Журналісту-палітуцекачу Аляксандру Буракову не даюць уехать у Еўразвяз

Магілёўскаму журналісту Аляксандру Буракову пасля пяцігадовай забароны на ўезд у ЕЗ зноў не дазволілі прыехаць у Шэнгенскую зону.

4 чэрвеня 2026 года Буракоў, які мае статус уцекача ў Малдове, прыляцеў у Берлін з Кішынёва. Аднак на пашпартным кантролі журналіста затрымалі і паведамілі, што яго дадзеныя знаходзяцца ў Шэнгенскай інфармацыйнай сістэме SIS як асобы, якой забаронены ўезд у краіны Еўразвязу.

Як распавёў журналіст, папярэдняя пяцігадовая забарона скончылася 2 сакавіка 2026 года. Больш за тое, у красавіку ён праз адваката атрымаў адказ ад чэшскай паліцыі, што абмежаванне больш не дзейнічае.

Толькі ў берлінскім аэрапорце Буракоў даведаўся, што 16 красавіка Польшча зноў унесла яго ў базу SIS і забараніла ўезд у Шэнгенскую зону да 2031 года. Падставай стала фармулёўка пра нібыта пагрозу нацыянальнай бяспецы Польшчы. «Я нават не быў у Польшчы апошнія гады і ўвогуле знаходжуся па-за межамі Еўразвязу. Чаму мяне зноў унеслі ў базу, мне ніхто не тлумачыць», – кажа журналіст.

Нямецкія памежнікі паведамілі, што прэтэнзій да дакументаў беларуса не маюць. Ён меў сапраўдны біяметрычны пашпарт уцекача, выдадзены Малдовай, і мог законна ўехаць у Германію, калі б не польская забарона.

Гісторыя супрацьстаяння Буракова з польскімі ўладамі цягнецца ўжо некалькі гадоў. Яшчэ ў 2021 годзе ён нечакана даведаўся, што ўключаны ў спіс асоб, якія нібыта пагражаюць бяспецы Польшчы. Пры гэтым журналіст сцвярджае, што ніколі не атрымліваў тлумачэнняў, якія канкрэтна дзеянні сталі прычынай такой ацэнкі.

На працягу апошніх гадоў ён спрабаваў праз адвакатаў дамагчыся доступу да матэрыялаў сваёй справы і абскардзіць рашэнне. Польскі суд нават прызнаў незаконнай адмову ў азнаямленні з дакументамі, але сутнасць абвінавачванняў так і засталася для журналіста невядомай.

Аляксандр Буракоў быў вымушаны пакінуць Беларусь пасля палітычнага пераследу. Журналіст супрацоўнічаў з незалежнымі беларускімі і замежнымі медыя, пасля падзей 2020 года неаднаразова затрымліваўся і адбываў адміністрацыйныя арышты.

Цяпер замест запланаванай паездкі ў Германію яму давялося вярнуцца ў Кішынёў, а прычына новай пяцігадовай забароны на ўезд у Еўразвяз па-ранейшаму застаецца невядомай.

Фотаздымак: Беларуская асацыяцыя журналістаў

Бабруйская «Белшына» зноў пад еўрапейскімі санкцыямі

Еўразвяз працягнуў санкцыі супраць Беларусі – у спісе падсанкцыйных прадпрыемстваў у другі раз апынулася бабруйская «Белшына».

Рада Еўрапейскага звязу працягнула дзеянне санкцый супраць Беларусі яшчэ на адзін год — да 28 лютага 2027 года. У афіцыйным часопісе ЕЗ адзначаецца, што абмежаванні застаюцца ў сіле ў сувязі з рэпрэсіямі ўнутры краіны і ўцягваннем Беларусі ў расійскую агрэсію супраць Украіны.

Сярод прадпрыемстваў, якія зноў трапілі пад санкцыі, — бабруйская «Белшына». Гэта ўжо другі раз, калі завод уключаюць у санкцыйны спіс. Упершыню прадпрыемства знаходзілася пад абмежаваннямі з снежня 2021 года да сакавіка 2024-га. Тады «Белшына» стала адной з нешматлікіх беларускіх кампаній, якім удалося дамагчыся адмены санкцый праз суд. Суд палічыў недастаткова абгрунтаванымі сцвярджэнні пра фінансаванне рэжыму Лукашэнкі і падтрымку вайны супраць Украіны.

Аднак, паводле расследавання Беларускага расследавальніцкага цэнтру, прадпрыемства пастаўляла прадукцыю на расійскі рынак, дзе яна магла выкарыстоўвацца для патрэб арміі.

Цяпер у абгрунтаванні паўторнага ўключэння «Белшыны» ў санкцыйны пералік указваюцца падобныя прычыны. Прадпрыемства характарызуецца як буйны і прыбытковы вытворца шынаў, які прыносіць істотныя даходы дзяржаве, а таксама, паводле публікацыі «Зеркала», пастаўляе шыны расійскім вайскоўцам, задзейнічаным у баявых дзеяннях ва Украіне.

Акрамя знешнепалітычнага кантэксту, узгадваюцца і ўнутраныя фактары. Пасля электаральнай кампаніі 2020 года супрацоўнікаў, якія ўдзельнічалі ў пратэстах, на прадпрыемстве звальнялі або прымушалі да звальнення. Паводле праваабаронцаў, на заводзе таксама выкарыстоўвалася праца палітвязняў на небяспечных участках. Кампанія атрымлівае дзяржаўную падтрымку, у тым ліку падатковыя ільготы і доступ да дзяржаўных закупак без тэндарных працэдур, што, на думку еўрапейскага боку, сведчыць пра яе сувязь з уладамі.

Калаж Беларускага расследавальніцкага цэнтру