Tag: Генпрокуратура

Пад Дрыбінам знайшлі хімічную бомбу – 500 тон “вечных хімікатаў”

Навіна ад

У Беларусі адшукалі пяць месцаў, дзе пад зямлёй спакойна ляжаць тоны небяспечных «вечных хімікатаў». І Генпракуратура, як кажуць у афіцыйных паведамленнях, «выказвае сур’ёзную занепакоенасць». Але для жыхароў Магілёўшчыны, асабліва Дрыбінскага раёна, гэта не проста фармальная навіна – гэта прамая пагроза, пра якую доўгія гады маўчалі.

Я часта бываю ў Дрыбінскім раёне – мая бабуля дагэтуль трымае там дом, і мне заўсёды здавалася, што там усё спакойна: чыстыя палі, мяккія лясы, маленькія вёсачкі, дзе жыццё ідзе сваім спакойным рытмам. Але апошні раз, калі мы з бабуляй ішлі па дарозе да рачулкі, яна раптам махнула рукой у бок закінутых схілаў: «Там калісьці нешта закапалі. Толькі нікому пра гэта не трэба было ведаць».

І вось цяпер выявілася: у Дрыбінскім раёне, сярод тых самых палёў і лясоў, з часоў СССР ляжыць хімічная бомба больш чым у 530 тон. Як паведамляе Генпракуратура, гэтыя пахаванні змяшчаюць так званыя PFAS – небяспечныя злучэнні, якія амаль не раскладаюцца ў прыродзе і могуць трапляць у ваду, глебу, а затым – у нашыя целы.

Тое, што гэта небяспечна, сумневаў няма. Навукоўцы называюць PFAS «вечнымі хімікатамі» не проста так – яны не знікаюць, а павольна атручваюць усё навокал. І самае страшнае, што людзі ў Дрыбінскім раёне жылі побач з гэтым без малейшага ведання аб небяспецы. Зразумела, што дзяржаўная рэакцыя ідзе па звыклым сцэнары: «занепакоенасць», «праверкі», «аналіз сітуацыі». Але што далей?

Яшчэ дзесяць гадоў таму практычна ніхто не згадваў пра гэтыя захаванні. Мясцовыя ўлады стараліся не ўздымаць тэму, бо навошта хваляваць людзей? А цяпер, калі праблема ўжо не схаваецца, нас чакае традыцыйнае беларускае кола: заявы замест рэальных дзеянняў, даследаванні замест утылізацыі, сумныя справаздачы замест сапраўднай працы.

Для Магілёўшчыны гэта не нейкая далёкая праблема – гэта пра нас, пра нашых дзяцей, пра нашу ваду і паветра. Кожны крынічны глыток, кожны садовы ўраджай можа быць заражаны тымі самымі PFAS, якія дзесяцігоддзямі «ціха» ляжалі ў зямлі.

Ці веру я, што сістэма раптам прачнецца і пачне вырашаць праблему? Сумняваюся. Але я дакладна ведаю, што маўчаць мы ўжо не можам. Дрыбінскія палі – гэта не месца для могілак хімікатаў. І калі дзяржава не хоча гэтага разумець, нам варта быць гучнейшымі, больш настойлівымі.

Ці не прыйшоў час перастаць замятаць смецце пад дыван і адкрыта сказаць: «Хопіць закопваць нашу будучыню пад зямлёй»?

Якуб Ясінскі

Фота: “Люстэрка”

Парушэнні на Дняпры ёсць, высноваў няма – дзяржаўная схема ў дзеянні

Навіна ад

Дняпро ў Магілёве працягвае задыхацца ад сцёкавых вод і смецця, але замест рэальных рашэнняў чыноўнікі абмяжоўваюцца «занепакоенасцю». Генпракуратура знаходзіць парушэнні, Мінпрыроды піша натацыі, а праблемы застаюцца — класічная схема беларускага падыходу да экалогіі.

