, как Зданевич оказался в Беларуси, Тимановская хотела, чтобы лукашисты схватили его за фотографирование с бело-красно-белым флагом. Об этом в феврале писало спортивное издание “Трибуна”.

Фото: by.tribuna.com

Першыя ў гісторыі гонкі сперматазоідаў пройдуць у Каліфорніі

Арганізатары тлумачаць мерапрыемства не столькі хайпам, як хваляваннем з-за праблем мужчынскай фертыльнасці. Але і хайп абяцаюць таксама.

25 красавіка 2025 года ў Лос-Анджэлесе адбудзецца незвычайнае мерапрыемства – першыя ў свеце гонкі сперматазоідаў, арганізаваныя стартапам з Каліфорніі. Гэта падзея спалучае ў сабе навуковыя даследаванні, забаўляльны аспект і інавацыйныя біятэхналогіі.

Як будуць праходзіць гонкі?

Удзельнікі – сперматазоіды, сабраныя ад добраахвотных донараў, будуць спаборнічаць у спецыяльна распрацаваных мікралабірынтах, якія імітуюць умовы жаночага рэпрадуктыўнага тракту. Гэта дазволіць навукоўцам вывучыць рухавую актыўнасць і паводзіны сперматазоідаў у розных умовах.

Мэты мерапрыемства

Арганізатары падкрэсліваюць, што асноўная мэта гонкі – навуковае даследаванне. Атрыманыя дадзеныя могуць быць выкарыстаны для паляпшэння метадаў лячэння бясплоднасці і развіцця рэпрадуктыўных тэхналогій. Акрамя таго, мерапрыемства мае на мэце павысіць інфармаванасць грамадства аб праблемах бясплоднасці і магчымасцях сучаснай медыцыны.

Гонкі прыцягнулі ўвагу не толькі навукоўцаў, але і шырокай грамадскасці. Мерапрыемства будзе транслявацца ў прамым эфіры, а гледачы змогуць назіраць за спаборніцтвам у рэальным часе. Арганізатары абяцаюць, што падзея будзе не толькі пазнавальнай, але і забаўляльнай, з каментарыямі і магчымасцю рабіць стаўкі на ананімізаваных “удзельнікаў”.

Перспектывы на будучыню

Калі гонкі пройдуць паспяхова, арганізатары плануюць праводзіць падобныя мерапрыемствы рэгулярна, з рознымі варыяцыямі лабірынтаў і ўмовамі спаборніцтваў. Гэта можа стаць новым напрамкам у папулярызацыі навукі і развіцці біятэхналагічных даследаванняў.

Такім чынам, першыя ў свеце гонкі сперматазоідаў у Каліфорніі абяцаюць стаць не толькі навукова значнай падзеяй, але і яскравым прыкладам таго, як можна сумяшчаць сур’ёзныя даследаванні з забаўляльным фарматам, прыцягваючы ўвагу шырокай аўдыторыі да важных медыцынскіх тэм.

Фота ілюстрацыйнае, з адкрытых крыніц

Дыетолаг развенчвае міф пра бульбу: ад яе не таўсцеюць

Доктар дыетыкі з Польшы Міхал Уржсек развенчвае найпапулярнейшыя дыетычныя міфы. Адзін з іх тычыўся бульбы. Эксперт пераканаў, што  распаўсюджанае меркаванне аб тым, што ад гэтай гародніны таўсцеюць, з’яўляецца памылковым. Прычына набору вагі крыецца ў іншым, а не ў ўжыванні бульбы самай па сабе.

Міхал Уржсек – доктар дыетыкі, які дзеліцца парадамі па здаровым харчаванні. Ён таксама падказвае, якія прадукты выбіраць у крамах, а час ад часу развенчвае найпапулярнейшыя дыетычныя міфы. У адным са сваіх артыкулаў ён вырашыў разгледзець дзесяць найбольш распаўсюджаных міфаў.

Ад бульбы не таўсцеюць. Дыетолаг: яна можа дапамагчы кантраляваць вагу

Першы міф, пра які ён распавёў і які вельмі часта можна пачуць, тычыцца менавіта бульбы. “Міф пра тое, што ад бульбы таўсцеюць, не мае сур’ёзных падставаў”, – пераконвае Уржсек і дадае, што нават калі вы хочаце схуднець, бульба можа быць часткай вашага рацыёну.

Даследаванні паказваюць, што ўключэнне бульбы ў стравы можа дапамагчы кантраляваць вагу, асабліва ў людзей з інсулінавай рэзістэнтнасцю.

Аднак на гэтым перавагі ўжывання бульбы не заканчваюцца. Дыетолаг адзначае, што яна мае высокі індэкс сытасці, што азначае, што з’еўшы яе, вы даўжэй будзеце адчуваць сябе сытым. “Дзякуючы гэтаму можна з’есці меншую колькасць ежы і пры гэтым адчуваць сябе сытым, што спрыяе кантролю апетыту і падтрыманню здаровай вагі”, – тлумачыць ён.

Калі ж ад ужыванні бульбы не таўсцеюць, то адкуль жа ўзяўся папулярны і шырока распаўсюджаны погляд, што гэта так? Як тлумачыць Міхал Уржсек, набраць вагу можна тады, калі вы будзеце есць бульбу, прыгатаваную высокаккаларыйным спосабам, напрыклад, смажаную на алеі або пададзеную з цяжкімі соусамі. Дыетолаг дадае, што сам ён часта есць бульбу і звычайна яна вараная.

У Магілёве сёння праходзіць міжнародны марафон

Магілёўскі міжнародны марафон стартуе ў абласным цэнтры сёння ў 10.00. Першым на трасу выйдуць удзельнікі трохкіламетровага забега. Затым, у 11.00 адбудзецца галоўны старт – на 42 кіламетры 200 метраў і іншыя дыстанцыі. Галоўнай пляцоўкай мерапрыемства сёлета стала вуліца Залатавустоўскага, каля спартыўнага комплекса H2O. Траса асноўных дыстанцый спаборніцтва праходзіць па вуліцах Вялікай Чавускай, Пушкінскай і Вялікай Грамадзянскай на Падміколлі. 

Чакаецца, што ў пятым па чарзе Магілёўскім міжнародным марафоне прымуць удзел каля 7 000 чалавек. Міжнародны статус мерапрыемству забяспечаць удзельнікі з Расіі і Кітая. У мінулым годзе лепшы вынік сярод мужчын на марафонскай дыстанцыі паказаў Уладзіслаў Прамаў, які прадставіў Гомельшчыну і Міншчыну – 2 гадзіны 18 хвілін 39 секунд. Сам ён прызнаўся, што гэта не асабліва высокі паказчык, прыблізна роўны ўзроўню майстра спорта.

Фота: bfla.eu