Апошні раз калі я глядзеў на Дняпро, рэчка выглядала прыгожа, але бліжэйшы погляд адкрыў сумную праўду. Пластыкавыя бутэлькі, рэшткі пакетаў і трывожна-карычневыя плямы на вадзе. І я задумаўся: ці ведаюць у Мінпрыроды, што ў рэчкі таксама ёсць свае праблемы, якія не вырашыць адной «занепакоенасцю»?

Гэты эпізод вярнуўся да мяне на фоне паведамлення Мінпрыроды аб парушэннях, якія выявіла Генпракуратура. Аказалася, што адна з найбольш праблемных сітуацый датычыцца менавіта Дняпра ў Магілёве. Здавалася б, вось яно – дзяржава ўключылася ў праблемы экалогіі! Але чамусьці мяне не пакідае адчуванне, што гэтыя заявы нагадваюць фармальны адказ чыноўніка: гучыць пераканаўча, але ці будзе працяг?

Па дадзеных Генпракуратуры, у Магілёве сістэматычна парушаюцца нормы па скідзе сцёкавых вод у Дняпро. Гэта – ў краіне, дзе кожны год гучаць лозунгі пра чысціню і парадак. Але ад лозунгаў да дзеянняў, на жаль, шлях далёкі. Пакуль пракуратура паказвае пальцам на вінаватых, Мінпрыроды спяшаецца заявіць пра сваю «занепакоенасць». Але ці дастаткова гэтага?

Беларускія рэаліі паказваюць, што пытанні экалогіі часта становяцца другараднымі, калі на коне – эканамічныя інтарэсы. Дняпро, які для Магілёва з’яўляецца не толькі экалагічным, але і сімвалічным аб’ектам, па-ранейшаму церпіць ад прамысловых прадпрыемстваў. Калі ў Беларусі кажуць пра экалагічныя праблемы, то, як правіла, маюць на ўвазе не канкрэтныя меры, а прыгожыя прамовы пра бярозкі і буслоў. Але ці можа выжыць Дняпро, калі законы існуюць толькі на паперы, а парушэнні працягваюцца, нібыта нічога не адбываецца?

І вось, пакуль Мінпрыроды «выказвае сур’ёзную занепакоенасць», у рэальным жыцці мала што змяняецца. Парушэнні застаюцца, а адказнасць, як заўсёды, дзесьці губляецца паміж кабінетамі чыноўнікаў. Хочацца верыць, што Дняпро не толькі пачне гаварыць пракурорскім голасам, але і будзе пачуты. Іначай ад нашай экалогіі хутка застануцца толькі прыгожыя кадры на білбордах і тэлевізійных экранах. 

Якуб Ясінскі

Фота: БелТА

Пракуратура знайшла незаконную рэкламу на дамах па ўсім Магілёўскім рэгіёне

Навіна ад

Аб’явы пра мікракрэтыды, развешаныя на пад’ездах жылых дамоў у Асіповічах, Бабруйску, Магілёве парушалі дзейснае заканадаўства – выявілі ў Генпракуратуры. Так, у аб’явах адсутнічалі звесткі аб памеры гадавой працэнтнай стаўкі, інфармацыя аб нарматыўных прававых актах, згодна з якімі рэкламадавец дае наўзаем грашовыя сродкі – як патрабуе заканадаўства.

У Магілёве выяўлены 21 выпадак размяшчэння індывідуальнымі прадпрымальнікамі аб’яў з тэкстам: «Деньги. Заем по договору. Официальное трудоустройство не обязательно» на пад’ездах і інфармацыйных дошках жылых дамоў, дзе былі пазначаны толькі мабільныя тэлефоны і ўліковыя нумары плацельшчыкаў.

Адзначаецца, што мясцовыя органы ўлады пакідалі падобныя аб’явы без ніякай увагі. Па патрабаванні пракурора горада Магілёва ў дачыненні да асоб, якія размясцілі аб’явы, Магілёўскі гарвыканкам ініцыяваў адміністрацыйныя працэсы па артыкуле 13.9 Кодэкса Рэспублікі Беларусь аб адміністрацыйных правапарушэннях.

Фота: Генпракуратура